05.11.2018 | 
Գիտություն
ԳԻՏԱԿԱՆ ԹԵՄԱ. ԵՊՀ-ՈւՄ ՆԵՐԴՐՎԵԼ Է ԳԵՆՈՄԻ ԽՄԲԱԳՐՄԱՆ ՏԵԽՆՈԼՈԳԻԱՆ
ԳԻՏԱԿԱՆ ԹԵՄԱ. ԵՊՀ-ՈւՄ ՆԵՐԴՐՎԵԼ Է ԳԵՆՈՄԻ ԽՄԲԱԳՐՄԱՆ ՏԵԽՆՈԼՈԳԻԱՆ
ԿԳՆ գիտության կոմիտեի կողմից ֆինանսավորման է երաշխավորվել ԵՊՀ կենսաբանության ֆակուլտետի կողմից ներկայացրած «CRISPR-Cas9 գենոմի խմբագրման տեխնոլոգիայի մշակումը հակաքաղցկեղային դեղամիջոցների նկատմամբ քաղցկեղային բջիջների զգայնության բարձրացման նպատակով» գիտական թեման:

Գիտական թեմայի ղեկավար, ԵՊՀ կենսաբանության ֆակուլտետի գենետիկայի և բջջաբանության ամբիոնի պրոֆեսոր, կենս. գիտ. դոկտոր Գալինա Հովհաննիսյանը մեզ հետ զրույցում նշեց, որ դեղամիջոցների նկատմամբ կայունությունը քաղցկեղի բուժման հիմնական խոչընդոտներից մեկն է. «Այդպիսի կայունության ձևավորման համար պատասխանատու գեների նույնականացումը խիստ կարևոր է բժշկության համար: Այդ նպատակով կիրառվում են գենոմային տեխնոլոգիաներ, որոնք թույլ են տալիս խմբագրելու գենոմը՝ թիրախային կարգավորելով գեների ֆունկցիաները»:

 

Նրա խոսքով, վերջին տարիներին մշակվել է «CRISPR-Cas9» գենոմի խմբագրման տեխնոլոգիան, որի միջոցով բարձր ճշգրտությամբ կարելի է ապաակտիվացնել թիրախ գեները:

 

Գ. Հովհաննիսյանը հայտնեց, որ գիտական ծրագրի հիմնական նպատակն է Հայաստանում ներդնել «CRISPR-Cas9» գենոմի խմբագրման տեխնոլոգիան, ինչպես նաև ուսումնասիրել քաղցկեղային բջիջների կայունությունն ապահովող գեները. «Քաղցկեղային բջիջների գենոմի ճշգրիտ խմբագրումը թույլ կտա բարձրացնելու դրանց զգայնությունը հակաքաղցկեղային դեղանյութերի նկատմամբ»:

 

Բանախոսի խոսքով, այս հետազոտությունները Հայաստանում իրականացվում են առաջին անգամ. «Ստացվել են նախնական արդյունքներ, այս թեմայով պաշտպանվել է ավարտական աշխատանք: Պետք է ընդգծել, որ ծրագիրն ունի գիտակրթական նշանակություն»:

 

Գիտական ծրագիրն իրականացնող խմբում ընդգրկված են ԵՊՀ և ՀՀ ԳԱԱ մոլեկուլային կենսաբանության ինստիտուտի աշխատակիցներ: Նշենք, որ 5 մասնակիցներից երեքը երիտասարդ գիտաշխատողներ են, որոնցից մեկը ասպիրանտ է:

 

Նախագծի պատրաստման ընթացքում ձևավորվել է համագործակցություն Յենայի (Գերմանիա) Լեյբնիցի անվան ֆոտոնիկայի ինստիտուտի հետ:

 

Նադեժդա Տեր-Աբրահամյան

 

Այլ նորություններ
Ի՞ՆՉ ՁԱՅՆԵՐ ԵՆ ԱՐՁԱԿՈՒՄ ՏԻԵԶԵՐԱԿԱՆ ՄԱՐՄԻՆՆԵՐԸ
Բոլորս էլ գիտենք, որ տիեզերքն անսահման մեծ տարածություն է: Այն հարուստ է շատ մոլորակներով, գալակտիկաներով ու խմբավորումներով, որոնք հաշվելն անհնար է։ Ոմանց տիեզերքն ապշեցնում է, ոմանց հիացնում, իսկ ոմանց էլ՝ վախեցնում, քանի որ միայն բացահայտված գալակտիկաների թիվն անցնում է 500 միլիարդից։ Հետաքրքիր է այն, որ գրեթե բոլոր տիեզերական մարմինները կարող են արձակել իրենց յուրահատուկ, անկրկնելի ձայները, և հետազոտողներին հաջողվել է ձայնագրել դրանցից մի քանիսը։ Նրանց շնորհիվ մենք կարող ենք լսել, թե ինչ ձայներ են արձակում արևը, Սև անցքերը կամ մեր Երկիր մոլորակը։
ՀԱՅՐ ԵՎ ՈՐԴԻ ԹՌՉՈՒՆՅԱՆՆԵՐՆ ԱՌԱՋԱՐԿՈՒՄ ԵՆ ՆՈՐ ԳԱՂԱՓԱՐ ՄԱՆՐԷՆԵՐԻ ԿԵՆՍԱՔԻՄԻԱՅԻ ԲՆԱԳԱՎԱՌՈՒՄ
ԵՊՀ դոկտորներ Ա. Թռչունյանի և Կ. Թռչունյանի հեղինակած «Վերանայված խմորում. ինչպե՞ս են միկրոօրգանիզմները գոյատևում էներգիայի սահմանափակման պայմաններում» վերնագրով տեսակետային հոդվածը տպագրվել է հեղինակավոր «Trends in Biochemical Sciences» 15.678 ազդեցության գործակից ունեցող ամսագրում: