ՍՏԵՓԱՆ ԵՍԱՅԱՆ
Հնագետ, պատմական գիտությունների դոկտոր, պրոֆեսոր

Ծնվել է 1929թ. նոյեմբերի 21-ին Երևանում: 1948 թ. ավարտել է Երևանի թիվ 8 դպրոցը, 1953թ. ԵՊՀ պատմության ֆակուլտետը: 1953 - 1956 թթ. աշխատել է Երևանի էքսկուրսիոն վարչությունում: 1956 - 1959թթ. եղել է Հայաստանի պատմության պետական թանգարանի գիտաշխատող, 1959 - 1983 թթ. ՀԽՍՀ ԳԱ հնագիտության և ազգագրության ինստիտուտի գիտաշխատող, 1983 - 2001 թթ. ԵՊՀ հնագիտության ամբիոնի վարիչ, իսկ 2001 - 2006 թթ՝. նույն ամբիոնի պրոֆեսոր:

1962թ. Ստ. Եսայանը պաշտպանել է թեկնածուական, 1974թ.՝ դոկտորական ատենախոսություն: 1989-ին նրան շնորհվել է պրոֆեսորի կոչում:

Դեռևս ուսանողական տարիներից մասնակցել է Կարմիր բլուրի (1949-1967), Դվինի (1950-1959), Լճաշենի (1956-1959) պեղումներին: Ինքնուրույն արշավախումբ է գլխավորել Իջևան-Տավուշի (1960-1971), Այգևանի (1971-1987), Օշականի (1984) պեղումների ժամանակ:

Երկարամյա պեղումների արդյունքներն ամփոփված են նրա 150-ից ավելի հոդվածներում և ութ մենագրություններում: Դրանցից առավել կարևոր են «Հին Հայաստանի զենքը և ռազմական գործը» (ռուս., Եր., 1966), «Հյուսիսարևելյան Հայաստանի հնագույն ցեղերի մշակույթը» (Եր., 1976), «Հին Հայաստանի քանդակը» (Եր., 1980), «Հին Հայաստանի բրոնզե գոտիները» (գերմ., Մյունխեն, 1985), «Հին Հայաստանի սպառազինությունը» (ռուս., Եր., 1986), «Օշական I» (համահեղինակ, ռուս., Եր., 1988) աշխատությունները:

Ստ. Եսայանը բազմիցս մասնակցել է հանրապետական, համամիութենական և միջազգային գիտաժողովների:

Նրա ղեկավարությամբ պաշտպանվել է թեկնածուական 8 ատենախոսություն:

Վախճանվել է 2006թ. հունիսի 30-ին Երևանում:
ՍՏԵՓԱՆ ԵՍԱՅԱՆ
1929-2006