Учебный план

PDF

Уровень образования (бакалавр/магистр):

Бакалавр

Название образовательной программы и код специальности:

022801.01.6 - Արևելագիտություն

Специализация:

022801.01.6 - Արաբագիտություն

Присвоенная квалификация:

Արևելագիտության բակալավր

Учебный год начала программы:

2026/2027

Форма обучения (очная/заочная):

Полная занятость

Язык обучения:

Հայերեն

Общеобразовательный модуль

Код кафедры	Название обязательного курса	Кредиты
1603	Անգլերեն-2	2
2-րդ՝ գարնանային գործ - 30 ժամ 2 ժամ/շաբ. Обязательный 1603/Բ02 1. Цель курса · ընդլայնել ուսանողների մասնագիտական բառապաշարը, · զարգացնել մասնագիտական ոլորտում անգլերենով հաղորդակցվելու հմտությունները (խոսել, գրել), · ներկայացնել բանավոր և գրավոր թարգմանության սկզբունքները՝ անգլերենից հայերեն և հայերենից անգլերեն: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. ներկայացնելու մասնագիտական ոլորտին բնորոշ քերականական կառույցները, 2. ներկայացնելու հատուկ մասնագիտական թեմատիկ բառապաշարը, 3. ձևակերպելու մասնագիտական թարգմանության սկզբունքները: բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. ներկայացնելու մասնագիտական ոլորտին բնորոշ քերականական կառույցները, 2. կիրառելու յուրացված մասնագիտական հենքային բառապաշարը, 3. վերլուծելու և մեկնաբանելու մասնագիտական նյութը 4. գործնականում իրականացնելու երկլեզվյա թարգմանություններ: գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 1. արդյունավետ օգտվելու անգլերեն տեղեկատվական աղբյուրներից, 2. պատրաստելու և ներկայացնելու զեկույցներ, 3. մասնակցելու քննարկումներին: 3. Описание · ընդլայնել ուսանողների մասնագիտական բառապաշարը, · զարգացնել մասնագիտական ոլորտում անգլերենով հաղորդակցվելու հմտությունները (խոսել, գրել), · ներկայացնել բանավոր և գրավոր թարգմանության սկզբունքները՝ անգլերենից հայերեն և հայերենից անգլերեն: 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունք դասախոսի ղեկավարությամբ, 2. անհատական և խմբային աշխատանք, 3. ինքնուրույն աշխատանք, 4. գրավոր և բանավոր ստուգում/հարցում։ 5. Методы и критерии оценки Դասընթացն ավարտվում է ստուգարքով՝ բանավոր հարցում տրված հարցաշարով: Այն ստուգում է անցած նյութը՝ հաշվի առնելով մասնագիտական հենքային բառապաշարի յուրացման և վերարտադրության աստիճանը, ինչպես նաև մասնագիտական ոլորտում բանավոր և գրավոր հաղորդակցվելու ունակությունները: 6. Список основной литературы Mkrtchyan S., Melikyan R. English for the Humanities. Yerevan University Press, Yerevan, 2006. Osetrova E. Diplomacy and War. Пособие по общественно-политической лексике. Москва, 2005. Karapetyan M., Vartapetian Z., Hovhannisyan G., Petrosyan A. Building ESP Listening Skills: Political Leadership. Yerevan: Yerevan University Press, 2017. Mann M., Taylorе-Knowles S. Destination A2-B1 /Grammar and Vocabulary/. Oxford: Macmillan Publishers Ltd., 2012. 7. Основная часть курса 1. Ընթերցանություն. հանրամատչելի և մասնագիտական ադապտացված և փոքր ծավալի բնագիր տեքստեր։ 2. Բանավոր խոսք. հանրամատչելի և մասնագիտական թեմաների շուրջ քննարկում։ 3. Լսելով ընկալում. հանրամատչելի և մասնագիտական նյութի ունկնդրում (2 րոպե տևողությամբ) և վերարտադրում։ 4. Գրավոր խոսք. հանրամատչելի և մասնագիտական թեմաների շուրջ նյութի ամփոփում և մեկնաբանություն։ 5. Թարգմանություն. ընդհանուր և մասնագիտական ոլորտի նյութի թարգմանություն:
1311	Փիլիսոփայություն	3
5-րդ կիսամյակ դաս. 30 ժ 2 ժամ/շաբ. Обязательный 1302/Բ18 1. Цель курса · տալ ելակետային գիտելիքներ մարդ-աշխարհ փոխհարաբերությունների փիլիսոփայական ըմբռնման և փիլիսոփայական մտածողության առանձնահատկությունների մասին, · ծանոթացնել փիլիսոփայական հիմնական հայեցակարգերի գիտական ու աշխարհայացքային հիմնախնդիրներին, · սովորեցնել գրագետ ձևակերպել և ներկայացնել սեփական աշխարհայացքի սկզբունքները և արժեքային կողմնորոշիչները 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. դասակարգել փիլիսոփայության գիտական - մեթոդաբանական, աշխարհայացքային և արժեքաբանական գործառույթները, 2. բացատրել ճշմարտության և մոլորության, գիտելիքի և հավատի, ռացիոնալի և իռացիոնալի սահմանազատման սկզբունքները, 3. մեկնաբանել քաղաքակրթական զարգացումների օրինաչափություններն ու արդի միտումները: բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 4. հարցադրումներ կատարել էութենականի մասին, էականը տարանջատել երևութականից, առաջնայինը՝ երկրորդայինից, 5. համադրել երևույթների իմացաբանական և արժեքաբանական մոտեցումները, 6. վերլուծել հասարակության բնութենական և սոցիոմշակութային հիմունքները։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 7. կատարել ընդհանրացումներ՝ կիրառելով մտածողության համապատասխան մեթոդները, 8. իմաստավորել աշխարհի ամբողջական պատկերը և այս համատեքստում մարդու կոչումն ու կյանքի իմաստը, 9. ակտիվացնել քննադատական մտածողությունը, դրսևորել ինքնավերլուծության հմտություններ։ 3. Описание · տալ ելակետային գիտելիքներ մարդ-աշխարհ փոխհարաբերությունների փիլիսոփայական ըմբռնման և փիլիսոփայական մտածողության առանձնահատկությունների մասին, · ծանոթացնել փիլիսոփայական հիմնական հայեցակարգերի գիտական ու աշխարհայացքային հիմնախնդիրներին, · սովորեցնել գրագետ ձևակերպել և ներկայացնել սեփական աշխարհայացքի սկզբունքները և արժեքային կողմնորոշիչները 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. դասախոսություններ, տեսական առաջադրանքներ և քննարկումներ, 2. տեքստերի մեկնաբանում և հայեցակարգերի համեմատական վերլուծություն, 3. տարբեր մոտեցումների համադրման առաջադրանքներ։ 5. Методы и критерии оценки Դասընթացն ավարտվում է ստուգարքով։ Գնահատման մեթոդները՝ բանավոր հարցում ըստ առաջադրված հարցաշարի: Գնահատման չափանիշները՝ անցած նյութի յուրացման և վերարտադրության աստիճան, պատասխանների հիմնավորվածություն և ամբողջականություն, հարցերի առանցքային կողմերի իմացություն, վերլուծական պատասխաններ: 6. Список основной литературы Բալայան Ա., Փիլիսոփայություն. դասախոսությունների համառոտագրեր, Եր. 2016։ Введение в философию, под ред. Фролов И.Т., М. 2012. Канке В. А., Основы философии, М., 2014. Губин В. Д. Философия, М., 2013. Бучило Н. Ф., Философия, М., 2013. 7. Основная часть курса 1. Փիլիսոփայությունը որպես մարդու և աշխարհի միջև մշակութային միջնորդ: 2. Փիլիսոփայական մշակույթի առանձնահատկությունները: 3. Պատմափիլիսոփայական ակնարկ: 4. Կեցության փիլիսոփայական ըմբռնումը: 5. Մարդկային կեցության առանձնահատկությունները: 6. Հոգեկանի ծագման վարկածները: 7. Իմացության էությունը և կառուցվածքը: 8. Ճշմարտություն, մոլորություն, հավատ: 9. Գիտական ճանաչողության մեթոդները: 10. Գիտություն և բարոյականություն: 11. Մարդու և հասարակության ծագման վարկածները: 12. Հասարակությունը որպես ինքնապարտադրող համակարգ: 13. Պատմության փիլիսոփայական ըմբռնումը : 14. Մշակույթ և քաղաքակրթություն: 15. Հասարակական կյանքի ոլորտները: 16. Սոցիալական առաջադիմությունը և մարդկության ապագան:
0708	Էկոլոգիայի և բնապահպանության հիմունքներ	2
4-րդ՝ գարնանային դաս. 30 ժ 2 ժամ/շաբ. Обязательный 0708/Բ01 1. Цель курса · ուսանողների մոտ ձևավորել աշխարհայացք և գիտելիք էկոլոգիայի` որպես գիտության, բնապահպանության, բնական համակարգերի գործունեության հիմունքների, համաշխարհային և Հայաստանի բնապահպանական խնդիրների մասին, · ձևավորել հիմնարար գիտելիքներ բնություն-հասարակություն համակարգում էկոլոգիայի հիմնախնդիրների, բնության հետ հասարակության համահունչ զարգացման մասին: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. նկարագրել էկոլոգիայի` որպես գիտության ձևավորման պատմությունը, բացատրել սոցիալական էկոլոգիայի հիմունքները և առանձնահատկությունները, 2. ձևակերպել էկոհամակարգի, կենսացենոզի և նոոսֆերայի ուսմունքները, 3. նկարագրել մարդկության կայուն զարգացման սկզբունքները, 4. լուսաբանել աշխարհում և Հայաստանում օդային, հողային և ջրային ռեսուրսների հիմնական էկոլոգիական խնդիրները, 5. բացատրել բնական և անթրոպոգեն էկոհամակարգերի զարգացման ընդհանուր սկզբունքները և օրինաչափությունները: բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. կիրառել և գործնականում իրականացնել ՀՀ կլիմայի փոփոխության, կենսաբազմազանության և անապատացման դեմ պայքարի մասին ազգային զեկույցները, 2. մասնագիտական առանձնահատկություններից ելնելով՝ կիրառել բնապահպանական և էկոլոգիական գիտելիքները հասարակության կայուն զարգացման տարբեր ծրագրերում, 3. վերլուծել էկոլոգիական վիճակը և անել համապատասխան եզրակացություններ: գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 1. վերլուծել փաստերը և կատարել հետևություններ, 2. կազմակերպել տրամաբանական և վերլուծական աշխատանքներ: 3. Описание · ուսանողների մոտ ձևավորել աշխարհայացք և գիտելիք էկոլոգիայի` որպես գիտության, բնապահպանության, բնական համակարգերի գործունեության հիմունքների, համաշխարհային և Հայաստանի բնապահպանական խնդիրների մասին, · ձևավորել հիմնարար գիտելիքներ բնություն-հասարակություն համակարգում էկոլոգիայի հիմնախնդիրների, բնության հետ հասարակության համահունչ զարգացման մասին: 4. Стили и методы преподавания и обучения Դասավանդման ձևեր՝ համակցված դասեր՝ հեռահար դասընթացներ /Moodle համակարգով/ և դասախոսություններ: Ուսումնառության ձևեր՝ ինքնուրույն աշխատանք` գրականության ընթերցում, Moodle համակարգում զետեղված դասախոսությունների ընթերցում, առաջադրանքների կատարում և խմբային քննարկումներ: 5. Методы и критерии оценки Ստուգարք. Ստուգարքն անցկացվում է թեստային համակարգով, on-line, տրվում է առավելագույնը 32 հարց, նախապես կազմված հարցաշարից: 6. Список основной литературы Գրիգորյան Կ.Վ., Եսայան Ա.Հ., Ժամհարյան Հ.Գ., Խոյեցյան Ա.Վ., Մովսեսյան Հ.Ս., Փիրումյան Գ.Պ. «Էկոլոգիայի և բնության պահպանության հիմունքներ»: Ուսումնական ձեռնարկ, Զանգակ-97, Երևան, 2010, 224 Էջ: Հովհաննիսյան Ն., Մելիքյան Ա., Դանիելյան Ա. «Ագրոկենսաբազմազանություն», Երևան: «ԹԱՍԿ» ՍՊԸ, 2014, 136 էջ. Եդոյան Ռ.Հ., Հովակիմյան Ժ.Հ. «Բնապահպանության դասավանդման մեթոդիկայի և լաբորատոր-գործնական պարապմունքների ձեռնարկ», Երևան, Իրավունք, 2010թ., 222 էջ: Մելքումյան Լ.Ս., Գալստյան Մ.Հ. «Բնապահպանության հիմունքներ», Երևան, 2010թ., 311 էջ: Գրիգորյան Կ.Վ., Եսայան Ա.Հ. Տեր Մինաս քահանա Մարտիրոսյան «Բնապահպանություն և Աստվածաբանություն», Վաղարշապատ, 2007, 215 էջ: Հայրապետյան Է.Մ. և ուրիշներ «Շրջակա միջավայրի պահպանություն», Երևան, 2005թ.: 7. Основная часть курса Ներածություն: Էկոլոգիայի համառոտ պատմություն, կառուցվածքը, առարկան և օբյեկտը: Օրգանիզմների գոյության միջավայրը և պայմաններին հարմարվելը: Կյանքի գոյատեվման հիմնական միջավայրերը: Պոպուլյացիաների էկոլոգիա: Կենսացենոզներ: Էկոհամակարգեր: Նյութերի շրջանառությունը էկոհամակարգերում: էկոհամակարգերի ինքնազարգացում: Կենսոլորտ: Մարդու փոխազդեցությունը բնության հետ: Մթնոլորտի պահպանությունը: Երկրի կլիմայի փոփոխության և անապատացման հիմնախնդիրները: Ջրային պաշարների պահպանությունը: Հողային պաշարների պահպանությունը: Երկրի կենսաբանական բազմազանությունը: Կենսաբազմազանության պահպանությունը: Շրջակա միջավայրը և մարդու առողջությունը:
1705	Ռուսաց լեզու-2	2
3-րդ՝ աշնանային գործն. 30 ժամ 2 ժամ/շաբ. Обязательный 1. 1702/Բ02 1. Цель курса · լեզվական և խոսքային կոմպետենցիաների մակարդակի բարձրացում՝ արդյունավետ հաղորդակցման համար, · ուսանողների մոտ լեզվական փաստերը գնահատելու, վերլուծելու և լեզվական միջոցները ընտրելու կարողության ձևավորում՝ ըստ հաղորդակցման բովանդակության, ոլորտի և պայմանների, · տարբեր խոսքային իրավիճակներում լեզվի միջոցները օպտիմալ օգտագործելու կարողության ձևավորում, խոսքի ընդհանուր մշակույթի զարգացում: 2. Результаты обучения по программе 1. նկարագրել գրավոր և բանավոր խոսքը՝ հիմնական նորմատիվ, հաղորդակցական, էթիկական տեսանկյուններից, 2. ձևակերպել ռուս գրական լեզվի հիմնական նորմերը, 3. բացատրել պարբերանշված լեզվական միջոցների կիրառումը տարբեր հաղորդակցական իրավիճակներում: բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. կիրառել գրական լեզվի ժամանակակից նորմերը, 2. կառուցել խոսքը լեզվական, հաղորդակցական և էթիկական նորմերին համապատասխան, 3. վերհանել և վերացնել սխալները և վրիպումները լեզվի տարբեր մակարդակներում գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 1 .ստեղծագործաբար կիրառել ունեցած գիտելիքները: 3. Описание · լեզվական և խոսքային կոմպետենցիաների մակարդակի բարձրացում՝ արդյունավետ հաղորդակցման համար, · ուսանողների մոտ լեզվական փաստերը գնահատելու, վերլուծելու և լեզվական միջոցները ընտրելու կարողության ձևավորում՝ ըստ հաղորդակցման բովանդակության, ոլորտի և պայմանների, · տարբեր խոսքային իրավիճակներում լեզվի միջոցները օպտիմալ օգտագործելու կարողության ձևավորում, խոսքի ընդհանուր մշակույթի զարգացում: 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունքներ 2. բանավոր խոսքի զարգացմանն ուղղված վարժություններ, քննարկումներ, 3. ինքնուրույն աշխատանք և հանձնարարություններ: 5. Методы и критерии оценки Ստուգարքը բաղկացած է 2 մասից՝ բանավոր և գրավոր: Ստուգարքը անցկացվում է ուսանողներին նախապես տրված հարցաշարով: Ուսանողներին տրվելու են վերլուծության համար տարբեր ժանրերի տեքստեր, որտեղ պետք էէ վերհանվեն և ուղղվեն սխալները՝ ըստ գրական լեզվի ժամանակակից նորմերի (լեզվական, հաղորդակցական և էթիկական): 6. Список основной литературы Введенская Л.А. Русский язык и культура речи. Москва, 2002. Воронцова Т.А. Культура речи. Ижевск, 2011. Голуб И.Б. Риторика: учитесь говорить правильно и красиво. Москва, 2013. Розенталь, Д.Э. Большой справочник по русскому языку. Москва, 2017. Розенталь, Д.Э. Словарь трудностей русского языка. 20000 слов: 20 000 слов. Москва, 2012 Розенталь Д.Э. Справочник по правописанию и литературной правке. Москва, 2003. Розенталь, Д.Э. Справочник по русскому языку. Практическая стилистика. Москва, 2011 Розенталь, Д.Э. Русский язык. Орфография. Пунктуация. Орфографический словарь. (Классический справочник). Москва, 2011. Русский язык и культура речи. По ред. Максимова В.И., Голубевой А.В. Санкт-Петербург, 2010. 0. www.cultrechi.narod.ru - «Грамотная речь, или Учимся говорить по-русски». Словари. www.gramota.ru - Справочно-информационный Интернет-портал «Русский язык». www.slovari.ru - Электронная библиотека словарей русского языка. 7. Основная часть курса 1. Ձևաբանական նորմեր: 2. Շարահյուսական նորմեր: 3. Խոսքային գործունեության տեսակները: 4. Հաղորդակցական նորմեր: 5. Խոսքային էթիկետ (խոսքի մշակույթի էթիկական նորմերը):
1106	Հայոց պատմություն 2	2
4-րդ` գարնանային դասա, 30 ժ Շաբաթական 2 ժամ Обязательный 1106/Բ03 1. Цель курса հայոց նոր ու նորագույն դարերի պատմության առանցքային հարցերի վերաբերյալ ուսանողներին հիմնարար գիտելիքներ տրամադրելը և բազմակողմանիորեն զարգացած, կենսունակ ազգային գիտակցություն ունեցող քաղաքացիների դաստիարակմանը նպաստելն է: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. ներկայացնելու հայոց պատմության նոր և նորագույն շրջանի կարևորագույն հարցերը, 2. քննական (քննադատական) մոտեցմամբ մեկնաբանելու հայոց պատմության նոր և նորագույն շրջանի հիմնահարցերի շուրջ եղած տարաբնույթ կարծիքները, 3. բացատրելու հայոց պետականության վերականգնման համար մղվող ազատագրական պայքարի ձևավորման և զարգացման ընթացքն ու առանձնահատկությունները, 4. վերլուծելու նորագույն ժամանակաշրջանում հայոց պետականության վերականգնումն ու զարգացումը՝ վերարժևորելով և իր գիտակցության մեջ արմատավորելով հայոց պետականության՝ պատմականորեն ձևավորված ավանդույթների նշանակությունը: բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. տարբերակելու շրջանառության մեջ գտնվող հակագիտական և կեղծ պնդումները, 2. կիրառելու հայոց պատմության նոր և նորագույն շրջանի կարևորագույն հիմնահարցերի վերաբերյալ ձեռք բերած գիտելիքները հասարակական դիսկուրսում: գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 1. տարբեր սկզբնաղբյուրներից և ուսումնասիրություններից հուսալի տեղեկատվություն ձեռք բերելու, վերլուծելու, գնահատելու և փոխանցելու, 2. նպաստելու հանրության տարբեր խմբերի գիտակցության մեջ ազգային-ազատագրական պայքարի և հայոց պետականության՝ պատմականորեն ձևավորված ավանդույթների արժևորման արմատավորմանը: 3. Описание հայոց նոր ու նորագույն դարերի պատմության առանցքային հարցերի վերաբերյալ ուսանողներին հիմնարար գիտելիքներ տրամադրելը և բազմակողմանիորեն զարգացած, կենսունակ ազգային գիտակցություն ունեցող քաղաքացիների դաստիարակմանը նպաստելն է: 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. դասախոսություն, 2. սեմինար, 3. քննարկում: 5. Методы и критерии оценки Դասընթացը ավարտվում է ստուգարքով՝ կիսամյակի ավարտին նախատեսված է ստուգարք, որն իրականացվում է բանավոր հարցման միջոցով: Յուրաքանչյուր ուսանողի տրվում է երկու հարց: Ուսանողը «ստուգված» ստանում է հարցերը հիմնական գծերով, բավարար չափով ներկայացնելու դեպքում: 6. Список основной литературы Հովհաննիսյան Պ., Մինասյան Է. և ուրիշներ, Հայոց պատմություն, խմբ.՝ Հր. Սիմոնյանի, Ե., ԵՊՀ հրատ., 2012: Ժամկոչյան Հ., Աբրահամյան Ա., Մելիք-Բախշյան Ս., Պողոսյան Ս., Հայ ժողովրդի պատմություն (սկզբից մինչև XVIII դարի վերջը), խմբ.՝ Ս. Մելիք-Բախշյանի, ԵՊՀ հրատ., Ե., 1975: Հայոց պատմություն, խմբ.՝ Ա. Մելքոնյանի և ուրիշների, «Զանգակ-97» հրատ.,Ե., ՀՀ ԳԱԱ պատմ. ինստ., հ. III, գ. I, 2010, հ. III, գ. II, 2015, հ. IV, գ. I, 2010, հ. IV, գ. II, 2016: 7. Основная часть курса 1. Հայ ազատագրական շարժումը XVI դ. կեսերից մինչև XVIII դ.: 2. Ազատագրական պայքարը Սյունիքում և Սյունիքում 1722-1730 թթ.: 3. Ռուս-թուրքական և ռուս-պարսկական պատերազմները և Հայաստանը XIX դ. առաջին երեսնամյակում: Հայկական հարցի միջազգայնացումը: 4. Հայ քաղաքական կուսակցությունների առաջացումը և հայ ազատագրական շարժումը XIX դ. վերջին - XX դ. սկզբին: 5. Հայոց ցեղասպանությունը: 6. Մայիսյան հերոսամարտերը: Հայաստանի Առաջին Հանրապետությունը (1918-1920 թթ.): 7. Խորհրդային Հայաստանը (1920-1991 թթ.): 8. Հայերի մասնակցությունը Երկրորդ աշխարհամարտին: 9. Արցախյան շարժումը (1988-1991 թթ.) և պատերազմը (1991-1994 թթ.): 10. Հայաստանի երրորդ հանրապետությունը (1991 թվականից):
1106	Հայոց պատմություն 1	2
3- րդ` աշնանային դաս. 30 ժ Շաբաթական 2 ժամ Обязательный 1106/Բ03 1. Цель курса հայոց հին ու միջին դարերի պատմության առանցքային հարցերի վերաբերյալ ուսանողներին հիմնարար գիտելիքներ տրամադրելը և բազմակողմանիորեն զարգացած, կենսունակ ազգային գիտակցություն ունեցող քաղաքացիների դաստիարակմանը նպաստելն է: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն` 1. ներկայացնելու հայոց պատմության հին և միջին դարերի պարբերափուլերի հիմնահարցերը, 2. քննական (քննադատական) մոտեցմամբ մեկնաբանելու հայոց պատմության հին և միջին դարերի պարբերափուլերի հիմնահարցերի շուրջ եղած տարաբնույթ կարծիքները, 3. բացատրելու հայոց պետականության ձևավորման և զարգացման ընթացքն ու առանձնահատկությունները հին և միջին դարերում՝ արժևորելով և իր քաղաքացիական գիտակցության մեջ արմատավորելով հայոց պետականության՝ պատմականորեն ձևավորված ավանդույթների նշանակությունը: բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ` 1. տարբերակելու շրջանառության մեջ գտնվող հակագիտական և կեղծ պնդումները, 2. կիրառելու հայոց պատմության հին և միջին դարերի պարբերափուլերի կարևորագույն հիմնահարցերի վերաբերյալ ձեռք բերած գիտելիքները հասարակական դիսկուրսում: գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ՝ 1. տարբեր սկզբնաղբյուրներից և ուսումնասիրություններից հուսալի տեղեկատվություն ձեռք բերելու, վերլուծելու, գնահատելու և փոխանցելու, 2. նպաստելու հանրության տարբեր խմբերի (ընտանիքի, ընկերների և այլոց) գիտակցության մեջ հայոց պետականության՝ պատմականորեն ձևավորված ավանդույթների արժևորմանն ու արմատավորմանը: 3. Описание հայոց հին ու միջին դարերի պատմության առանցքային հարցերի վերաբերյալ ուսանողներին հիմնարար գիտելիքներ տրամադրելը և բազմակողմանիորեն զարգացած, կենսունակ ազգային գիտակցություն ունեցող քաղաքացիների դաստիարակմանը նպաստելն է: 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. Դասախոսություն, 2. Սեմինար, 3. Քննարկում: 5. Методы и критерии оценки Դասընթացն ավարտվում է ստուգարքով՝ կիսամյակի ավարտին նախատեսված է ստուգարք, որն իրականացվում է բանավոր հարցման միջոցով: Յուրաքանչյուր ուսանողի տրվում է երկու հարց: Ուսանողը «ստուգված» ստանում է հարցերը հիմնական գծերով, բավարար չափով ներկայացնելու դեպքում: 6. Список основной литературы Հովհաննիսյան Պ., Մինասյան Է. և ուրիշներ, Հայոց պատմություն, խմբ.՝ Հր. Սիմոնյանի, ԵՊՀ հրատ., Երևան, 2012: Ժամկոչյան Հ., Աբրահամյան Ա., Մելիք-Բախշյան Ս., Պողոսյան Ս., Հայ ժողովրդի պատմություն (սկզբից մինչև XVIII դարի վերջը), խմբ.՝ Ս. Մելիք-Բախշյանի, ԵՊՀ հրատ., Երևան, 1975: Հայոց պատմություն, հ. II, գ. II, խմբ.՝ Ա. Մելքոնյանի և ուրիշների, «Զանգակ-97» հրատ., Երևան, ՀՀ ԳԱԱ պատմ. ինստ., 2014: 7. Основная часть курса 1. Հայկական լեռնաշխարհ. աշխարհագրական դիրքը, տարածքը և բնական պայմանները: 2. Հայ ժողովրդի ծագման հիմնահարցը և վաղ պետական կազմավորումները Հայկական լեռնաշխարհում: 3. Վանի թագավորությունը (Ք.ա. IX-VII դդ.): Հայաստանը Երվանդունիների հարստության օրոք (Ք.ա. VI-III դդ.): 4. Մեծ Հայքի թագավորությունը Արտաշեսյան (Ք.ա. 189-1 թթ.) և Արշակունյաց (66-428 թթ.) հարստությունների օրոք: 5. Հայոց մշակույթի Ոսկեդարը: Հայաստանը նախարարական համակարգի ներքո (428-885 թթ.): 6. Հայոց թագավորությունը Բագրատունյաց հարստության (885-1045 թթ.) օրոք: 7. Կիլիկիայի հայկական պետությունը (1080-1375 թթ.): 8. Քոչվորական ցեղերի արշավանքները Հայաստան: 9. Հայ-վրացական զինակցությունը և Զաքարյանների իշխանությունը: 10. Հայաստանը ուշ միջնադարում:
1608	Ֆրանսերեն-2	2
2-րդ՝ գարնանային գործ.-30 ժամ 2 ժամ/շաբ. Обязательный 1608/Բ31 1. Цель курса • ամբողջացնել նախորդ մոդուլի օգնությամբ ձեռքբերած գիտելիքները, • ծանոթացնել օտար լեզվի իմացության ստուգման և գնահատման պահանջներին, • ներկայացնել լեզվի իմացության համաեվրոպական չափանիշները և ծանոթացնել թեստավորման հիմանական սկզբունքներին, • ներկայացնել լեզվի թեստավորման հիմնական ռազմավարությունը և մարտավարությունը: 2. Результаты обучения по программе ա) մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. ցուցաբերել օտար լեզվի իմացություն միջազգային չափորոշիչներին համապատասխան, 2. նկարագրել միջազգային թեստավորման և գնահատման սկզբունքները և պահանջները. բ) գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. կատարել թեստային աշխատանքներ` կազմված համաեվրոպական չափանիշների մակարդակին համապատասխան, գ) ընդհանրական / փոխանցելի կարողություններ 1. արտահայտել մասնագիտական (ակադեմիական) գիտելիքները գրավոր և բանավոր խոսքով: 3. Описание • ամբողջացնել նախորդ մոդուլի օգնությամբ ձեռքբերած գիտելիքները, • ծանոթացնել օտար լեզվի իմացության ստուգման և գնահատման պահանջներին, • ներկայացնել լեզվի իմացության համաեվրոպական չափանիշները և ծանոթացնել թեստավորման հիմանական սկզբունքներին, • ներկայացնել լեզվի թեստավորման հիմնական ռազմավարությունը և մարտավարությունը: 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. պարապմունք դասախոսի ղեկավարությամբ, 2. անհատական և խմբային աշխատանք, 3. ինքնուրույն աշխատանք, 4. գրավոր փորձնական միջազգային թեստի անցկացում և գնահատում: 5. Методы и критерии оценки Դասընթացն ավարտվում է ստուգարքով, որն իրականացվում է թեստավորման միջոցով: 6. Список основной литературы Parizet, M.L., E. Grandef, M. Corsain Collection activités pour le cadre commun. Activités pour le cadre européen commun de référence. B. 2. ClE International, 2006. Boulares, M., J.L. Frerot Grammaire progressive du francais Niveau avancé. ClE International, 2004. 7. Основная часть курса 1. Ֆրանսերենի իմացության միջազգային թեստավորման յուրահատկությունները: 2. Ֆրանսերենի իմացության համաեվրոպական չափանիշները և թեստավորման հիմանական սկզբունքները: 3. Ֆրանսերենի թեստավորման հիմնական ռազմավարությունը և մարտավարությունը: 4. Միջազգային թեստերի առանձնահատկությունները:
1205	Չինարեն-2	2
2-րդ՝ գարնանային գործ. - 30 ժ 2 ժամ/շաբ. Обязательный 1205/Բ13 1. Цель курса · ուսանողներին ծանոթացնել չինարենի լեզվական, հանրալեզվաբանական, գործաբանական իրազեկության բաղադրիչներին, · ուսանողներին ներկայացնել ժամանակակից չինարենի հնչյունաբանական, ձևաբանական, շարահյուսական և տիպաբանական առանձնահատկությունները, · ուսանողների մոտ ձևավորել գիտելիքներ չինարենով ակտիվ հաղորդակցման և հետագա լեզվական հմտությունների զարգացման համար, · ուսանողների մոտ դասընթացի շրջանակներում ստեղծել պատկերացումներ այդ երկրի մշակույթի և քաղաքակրթության մասին: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. ձևակերպել գրագետ խոսք, ինչպես նաև մեկնաբանել չինարենով հնչող խոսքը, 2. նկարագրել չինարենի քերականական համակարգին բնորոշ հիմնական օրինաչափությունները (պատմողական, ժխտական, հարցական, հրամայական նախադասությունների ռիթմը, արտասանության և ընթերցանության առանձնահատկությունները), 3. մեկնաբանել չինարենի ընդհանուր և եզրույթային լեզվական միավորները (ըստ կիրառման ոլորտի, բառակազմական առանձնահատկությունների՝ կենցաղային, պաշտոնական և այլն)։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 4. կառուցել կապակցված խոսք, 5. գործնականում իրականացնել պարզ իրավիճակներում օտար լեզվով հաղորդակցում, 6. գործածել հաղորդակցական տարբեր ոլորտներում բանավոր խոսքի տարրական հմտություններ, 7. վերլուծել և հակիրճ վերարտադրել դյուրին մասնագիտական տեքստեր։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 8. քննարկել անցած կամ դասախոսի կողմից առաջարկած թեմաները, 9. կառուցել երկխոսություն, 10. թարգմանել պարզ տեքստեր: 3. Описание · ուսանողներին ծանոթացնել չինարենի լեզվական, հանրալեզվաբանական, գործաբանական իրազեկության բաղադրիչներին, · ուսանողներին ներկայացնել ժամանակակից չինարենի հնչյունաբանական, ձևաբանական, շարահյուսական և տիպաբանական առանձնահատկությունները, · ուսանողների մոտ ձևավորել գիտելիքներ չինարենով ակտիվ հաղորդակցման և հետագա լեզվական հմտությունների զարգացման համար, · ուսանողների մոտ դասընթացի շրջանակներում ստեղծել պատկերացումներ այդ երկրի մշակույթի և քաղաքակրթության մասին: 4. Стили и методы преподавания и обучения · դասընթացի ընթացքում ուսանողները հանդես են գալիս համառոտ գրավոր աշխատանքով՝ հանձնարարված թեմաների շուրջ, · կատարում են հակիրճ թարգմանություններ համապատասխան թեմաներով, · հանդես են գալիս բանավոր ներկայացմամբ հանձնարարված թեմայի մասին փոքր ելույթով, · հանձնարարվում է գրել նամակ՝ ըստ հանձնարարված տարբերակի, · ուսանողները հանդես են գալիս թեմայի շուրջ կարծիքների փոխանակմամբ և ելույթներով, · գրում են թեմային համապատասխանող փոքր ծավալի զեկույց, · կատարում են հանձնարարված տնային ընթերցանության շուրջ քննարկումներ, · հանձնարարվում է գտնել դիվանագիտական նամակագրության նմուշներ՝ բառապաշարը յուրացնելու նպատակով, · հանդես են գալիս ելույթներով՝ ամրապտդելով անցած բառապաշարը, · թեմայի շրջանակներում զուգահեռներ են անցկացնում իրենց երկրի՝ Հայաստանի, և Չինաստանի տոների առանձնահատկությունների վերաբերյալ: 5. Методы и критерии оценки 1. Ստուգարք։ 2. Ստուգման մեթոդը՝ գրավոր, բանավոր և լսողական հարցում, որն իրականացվում է թեստային առաջադրանքների ձևով: Առաջադրանքները 3-ն են, որոնցից առաջինը՝ գրավոր, երկրորդը՝ բանավոր և երրորդը՝ լսողական։ 6. Список основной литературы 刘珣著，《新实用汉语课本》1学生书, 北京语言大学出版社，2006年刘珣著，《新实用汉语课本》1练习册, 北京语言大学出版社，2006年姜丽萍著，《HSK标准教程》1学生书，北京语言大学出版社，2015年姜丽萍著，《HSK标准教程》1练习册，北京语言大学出版社，2015年刘珣著，《新实用汉语课本》2学生书, 北京语言大学出版社，2006年刘珣著，《新实用汉语课本》2练习册, 北京语言大学出版社，2006年姜丽萍著，《HSK标准教程》2学生书，北京语言大学出版社，2015年姜丽萍著，《HSK标准教程》2练习册，北京语言大学出版社，2015年 7. Основная часть курса Թեմա 1：第十二课你在干什么呢（正在……呢，每……都……，星期的表达法） Թեմա 2：第十三课我去图书馆借书（连动词，A不A/V不V） Թեմա 3：第十四课我喜欢浅颜色的（挺+adj，有点儿） Թեմա 4：第十五课明天是我朋友的生日（单元语言点小结） Թեմա 5：第十六课周末你干什么（太……了，动词中叠，地点状语） Թեմա 6：第十七课做客（（是）A还是B，就是，会） Թեմա 7：第十八课做客（得，反问句，如果……，就……） Թեմա 8：第十九课现在习惯了（了，还，年龄表达法） Թեմա 9：第二十课看病人（单元语言点小结） Թեմա 10：第二十一课我喝了半斤白酒（又，了，好像） Թեմա 11：第二十二课他感冒了（能，，最好，日期表达法） Թեմա 12：第二十三课你学了多长时间汉语（了，“就”的小结） Թեմա 13：第二十四课你吃了早饭来找我（反问句，了，时间状语、地点状语的语序）
1604	Գերմաներեն-2	2
2-րդ՝ գարնանային գործ.-30ժ Շաբաթական 2 ժամ Обязательный 1604/Բ01 1. Цель курса · հարստացնել ուսանողների բառապաշարը, · խորացնել և հնարավորինս կատարելագործել լսելու, հասկանալու, գրելու հմտությունները, · ձևավորել գերմաներենով հաղորդակցվելու կարողությունները և ունակությունները: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. ճիշտ օգտագործելու ուսումնասիրվող լեզվի բառակազմական հիմնական կաղապարների ու միջոցների գործածման ձևերը, 2. ճիշտ օգտագործելու ուսումնասիրվող լեզվի ժողովրդի մշակույթին բնորոշ հաղորդակցման, բարեկիրթ խոսքի կաղապարներն ու վարքի նորմերը: բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. կառուցելու բանավոր կապակցված խոսք՝ հիմնավորելով իր տեսակետը, 2. հանպատրաստից մասնակցելու երկխոսության՝ իրեն հետաքրքրող տեղեկություններ ստանալու նպատակով: գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան) 1. արդյունավետ օգտվելու տեղեկատվական տարբեր աղբյուրներից (ներառյալ ինտերնետային) տեղեկատվություն քաղելու, քննադատաբար վերլուծելու և ներկայացնելու նպատակով և գիտակցելու օտար լեզվի իմացության կարևորությունն ուսման, ինքնակրթության ու ինքնակատարելագործման մեջ և ձգտի հարստացնել իր իմացությունը: 3. Описание · հարստացնել ուսանողների բառապաշարը, · խորացնել և հնարավորինս կատարելագործել լսելու, հասկանալու, գրելու հմտությունները, · ձևավորել գերմաներենով հաղորդակցվելու կարողությունները և ունակությունները: 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունք դասախոսի ղեկավարությամբ, 2. անհատական և խմբային աշխատանք, 3. անհատական և թիմային աշխատանք, 4. ինքնուրույն աշխատանք, 5. բանավոր ներկայացում/ պրեզենտացիա (անհատական ինքնուրույն նախագծի իրականացում), 6. գրավոր և բանավոր ստուգում/ հարցում, 7. իրավիճակային խնդիրների քննարկում: 5. Методы и критерии оценки Դասընթացը ավարտվում է ստուգարքով: Հարցեր. 1. Տարբեր բնույթի տեքստի ընթերցում, թարգմանություն և վերարտադրում: 2. Բառապաշարի ստուգում: 3. Զրույց թեմաների շուրջ: 4. Ներկայացում (պրեզենտացիա) տարբեր թեմաների շուրջ: 6. Список основной литературы Meltonjan G., Soghomonjan K., Diwanjan N. Deutsch (für Stufen A2-B1). Jerewan, Verlag der Universität Jerewan, 2022. DaF kompakt neu A1 - B1. Klett Verlag Stuttgart, 2016. Dreyer,R. Schmitt. Lehr - und Übungsbuch der deutschen Grammatik. München: Max Hueber Verlag für Deutsch, 2001. - 320 с. 7. Основная часть курса · Քերականություն. հիմնական ձևաբանական և շարահյուսական կառույցներն ու տիպերը, նրանց առանձնահատկությունները խոսքում: · Գերմաներենի բառապաշարային և ոճաբանական յուրահատկությունները: · Տեքստերի վերլուծությունը և դրանց իրացումը գերմաներենով (գրավոր ու բանավոր):
1401	Հայոց լեզու և խոսքի մշակույթ-1	2
1-ին՝ աշնանային գործ. 30 ժամ 2 ժամ/շաբ. Обязательный 1401/Բ01 1. Цель курса · ներկայացնել լեզվի առանձին բաժինների առանձնահատկությունները, · ծանոթացնել լեզվական նորմի չափանիշներին, · նկարագրել լեզվական մակարդակներում տեղի ունեցող տեղաշարժերն ու փոփոխությունները։ 2. Результаты обучения по программе ա) մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. առանձնացնել լեզվական մակարդակների յուրահատկությունները, 2. սահմանել լեզվի հիմնական գործառույթներն ու դրանց նպատակները, 3. ընտրել լեզվական ճիշտ ձևերը: բ) գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. գործնականում իրականացնել լեզվաոճական վերլուծություններ, 2. հիմնավորել լեզվական այս կամ այն միավորի ընտրությունը: գ) ընդհանրական / փոխանցելի կարողություններ 1. ցույց տալ լեզվական նորմային համապատասխան լեզվական ձևերը: 3. Описание · ներկայացնել լեզվի առանձին բաժինների առանձնահատկությունները, · ծանոթացնել լեզվական նորմի չափանիշներին, · նկարագրել լեզվական մակարդակներում տեղի ունեցող տեղաշարժերն ու փոփոխությունները։ 4. Стили и методы преподавания и обучения · դասախոսություն, · գործնական աշխատանք, · լուսապատկերի (սլայդի) ցուցադրում, · ինքնուրույն աշխատանք և հանձնարարություններ: 5. Методы и критерии оценки Ստուգարքը բանավոր է: Ստուգարքը անցկացվում է ուսանողներին նախապես տրված հարցաշարով. յուրաքանչյուր ուսանողին տրվում է 4-5 հարց: Պատասխանին գումարվում է նաև ամբողջ կիսամյակի ընթացքում ուսանողի կատարած անհատական աշխատանքի (ռեֆերատներ, զեկուցումներ, տեսասահիկների պատրաստում և այլն) արդյունքը: 6. Список основной литературы Ավետիսյան Յու., Սարգսյան Ա., Թելյան Լ. և ուրիշներ, Հայոց լեզու և խոսքի մշակույթ, Եր., 2016: Եզեկյան Լ., Հայոց լեզու,, Երևան, 2007: Յու. Ավետիսյան և ուրիշներ, Հայոց լեզու և խոսքի մշակույթ (Գործնական աշխատանքների ձեռնարկ հումանիտար ֆակուլտետների ուսանողների համար), Եր., 2016: 7. Основная часть курса 1. Ուղղախոսական, հնչյունափոխական, տառադարձման յուրահատկությունները, 2. Բառապաշարային փոփոխություններն ու զարգացումները, 3. Ձևաբանական և շարահյուսական համակարգերի առանձնահատկությունները:
1608	Ֆրանսերեն-1	2
1-ին՝ աշնանային գործ- 30 ժամ 2 ժամ/շաբ. Обязательный 1608/Բ31 1. Цель курса • զարգացնել գիտական տեքստերի ընկալման և մեկնաբանման ունակությունները, • ծանոթացնել գիտական ֆրանսերենի տարբեր մակարդակներում (հնչյունական - հնչերանգային, բառային, ձևաբանական-շարահյուսական, ոճական) դրսևորվող առանձնահատկություններին, • զարգացնել գիտական հաղորդակցման կարողություններ: 2. Результаты обучения по программе ա) մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. քննարկելու գիտական տարաբնույթ տեքստերի լեզվաոճական և կառուցվածքային առանձնահատկությունները, 2. մեկնաբանելու լեզվաբանական տերմինաբանությանն առնչվող տարբեր խնդիրներ: բ) գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. կատարելու գիտական տեքստերի հաղորդակցական ներուժի վերլուծություն, 2. գործնականում կատարելու տարբեր գիտական տեքստերի ֆրանսերենից հայերեն և հայերենից ֆրանսերեն թարգմանություններ՝ այդ տեքստերի թարգմանության համարժեքության սկզբունքներին համապատասխան: գ) ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 1. օգտվելու տեղեկատվության տարատեսակ աղբյուրներից (ինտերնետային ռեսուրսներ, գիտական հոդվածներ և այլն), 2. ձեռքբերված գիտելիքները կիրառելու նաև այլ՝ հարակից գիտակարգերի շրջանակներում կատարվելիք ուսումնասիրություններում: 3. Описание • զարգացնել գիտական տեքստերի ընկալման և մեկնաբանման ունակությունները, • ծանոթացնել գիտական ֆրանսերենի տարբեր մակարդակներում (հնչյունական - հնչերանգային, բառային, ձևաբանական-շարահյուսական, ոճական) դրսևորվող առանձնահատկություններին, • զարգացնել գիտական հաղորդակցման կարողություններ: 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունք, 2. հանձնարարված գրականության ընթերցում, 3. քննարկումներ, 4. ինքնուրույն հետազոտություն, 5. խմբային աշխատանք դասավանդման, 6. նորարարական մեթոդներ, ինտերակտիվ և այլն: 5. Методы и критерии оценки Ստուգարքը բանավոր է: Ստուգարքն անցկացվում է ուսանողներին նախապես տրված հարցաշարով. յուրաքանչյուր ուսանողին տրվում է 4-5 հարց: 6. Список основной литературы Parizet, M.L., E. Grandef, M. Corsain Collection activités pour le cadre commun. Activités pour le cadre européen commun de référence. B. 1. ClE International, 2006. Boulares, M., J.L. Frerot Grammaire progressive du francais Niveau avancé. ClE International, 2004. 7. Основная часть курса 1. Գիտական ոճ (բնորոշ գծերը, ժանրային առանձնահատկությունները, ենթաոճերը: 2. Գիտական ֆրանսերենի ձևաբանական-շարահյուսական առանձնահատկությունները: 3. Գիտական լեզվի նորմայի օրինաչափությունները: 4. Բառապաշարի դասակարգման հիմնական սկզբունքները ֆրանսերենում: 5. Բառապաշարի հարստացման հիմնական ուղիները: 6. Տարաբնույթ տեքստերի գիտական շարադրանքի լեզվաոճական առանձնահատկությունների քննություն: 7. Դարձվածքի մեկնաբանությունները ֆրանսիական աղբյուրներում: Դարձվածքը որպես ժողովրդի լեզվամտածողության առանձնահատուկ տարր:
1205	Չինարեն-1	2
1-ին՝ աշնանային գործ - 30 ժամ 2 ժամ/շաբ. Обязательный 1205/Բ13 1. Цель курса ● ուսանողներին ծանոթացնել չինարենի լեզվական, հանրալեզվաբանական, գործաբանական իրազեկության բաղադրիչներին, ● ուսանողներին ներկայացնել ժամանակակից չինարենի հնչյունաբանական, ձևաբանական, շարահյուսական և տիպաբանական առանձնահատկությունները, ● ուսանողների մոտ ձևավորել սկզբնական գիտելիքներ չինարենով ակտիվ հաղորդակցման և հետագա լեզվական հմտությունների զարգացման համար, ● ուսանողների մոտ դասընթացի շրջանակներում ստեղծել նախնական պատկերացումներ այդ երկրի մշակույթի և քաղաքակրթության մասին: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. ձևակերպել գրագետ խոսք, ինչպես նաև մեկնաբանել չինարենով հնչող խոսքը, 2. նկարագրել չինարենի քերականական համակարգին բնորոշ հիմնական օրինաչափությունները (պատմողական, ժխտական, հարցական, հրամայական նախադասությունների ռիթմը, արտասանության և ընթերցանության առանձնահատկությունները), 3. մեկնաբանել չինարենի ընդհանուր և եզրույթային լեզվական միավորները (ըստ կիրառման ոլորտի, բառակազմական առանձնահատկությունների՝ կենցաղային, պաշտոնական և այլն), բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 4. կառուցել կապակցված խոսք, 5. գործնականում իրականացնել պարզ իրավիճակներում օտար լեզվով հաղորդակցում, 6. գործածել հաղորդակցական տարբեր ոլորտներում բանավոր խոսքի տարրական հմտություններ, 7. վերլուծել և հակիրճ վերարտադրել դյուրին մասնագիտական տեքստեր, գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 8. քննարկել անցած կամ դասախոսի կողմից առաջարկած թեմաները, 9. կառուցել երկխոսություն, 10. թարգմանել պարզ տեքստեր: 3. Описание ● ուսանողներին ծանոթացնել չինարենի լեզվական, հանրալեզվաբանական, գործաբանական իրազեկության բաղադրիչներին, ● ուսանողներին ներկայացնել ժամանակակից չինարենի հնչյունաբանական, ձևաբանական, շարահյուսական և տիպաբանական առանձնահատկությունները, ● ուսանողների մոտ ձևավորել սկզբնական գիտելիքներ չինարենով ակտիվ հաղորդակցման և հետագա լեզվական հմտությունների զարգացման համար, ● ուսանողների մոտ դասընթացի շրջանակներում ստեղծել նախնական պատկերացումներ այդ երկրի մշակույթի և քաղաքակրթության մասին: 4. Стили и методы преподавания и обучения ● դասընթացի ընթացքում ուսանողները հանդես են գալիս համառոտ գրավոր աշխատանքով՝ հանձնարարված թեմաների շուրջ, ● կատարում են հակիրճ թարգմանություններ համապատասխան թեմաներով, ● հանդես են գալիս բանավոր ներկայացմամբ հանձնարարված թեմայի մասին փոքր ելույթով, ● հանձնարարվում է գրել նամակ՝ ըստ հանձնարարված տարբերակի, ● ուսանողները հանդես են գալիս թեմայի շուրջ կարծիքների փոխանակմամբ և ելույթներով, ● գրում են թեմային համապատասխանող փոքր ծավալի զեկույց, ● կատարում են հանձնարարված տնային ընթերցանության շուրջ քննարկումներ, ● հանձնարարվում է գտնել դիվանագիտական նամակագրության նմուշներ՝ բառապաշարը յուրացնելու նպատակով, ● հանդես են գալիս ելույթներով՝ ամրապտդելով անցած բառապաշարը, ● թեմայի շրջանակներում զուգահեռներ են անցկացնում իրենց երկրի՝ Հայաստանի, և Չինաստանի տոների առանձնահատկությունների վերաբերյալ: 5. Методы и критерии оценки 1. Ստուգարք։ 2. Ստուգման մեթոդը՝ գրավոր, բանավոր և լսողական հարցում, որն իրականացվում է թեստային առաջադրանքների ձևով: Առաջադրանքները 3-ն են, որոնցից առաջինը՝ գրավոր, երկրորդը՝ բանավոր և երրորդը՝ լսողական։ 6. Список основной литературы 刘珣著，《新实用汉语课本》1学生书, 北京语言大学出版社，2006年刘珣著，《新实用汉语课本》1练习册, 北京语言大学出版社，2006年姜丽萍著，《HSK标准教程》1学生书，北京语言大学出版社，2015年姜丽萍著，《HSK标准教程》1练习册，北京语言大学出版社，2015年 7. Основная часть курса Թեմա 1：语音（声母、韵母、声调） Թեմա 2：语音（声调、音变、拼写规则） Թեմա 3：第一课你好（“是”字句，“吗”疑问句） Թեմա 4：第二课你是哪国人（们、也、呢） Թեմա 5：第三课那是你的书吗（这、那，特殊疑问句，定语） Թեմա 6：第四课课图书馆在哪儿（在，是，哪儿，方位名词） Թեմա 7：第五课在北京大学的东边（语音点小结） Թեմա 8：第六课现在几点（钟点表达法，数字表达法） Թեմա 9：第七课明天你有课吗（“有”句子，吧，方位名词，时间名词做状语） Թեմա 10：第八课你的电话号码是多少（吧，呢，号码表达法，“几”和“多少”） Թեմա 11：第九课多少钱一瓶（“几”和“多少”，“二”和“两”，量词，钱数表达法） Թեմա 12：第十课你家有几口人（语音点小结） Թեմա 13：第十一课北京的冬天比较冷（怎么样，不A不B，形容词谓语）
1604	Գերմաներեն-1	2
1-ին՝ աշնանային գործ. 30 ժ Շաբաթական 2 ժամ Обязательный 1604/Բ00 1. Цель курса · ծանոթացնել գերմաներենի հնչյունաբանական և քերականական առանձնահատկություններին և ելակետային բառապաշարին (ըստ թիրախային խմբի` A1-A2 կամ A2-B1 մակարդակ), · խորացնել և հնարավորինս կատարելագործել կարդալու, հասկանալու և վերարտադրելու հմտությունները 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. կազմելու մենախոսական և երկխոսական ընդհանուր հաղորդակցական տեքստեր ճիշտ հնչերանգով, 2. ճիշտ օգտագործելու տարբեր իրավիճակներում բարեկիրթ խոսքի կաղապարները: բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. իրականացնելու տարբեր տեքստերի իմաստային, կառուցվածքային և ոճական վերլուծություն և թարգմանություն, 2. գրելու համառոտ տեքստեր՝ հիմնավորելով իր տեսակետը: գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 1. արդյունավետ օգտվելու տեղեկատվական տարբեր աղբյուրներից (ներառյալ ինտերնետային) տեղեկատվություն քաղելու, քննադատաբար վերլուծելու և ներկայացնելու նպատակով և գիտակցելու օտար լեզվի իմացության կարևորությունն ուսման, ինքնակրթության ու ինքնակատարելագործման մեջ և ձգտի հարստացնել իր իմացությունը: 3. Описание · ծանոթացնել գերմաներենի հնչյունաբանական և քերականական առանձնահատկություններին և ելակետային բառապաշարին (ըստ թիրախային խմբի` A1-A2 կամ A2-B1 մակարդակ), · խորացնել և հնարավորինս կատարելագործել կարդալու, հասկանալու և վերարտադրելու հմտությունները 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունք դասախոսի ղեկավարությամբ, 2. անհատական և խմբային աշխատանք, 3. անհատական և թիմային աշխատանք, 4. ինքնուրույն աշխատանք, 5. բանավոր ներկայացում/ պրեզենտացիա (անհատական ինքնուրույն նախագծի իրականացում), 6. գրավոր և բանավոր ստուգում/ հարցում, 7. իրավիճակային խնդիրների քննարկում: 5. Методы и критерии оценки Դասընթացը ավարտվում է ստուգարքով: Հարցեր. 1. Տարբեր բնույթի տեքստերի ընթերցում, թարգմանություն և վերարտադրում: 2. Բառապաշարի ստուգում: 3. Զրույց թեմաների շուրջ: 4. Ներկայացում (պրեզենտացիա) տարբեր թեմաների շուրջ: 6. Список основной литературы Meltonjan G., Soghomonjan K., Diwanjan N. Deutsch (für Stufen A2-B1). Jerewan, Verlag der Universität Jerewan, 2022. DaF kompakt neu A1 - B1. Klett Verlag Stuttgart, 2016. Dreyer,R. Schmitt. Lehr - und Übungsbuch der deutschen Grammatik. München: Max Hueber Verlag für Deutsch, 2001. - 320 с. 7. Основная часть курса · Քերականություն. հիմնական ձևաբանական և շարահյուսական կառույցներն ու տիպերը, նրանց առանձնահատկությունները խոսքում: · Գերմաներենի բառապաշարային և ոճաբանական յուրահատկությունները: · Տեքստերի վերլուծությունը և դրանց իրացումը գերմաներենով /գրավոր ու բանավոր/:
1603	Անգլերեն-1	2
1-ին`աշնանային գործ, 30 ժամ 2 ժամ/ շաբ. Обязательный 1603/Բ01 1. Цель курса · ստեղծել հիմք մասնագիտական լեզվի իմացության համար՝ համակարգելով նախնական գիտելիքները անգլերենի հնչյունաբանության, բառագիտության և քերականության բնագավառներում, · ներմուծել մասնագիտական հենքային բառապաշար, · զարգացնել ուսանողի անգլերենով ընկալողական (կարդալ, լսել) հմտությունները: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. ներկայացնելու անգլերենի հնչյունային համակարգի յուրահատկությունները, արտասանական նորմերը, 2. սահմանելու անգլերենի բառակազմական կանոնները, 3. ներկայացնելու անգլերենի հիմնական քերականական կառույցները, 4. բացատրելու մասնագիտական հենքային բառապաշարը: բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. ցուցաբերելու ընթերցելով և ունկնդրելով ընկալելու կարողություն, 2. կիրառելու անգլերենին բնորոշ քերականական կառույցները, 3. օգտագործելու մասնագիտական առավել գործածական բառապաշարը: գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 1. օգտվելու անգլերեն տեղեկատվական աղբյուրներից՝ ներառյալ համացանցը, 2. բանավոր և գրավոր հաղորդակցվելու հանրության հետ, 3. կիրառելու գիտելիքները պրակտիկայում: 3. Описание · ստեղծել հիմք մասնագիտական լեզվի իմացության համար՝ համակարգելով նախնական գիտելիքները անգլերենի հնչյունաբանության, բառագիտության և քերականության բնագավառներում, · ներմուծել մասնագիտական հենքային բառապաշար, · զարգացնել ուսանողի անգլերենով ընկալողական (կարդալ, լսել) հմտությունները: 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունք դասախոսի ղեկավարությամբ, 2. անհատական և խմբային աշխատանք, 3. ինքնուրույն աշխատանք: 5. Методы и критерии оценки Դասընթացն ավարտվում է ստուգարքով՝ բանավոր հարցում տրված հարցաշարով: Այն ստուգում է անցած նյութը՝ հաշվի առնելով հենքային ընդհանուր և մասնագիտական բառապաշարի, ինչպես նաև անգլերենին բնորոշ հիմնական կաղապարների յուրացման և վերարտադրության աստիճանը: 6. Список основной литературы Mkrtchyan S., Melikyan R. English for the Humanities. Yerevan University Press, Yerevan, 2006. Osetrova E. Diplomacy and War. Пособие по общественно-политической лексике. Москва, 2005. Karapetyan M., Vartapetian Z., Hovhannisyan G., Petrosyan A. Building ESP Listening Skills: Political Leadership. Yerevan: Yerevan University Press, 2017. Mann M., Taylore-Knowles S., Destination A1-A2 /Grammar and Vocabulary/, Oxford: Macmillan Publishers Ltd., 2009. 7. Основная часть курса 1. Ընթերցանություն. հանրամատչելի և մասնագիտական ադապտացված տեքստեր, 2. Բանավոր խոսք. հանրամատչելի և մասնագիտական թեմաների շուրջ քննարկում, 3. Լսելով ընկալում. հանրամատչելի և մասնագիտական նյութի ունկնդրում (1-2 րոպե տևողությամբ) և վերարտադրում, 4. Գրավոր խոսք. հանրամատչելի և մասնագիտական թեմաների շուրջ նյութի շարադրում և ամփոփում, 5. Թարգմանություն. ընդհանուր և մասնագիտական ոլորտի նյութի թարգմանություն:
0002	Քաղաքացիական պաշտպանություն և արտակարգ իրավիճակներում բնակչության առաջին բուժօգնություն	2
1-ին՝ աշնանային դաս. 15 ժ,, գործ. 15 ժ. դաս. - 1 ժամ (առցանց), գործ. - 1 ժամ (լսարանային) Обязательный 0002/B01 1. Цель курса ուսանողների մոտ ձևավորել ընդհանուր պատկերացում արտակարգ իրավիճակների մասին, արտակարգ իրավիճակներում գործելու հմտություններ, փրկարարական աշխատանքների կազմակերպման վերաբերյալ հմտություններ և տարաբնույթ պատահարների ժամանակ հնարավոր վնասվածքների և այլ ախտահարումների դեպքում առաջին բուժօգնության ցուցաբերման անհրաժեշտ կարողություններ: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. գնահատել տարաբնույթ ԱԻ-ը և ցուցաբերել նախընտրելի վարքագիծ, 2. ներկայացնել ԱԻ-ի և պատերազմի ժամանակ բնակչության պաշտպանությանն ուղղված միջոցառումները և քաղաքացիների գործառույթները, 3. գնահատել տուժածի վիճակը (առաջնային և երկրորդային զննում), վնասվածքի տեսակն ու ծանրությունը և ներկայացնել առաջին բուժօգնություն ցուցաբերելու հմտությունները, 4. մեկնաբանել համաճարակային իրավիճակներում վարակի տարածման հնարավոր ուղիները և պաշտպանության ձևերը: բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. կիրառել անհրաժեշտ հմտություններ, տարաբնույթ ԱԻ-ներում նախընտրելի վարքագիծ դրսևորելու ուղղությամբ, 2. ցուցաբերել առաջին բուժօգնություն տարաբնույթ վնասվածքների և ախտահարումների դեպքերում, 3. օգտագործել ձեռք բերված կարողություները ԱԻ և պատերազմի ժամանակ պետության կողմից իրականացվող միջոցառումների ընթացքում: գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան) 1. կիրառել ձեռք բերված տեսական գիտելիքները գործնականում, 2. վերլուծել իրավիճակը և կատարել անհրաժեշտ գործողություններ իր և շրջապատի համար: 3. Описание ուսանողների մոտ ձևավորել ընդհանուր պատկերացում արտակարգ իրավիճակների մասին, արտակարգ իրավիճակներում գործելու հմտություններ, փրկարարական աշխատանքների կազմակերպման վերաբերյալ հմտություններ և տարաբնույթ պատահարների ժամանակ հնարավոր վնասվածքների և այլ ախտահարումների դեպքում առաջին բուժօգնության ցուցաբերման անհրաժեշտ կարողություններ: 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. Դասախոսություն, մեթոդական և գործնական պարապմունք: 2. Անհատական և ինքնուրույն աշխատանքներ: 3. Թեմատիկ ուսումնական խաղեր, ուսումնական տեսաֆիլմերի ցուցադրում: 4. Ուսումնամեթոդական վարժանք: 5. Методы и критерии оценки 1. Ստուգարք. անց է կացվում թեստային եղանակով (ուսումնառության արդյունքների համար նախատեսված կատարման չափանիշների բավարար մակարդակի ապահովում): 6. Список основной литературы Մարկարյան Ռ.Վ., Ջանջուղազյան Ն.Ա., Օհանջանյան Մ.Մ.,Հարությունյան Ա.Ա., Հարությունյան Վ.Ս., Բաղդասարյան Լ.Լ., Հասրաթյան Ռ.Ց., Վարդանյան Ջ.Հ. «Քաղպաշտպանության և արտակարգ իրավիճակների հիմնահարցեր», Երևանի համալս. հրատ., 2006, 238 էջ: Հեղինակների կոլեկտիվ, «Մինչբժշկական օգնությունը բնակչությանը արտակարգ իրավիճակներում», ուսումնական ձեռնարիկ, Երևանի համալս. հրատ., 2007, 224 էջ: Կ.Ա.Մանասյան, «Սիրտ-թոքային վերակենդանացման մինչբժշկական մեթոդների ուսուցումը» (ուսումնամեթոդական աշխատանք), Եր., Երևանի համալս. հրատ., 2007, 44 էջ: Մ.Խ.Ադամյան, «Փոխադրական անշարժացում», ուսումնամեթոդական աշխատանք, Եր., Երևանի համալս. հրատ., 2011, 36 էջ: Ս.Ա.Մանուկյան, Գ.Հ.Ճաղարյան «Արտակարգ իրավիճակների և քաղաքացիական պաշտպանության հիմնահարցեր», ուսումնական ձեռնարկ, Եր., Երևանի համալս. հրատ., 2017։ 7. Основная часть курса 1. Արտակարգ իրավիճակներ ու պատահարներ: 2. Քաղաքացիական պաշտպանություն: 3. ԱԻ-ում բնակչության առաջին բուժօգնություն:
1401	Հայոց լեզու և խոսքի մշակույթ-2	2
2-րդ՝ գարնանային գործն. 30 ժամ 2 ժամ/շաբ. Обязательный 1401/Բ02 1. Цель курса · ներկայացնել լեզվի պատկերավորման-արտահայտչական միջոցները, · ծանոթացնել խոսքի գործառական տարբերակներին։ 2. Результаты обучения по программе ա) մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. կազմել արտահայտիչ խոսք, 2. ներկայացնել խոսքի գործառական ոճերի առանձնահատկությունները, 3. կազմել գրագրության տարբեր նմուշներ: բ) գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. գործնականում կիրառել հրապարակային խոսքի կանոնները, 2. պահպանել խոսքի էթիկետը։ գ) ընդհանրական / փոխանցելի կարողություններ 1. կազմել բանավոր և գրավոր գեղեցիկ խոսք։ 3. Описание · ներկայացնել լեզվի պատկերավորման-արտահայտչական միջոցները, · ծանոթացնել խոսքի գործառական տարբերակներին։ 4. Стили и методы преподавания и обучения · դասախոսություն, · գործնական աշխատանք, ·լուսապատկերի (սլայդի) ցուցադրում, ·ինքնուրույն աշխատանք և հանձնարարություններ: 5. Методы и критерии оценки Ստուգարքը բանավոր է: Ստուգարքն անցկացվում է ուսանողներին նախապես տրված հարցաշարով. յուրաքանչյուր ուսանողին տրվում է 4-5 հարց: Պատասխանին գումարվում է նաև ամբողջ կիսամյակի ընթացքում ուսանողի կատարած անհատական աշխատանքի (ռեֆերատներ, զեկուցումներ, տեսասահիկների պատրաստում և այլն) արդյունքը: 6. Список основной литературы Ավետիսյան Յու., Սարգսյան Ա., Թելյան Լ. և ուրիշներ, Հայոց լեզու և խոսքի մշակույթ, Եր., 2016: Եզեկյան Լ., Հայոց լեզու,, Երևան, 2007: Յու. Ավետիսյան և ուրիշներ, Հայոց լեզու և խոսքի մշակույթ (Գործնական աշխատանքների ձեռնարկ հումանիտար ֆակուլտետների ուսանողների համար), Եր., 2016: 7. Основная часть курса 1. Խոսքի պատկերավորման-արտահայտչական միջոցները։ 2. Խոսքի գործառական տարբերակները։ 3. ԶԼՄ-ների և գովազդի լեզու։ 4.Հրապարակային խոսք և բանավեճի արվեստ։ 5.Խոսքի էթիկետ։ 6.Գրագրության ձևեր։
1705	Ռուսաց լեզու-1	2
2-րդ՝ գարնանային գործ. 30 ժամ 2 ժամ/շաբ. Обязательный 1702/Բ01 1. Цель курса · լեզվական և խոսքային կոմպետենցիաների մակարդակի բարձրացում՝ արդյունավետ հաղորդակցման համար, · ուսանողների մոտ լեզվական փաստերը գնահատելու, վերլուծելու և լեզվական միջոցները ընտրելու կարողության ձևավորում՝ ըստ հաղորդակցման բովանդակության, ոլորտի և պայմանների, · տարբեր խոսքային իրավիճակներում լեզվի միջոցներն օպտիմալ օգտագործելու կարողության ձևավորում, խոսքի ընդհանուր մշակույթի զարգացում: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. նկարագրել գրավոր և բանավոր խոսքը՝ հիմնական նորմատիվ, հաղորդակցական, էթիկական տեսանկյուններից, 2. ձևակերպել ռուս գրական լեզվի հիմնական նորմերը, 3. նկարագրել պարբերանշված լեզվական միջոցների կիրառումը տարբեր հաղորդակցական իրավիճակներում: բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. կիրառել գրական լեզվի ժամանակակից նորմերը, 2. կառուցել խոսքը լեզվական, հաղորդակցական և էթիկական նորմերին համապատասխան, 3. վերհանել և վերացնել սխալները և վրիպումները՝ լեզվի տարբեր մակարդակներում։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 1. ստեղծագործաբար կիրառել ձեռք բերած գիտելիքները: 3. Описание · լեզվական և խոսքային կոմպետենցիաների մակարդակի բարձրացում՝ արդյունավետ հաղորդակցման համար, · ուսանողների մոտ լեզվական փաստերը գնահատելու, վերլուծելու և լեզվական միջոցները ընտրելու կարողության ձևավորում՝ ըստ հաղորդակցման բովանդակության, ոլորտի և պայմանների, · տարբեր խոսքային իրավիճակներում լեզվի միջոցներն օպտիմալ օգտագործելու կարողության ձևավորում, խոսքի ընդհանուր մշակույթի զարգացում: 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունքներ, 2. բանավոր խոսքի զարգացմանն ուղղված վարժություններ, քննարկումներ, 3. ինքնուրույն աշխատանք և հանձնարարություններ: 5. Методы и критерии оценки Ստուգարքը բաղկացած է 2 մասից՝ բանավոր և գրավոր: Ստուգարքն անցկացվում է ուսանողներին նախապես տրված հարցաշարով: Ուսանողներին տրվելու են վերլուծության համար տարբեր ժանրերի տեքստեր, որտեղ պետք է վերհանվեն և ուղղվեն սխալները՝ ըստ գրական լեզվի ժամանակակից նորմերի (լեզվական, հաղորդակցական և էթիկական): 6. Список основной литературы Введенская Л.А. Русский язык и культура речи. Москва, 2002. Введенская Л.А. Словарь ударений для работников радио и телевидения. Ростов-на-Дону, 2012. Вербицкая Л.А. и др. Давайте говорить правильно! Трудности современного русского произношения и ударения: Краткий словарь-справочник. Москва, 2003. Воронцова Т.А. Культура речи. Ижевск, 2011. Голуб И.Б. Риторика: учитесь говорить правильно и красиво. Москва, 2013. Розенталь, Д.Э. Большой справочник по русскому языку. Москва, 2017. Розенталь, Д.Э. Словарь трудностей русского языка. 20000 слов: 20 000 слов. Москва, 2012 Розенталь Д.Э. Справочник по правописанию и литературной правке. Москва, 2003. Розенталь, Д.Э. Справочник по русскому языку. Практическая стилистика. Москва, 2011 0. Розенталь Д.Э. Русский язык. Орфография. Пунктуация. Орфографический словарь. (Классический справочник). Москва, 2011. Русский язык и культура речи. Под ред. Максимова В.И., Голубевой А.В. Санкт-Петербург, 2010. www.cultrechi.narod.ru - «Грамотная речь, или Учимся говорить по-русски». Словари. www.gramota.ru - Справочно-информационный Интернет-портал «Русский язык». www.slovari.ru - Электронная библиотека словарей русского языка. 7. Основная часть курса Խոսքի մշակույթ որպես լեզվաբանական առարկա: Լեզվի հասարակական դերը: Գրավոր և բանավոր խոսքի առանձնահատկությունները: Ռուս գրական լեզվի նորմերի համակարգը: Հնչյունական (արտասանական) նորմեր: Բառագիտական նորմեր:

Код кафедры	Название необязательного курса	Кредиты
0102	Մաթեմատիկայի հիմունքներ	2
3-րդ՝ աշնանային կամ 4-րդ՝ գարնանային գործ. - 30 ժամ 2 ժամ/շաբ. Факультативный 0102/Բ16 1. Цель курса · ուսանողներին ներկայացնել հանրահաշվի և երկրաչափության հիմունքները դպրոցական դասընթացի շրջանակներում, · ներկայացնել տեսության մատչելի մեթոդները, · ծանոթացնել ներկայացվող տեսության ընդհանրացումնեսրին և կիրառություններին՝ ըստ ուսանողների մասնագիտության։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. իմանա 2,3,4,5,9 թվերի վրա բաժանելիության հայտանիշները, ամբողջ ցուցիչով աստիճանի, քառակուսի արմատի հատկությունները, կրճատ բազմապատկման բանաձևերը, 2. իմանա բնական, ամբողջ, ռացիոնալ թվերը, բազմություններով գործողությունները, դրանց պատկերումը թվային առանցքի վրա, 3. իմանա թվի հակադիրը, հակադարձը, մասը, տոկոսը, բացարձակ արժեքը, գրելաձևերը, 4. գաղափար ունենա հիմնական երկրաչափական պատկերների, մակերեսի, ծավալի մասին, 5. գաղափար ունենա աստիճանային ֆունկցիայի, նրանց հիմնական հատկությունների և 6. գրաֆիկների մասին, բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1.լուծել տոկոսով և մասնաբաժնով խնդիրներ, 2.լուծել գծային, քառակուսային հավասարումներ, անհավասարումներ, 3.կառուցել աստիճանային ֆունկցիաների գրաֆիկներ, հասկանալու հիմնական հատկությունները, գտնելու նրանց մեծագույն և փոքրագույն արժեքները, 4.կարողանա հաշվել պարզագույն երկրաչափական պատկերների մակերեսները, ծավալները, 5.կարողանա տարբերել պրոգրեսիաները այլ հաջորդականություններից և հետազոտել դրանք, գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան) 1. յուրացված մեթոդների կիրառումը այլ տեսություններում։ 3. Описание · ուսանողներին ներկայացնել հանրահաշվի և երկրաչափության հիմունքները դպրոցական դասընթացի շրջանակներում, · ներկայացնել տեսության մատչելի մեթոդները, · ծանոթացնել ներկայացվող տեսության ընդհանրացումնեսրին և կիրառություններին՝ ըստ ուսանողների մասնագիտության։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. Գործնական պարապմունքներ, 2. Դասախոսություններ, 3. Ինքնուրույն աշխատանք։ 5. Методы и критерии оценки Գնահատումը կատարվում է ստուգարքի միջոցով՝ նախապես տրամադրված հարցաշարով։ 6. Список основной литературы Բ. Նահապետյան, Ա.Աբրահամյան, Մաթեմատիկա-6, Հիմնական դպրոցի 6-րդ դասարանի դասագիրք, Երևան, 2016։ Ս.Գոգյան, Վ.Դիլանյան, Հանրահաշիվ-7, «Մասնակցային դպրոց» ԿՀ, Երևան, 2023։ Ս. Նիկոլսկի և այլոք, Հանրահաշիվ-7,8,9, դպրոցի 7-9-րդ դասարանների դասագրքեր, Երևան, 2016, 2017։ Գ.Գևորգյան, Ա. Սահակյան, Հանրահաշիվ և մաթեմատիկական անալիզի տարրեր-10, 11, 12, Հանրակրթական դպրոցի 10-12-րդ դասարաններիի դասագրքեր (ընդհանուր և հումանիտար հոսքերի համար), Երևան, 2017։ Ն.Պողոսյան, Սովորենք մաթեմատիկա, Օժանդակ ձեռնարկ V-IX դասարաններ, Երևան, 2011։ Ս.Փարվանյան, Մաթեմատիկա, 9-րդ դասարանի ավարտական քննության առաջադրանքներ, Շտեմարան, Երևան, 2022։ 7. Основная часть курса Թեմա 1. Բնական թվեր, ամբողջ թվեր, ռացիոնալ թվեր, նրանց գրառումը, համեմատումը, կլորացումը, բաժանումը մնացորդով, բազմապատիկ, բաժանարար, բաժանելիության հայտանիշներ, պարզ և բաղադրյալ թվեր։ Թեմա 2. Թվի ամբողջ և կոտորակային մասերը, տասնորդական կոտորակներ։ Մեծության բաժանումը տրված հարաբերությամբ։ Ուղիղ, հակադիր և հակադարձ համեմատականություններ։ Թվի մասնաբաժին, տոկոս: Թեմա 3. Երկրաչափության տարրեր՝ ուղիղ, հատված, բեկյալ, ճառագայթ, անկյուն, շրջան, շրջանագիծ, եռանկյուն, ուղղանկյուն, երկարություն, պարագիծ, մակերես։ Տարբեր չափման միավորներ։ Զուգահեռ, հատվող, փոխուղղահայաց ուղիղներ, համաչափություն: Թեմա 4. Խորանարդ, ուղղանկյունանիստ, գունդ, սֆերա, գլան, կոն, բուրգ, մակերևույթի մակերես, ծավալ: Թեմա 5. Տառային արտահայտություններ, մեկ անհայտով հավասարումներ և անհավասարումներ: Թեմա 6. Բնական ցուցիչով աստիճան, հիմնական հատկությունները, կրճատ բազմապատկման բանաձևերը։ Ամբողջ ցուցիչով աստիճան։ Թեմա 7. Քառակուսի արմատ, գաղափար իռացիոնալ թվերի մասին, իրական թվեր, միջին թվաբանական և միջին երկրաչափական: Թեմա 8. Բազմանդամներ, գծային երկանդամ, քառակուսի եռանդամ, նրանց նշանը, արմատները, քառակուսի եռանդամի տարբերիչը, վերլուծումը գծային արտադրիչների, մեծագույն և փոքրագույն արժեքները։ Թեմա 9. Գծային և քառակուսային հավասարումներ և անհավասարումներ: Համակարգ, համախումբ։ Թեմա 10. Կոորդինատային հարթություն։ Պարզագույն ֆունկցիաների գրաֆիկները (գծային, քառակուսային, արմատ), պարաբոլ, հիպերբոլ: Ֆունկցիայի մեծագույն և փոքրագույն արժեքները, ֆունկցիայի աճ և նվազում: Թեմա 11. Թվաբանական և երկրաչափական պրոգրեսիաներ: Թեմա 12. Կարգավորություններ, տեղափոխություններ, զուգորդություններ: Գաղափար պատահույթի, պատահույթի հավանականության մասին:
	Մեդիագրագիտություն	2
3-րդ՝աշնանային կամ 4-րդ՝ գարնանային դաս.-30 ժ. 2 ժամ/ շաբ. Факультативный 1501/Բ38 1. Цель курса · մեդիայի, դրա տեսակների, դերի, սկզբունքների, մեդիամիջավայրում առկա սպառնալիքների և անվտանգության ապահովման մեխանիզմների հետ ծանոթացում, · մեդիաազդեցության հնարավորությունների, հանրության առջև ունեցած պատասխանատվության և փաստերի ստուգման մեթոդների ուսումնասիրություն, · թվային միջավայրում կողմնորոշվելու, տեղեկատվությունը քննադատորեն ընկալելու, տեքստային, տեսալսողական հաղորդագրությունների ենթաիմաստները բացահայտելու կարողությունների զարգացում: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն · սահմանել մեդիան, դրա բնույթն ու տեսակները, · ձևակերպել մեդիայի սկզբունքներն ու հիմնական գործառույթները, · ներկայացնել մեդիայի սպառնալիքներն ու դրա անվտանգությանն ուղղված հիմնական մեխանիզմները, · սահմանել մեդիաազդեցության հնարավորություններն ու մեդիայի սոցիալական դերը, · ներկայացնել փաստերի ստուգման ձևերն ու մեթոդները: բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ · քննադատորեն վերլուծել մեդիահաղորդագրությունները, · ստեղծել մեդիաբովանդակություն՝ սոցիալական պատասխանատվությամբ և բարոյական սկզբունքների պահպանմամբ, · բացահայտել տեքստային, տեսալսողական հաղորդագրությունների ենթաիմաստները, իրականացնել նշանագիտական վերլուծություն, · իրականացնել փաստերի ստուգում, · վերլուծել մեդիաազդեցության մեխանիզմները, չեզոքացնել տեղեկատվական սպառնալիքները, կիրառել անվտանգության ապահովման մեխանիզմներ: գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ · աշխատել գիտական գրականության հետ, · կիրառել տեղեկությունը գրագետ ընկալելու, բանավոր/գրավոր ներկայացնելու և փոխանցելու հմտությունները, · քննադատորեն վերլուծել: 3. Описание · մեդիայի, դրա տեսակների, դերի, սկզբունքների, մեդիամիջավայրում առկա սպառնալիքների և անվտանգության ապահովման մեխանիզմների հետ ծանոթացում, · մեդիաազդեցության հնարավորությունների, հանրության առջև ունեցած պատասխանատվության և փաստերի ստուգման մեթոդների ուսումնասիրություն, · թվային միջավայրում կողմնորոշվելու, տեղեկատվությունը քննադատորեն ընկալելու, տեքստային, տեսալսողական հաղորդագրությունների ենթաիմաստները բացահայտելու կարողությունների զարգացում: 4. Стили и методы преподавания и обучения · դասախոսություն, · սեմինար պարապմունք, · քննարկում, · պրակտիկ աշխատանքներ, · հետազոտական աշխատանքների իրականացում: 5. Методы и критерии оценки Դասընթացն ավարտվում է ստուգարքով: Գնահատման մեթոդները՝ բանավոր հարցում ըստ առաջադրված հարցաշարի։ Գնահատման չափանիշները՝ անցած նյութի յուրացման և վերարտադրության աստիճանը, պատասխանների ամբողջականությունը և անսխալականությունը, հարցերի առանցքային կողմերի իմացություն, վերլուծական պատասխաններ: 6. Список основной литературы Տեղեկությունների ստուգման համառոտ ուղեցույց լրագրողների համար, Մեդիա նախաձեռնությունների կենտրոն, 2017: Bouchard Julie, Candel Étienne, Cardy Hélène, Gustavo Gomez-Mejia (dir.), La médiatisation de l’évaluation, Peter Lang, 2015. Coutant Alexandre, Thomas Stenger (coord.), Identités numériques, L’Harmattan, coll. «Communication et civilisation», 2014. Michael O'Shaughnessy, Jane Stadler, and Sarah Casey, Media and Society, 2016. Stanley J. Baran, Introduction to Mass Communication, Bryant University, 2022. ... 7. Основная часть курса · Մեդիա. սահմանումը, էությունը, տեսակները, սկզբունքները, գործառույթները, հին և նոր մեդիաձևաչափեր: · Մեդիագրագիտության սկզբունքները. ինչպես քննադատորեն վերլուծել տեղեկությունը: · Փաստերի ստուգում: · Մեդիայի ֆինանսները. գովազդ: · Տեղեկատվական սպառնալիքներ և տեղեկատվական անվտանգություն: · Մեդիաազդեցության մեխանիզմներ: Մեդիայի սոցիալական դերը: Ապատեղեկատվություն և մեդիամանիպուլյացիա:
	Քննական և ստեղծագործական մտածողություն	2
3-րդ՝աշնանային կամ 4-րդ՝ գարնանային դաս.-30 ժ. 2 ժամ/շաբ. Факультативный 1311/Բ 00 1. Цель курса · սովորողներին փոխանցել գիտելիքներ քննական-վերլուծական և ստեղծարար մտածողության առանձնահատկությունների ու նշանակության վերաբերյալ, · զարգացնել նրանց ինքնուրույն և նորարարական մտածողության ունակությունները, · ձևավորել մասնագիտական գիտելիքների զարգացմանը նպաստող կանոնավոր մտածողության, ապացուցման, հերքման ու հիմնավորման ունակություններ, · կազմավորել տեղեկատվության հոսքում կողմնորոշվելու սեփական տեսակետը ներկայացնելու և փաստարկելու ունակություններ, · խթանել նորարարության և ամբողջ կյանքի ընթացքում կրթության ու ինքնակրթության ձգտումները: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն. 1. ներկայացնել քննական և ստեղծարար մտածողության տարրերն ու առանձնահատկությունները, 2. կառուցողական քննադատության ենթարկել որակները, ստեղծագործության չափանիշները և տեսակները, 3. ներկայացնել մտածողության պրակտիկայում առավել հաճախ հանդիպող սխալները, «թակարդները» և խուսափել դրանցից։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ. 1. մասնագիտական խնդիրներն ուսումնասիրելիս դրսևորել համակարգային մոտեցում, 2. ընդհանուր հարցերի մասնավորեցման, կոնկրետ օրինակներով լուսաբանման և մասնավոր դեպքերի ընդհանրացման կարողություններ, 3. գնահատել մասնագիտական տեսակետների փաստարկվածության աստիճանը, ներկայացնել և վերլուծել թերի և ուժեղ կողմերը։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 1. դրսևորել քննադատական և ստեղծարար մտածողություն՝ ինչպես մասնագիտական խնդիրների, այնպես էլ ընթացիկ իրադարձությունների վերլուծության պարագայում։ 2. դրսևորել կանոնավոր մտածողության պատշաճ մշակույթ՝ խոսափելով հնարավոր սխալներից և մանիպուլյացիաներից։ 3. Описание · սովորողներին փոխանցել գիտելիքներ քննական-վերլուծական և ստեղծարար մտածողության առանձնահատկությունների ու նշանակության վերաբերյալ, · զարգացնել նրանց ինքնուրույն և նորարարական մտածողության ունակությունները, · ձևավորել մասնագիտական գիտելիքների զարգացմանը նպաստող կանոնավոր մտածողության, ապացուցման, հերքման ու հիմնավորման ունակություններ, · կազմավորել տեղեկատվության հոսքում կողմնորոշվելու սեփական տեսակետը ներկայացնելու և փաստարկելու ունակություններ, · խթանել նորարարության և ամբողջ կյանքի ընթացքում կրթության ու ինքնակրթության ձգտումները: 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. դասախոսություն, 2. քննարկում, 3. խմբային և անհատական աշխատանք առաջադրանքների վրա: 5. Методы и критерии оценки Դասընթացն ավարտվում է ստուգարքով: Գնահատման մեթոդները՝ բանավոր հարցում ըստ առաջադրված հարցաշարի, առաջադրանքների ձևով։ Գնահատման չափանիշները՝ հարցերի առանցքային կողմերի իմացությունը, խնդիրների լուծում, պատասխանների հիմնավորվածությունը: Գնահատման առաջադրանքի նմուշ. 1. Դեպքի ուսումնասիրություն։ Ուսանողներին կներկայացվի համաշխարհային պատմությունից հայտնի Ալֆրեդ Դրեյֆուսի պատմությունը։ Առաջադրանք 1. Նշեք քննադատական մտածողության այն սխալները, որոնք թույլ են տվել ֆրանսիացիները։ 2. Ի՞նչ կանեիք դուք, եթե լինեիք ֆրանսիացիների փոխարեն։ Գնահատման առաջադրանքի նմուշ 2. Դե Բոնոյի 6 գլխարկների կիրառումը։ Ուսանողներին կներկայացվի իրավիճակ, որը նրանք պետք է վերլուծեն 6 տարբեր գլխարկներով։ 6. Список основной литературы Շաքարյան Հ. Գ., Փիլիսոփայությունը ստեղծագործության գաղտնիքների որոնումներում, Երևան 2002։ Հայզինգա Յ., Homo Ludens. Մշակույթի խաղային տարրի սահմանման փորձ: Եր. 2007։ Бутенко А.В., Ходос Е.А., Критическое мышление: метод, теория, практика. Учеб.-метод. пособие. М.: Мирос, 2002. (Глава 1. Критическое мышление в мировой педагогической практике). Левенчук А., Системное мышление: Учебник / Анатолий Левенчук. - Бостон-Ульдинген-Киев: Проект «Баловство», Толиман, 2022. - 794 с. (Стр. 34-45; 91-98). Фасиоун П., Критическое мышление: что это такое и почему важно. 2017. Эдвард де Боно. Искусство думать: Латеральное мышление как способ решения сложных задач. М.: Альпина Паблишер, 2015. 7. Основная часть курса 1. Մտածողության էությունը. գործառույթները, տարրերը և կառուցվածքը: Հասկացութային և մտապատկերային մտածողություն: 2. Մտածողության եղանակները. ընդհանրացում և մասնավորեցում, ինդուկցիա և դեդուկցիա, վերլուծություն և համադրություն: 3. «Կենտրոնացված» և «ապակենտրոնացված» (ցրված) մտածողություն: Կանոնակարգված և ազատ քննարկումներ: 4. Քննական-վերլուծական մտածողության էությունը, կառուցվածքն ու գործառնական բնութագիրը: 5. Կառուցողական քննադատության սկզբունքները (ոչ միայն՝ ոչ, այլև՝ ինչու՞ ոչ, և եթե՝ ոչ, ապա՝ ի՞նչ): 6. Մտածողության որոշակիության, անհակասականության, հետևողականության, հիմնավորվածության պահանջները: 7. Հաճախ հանդիպող մեթոդաբանական սխալները մտածողության պրակտիկայում: (Նպատակի և միջոցի, պատճառի և պայմանների փոխհարաբերակցության (կաուզալ վերլուծության) խնդիրները. կոնդիցիոնալիզմ և մոնոկաուզալիզմ): 8. Տիպական սխալներն անհրաժեշտ մտահանգումների ընթացքում: 9. Շտապողականության, կարծիքին հակասող դեպքերի զանցառման, ոչ էական և ոչ բավարար նմանությունների հիման վրա անալոգիայի կառուցման, «սրանից հետո, նշանակում է՝ սրա պատճառով» մտածելակերպի սխալները: 10 Փաստարկման կառուցվածքը և բաղադրատարրերը: Ապացուցման և հերքման հիմնական սխալները: 11. Տեղեկատվական հոսքի վերլուծության հմտություններ: Փաստերի և ֆեյքերի, էականի և ոչ էականի, առաջնայինի և երկրորդականի տարբերակման հմություններ: 12. Ստեղծարար մտածողություն: Ստեղծագործության սուբյեկտի հիմնահարցը (էլիտարիզմի, պանկրեատիվիզմի և անտրոպոլոգիական հայեցակարգերի վերլուծությունը): 13. Ստեղծագործության չափանիշների հիմնահարցը: Ստեղծագործություն, գյուտ, հայտնագործություն: 14. Ստեղծագործության տեսակները: Անհատական և կոլեկտիվ ստեղծագործություններ: Արվեստի, գիտության և փլիսոփայական ստեղծագործություններ: 15. Հարց ու պատասխանի մշակույթ: Հարցերի տեսակները: Հարցադրման կանոնները: 16. Ստեղծագործական տեխնոլոգիաներ: «Ուղեղային գրոհ» (Brainstorming), «Վեց գլխարկ» (Է. դե Բոնո), «Բաց տարածություն» (Оpenspace), «Շրջապտույտի» (Circulation): 17. Բանավեճի մեթոդը քննական-վերլուծական մտածողության գարգացման և ուսուցման գործընթացներում:
1207	Քաղաքագիտության հիմունքներ	2
3-րդ՝ աշնանային կամ 4-րդ՝ գարնանային դաս. - 30 ժ 2 ժամ/շաբ. Факультативный 1207/Բ 00 1. Цель курса · ուսանողներին ծանոթացնել քաղաքագիտության ձևավորման տեսական և գաղափարական ակունքներին, · ուսանողներին ծանոթացնել հիմնական կատեգորիաների ու քաղաքագիտության ուսումնասիրության առարկայական տիրույթին, · ուսանողների մոտ ձևավորել քաղաքական իրականության վերլուծության գործնական հմտություններ: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն. 1. ձևակերպել քաղաքագիտական հիմնական հասկացություններն ու սահմանումները, նրանց իմաստն ու նշանակությունը, 2. ներկայացնել քաղաքագիտության տեսական և կիրառական նշանակություն ունեցող հիմնահարցերի էությունը, 3. ներկայացնել քաղաքագիտական բովանդակության օտարալեզու մասնագիտական տեքստերը և կատարել թարգմանություններ։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ. 1. կատարել քաղաքագիտական վերլուծություններ, 2. կողմնորոշվել գործնական քաղաքականության առանձնահատկությունների մեկնաբանման հարցերում, 3. մատնանշել տեսական և կիրառական քաղաքագիտության արդի հիմնահարցերը։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ. 1. օգտվել մասնագիտական գրականությունից, 2. պահպանել մասնագիտական էթիկայի նորմերը։ 3. Описание · ուսանողներին ծանոթացնել քաղաքագիտության ձևավորման տեսական և գաղափարական ակունքներին, · ուսանողներին ծանոթացնել հիմնական կատեգորիաների ու քաղաքագիտության ուսումնասիրության առարկայական տիրույթին, · ուսանողների մոտ ձևավորել քաղաքական իրականության վերլուծության գործնական հմտություններ: 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. Դասախոսություններ, այդ թվում երկխոսության բաղադրամասերի ընդգրկմամբ: 2. Արտալսարանային հաղորդակցություն դասախոսի հետ՝ քննարկումների համատեղ պատրաստում: 3. Սեմինար պարապմունքներ: 5. Методы и критерии оценки Դասընթացն ավարտվում է ստուգարքով: Գնահատման մեթոդները՝ բանավոր հարցում ըստ առաջադրված հարցաշարի, Գնահատման չափանիշները՝ անցած նյութի յուրացման և վերարտադրության աստիճանը, պատասխանների ամբողջականությունը և անսխալականությունը, հարցերի առանցքային կողմերի իմացություն, վերլուծական պատասխաններ: 6. Список основной литературы Քաղաքագիտություն: Ուսումնական ձեռնարկ, Երևանի պետ. համալս., Եր., 2006: Միրումյան Կ. Ա., Քաղաքական ուսմունքների պատմություն: Ուս. ձեռնարկ բուհերի համար: Զանգակ-97: Քաղաքական ուսմունքները նորագույն ժամանակներում։ Ուս. ձեռնարկ։ ԵՊՀ հրատարակչություն։ Антология мировой политической мысли в 5т. М., 1997. Гаджиев К.С. Политическая философия. М., 1999. 7. Основная часть курса Թեմա 1՝ Քաղաքագիտության ձևավորումը որպես գիտություն: Քաղաքագիտության օբյեկտը և առարկան: Քաղաքականության ծագումը և էությունը։ Թեմա 2՝ Քաղաքական իշխանության էությունն, կառուցվածքը և լեգիտիմությունը։ Թեմա 3՝ Հասարակության քաղաքական համակարգը։ Պետությունը քաղաքական համակարգի գլխավոր ինստիտուտ։ Թեմա 4՝ Քաղաքական կուսակցությունները և կուսակցական համակարգեր։ Թեմա 5՝ Քաղաքական գործընթացներ: Ընտրություններ և ընտրական համակարգեր: Թեմա 6՝ Քաղաքական գաղափարախոսություններ: Թեմա 7` Քաղաքական ընտրանի և առաջնորդություն:
1311	Տրամաբանության հիմունքներ	2
3-րդ՝ աշնանային կամ 4-րդ՝ գարնանային դաս. - 30 ժ. 2 ժամ/շաբ. Факультативный 1301/Բ02 1. Цель курса · ուսանողի մոտ ձևավորել կանոնավոր մտածողության ձևական-տրամաբանական սկզբունքների վերաբերյալ համակարգված գիտելիքներ, տրամաբանական գործողությունների վերլուծության ու գնահատման կարողություններ, · զարգացնել մասնագիտական գիտելիքների յուրացմանը նպաստող տրամաբանական որակներ, · նպաստել ուսանողների քննական և վերլուծական մտածողության, հետազոտական կարողությունների զարգացմանը: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. ներկայացնել մտքի կառուցվածքը, 2. սահմանել-մեկնաբանել տրամաբանական ընդհանուր և մասնավոր օրենքները, որոնք ապահովում են կշռադատությունների կանոնավորությունը, 3. բացատրել տրամաբանական գիտելիքի ընդհանուր ճանաչողական և գործառնական տեսանկյունները: բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. դրսևորել մասնագիտական գիտելիքների յուրացման և տեղեկատվության վերլուծության տրամաբանական պատշաճ հմտություններ, 2. ճիշտ կատարել և գնահատել հասկացությունների, դատողությունների, մտահանգումների հետ կապված, ինչպես նաև ապացուցման և հերքման տրամաբանական գործողությունները, նկատել ու շտկել սխալները, 3. պարզաբանել տրամաբանական գիտելիքի ու հմտությունների դերը գիտատեսական և գործնական ուսումնասիրությունների ժամանակ: գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 4. դրսևորել տրամաբանական մտածողության անհրաժեշտ մշակույթ` պահպանելով կանոնավոր մտածողության որոշակիության, անհակասականության, հիմնավորվածության և հետևողականության հիմնարար սկզբունքների ու դրանցից բխող մասնավոր նորմերի պահանջները: 3. Описание · ուսանողի մոտ ձևավորել կանոնավոր մտածողության ձևական-տրամաբանական սկզբունքների վերաբերյալ համակարգված գիտելիքներ, տրամաբանական գործողությունների վերլուծության ու գնահատման կարողություններ, · զարգացնել մասնագիտական գիտելիքների յուրացմանը նպաստող տրամաբանական որակներ, · նպաստել ուսանողների քննական և վերլուծական մտածողության, հետազոտական կարողությունների զարգացմանը: 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. դասախոսություն, 2. քննարկում, 3. անհատական աշխատանք: 5. Методы и критерии оценки Դասընթացն ավարտվում է ստուգարքով Գնահատման մեթոդները՝ առաջադրված հարցաշարի թեմաներով գրավոր աշխատանք՝ տեսական և գործնական կարողությունները վերհանող առաջադրանքերով, Գնահատման չափանիշները՝ անցած նյութի յուրացման և վերարտադրության աստիճանը, պատասխանների ամբողջականությունը և անսխալականությունը, հարցերի առանցքային կողմերի իմացություն, վերլուծական պատասխաններ: 6. Список основной литературы Բրուտյան Գ.Ա., Տրամաբանության դասընթաց: Եր., 1987: Բրուտյան Գ.Ա., Տրամաբանություն: Եր., 1998: Ивлев Ю.В., Логика. Учебник. 3-е издание. М., 2005. Ивин А.А., Практическая логика. Учебное пособие. М.,2002. Кириллов В.И., Орлов Г.А.,Фокина Н.И., Упражнения по логике. Учебное пособие. М., 2005. 7. Основная часть курса Տրամաբանության առարկան և նշանակությունը: Միտք և լեզու: Հասկացություն: Հասկացության ծավալը բովանդակությունը և տեսակները: Տրամաբանական գործողություններ հասկացությունների հետ: Հասկացության ծավալի բաժանման էությունը, տեսակներն ու կանոնները: Սահմանման էությունը, տեսակներն ու կանոնները: Դասակարգման էությունը տեսակներն ու կանոնները: Դատողության էությունը և կազմը: Պարզ և բարդ դատողություններ, դրանց տեսակները: Տրամաբանական մտածողության հիմնական օրենքները: Անհրաժեշտ մտահանգումներ, դրանց տեսակները և կանոնները. պայմանական, բաժանանարար, լեմատիկ և անմիջական մտահանգումներ: Սիլլոգիզմ: Կրճատ մտահանգումներ: Հավանական մտահանգումներ: Ինդուկցիա և դեդուկցիա: Ոչ լրիվ ինդուկցիայի տեսակները: Ինդուկտիվ հետազոտման մեթոդներ: Հմանմանություն: Առավել հաճախ հանդիպող սխալները հավանական մտահանգումների ընթացքում: Ապացուցում և հերքում, տարրերը և եղանակները: Առավել հաճախ հանդիպող սխալները ապացուցման և հերքման ընթացքում: Պարալոգիզմ, սոփեստություն, սրամտություն, պարադոքս:
1007	Տնտեսագիտության հիմունքներ	2
3-րդ՝ աշնանային կամ 4-րդ՝ գարնանային դաս.-30 ժամ 2 ժամ/շաբ. Факультативный 0107/Բ01 1. Цель курса · ուսանողներին տրամադրել գիտելիքներ տնտեսագիտության տեսության միկրոտնտեսագիտական հիմնարար սկզբունքների վերաբերյալ: · Ուսանողներին ծանոթացնել տնտեսագիտության տեսության մակրոտնտեսական վերլուծության հիմնարար սկզբունքներին, որոնք և հիմք են հանդիսանում երկրի տնտեսական քաղաքականության մշակման համար: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. ներկայացնել սպառողի և արտադրողի վարքի հիմքում ընկած հիմնական տեսական գործոնները, 2. ներկայացնել շուկայի կառուցվածքը, տիպային մոդելները, հավասարակշռության և արդյունավետության պայմանները, 3. ձևակերպել տնային տնտեսությունների, ձեռնարկությունների և կառավարության տնտեսական վարքագծի հիմնական սկզբունքները, 4. ներկայացնել մակրոտնտեսական հիմնական ցուցանիշները և հավասարակշռության մոդելները, 5. ձևակերպել մակրոտնտեսական մոդելների միջոցով տնտեսական տարբեր քաղաքականությունների իրականացման ընդհանրական հետևանքները, բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. լուծել միկրո և մակրոտնտեսագիտական պարզ խնդիրներ, 2. կատարել տնտեսագիտական վերլուծություններ ու պարզ կանխատեսումներ, օգտագործել դրանց արդյունքները: գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 1. օգտվել գիտական տարբեր աղբյուրներից (ինտերնետային ռեսուրսներ, էլեկտրոնային գրադարաններ, գիտական հոդվածներ և հաշվետվություններ), 2. պատրաստել հետազոտություններ, ներկայացնել դրանց արդյունքները, վարել մասնագիտական բանավեճեր: 3. Описание · ուսանողներին տրամադրել գիտելիքներ տնտեսագիտության տեսության միկրոտնտեսագիտական հիմնարար սկզբունքների վերաբերյալ: · Ուսանողներին ծանոթացնել տնտեսագիտության տեսության մակրոտնտեսական վերլուծության հիմնարար սկզբունքներին, որոնք և հիմք են հանդիսանում երկրի տնտեսական քաղաքականության մշակման համար: 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. դասախոսություն 2. խմբային աշխատանք 3. ինքնուրույն աշխատանք 5. Методы и критерии оценки Ստուգարքն անցկացվում է բանավոր: Տրվում է 4 հարց նախապես տրամադրված հարցաշարից։ 6. Список основной литературы McConnell, Economics, 2021. Сидорович А.В.-Курс экономической теории-2001. Հ. Սարգսյան, Հ. Մարգարյան, «Տնտեսագիտության տեսություն», Երևան, ԵՊՀ հրատ., 2017թ.։ 7. Основная часть курса Տնտեսագիտության տեսության առարկան և մեթոդը: Շուկայական տնտեսական համակարգ: Սպառողական վարքի տեսություն: Արտադրության տեսություն: Արտադրական գործոնների շուկաները: Շուկայի կառուցվածքը՚ մենաշնորհ, բազմաշնորհ, մենաշնորհային մրցակցություն: Մակրոտնտեսական ցուցանիշների սահմանումները և չափումը, համախառն եկամուտներ: Տնտեսական տատանումներ, զբաղվածություն և գործազրկություն: Ամբողջական պահանջարկ և առաջարկ: Փողը և վարկային շուկաները: Ապրանքային և ֆինանսական շուկաները:
0000	Տեղեկատվական տեխնոլոգիաների կիրառման հիմունքներ	2
3-րդ՝ աշնանային կամ 4-րդ՝ գարնանային գործ.-30 ժ 2 ժամ/ շաբ. Факультативный 2301/Բ01 1. Цель курса · ուսանողներին հաղորդել անհրաժեշտ գիտելիքներ համակարգիչների, դրանց տեխնիկական, ծրագրային և ինֆորմացիոն ապահովման վերաբերյալ, · ստեղծել անհրաժեշտ հիմքեր համակարգչի օգնությամբ մասնագիտության մեջ գործնական հետազոտություններ ու վերլուծություններ կատարելու համար: 2. Результаты обучения по программе ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 1. աշխատել տեքստի, գրաֆիկական օբյեկտների, աղյուսակների հետ, 2. կատարել հաշվարկներ, կազմել դիագրամներ և գրաֆիկներ, 3. ինքնուրույն կատարել իր թղթավարությունը (կուրսային և ավարտական աշխատանքներ, հաշվարկների կատարում, զեկուցումների համար սլայդների պատրաստում և այլն)։ 3. Описание · ուսանողներին հաղորդել անհրաժեշտ գիտելիքներ համակարգիչների, դրանց տեխնիկական, ծրագրային և ինֆորմացիոն ապահովման վերաբերյալ, · ստեղծել անհրաժեշտ հիմքեր համակարգչի օգնությամբ մասնագիտության մեջ գործնական հետազոտություններ ու վերլուծություններ կատարելու համար: 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. Դասերն անցկացվում են համակարգչի միջոցով, հանձնարարվում են խնդիրներ և ինքնուրույն առաջադրանքներ: 2. Ուսուցողական նյութերը և ինքնուրույն աշխատանքի առաջադրանքները տրամադրվում են ուսանողներին էլէկտրոնային տեսքով՝ փոխանցվում են էլեկտրոնային կրիչով կամ ուղարկում էլ. փոստին: 5. Методы и критерии оценки Ստուգարքն անցկացվում է համակարգչի միջոցով՝ ուսանողի ամփոփիչ աշխատանքի հիման վրա։ Առաջադրանքներն հիմնված են դասընթացի ընթացքում անցած թեմաների վրա։ Կամավորության սկզբունքով հնարավոր է ստուգարքը հանձնել առցանց եղանակով: 6. Список основной литературы Серогородский В., Сурин Д., Тихомиров А., Microsoft Office 2016 / Office 365, 2017 Наука и техника. Katherine Murray, First Look Microsoft Office 2010, Microsoft Press. Ю. Стоцкий, А. Васильев, И.Телина, Microsoft Office 2010, Питер. Առաջադրանքներ՝ էլեկտրոնային կրիչով: 7. Основная часть курса Բաժին 1 - Համակարգչի կառուցվածքը և աշխատանքի հիմնական սկզբունքները։ Բաժին 2 - Windows օպերացիոն համակարգի գրաֆիկական ինտերֆեյսի հետ աշխատելու հիմնական սկզբունքները: Բաժին 3 - Տեքստային փաստաթղթերի ստեղծման և մշակման տեխնոլոգիաներ: Բաժին 4 - Հաշվարկներ էլեկտրոնային աղյուսակներում, դիագրամներ, գրաֆիկներ։ Բաժին 5 - Ներկայացման մուլտիմեդիա տեխնոլոգիաներ՝ ստեղծում և ցուցադրում:
2203	Սոցիոլոգիայի հիմունքներ	2
3-րդ՝ աշնանային կամ 4-րդ՝ գարնանային դաս. 30 ժ 2 ժամ/շաբ. Факультативный 2203/Բ22 1. Цель курса ուսանողներին փոխանցել գիտելիքներ սոցիոլոգիական գիտելիքի կառուցվածքի և հետազոտական մեթոդների վերաբերյալ՝ ծանոթացնելով սոցիոլոգիայի ուսումնասիրության առարկայի և սոցիոլոգիական աշխարհայացքի առանձնահատկություններին: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. տարբերակելու սոցիոլոգիայի որպես գիտության կառուցվածքային մակարդակները, 2. ներկայացնելու սոցիոլոգիայի` որպես գիտության կայացման նախադրյալները, գիտությունների համակարգում սոցիոլոգիայի տեղն ու դերը, սոցիոլոգիայի աշխարհայացքային և էթիկական առանձնահատկությունները, ուսումնասիրության առարկան, 3. նկարագրելու հիմնական սոցիոլոգիական մոտեցումները, մշակույթի տարրերը, ինչպես նաև հասարակության մեջ տեղի ունեցող մի շարք սոցիալական գործընթացներ ու հրատապ սոցիալական հիմնախնդիրներ, 4. նկարագրելու սոցիալական գործողության և հասարակության սոցիալական կառուցվածքի փոխկապվածությունը: բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. օգտվելով սոցիոլոգիական հասկացութային գործիքակազմից` մեկնաբանելու հասարակական գործընթացներն ու հիմնախնդիրները: 3. Описание ուսանողներին փոխանցել գիտելիքներ սոցիոլոգիական գիտելիքի կառուցվածքի և հետազոտական մեթոդների վերաբերյալ՝ ծանոթացնելով սոցիոլոգիայի ուսումնասիրության առարկայի և սոցիոլոգիական աշխարհայացքի առանձնահատկություններին: 4. Стили и методы преподавания и обучения Դասընթացը ենթադրում է դասախոսություններ, լսարանում ուսանողների թե´ պասիվ ունկնդրում, թե´ մասնակցություն քննարկումներին, ինչպես նաև՝ հանձնարարված գրականության արտալսարանային ընթերցում: 5. Методы и критерии оценки Ստուգարք՝ եզրափակիչ բանավոր ստուգման ձևաչափով: Բանավոր ստուգման հարցատոմսը պարունակում է 2 հարց: 6. Список основной литературы Гидденс Э. “Социология”// 2-е изд., полн. перераб. и доп., М.: Эдиториал УРСС, 2005. Миллс Ч. Р. “Социологическое воображение”// Пер. с англ. О. А. Оберемко. Под общей редакцией и с предисловием Г. С. Батыгина. - М.: Изда-тельский Дом NOTA BENE, 2001, 264 с. Штомпка П. “Социология. Анализ современного общества” М.: Логос, 2005, 664 с. Macionis J.J. “Sociology”// USA: Pearson Education, Inc., 14th ed., 2012. 7. Основная часть курса 1. Սոցիոլոգիան որպես գիտություն. կայացման առանձնահատկությունները 2. Սոցիոլոգիայի օբյեկտն ու առարկան. մոտեցումներ և տեսական պարադիգմաներ 3. Սոցիոլոգիան գիտությունների համակարգում 4. Սոցիոլոգիական աշխարհայացք և սոցիոլոգիական էթիկա 5. Սոցիոլոգիական գիտելիքի կառուցվածքը 6. Ի՞նչ է հետազոտությունը, որո՞նք են հետազոտության տեսակները, ո՞վ է հետազոտողը 7. Մշակույթ, մշակույթի տարրեր 8. Հասարակությունը որպես սոցիոլոգիայի ուսումնասիրության առարկա 9. Հասարակության սոցիալական կառուցվածքը. սոցիալական ինստիտուտներ 10. Սոցիալական խմբեր և կազմակերպություններ 11. Հասարակություն և անձ. սոցիալական փոխազդեցություն և սոցիալականացում 12. Շեղվող վարք և սոցիալական վերահսկողություն 13. Սոցիալական անհավասարություն. շերտավորում և մոբիլություն 14. Ազգաբնակչություն, ուրբանիզացիա և միգրացիա 15. Սոցիալական փոփոխություններ, գործընթացներ և շարժումներ։
1705	Ռուսաց լեզու-3	2
3-րդ՝ աշնանային կամ 4-րդ՝ գարնանային գործ. 30 ժամ 2 ժամ/շաբ Факультативный 1702/Բ01 1. Цель курса · լեզվական և խոսքային կոմպետենցիաների մակարդակի բարձրացում՝ արդյունավետ հաղորդակցման համար, · ուսանողների մոտ լեզվական փաստերը գնահատելու, վերլուծելու և լեզվական միջոցները ընտրելու կարողության ձևավորում՝ ըստ հաղորդակցման բովանդակության, ոլորտի և պայմանների, · տարբեր խոսքային իրավիճակներում լեզվի միջոցներն օպտիմալ օգտագործելու կարողության ձևավորում, · խոսքի ընդհանուր մշակույթի զարգացում: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. նկարագրել գրավոր և բանավոր խոսքը՝ հիմնական նորմատիվ, հաղորդակցական, էթիկական տեսանկյուններից, 2. ձևակերպել ռուս գրական լեզվի հիմնական նորմերը, 3. նկարագրել պարբերանշված լեզվական միջոցների կիրառումը տարբեր հաղորդակցական իրավիճակներում: բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. կիրառել գրական լեզվի ժամանակակից նորմերը, 2. կառուցել խոսքը լեզվական, հաղորդակցական և էթիկական նորմերին համապատասխան, 3. վերհանել և վերացնել սխալները և վրիպումները՝ լեզվի տարբեր մակարդակներում։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 1. ստեղծագործաբար կիրառել ձեռք բերած գիտելիքները: 3. Описание · լեզվական և խոսքային կոմպետենցիաների մակարդակի բարձրացում՝ արդյունավետ հաղորդակցման համար, · ուսանողների մոտ լեզվական փաստերը գնահատելու, վերլուծելու և լեզվական միջոցները ընտրելու կարողության ձևավորում՝ ըստ հաղորդակցման բովանդակության, ոլորտի և պայմանների, · տարբեր խոսքային իրավիճակներում լեզվի միջոցներն օպտիմալ օգտագործելու կարողության ձևավորում, · խոսքի ընդհանուր մշակույթի զարգացում: 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունքներ, 2. բանավոր խոսքի զարգացմանն ուղղված վարժություններ, քննարկումներ, 3. ինքնուրույն աշխատանք և հանձնարարություններ: 5. Методы и критерии оценки Ստուգարքը բաղկացած է 2 մասից՝ բանավոր և գրավոր: Ստուգարքն անցկացվում է ուսանողներին նախապես տրված հարցաշարով: Ուսանողներին տրվելու են վերլուծության համար տարբեր ժանրերի տեքստեր, որտեղ պետք է վերհանվեն և ուղղվեն սխալները՝ ըստ գրական լեզվի ժամանակակից նորմերի (լեզվական, հաղորդակցական և էթիկական): 6. Список основной литературы Введенская Л.А. Русский язык и культура речи. Москва, 2002. Введенская Л.А. Словарь ударений для работников радио и телевидения. Ростов-на-Дону, 2012. Вербицкая Л.А. и др. Давайте говорить правильно! Трудности современного русского произношения и ударения: Краткий словарь-справочник. Москва, 2003. Воронцова Т.А. Культура речи. Ижевск, 2011. Голуб И.Б. Риторика: учитесь говорить правильно и красиво. Москва, 2013. Розенталь, Д.Э. Большой справочник по русскому языку. Москва, 2017. Розенталь, Д.Э. Словарь трудностей русского языка. 20000 слов: 20 000 слов. Москва, 2012 Розенталь Д.Э. Справочник по правописанию и литературной правке. Москва, 2003. Розенталь, Д.Э. Справочник по русскому языку. Практическая стилистика. Москва, 2011 0. Розенталь Д.Э. Русский язык. Орфография. Пунктуация. Орфографический словарь. (Классический справочник). Москва, 2011. Русский язык и культура речи. Под ред. Максимова В.И., Голубевой А.В. Санкт-Петербург, 2010. www.cultrechi.narod.ru - «Грамотная речь, или Учимся говорить по-русски». Словари. www.gramota.ru - Справочно-информационный Интернет-портал «Русский язык». www.slovari.ru - Электронная библиотека словарей русского языка. 7. Основная часть курса Խոսքի մշակույթ որպես լեզվաբանական առարկա: Լեզվի հասարակական դերը: Գրավոր և բանավոր խոսքի առանձնահատկությունները: Ռուս գրական լեզվի նորմերի համակարգը: Հնչյունական (արտասանական) նորմեր: Բառագիտական նորմեր:
1107	Մշակութաբանության հիմունքներ	2
3-րդ՝ աշնանային կամ 4-րդ՝ գարնանային դաս. - 30 ժ. 2 ժամ/շաբ. Факультативный 1107/Բ55 1. Цель курса · ուսանողներին ծանոթացնել մշակույթ ֆենոմենի բնութագրերին և մշակութը հետազոտող գիտակարգերին, · ուսանողների մոտ ձևավորել ընդհանուր, ինչպես նաև իրենց մասնագիտության հետ առնչվող մշակույթի ոլորտների ու գործընթացերի մասին գիտելիքներ, · ուսանողների մոտ գիտելիքներ ձևավորել հայ և համաշխարհային մշակույթների և ներկա մշակութային գործընթացների մասին: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն · վերարտադրել «մշակույթ» հասկացության ամենատարածված սահմանումները, մշակույթի առաջացման և զարգացման տեսությունները, · ներկայացնել մշակույթի կառուցվածքը, բաղադրիչները, մշակույթի ծագման և զարգացման հիմնական օրինաչափությունները, · քննարկել համաշխարհային և հայ մշակույթների պատմական զարգացումների օրինաչափությունները, նկարագրել ժամանակակից մշակութային գործընթացները։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ · բացահայտել մշակութային երևույթների բաղադրիչներն ու դրսևորումները, պատճառներն ու պայմանները, · զանազանել համաշախարհային մշակութային գործընթացի պատմական և լոկալ դրսևորումները, · տարանջատել մերօրյա մշակութային երևույթները և գործընթացները։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ · վերլուծել փաստեր և կատարել հետևություններ, · ստեղծագործաբար կիրառել մշակույթի մասին ստացած գիտելիքները մշակույթի տարբեր ոլորտներում: 3. Описание · ուսանողներին ծանոթացնել մշակույթ ֆենոմենի բնութագրերին և մշակութը հետազոտող գիտակարգերին, · ուսանողների մոտ ձևավորել ընդհանուր, ինչպես նաև իրենց մասնագիտության հետ առնչվող մշակույթի ոլորտների ու գործընթացերի մասին գիտելիքներ, · ուսանողների մոտ գիտելիքներ ձևավորել հայ և համաշխարհային մշակույթների և ներկա մշակութային գործընթացների մասին: 4. Стили и методы преподавания и обучения դասախոսություն, գործնական պարապմունք, դիդակտիկ նյութերի մատուցում։ 5. Методы и критерии оценки Դասընթացը գնահատվում է ստուգարքի միջոցով: Ստուգարքն անցկացվում է բանավոր: Տրվում է առավելագույնը 4 հարց`նախապես տրամադրված հարցաշարից: 6. Список основной литературы Գուրևիչ Պ. Մշակութաբանություն, Ե., 2002: Арутюнов С. А., Рыжакова С. И. Культурная антропология, М., 2004: Кравченко А. И. Культурология, М., 2003. Розин В.М. Культурология. М., 1998. 7. Основная часть курса Մշակութաբանության ուսումնասիրման օբյեկտը, առարկան և խնդիրները: «Մշակույթ» հասկացության սահմանումները, մշակույթի բնույթի, ծագման և զարգացման վերաբերյալ տեսությունները: Մշակույթն ուսումնասիրող գիտակարգերը: Մշակույթի կառուցվածքը, բաղադրիչները, գործառույթները և մեխանիզմները: Մշակութային գործընթացներ: Մշակութային նորմեր, պրակտիկաներ և մշակութային կապիտալ հասկացությունները: Մշակութային ավանդույթը և նորույթը, ադապտացման, ինտեգրման և ձուլման հասկացությունները: Մշակույթը և բնությունը, մշակութայինի և բնականի հարաբերակցութունը: Մշակույթը «անհատ», «հասարակություն», «էթնոս», «քաղաքակրթություն» կատեգորիաների համատեքստում: Մշակույթը և գենդերը: Մշակույթը և սոցիալական կառուցվածքը: Մշակույթի քաղաքական և տնտեսական չափումները: Մշակույթը և լեզուն: «Զանգվածային», «էլիտար», «քաղաքային» մշակույթ հասկացությունները։ Համաշխարհային մշակույթի պատմական զարգացումները. մոտեցումներ, հարցադրումներ, օրինաչափություններ: Հայ մշակույթի պատմական զարգացումները. մոտեցումներ, հարցադրումներ, օրինաչափություններ: Ժամանակակից մշակութային գործընթացները և գլոբալացման խնդիրը:
1603	Անգլերեն-3	2
3-րդ՝ աշնանային կամ 4-րդ՝ գարնանային գործ. 30 ժամ 2 ժամ/շաբ. Факультативный 1603/Բ03 1. Цель курса · ընդլայնել ուսանողների մասնագիտական բառապաշարը, · զարգացնել մասնագիտական ոլորտում անգլերենով հաղորդակցվելու հմտությունները (խոսել, գրել), · ներկայացնել բանավոր և գրավոր թարգմանության սկզբունքները՝ անգլերենից հայերեն և հայերենից անգլերեն: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. ներկայացնելու մասնագիտական ոլորտին բնորոշ քերականական կառույցները, 2. ներկայացնելու հատուկ մասնագիտական թեմատիկ բառապաշարը, 3. ձևակերպելու մասնագիտական թարգմանության սկզբունքները: բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. ներկայացնելու մասնագիտական ոլորտին բնորոշ քերականական կառույցները, 2. կիրառելու յուրացված մասնագիտական հենքային բառապաշարը, 3. վերլուծելու և մեկնաբանելու մասնագիտական նյութը 4. գործնականում իրականացնելու երկլեզվյա թարգմանություններ: գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 1. արդյունավետ օգտվելու անգլերեն տեղեկատվական աղբյուրներից, 2. պատրաստելու և ներկայացնելու զեկույցներ, 3. մասնակցելու քննարկումներին: 3. Описание · ընդլայնել ուսանողների մասնագիտական բառապաշարը, · զարգացնել մասնագիտական ոլորտում անգլերենով հաղորդակցվելու հմտությունները (խոսել, գրել), · ներկայացնել բանավոր և գրավոր թարգմանության սկզբունքները՝ անգլերենից հայերեն և հայերենից անգլերեն: 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունք դասախոսի ղեկավարությամբ, 2. անհատական և խմբային աշխատանք, 3. ինքնուրույն աշխատանք, 4. գրավոր և բանավոր ստուգում/հարցում։ 5. Методы и критерии оценки Դասընթացն ավարտվում է ստուգարքով՝ բանավոր հարցում տրված հարցաշարով: Այն ստուգում է անցած նյութը՝ հաշվի առնելով մասնագիտական հենքային բառապաշարի յուրացման և վերարտադրության աստիճանը, ինչպես նաև մասնագիտական ոլորտում բանավոր և գրավոր հաղորդակցվելու ունակությունները: 6. Список основной литературы Mkrtchyan S., Melikyan R. English for the Humanities. Yerevan University Press, Yerevan, 2006. Osetrova E. Diplomacy and War. Пособие по общественно-политической лексике. Москва, 2005. Karapetyan M., Vartapetian Z., Hovhannisyan G., Petrosyan A. Building ESP Listening Skills: Political Leadership. Yerevan: Yerevan University Press, 2017. Mann M., Taylorе-Knowles S. Destination A2-B1 /Grammar and Vocabulary/. Oxford: Macmillan Publishers Ltd., 2012. 7. Основная часть курса 1. Ընթերցանություն. հանրամատչելի և մասնագիտական ադապտացված և փոքր ծավալի բնագիր տեքստեր։ 2. Բանավոր խոսք. հանրամատչելի և մասնագիտական թեմաների շուրջ քննարկում։ 3. Լսելով ընկալում. հանրամատչելի և մասնագիտական նյութի ունկնդրում (2 րոպե տևողությամբ) և վերարտադրում։ 4. Գրավոր խոսք. հանրամատչելի և մասնագիտական թեմաների շուրջ նյութի ամփոփում և մեկնաբանություն։ 5. Թարգմանություն. ընդհանուր և մասնագիտական ոլորտի նյութի թարգմանություն:
1308	Հոգեբանության հիմունքներ	2
3-րդ՝ աշնանային կամ 4-րդ՝ գարնանային դաս.- 30 ժամ 2 ժամ/շաբ Факультативный 1306/Բ 17 1. Цель курса · ուսումնասիրել մարդու հոգեկանի ծագման և զարգացման, կառուցվածքի առանցքային մեխանիզմները, օրինաչափությունները և առանձնահատկությունները, · ծանոթացնել ժամանակակից հոգեբանության ուղղություններին, դրանց կիրառման ոլորտներին։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. սահմանելու հոգեբանության, հոգեբանական երևույթների, գործընթացների, անձի հոգեկան առանձնահատկությունները, 2. ներկայացնելու անձի կառուցվածքային և անհատատիպաբանական առանձնահատկությունները, պահանջմունքների և դրդապատճառների հիերարխիան, 3. թվարկելու միջանձնային հարաբերությունների, դրանց տեսակների, միջանձնային ընկալման և դրանց դերի մասին կրթական միջավայրում, բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 4. վերլուծելու աշակերտների, աշակերտ-ուսուցիչ հարաբերությունների ձևավորման և զարգացման վրա տարբեր ներքին և արտաքին հոգեբանական գործոնների ազդեցության առանձնահատկությունները: 3. Описание · ուսումնասիրել մարդու հոգեկանի ծագման և զարգացման, կառուցվածքի առանցքային մեխանիզմները, օրինաչափությունները և առանձնահատկությունները, · ծանոթացնել ժամանակակից հոգեբանության ուղղություններին, դրանց կիրառման ոլորտներին։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. դասախոսություն, 2. սեմինար պարապմունք, 3. քննարկում, 4. պրակտիկ աշխատանքներ 5. Методы и критерии оценки Դասընթացն ավարտվում է ստուգարքով Գնահատման մեթոդները՝ բանավոր պատասխան, Գնահատման չափանիշները՝ էսսե-ի ներկայացում: 6. Список основной литературы Նալչաջյան Ա. Ընդհանուր հոգեբանության հիմունքներ Գիրք 1., Եր., Լույս. 1991, 512 էջ Հոգեբանություն. դեմքեր, փաստեր / Ուսումնական ձեռնարկ., Ավանեսյան Հ. և համահեղ., Եր. ԵՊՀ հրատ. 2010, 204 էջ: Հոգեբանության հիմունքներ. Դ. Ռ. Հայրապետյան/Դասընթացի ուսումնական ծրագիր. Եր: Երևան, ԵՊՀ հրատ., 2008 թ., 64 էջ Հովհաննիսյան Ս. Մասնագիտական կողմնորոշման հիմունքներ (գործնական հոգեբանություն). Ուս. ձեռնարկ, Երևան, ԵՊՀ հրատ., 2014 թ., 332 էջ Տարիքային և մանկավարժական հոգեբանություն:/պրոֆ. Ա. Վ. Պետրովսկու խմբագրությամբ. - Թարգմանիչ Ա. Ա. Նալչաջյան. - Երևան, «Լույս» հրատարակչություն. - 1977. Немов Р. С. Психология. Книга 3. М.: ВЛАДОС ИМПЭ им. А. С. Грибоедова, 2002. Психология личности. Хрестоматия в 2-х т. / Под. Ред. Д. Я. Райгородского. - Самара: “Бахрар-М”, 2002. Introduction to Psychology// 7. Основная часть курса 1. Ժամանակակից հոգեբանության մարտահրավերները և ուղղությունները: Հոգեբանական հետազոտության մեթոդները և մեթոդիկաները: Հոգեբանության բնագիտական և սոցիալական հիմքերը: 2. Հոգեկանի կառուցվածքը՝ հոգեկան հատկություններ, վիճակներ, գործընթացներ: Հոգեկանի զարգացման շարժիչ ուժերն ու պայմանները: 3. Անձի կառուցվածքը: Անձի տեսությունները: Դպրոցական տարիքի հոգեբանություն: 4. Միջանձնային ընկալում, միջանձնային հարաբերությունների հոգեբանություն: Հաղորդակցում: Հաղորդակցման հոգեբանական յուրահատկությունները դպրոցում: 5. Մանկավարժի մասնագիտական գործունեության հոգեբանական առանձնահատկությունները:
1306	Հաղորդակցման հմտություններ	2
3-րդ՝ աշնանային կամ 4-րդ՝ գարնանային դաս.- 30 ժամ 2 ժամ/շաբ. Факультативный 1306 /Բ 00 1. Цель курса · ուսանողներին ծանոթացնել հաղորդակցման առանձնահատկություններին, մեխանիզմներին և օրինաչափություններին · ձևավորել հմտություններ հաղորդակցման արդյունավետությունը բարձրացնելու համար։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. տարբերակել, անվանել հաղորդակցման հիմնական կատեգորիաները, սահմանել և համեմատել դրանք, 2. վերլուծել հաղորդակցման մեխանիզմները հոգեբանական գիտելիքի դիտանկյունից։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. ձևավորել և գնահատել հաղորդակցման ռազմավարություններ, 2. հոգեբանական մեթոդաբանությամբ վերլուծել և գնահատել ռիսկային պայմաններում իրագործվող հաղորդակցումը, 3. մշակել արդյունավետ հաղորդակցման առաջարկներ և իրագործել դրանք: գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 4. կիրառել ընդհանրական գիտելիքներն արդյունավետ կառավարչական և կազմակերպչական գործունեություն իրականացնելու համար: 3. Описание · ուսանողներին ծանոթացնել հաղորդակցման առանձնահատկություններին, մեխանիզմներին և օրինաչափություններին · ձևավորել հմտություններ հաղորդակցման արդյունավետությունը բարձրացնելու համար։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. դասախոսություն, 2. խմբային աշխատանք՝ քննարկում: 3. ինքնուրույն աշխատանք 5. Методы и критерии оценки Դասընթացն ավարտվում է ստուգարքով։ Գնահատման մեթոդները՝ բանավոր պատասխան։ Գնահատման չափանիշները՝ ստուգարքն անցկացվում է նախապես տրված հարցաշարի հիման վրա, յուրաքանչյուր ուսանողի՝ 3-ական հարց։ Պատասխանին գումարվում է նաև ամբողջ կիսամյակին ընթացքում ուսանողի կատարած անհատական աշխատանքի (ռեֆերատների, զեկուցումների, տեսասահիկների պատրաստում և այլն) արդյունքը։ 6. Список основной литературы Գրիգորյան Ա. Մարքեթինգը տնտեսության կառավարման համակարգում, Երևան, 2007 թ.։ Կառավարման հոգեբանություն/ կազմ. Սեդրակյան Ս., Եդիգարյան Վ., Ուսումնական ձեռնարկ, Երևան, 2004։ Կառավարման հոգեբանության մի քանի հարցեր/ կազմ. Սահակյան, Ուսումնական ուղեցույց, Երևան, 2015։ Аминов, И.И. Психология делового общения: Учебник / И.И. Аминов. - М.: Юнити, 2018. - 270 c. Берн, Э. Игры, в которые играют люди. Психология человеческих взаимоотношений. Люди, которые играют в игры, Л.,2012. Волков, Б.С. Психология педагогического общения: Учебник для бакалавров / Б.С. Волков, Н.В. Волкова, Е.А. Орлова. - Люберцы: Юрайт, 2016. - 335 c. Ильин, Е.П. Психология общения и межличностных отношений / Е.П. Ильин. - СПб.: Питер, 2013. - 576 c. Измайлова М. А. Деловое общение: Учебное пособие / М. А. Измай- лова. - 4-е изд. - М.: Издательско-торговая корпорация. «Дашков и К°», 2011. - 252 c. Райгородский Д.Я. Психология менеджмента. Учебное посбие. Самара: Изд.дом «Бахран-М», 2005.-768с. 0. Шеламова, Г.М. Деловая культура и психология общения: Учебник / Г.М. Шеламова. - М.: Academia, 2018. - 256 c. S. Shyam Sundar ., (2015), The Handbook of the Psychology of Communication Technology. The Business Communication Handbook Judith Dwyer 9th Edition//https://pdfgoal.com/downloads/the_business_communication_handbook_judit… The Handbook of Communication. By Owen Hargie. Skills// 7. Основная часть курса Բաժին 1՝ Արդյունավետ հաղորդակցում, հիմնական առանձնահատկությունները: Բաժինը ներառում է հաղորդակցում հասկացության սահմանումը և վերլուծությունը սոցիալական հոգեբանության դիտանկյունից: Հաղորդակցումը քննարկվում է հոգեբանական դասական և ժամանակակից տեսությունների համատեքստում: Դիտարկվում են արդյունավետ հաղորդակցման հիմնական առանձնահատկությունները, օրինաչափությունները, մեխանիզմները: Բաժին 2՝ Միջանձնային ընկալումը հաղորդակցման գործընթացում: Բաժինը ներառում է սոցիալական պերցեպցիայի հիմնական օրինաչափություններն ու մեխանիզմները: Քննարկվում են ընկալման կարծրատիպերը և դրանց տեսակները, կարծրատիպային էֆեկտները: Ատրակցիայի և ատրիբուցիայի երևույթները դիտարկվում են հաղորդակցման համատեքստում: Բաժին 3՝ Հաղորդակցումը սոցիալական տարբեր ոլորտներում: Բաժինը ներառում է իմացության և հմտությունների ձևավորումը գործարար հաղորդակցման հիմնական օրինաչափությունների մասին: Վերբալ և ոչ վերբալ գործարար հաղորդակցում, գործարար իմիջ, գործարար էթիկա, բանակցությունների վարման առանձնահատկությունները: Բաժին 4՝ Հեռավար հաղորդակցման առանձնահատկությունները և միտումները, հմտությունների դրսևորման ձևերը։ Բաժինը ներառում է հեռավար հաղորդակցման սահմանումը, ժամանակակաից ձևերի նկարագրությունը։
2101	Կրոնագիտության հիմունքներ	2
3-րդ՝ աշնանային կամ 4-րդ՝ գարնանային դաս.-30 ժամ 2 ժամ/շաբ. Факультативный 2101/Բ01 1. Цель курса · տալ ընդհանուր համակարգված գիտելիքներ կրոնի, դրա պատմական դրսևորումների առաջացման, ձևավորման և զարգացման, հասարակակական և հոգևոր կյանքում դերակատարության մասին, ծանոթացնել ժամանակակից կրոնագիտության տեսական հիմունքներին ու հիմնախնդիրներին, աշխարհում գոյություն ունեցող կրոններին, դրանց դասակարգման սկզբունքներին, օրինաչափություններին ու առանձնահատկություններին, · տալ ընդհանուր գիտելիքներ Հայոց եկեղեցու դավանաբանության, ծիսապաշտամունքային, կառուցվածքային առանձնահատկությունների և պատմության վերաբերյալ, · ծանոթանացնել ժամանակակից առավել մեծ տարածում ունեցող կրոնների դավանաբանական հիմնարար սկզբունքներին և պաշտամունքային առանձնահատկություններին: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. ներկայացնելու կրոնի սահմանումը և կառուցվածքը, տեղն ու դերը հասարակության մեջ, 2. նկարագրելու ժամանակակից կրոնների և կրոնի պատմական ձևերի ձևավորման ու զարգացման պատմությունը, ազգային և համաշխարհային կրոնների բնութագիրը, գլխավոր առանձնահատկություններն ու հիմնական գծերը, ոչ ավանդական կրոնների առանձնահատկությունները և դասակարգումը, 3. լուսաբանելու Հայոց եկեղեցու պատմությունը, դավանաբանական առանձնահատկություններն ու ՀՀ արդի կրոնական իրավիճակը: բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. վերլուծելու կրոնական ու կրոնագիտական գրականությունը, 2. դասակարգելու կրոնի բազմազան և տարատեսակ դրսևորումները, խմբավորելու և համեմատելու տարբեր կրոններ, 3. բացահայտելու և վերլուծելու ժամանակակից կրոնների աշխարհայացքային, ծիսապաշտամունքային, դավանաբանական առանձնահատկությունները: գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 1. արժևորելու ժամանակակից կրոնների աշխարհայացքային, դավանաբանական և ծիսապաշտամունքային առանձնահատկությունները, 2. կիրառելու ձեռք բերված գիտելիքները գործնականում: 3. Описание · տալ ընդհանուր համակարգված գիտելիքներ կրոնի, դրա պատմական դրսևորումների առաջացման, ձևավորման և զարգացման, հասարակակական և հոգևոր կյանքում դերակատարության մասին, ծանոթացնել ժամանակակից կրոնագիտության տեսական հիմունքներին ու հիմնախնդիրներին, աշխարհում գոյություն ունեցող կրոններին, դրանց դասակարգման սկզբունքներին, օրինաչափություններին ու առանձնահատկություններին, · տալ ընդհանուր գիտելիքներ Հայոց եկեղեցու դավանաբանության, ծիսապաշտամունքային, կառուցվածքային առանձնահատկությունների և պատմության վերաբերյալ, · ծանոթանացնել ժամանակակից առավել մեծ տարածում ունեցող կրոնների դավանաբանական հիմնարար սկզբունքներին և պաշտամունքային առանձնահատկություններին: 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. դասավանդման ընթացքում դասախոսը կարդում է դասախոսություն, անց է կացնում քննարկում հանձնարարված թեմաների վերաբերյալ: 2. ուսանողները լսարանում ունկնդրում են դասախոսությունները և մասնակցում թեմատիկ քննարկումներին: 3. ուսանողներին հանձնարարվում է գրականության ընթերցում և ինքնուրույն աշխատանք: 5. Методы и критерии оценки Ստուգարք. ստուգարքն անցկացվում է նախօրոք տրված հարցաշարով՝ բանավոր ներկայացման հիման վրա: 6. Список основной литературы Կրոնագիտություն: Ուսումնական ձեռնարկ, Մաս 1, Կրոնագիտության ներածություն, Երևան, ԵՊՀ հրատ., 2020, (համահեղ.` Անուշավան եպս. Ժամկոչյան, Հովհաննես Հովհաննիսյան, Պարգև Բարսեղյան, Գոհար Սարգսյան): Քրիստոնյա Հայաստան։ Հանրագիտարան, Երևան, Հայկ. հանրագիտ., 2002։ История религии (учеб. Под общ. Ред. И. Н. Яблокова) Т. 1-2. М., 2007. Лебедев В. Ю. Религиоведение; учебник для бакалавров, М. 2013. Основы религиоведения (учеб. Под общ. Ред. И. Н. Яблокова) М., 2005. Религиоведение, (учеб. Под общ. Ред. М. М. Шахнович), СПб, 2012. 7. Основная часть курса Կրոնագիտությունն իբրև գիտություն: «Կրոնագիտության հիմունքներ» դասընթացի կառուցվածքը, բովանդակությունը, հիմնական հասկացությունների և կատեգորիաների համակարգը։ «Կրոն» հասկացությունը, կառուցվածքը, գործառույթները, Կրոնի տիպաբանությունը և պատմական ձևերի դասակարգման սկզբունքները։ Կրոնի վաղ ձևերը: Նախնադարյան (վաղ) հավատալիքներ. Դիցաբանություն և կրոն: Բազմաստվածություն և միաստվածություն։ Հայոց դիցաբանություն: Ազգային և համաշխարհային կրոնների սահմանումն ու համառոտ բնութագիրը: Ժամանակակից ազգային կրոններ: Կրոնը ժամանակակից աշխարհում: Հնդկաստանի ազգային կրոնները (հինդուրիզմ, ջայնիզմ, սիկհիզմ), Չինաստանի և ճապոնիայի ազգային կրոնները, (դաոսականություն, կոնֆուցիականություն, սինտո), Հուդայականության էությունը և բնութագրիչ առանձնահատկությունները։ Բուդդայականության առաջացումը և զարգացումը, դավանաբանական և ծիսապաշտամունքային առանձնահատկությունները, հիմնական ուղղությունները: Քրիստոնեության առաջացումը և զարգացումը: Քրիստոնեության դավանաբանական և ծիսապաշտամունքային առանձնահատկությունները: Ուղղափառություն. Կաթոլիկություն. Բողոքականություն, բողոքական ավանդական և ոչ ավանդական հարանվանություններ, Հայոց եկեղեցու դավանաբանական և ծիսապաշտամունքային առանձնահատկությունները: Իսլամի առաջացումը և զարգացումը, դավանաբանական և ծիսապաշտամունքային առանձնահատկությունները, հիմնական ուղղությունները: Հայաստանի Հանրապետությունում կրոնական իրավիճակի ընդհանուր բնութագիրը:
0105	Կիրառական վիճակագրություն	2
3-րդ աշնանային կամ 4-րդ՝ գարնանային գործն. - 30 ժ. 2 ժամ/շաբ. Факультативный 0105/Բ01 1. Цель курса · ծանոթացնել կիրառական վիճակագրության հիմնական մեթոդների հետ, · սովորեցնել ուսանողներին կիրառել վիճակագրության մեթոդները գործնական խնդիրներ լուծելու համար, · ծանոթացնել ուսանողներին կիրառական վիճակագրության տարբեր բաժինների հետ։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. ձևակերպել վիճակագրական խնդիրներ, 2. կառուցել նմուշին համապատասխան հաճախությունների սյունապատկերը, բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 3. վերլուծելով առկա տվյալները` կատարել վիճակագրական հետևություններ, 4. կարողանալ ստանալ տարբեր բնութագրիչների գնահատականներ, գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 5. համակարգել և վերլուծել ստացած տեղեկատվությունը, անել հետևություններ։ 3. Описание · ծանոթացնել կիրառական վիճակագրության հիմնական մեթոդների հետ, · սովորեցնել ուսանողներին կիրառել վիճակագրության մեթոդները գործնական խնդիրներ լուծելու համար, · ծանոթացնել ուսանողներին կիրառական վիճակագրության տարբեր բաժինների հետ։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. դասախոսություն, 2. գործնական աշխատանք, 3. ինքնուրույն աշխատանք։ 5. Методы и критерии оценки Ստուգարքն անցկացվում է բանավոր։ 6. Список основной литературы Գասպարյան Կ. Վ., <<Վիճակագրության խնդիրների ժողովածու>>, ԵՊՀ հրատ., Երևան, 2017, Ивченко Г. И., Медведев Ю. И., “Математическая статистика’’, кн. дом “ Либроком’’, М., 2014, Ն. Գ. Ահարոնյան, Ե. Լ. Իսրաելյան, <<Հավանականությունների տեսության խնդրագիրք>>, ԵՊՀ, 2016, Ե. Հարությունյան և այլոք, Հավանականություն և կիրառական վիճակագրություն, 2000։ 7. Основная часть курса · Նկարագրական վիճակագրություն: · Նմուշային եղանակ: · Գնահատման տեսություն: · Միջակայքային գնահատականներ։
1901	Իրավունքի հիմունքներ	2
3-րդ՝ աշնանային կամ 4-րդ՝ գարնանային դաս.-30 ժամ 2 ժամ/շաբ. Факультативный 1901/Բ01 1. Цель курса Սովորեցնել հասարակական կյանքի տարբեր ոլորտների իրավական-օրենսդրական կարգավորման հիմունքները, ձևավորել ստացած իրավական գիտելիքները գործնականում կիրառելու հմտություններ, ինչպես նաև ձևավորել իրավական աշխարհայացք ու մշակույթ։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. բնութագրել պետաիրավական հիմնական հասկացությունները, իրավունքի արդի ձևերը, իրավական կարգավորման կառուցակարգը, իրավունքի համակարգի հիմնական ճյուղերը, դրանց կարգավորման հիմնական աղբյուրները, 2. տարբերել օրինականություն, իրավաչափ և իրավախախտ վարքագիծ, իրավական պատասխանատվություն հասկացությունները, բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. համեմատել և տարբերակել պետաիրավական հիմնական հասկացությունները, իրավունքի աղբյուրները, դրանց աստիճանակարգությունը, 2. իրականացնել իրավական և սեփական իրավունքների պաշտպանության գործողություններ։ 3. դրսևորել իրավական աշխարհայացք և իրավական մշակույթ: գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 1. ինքնուրույն ուսումնասիրել իրավական կարգավորման աղբյուրները, 2. օգտվել իրավական տեղեկատվության տարատեսակ աղբյուրներից (ինտերնետ ռեսուրսներ, օրենսգրքեր, օրենքներ), 3. օժանդակել օրինականության ապահովմանը, ցուցաբերել ակտիվություն, հարգել օրենքը և իրավական պետության արժեքները, ունենալ բարոյաիրավական պատշաճ գիտակցություն, պատասխանատվության զգացում։ 3. Описание Սովորեցնել հասարակական կյանքի տարբեր ոլորտների իրավական-օրենսդրական կարգավորման հիմունքները, ձևավորել ստացած իրավական գիտելիքները գործնականում կիրառելու հմտություններ, ինչպես նաև ձևավորել իրավական աշխարհայացք ու մշակույթ։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. ինքնուրույն աշխատանք, 2. գրավոր և բանավոր ստուգում/ հարցում, 3. իրավիճակային խնդիրների քննարկում: 5. Методы и критерии оценки Ստուգարք. Ստուգարքն անցկացվում է բանավոր կամ գրավոր: Տրվում է առավելագույնը 4 հարց` նախապես տրամադրված հարցաշարից: 6. Список основной литературы ՀՀ Սահմանադրություն, 2015 թ. խմբագրությամբ: ՀՀ քաղաքացիական, քրեական, ընտանեկան, աշխատանքային, քրեական և քաղաքացիական դատավարության օրենսգրքերը: Ա.Գ. Վաղարշյան ''Պետության և իրավունքի տեսություն -1'', Դասախոսություններ, Երևան, 2016: Ա.Գ. Վաղարշյան Պետության և իրավունքի տեսություն-2, Դասախոսություններ, Երևան, 2016: 7. Основная часть курса Հասարակություն և պետություն: Իրավունք: Իրավական կարգավորման կառուցակարգը և իրավունքի կենսագործումը։ Իրավունքի ձևերը: Իրավունքի համակարգը: Օրինականություն, իրավաչափ վարքագիծ, իրավախախտում: Կոռուպցիայի դեմ պայքարի իրավական հիմնահարցերը: Սահմանադրական իրավունք: Դատական իշխանություն և դատական համակարգ: Քաղաքացիական իրավունք: Աշխատանքային իրավունք: Ընտանեկան իրավունք: Էկոլոգիական իրավունք: Քրեական իրավունք:
1005	Գործարարության հիմունքներ	2
3-րդ՝ աշնանային կամ 4-րդ՝ գարնանային դաս. 30 ժ. 2 ժամ /շաբ. Факультативный 1005/Բ24 1. Цель курса · տրամադրել գործարարության էության և դրսևորման առանձնահատկությունների, ինչպես նաև գործարարության զարգացման հիմնախնդիրների վերաբերյալ գիտելիք և իմացություն, · ուսուցանել գործարարության տեսա-մեթոդական հենքերը, ինչպես նաև գործարարության կազմակերպման տեսա-գործնական անհրաժեշտ հմտությունները, · ձևավորել բիզնես պլանների մշակման կարողություններ: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. սահմանել ձեռնարկատիրական գործունեության էությունը և հիմնական հասկացությունները, բնորոշիչները, գործարարության փուլային զարգացման առանձնահատկությունները, 2. ներկայացնել գործարարության տեսա-մեթոդական և տեսա-գործնական հենքերը, 3. լուսաբանել գործարարության կազմակերպման ձևերը, կառավարման սկզբունքները և մոտեցումները: բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 4. վերլուծել և տարբերակել գործարարության համակարգերն ու տիպերը, գտնել բիզնեսի զարգացման համարժեք մոտեցումները, 5. գնահատել ՀՀ-ում գործարար միջավայրը, ներկայացնել գործարարության զարգացման հնարավորությունները, խնդիրներն ու ռիսկերը, կանխատեսել գործարարության զարգացման հնարավորություններն ու հեռանկարները, 6. օգտվել բիզնես-պլանների մշակման գործիքներից, կիրառել Պորտերի մրցակցային հինգ ուժերի և SWOT վերլուծական գործիքները, կատարել բիզնես նախագծի արդյունավետության գնահատում։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 7. օգտվել տեղեկատվական-վերլուծական տարատեսակ աղբյուրներից՝ ինտերնետային ռեսուրսներ, էլեկտրոնային գրադարաններ, գիտական հոդվածներ, հաշվետվություններ, միջազգային կազմակերպությունների տարեկան զեկույցներ, կատարել անհրաժեշտ վերլուծություններ, 8. իրականացնել գործարարության իրավիճակային ներկայացումներ: 3. Описание · տրամադրել գործարարության էության և դրսևորման առանձնահատկությունների, ինչպես նաև գործարարության զարգացման հիմնախնդիրների վերաբերյալ գիտելիք և իմացություն, · ուսուցանել գործարարության տեսա-մեթոդական հենքերը, ինչպես նաև գործարարության կազմակերպման տեսա-գործնական անհրաժեշտ հմտությունները, · ձևավորել բիզնես պլանների մշակման կարողություններ: 4. Стили и методы преподавания и обучения · դասախոսություններ · ինքնուրույն աշխատանք՝ որպես դասընթացի նյութի յուրացման առավել արդյունավետ միջոց, - անհատական և խմբային քննարկումներ, - իրավիճակային խնդիրների լուծում։ 5. Методы и критерии оценки Դասընթացն ավարտվում է ստուգարքով: Ստուգարքն անցկացվում է բանավոր եղանակով՝ համաձայն հաստատված հարցաշարի։ 6. Список основной литературы Դավոյան Ս., Բիզնեսի կառավարում, ուսումնական ձեռնարկ, Երևան, 2017 թ.։ Бекетова О.Н, В.И.Найденков, Бизнес-план, Уч.пособие для вузов, Теория и практика, М., 2009, 288с. Буров В.Ю. “Основы предпринимательства” Уч.пособие Чита, 2011. - 441 с. Питер Ф.Друкер, Бизнес и инновации, пер. с англ.-М: “И.Д.Вильямс”, 2009, 432с. Business Management, L. loykie, M. Mushena, Robert A. Pierce, 2022 Principles of Business Management, Dr. S. C., Saksena, 2020. 7. Основная часть курса Թեմա 1. Գործարարության էությունը և զարգացման փուլային բնորոշիչները Թեմա 2. Ձեռներեցական որոշումների կայացման գործընթացը. ձեռներեցական հաշվարկներ Թեմա 3. Ձեռնարկատիրական գործունեության ֆինանսավորման աղբյուրները և եղանակները։ Թեմա 4. Ձեռներեցի գործողությունների տրամաբանությունը և ձեռներեցական գործընթացը Թեմա 5. Ձեռնարկատիրական գործունեության տեսակները և դրանց չափորոշիչները: Թեմա 6. Ձեռներեցության ձևերը և մոդելները Թեմա 7. Բիզնեսի ռազմավարական զարգացումը և բիզնես ռազմավարությունը: Թեմա 8. Բիզնեսի ռազմավարական պլանավորումը և ռազմավարական կառավարումը. իրագործման փուլային առանձնահատկությունները: Թեմա 9. Բիզնեսի ռազմավարական պլանի մշակման և ռազմավարական կառավարման գործնական քննարկումներ՝ անհատական (խմբային) աշխատանքների շրջանակներում: Թեմա 10. Ձեռնարկատիրական գործունեության կազմակերպումը. բիզնես պլան Թեմա 11. Բիզնեսի իրավիճակային վերլուծություններ և խնդիրներ:
0708	Բնագիտության ժամանակակից հայեցակարգեր	2
3-րդ՝ աշնանային կամ 4-րդ՝ գարնանային դաս. - 30 ժամ 2 ժամ/շաբ. Факультативный 0708/Բ01 1. Цель курса · Ուսանողների մոտ ձևավորել պատկերացում բնագիտության ժամանակակից հիմնախնդիրների մասին: · Ձևավորել պատկերացումներ բնական գիտությունների զարգացման ժամանակակից օրինաչափությունների և հեռանկարների մասին: · Ձևավորել որոշակի աշխարհահայացք մեզ շրջապատող աշխարհում կատարվող երևույթների բացատրության համար: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. բացատրելու բնության համակարգերիկառուցվածքի, առաջացման և էվոլյուցիայի կոնցեպցիաները, 2. նկարագրելու մեզ շրջապատող աշխարհում կատարվող երևույթների օրինաչափությունները, 3. հիմնավորելու ժամանակակից բնագիտության նվաճումների կիրառման 4. կարևորությունը և անհրաժեշտությունը: բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1.լուսաբանելու մեզ շրջապատող աշխարհում կատարվող երևույթները, 2.օգտագործելուգ իտելիքները բնության երևույթների օրինաչափությունները մեկնաբանելու և գնահատելո ւհամար: գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան) 1.օգտագործելու ստացած գիտելիքները մասնագիտական գործունեության ընթացքում իրադրական տարբեր հարցեր լուծելու համար: 3. Описание · Ուսանողների մոտ ձևավորել պատկերացում բնագիտության ժամանակակից հիմնախնդիրների մասին: · Ձևավորել պատկերացումներ բնական գիտությունների զարգացման ժամանակակից օրինաչափությունների և հեռանկարների մասին: · Ձևավորել որոշակի աշխարհահայացք մեզ շրջապատող աշխարհում կատարվող երևույթների բացատրության համար: 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. համակցված դասեր՝ հեռահար դասընթացներ (Moodle համակարգով) դասախոսություններ, 2. ինքնուրույն աշխատանք` գրականության ընթերցում, Moodle համակարգում զետեղված դասախոսությունների ընթերցում, առաջադրանքների կատարում և խմբայինքննարկումներ: 5. Методы и критерии оценки Ստուգարք, որն անցկացվում է թեստային համակարգով, on line, տրվում է առավելագույնը 60 հարց, նախապես կազմված հարցաշարից: 6. Список основной литературы Горелов А. А. Концепции современного естествознания М., 2015, 4-е изд., 355 с. Найдышь В. Концепции современного естествознания: Учебник, М.,2016, 360с. Рыбалов Л. Б. Садохин А. П. Концепции современного естествознания, М.,2012, 415 с. Стрельник О.Н. Концепции современного естествознания. Краткий курс лекций. Учебное пособие. М. 2012. Ասլանյան Լ. Ս., Կարայան Հ. Ս. Ժամանակակից բնագիտության հայեցակարգերը, Մեթոդականաշխատանք, Երևան, 2011 թ., 115 էջ: 7. Основная часть курса Բնագիտության ժամանակակից կոնցեպցիաների հիմնական խնդիրները: Բնագիտության և հումանիտար գիտությունների կապը: Գիտության և կրոնի փոխհարաբերությունները: Բնագիտության զարգացման պատմությունը: Գիտական հեղափոխությունները և դրանց դերը բնագիտության զարգացման գործում: Աշխարհի գիտական նկարագիրը: Դասական և ժամանակակից ֆիզիկայի հիմնադրույթները: Դասական և ժամանակակից տիեզերագիտության հիմնադրույթները: Դասական և ժամանակակից քիմիայի հիմնադրույթները: Դասական և Ժամանակակից կենսաբանության հիմնադրույթները: Համընդհանուր նշանակության աշխարհահայացքային 3 կարևորագույն պրոբլեմների՝ Տիեզերքի, կյանքի և մարդու ծագման վերաբերյալ ժամանակակից տեսությունները բնագիտության ոլորտում:
1302	Բարոյագիտության հիմունքներ	2
3-րդ՝ աշնանային կամ 4-րդ՝ գարնանային դաս.-30ժ 2 ժամ/շաբ. Факультативный 1302/Բ. 00 1. Цель курса · վերլուծել ժամանակակից քաղաքակրթական մարտահրավերների բարոյական հիմնախնդիրները, · կանխատեսել բարոյական շարժառիթներ ունեցող ճգնաժամային երևույթները և դրանց հետևանքները, · ծանոթացնել սիրո, ընտանիքի, կյանքի իմաստի, կրոնի, իրավունքի բարոյական հիմնահարցերին: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. ներկայացնել բարոյական հարաբերությունների հիմունքները և տիպաբանությունը, 2. ձևակերպել սիրո մետաֆիզիկայի, ընտանիքի պլանավորման և սիրո հոգեվերլուծության արդի մարտահրավերները, 3. մատնանշել բարոյական կոնֆլիկտների լուծման և հաղթահարման տեխնոլոգիաները, բիզնես էթիկայի և քաղաքական էթիկայի գործառնական սկզբունքները: բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. առանձնացնել բարոյական ընտրության գործընթացներում վճռորոշ գործոնները և մեխանիզմները, 2. ընտրել տարբեր միջավայրերում բարոյական կոնֆլիկտների հաղթահարման արդյունավետ մոդելները, 3. գնահատել բարոյականության դերը հասարակական կյանքի կազմակերպման ու կանոնակարգման գործում: գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 1. պահպանել մասնագիտական էթիկայի նորմերը, 2. վերլուծել արդի քաղաքակրթական մարտահրավերների բարոյական տեսանկյունները: 3. Описание · վերլուծել ժամանակակից քաղաքակրթական մարտահրավերների բարոյական հիմնախնդիրները, · կանխատեսել բարոյական շարժառիթներ ունեցող ճգնաժամային երևույթները և դրանց հետևանքները, · ծանոթացնել սիրո, ընտանիքի, կյանքի իմաստի, կրոնի, իրավունքի բարոյական հիմնահարցերին: 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. դասախոսություններ, տեսական առաջադրանքներ և քննարկումներ, 2. տեքստերի մեկնաբանում և հայեցակարգերի համեմատական վերլուծություն, 3. տարբեր մոտեցումների համադրման առաջադրանքներ։ 5. Методы и критерии оценки Դասընթացն ավարտվում է ստուգարքով: Գնահատման մեթոդները՝ բանավոր հարցում ըստ առաջադրված հարցաշարի, Գնահատման չափանիշները՝ անցած նյութի յուրացման և վերարտադրության աստիճան, պատասխանների ամբողջականություն և հիմնավորվածություն, հարցերի առանցքային կողմերի իմացություն, վերլուծական պատասխաններ։ 6. Список основной литературы Апресян Ю. Этика. М., 2004. Бодрийяр Ж. Забыть Фуко. СПБ, 2011. Матвеев П. Религиозная этика. М., 2014. Фромм Э. Искусство любить. М., 2008. Щвейцер А. Культура и этика. М., 2010. 7. Основная часть курса 1. Բարոյականության էությունը և կառուցվածքը: 2. Բարոյական հարաբերությունների էությունը 3. Կրոնական էթիկա: 4. Բիոէթիկա: 5. Քաղաքական էթիկա: 6. Սիրո մետաֆիզիկա: 7. Կյանքի իմաստը:

Специализированный модуль

Код кафедры	Название обязательного курса	Кредиты
1802	Արդի գրական արաբերեն․ խոսելու հմտություն	3
4-րդ՝ գարնանային Գործ. - 30 ժ 2 ժամ/շաբ. Обязательный 1802/Բ14 1. Цель курса զարգացնել B1 մակարդակի ուսանողների արաբերեն բանավոր հաղորդակցման կարողությունները՝ ձևավորելով առօրյա և ծանոթ թեմաներով հարցեր ձևակերպելու և դրանց պատասխանելու, ինչպես նաև պարզ թեմաների շուրջ բանավոր զրույց վարելու, սեփական մտքերը և տեսակետները պարզ ու հասկանալի ձևով արտահայտելու հմտություններ։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. Հասկանալ և կիրառել արաբերեն բանավոր հաղորդակցության հիմնական բառապաշարն ու քերականական կառուցվածքները՝ առօրյա, ուսումնական և հասարակական-կենցաղային թեմաներով պարզ հաղորդակցություն իրականացնելու համար։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 2. Ձևակերպել և պատասխանել առօրյա և ծանոթ թեմաներով պարզ հարցերի, վարել և շարունակել պարզ բանավոր զրույցներ, ինչպես նաև արտահայտել սեփական կարծիքը, ցանկությունները, նախասիրություններն ու փորձառությունները՝ հասկանալի և լեզվական նորմերին համապատասխան արաբերենով։ գ. Ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 3. Կիրառել բանավոր հաղորդակցման հմտությունները՝ առօրյա և -կենցաղային տարբեր իրավիճակներում զրույցը սկսելու, շարունակելու և ավարտելու, անհրաժեշտ տեղեկատվություն ստանալու և սեփական մտքերը պարզ ու հասկանալի ձևով արտահայտելու համար։ 3. Описание զարգացնել B1 մակարդակի ուսանողների արաբերեն բանավոր հաղորդակցման կարողությունները՝ ձևավորելով առօրյա և ծանոթ թեմաներով հարցեր ձևակերպելու և դրանց պատասխանելու, ինչպես նաև պարզ թեմաների շուրջ բանավոր զրույց վարելու, սեփական մտքերը և տեսակետները պարզ ու հասկանալի ձևով արտահայտելու հմտություններ։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. Գործնական պարապմունքներ՝ երկխոսությունների և դերային խաղերի միջոցով՝ առօրյա, ուսումնական և հասարակական տարբեր իրավիճակներում բանավոր հաղորդակցման հմտությունների զարգացման նպատակով։ 2. Զույգերով և փոքր խմբերով աշխատանք՝ հարցուպատասխանների, քննարկումների և հաղորդակցական առաջադրանքների միջոցով՝ զրույցը սկսելու, շարունակելու և ավարտելու, ինչպես նաև սեփական մտքերն ու կարծիքները պարզ ու հասկանալի ձևով արտահայտելու հմտությունների ձևավորման նպատակով։ 3. Տեսալսողական նյութերի կիրառում՝ արաբերեն տեսահոլովակների և կարճ տեսանյութերի դիտման ու քննարկման միջոցով՝ բանավոր խոսքի ընկալման և խոսքային արտահայտման հմտությունների զարգացման նպատակով։ 4. Ինքնուրույն աշխատանք՝ արաբերենով կարճ տեսանյութերի կամ տեսահոլովակների պատրաստում և նկարահանում՝ պարզ թեմաներով կամ առօրյա իրավիճակների ներկայացմամբ։ 5. Методы и критерии оценки 1. Մասնակցություն՝ 1 միավոր։ Գնահատվում է ուսանողի ակտիվ մասնակցությունը գործնական պարապմունքներին, երկխոսությունների, դերային խաղերի, զույգերով և խմբերով իրականացվող հաղորդակցական առաջադրանքների կատարմանը, ինչպես նաև բանավոր քննարկումներին։ 2. Ընթացիկ ստուգումներ՝ բանավոր աշխատանք՝ 5 միավոր։ Ընթացիկ ստուգումների ընթացքում ուսանողը մասնակցում է B1 մակարդակին համապատասխան հաղորդակցական առաջադրանքների՝ ձևակերպում և պատասխանում է առօրյա, ուսումնական և հասարակական-կենցաղային թեմաներով հարցերի, վարում է կարճ երկխոսություններ և արտահայտում է սեփական մտքերը պարզ ու հասկանալի ձևով։ Առաջադրանքներն ուղղված են ուսանողի՝ հարցեր ձևակերպելու, դրանց պատասխանելու, զրույցը շարունակելու և համապատասխան բառապաշարն ու քերականական կառույցները բանավոր խոսքում կիրառելու կարողությունների ստուգմանը։ 3. Ինքնուրույն աշխատանք՝ բանավոր աշխատանք՝ 6 միավոր։ Ուսանողին հանձնարարվում է պատրաստել և նկարահանել B1 մակարդակին համապատասխան արաբերենով կարճ տեսանյութ կամ տեսահոլովակ՝ պարզ թեմայով կամ առօրյա իրավիճակի ներկայացմամբ։ Գնահատվում են թեմայի բովանդակության համապատասխանությունը, բանավոր խոսքի հասկանալիությունը, բառապաշարի և քերականական կառույցների ճիշտ կիրառությունը, արտասանությունը, ինչպես նաև խոսքի ինքնուրույնությունն ու հաղորդակցական արդյունավետությունը։ 4. Առաջին ընթացիկ քննություն՝ բանավոր աշխատանք՝ 4 միավոր։ Առաջին ընթացիկ քննության ընթացքում գնահատվում են դասընթացի առաջին փուլի ընթացքում ձևավորված բանավոր հաղորդակցման հմտությունները։ Ուսանողը պատասխանում է ծանոթ թեմաներով հարցերի, մասնակցում է կարճ երկխոսության և ներկայացնում է պարզ թեմայով կարճ բանավոր խոսք։ Գնահատվում են հարցերին համապատասխան պատասխանելու, պարզ մտքեր արտահայտելու, ծանոթ բառապաշարն ու քերականական կառույցները կիրառելու կարողությունները։ 5. Երկրորդ ընթացիկ քննություն՝ բանավոր աշխատանք՝ 4 միավոր։ Երկրորդ ընթացիկ քննության ընթացքում գնահատվում են դասընթացի երկրորդ փուլի ընթացքում ձևավորված բանավոր հաղորդակցման հմտությունները։ Ուսանողը մասնակցում է B1 մակարդակին համապատասխան երկխոսության կամ հաղորդակցական իրավիճակի, արտահայտում է սեփական կարծիքը և ներկայացնում է պարզ թեմայով կարճ բանավոր խոսք։ Գնահատվում են զրույցը վարելու և շարունակելու, հարցեր ձևակերպելու և պատասխանելու, սեփական մտքերը հասկանալի ձևով արտահայտելու, ինչպես նաև համապատասխան բառապաշարն ու քերականական կառույցները բանավոր խոսքում կիրառելու կարողությունները։ 6. Список основной литературы Մ.Ջ.Մանուկյան,Ա.Ժ. Էլոյան, Լսում և սովորում ենք արաբերեն, Երևան, 2018 Ս.Տոնիկյան, Ս.ՅովսԷփեան «Սովորում ենք արաբերեն» (սկսնակ երկրորդ (A2) մակարդակ), Երևան, 2021 Ս.Տոնիկյան, Ս.ՅովսԷփեան «Սովորում ենք արաբերեն» (B1) մակարդակ), ձեռագրի իրավունքով Лебедев В.В., Бочкарев Г.И. Читаем арабские тексты. Основной. этап М., Муравей, 2002 7. Основная часть курса 1. Բանավոր հաղորդակցման թեմատիկ բառապաշար և հաղորդակցական արտահայտություններ՝ ՝ B1 մակարդակին համապատասխան բառապաշարի, քերականական կառույցների և կայուն արտահայտությունների կիրառումը բանավոր խոսքում։ 2. Հարցադրումներ և պատասխաններ՝ առօրյա, ուսումնական և հասարակական-կենցաղային թեմաներով հարցեր ձևակերպելու և դրանց պատասխանելու հմտություններ։ 3. Երկխոսություն և բանավոր փոխազդեցություն՝ զրույց սկսելու, շարունակելու և ավարտելու, ինչպես նաև զրուցակցի խոսքին արձագանքելու հմտություններ։ Տեղեկատվության փոխանակում, խնդրանքների ձևակերպում, առաջարկների ներկայացում, համաձայնության և անհամաձայնության արտահայտում։ 4. Կարճ բանավոր խոսքի կառուցում և ներկայացում՝ ծանոթ թեմաներով սեփական մտքերի, կարծիքների, ցանկությունների, նախասիրությունների և փորձառությունների արտահայտում, ինչպես նաև կարճ տեսանյութերի և տեսահոլովակների պատրաստում և ներկայացում՝ որպես բանավոր խոսքի և ինքնարտահայտման միջոց։
1802	Արաբական երկրների նոր և նորագույն շրջանի պատմություն	6
5-րդ՝ աշնանային Դաս. - 60ժ 4 ժամ/շաբ.. Обязательный 1802/Բ18 1. Цель курса ուսանողների մոտ ձևավորել և ամրապնդել համակարգված գիտելիքներ արաբական երկրների նոր շրջանի պատմության վերաբերյալ՝ Նապոլեոնի եգիպտական արշավանքներից (1798 թ.) մինչև XX դարի 30-ական թվականները՝ բացահայտելով Օսմանյան կայսրության վերափոխումների, եվրոպական տերությունների ազդեցության, գաղութատիրության, արաբական վերածննդի (Նահդա), ազգային-ազատագրական շարժումների, Առաջին համաշխարհային պատերազմի, Օսմանյան կայսրության փլուզման և մանդատային համակարգի ձևավորման հիմնական պատմական գործընթացներն ու դրանց փոխկապակցվածությունը։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. Ներկայացնել արաբական երկրների նոր շրջանի (1798-1930-ական թթ.) պատմական զարգացման հիմնական փուլերը, քաղաքական, հասարակական և տնտեսական գործընթացները, ինչպես նաև դրանց փոխկապակցվածությունը տարածաշրջանային և միջազգային զարգացումների հետ։ 2. Բացատրել եվրոպական տերությունների ներթափանցման, գաղութատիրության, Նահդայի, ազգային շարժումների, Օսմանյան կայսրության վերափոխումների և մանդատային համակարգի ձևավորման ազդեցությունը արաբական երկրների պատմական զարգացման վրա՝ կիրառելով պատմագիտական հիմնական հայեցակարգերը։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 3. Վերլուծել նոր շրջանի արաբական երկրների պատմական իրադարձություններն ու գործընթացները՝ օգտագործելով պատմական սկզբնաղբյուրներ, քարտեզներ, վիճակագրական տվյալներ և ակադեմիական գրականություն։ 4. Համեմատել արաբական տարբեր երկրների պատմական զարգացման առանձնահատկությունները, բացահայտել պատճառահետևանքային կապերը և ձևակերպել հիմնավորված պատմագիտական եզրակացություններ։ գ. ընդհանրական / փոխանցելի կարողություններ 5. Քննադատաբար գնահատել տարբեր հեղինակների պատմագիտական մեկնաբանությունները և հիմնավորել սեփական դիրքորոշումը՝ հենվելով հավաստի աղբյուրների վրա։ 6. Արդյունավետ ներկայացնել պատմական վերլուծության արդյունքները գրավոր և բանավոր ձևաչափերով՝ կիրառելով ակադեմիական հաղորդակցության և համագործակցության սկզբունքները։ 3. Описание ուսանողների մոտ ձևավորել և ամրապնդել համակարգված գիտելիքներ արաբական երկրների նոր շրջանի պատմության վերաբերյալ՝ Նապոլեոնի եգիպտական արշավանքներից (1798 թ.) մինչև XX դարի 30-ական թվականները՝ բացահայտելով Օսմանյան կայսրության վերափոխումների, եվրոպական տերությունների ազդեցության, գաղութատիրության, արաբական վերածննդի (Նահդա), ազգային-ազատագրական շարժումների, Առաջին համաշխարհային պատերազմի, Օսմանյան կայսրության փլուզման և մանդատային համակարգի ձևավորման հիմնական պատմական գործընթացներն ու դրանց փոխկապակցվածությունը։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. դասախոսություններ՝ նյութի մանրակրկիտ մեկնաբանությամբ, 2. լսարանային քննարկումներ՝ հանձնարված նյութի ընթերցում, ներկայացում և քննարկում 3. ինքնուրույն աշխատանքների կատարում. լսարանում խմբային աշխատանքների կազմակերպում՝ կոնրետ թեմայի շուրջ հետազոտական հարցերի ձևակերպում, քննարկում, դեբատների անցկացում։ 5. Методы и критерии оценки 1. Ինքնուրույն աշխատանք (4 միավոր) Առաջադրանք Ուսանողը պատրաստում է թեմատիկ ինֆոգրաֆիկա, ժամանակագիծ (timeline) կամ համեմատական աղյուսակ, որին կցում է 500-700 բառանոց վերլուծական մեկնաբանություն։ Օրինակներ. · Նապոլեոնի արշավանքի հետևանքները · Մուհամմադ Ալիի բարեփոխումները · Նահդայի հիմնական ներկայացուցիչները · Առաջին համաշխարհային պատերազմի ազդեցությունը արաբական աշխարհում Գնահատման չափանիշ · Բովանդակության ճշգրտություն 1 · Տեղեկատվության համակարգված ներկայացում 1 · Վերլուծական մեկնաբանություն 1.5 · Աղբյուրների ճիշտ օգտագործում 0.5 2. Առաջին ընթացիկ քննություն (4 միավոր) Ձևաչափը՝ Վիկտորինա կազմված «Բաց գիրք» մեթոդով 15-20 հարց · Համապատասխանեցում · Ժամանակացույց · Բազմակի ընտրության · Պատճառահետևանքային կապ Շեշտը ոչ թե թվականների, այլ գործընթացների վրա։ Գնահատման չափանիշ · Հասկացությունների ճիշտ կիրառում 1 · Պատմական գործընթացների ընկալում 1 · Պատճառահետևանքային կապերի բացահայտում 1 · Պատասխանների հիմնավորվածություն 1 3. Երկրորդ ընթացիկ քննություն (4 միավոր) Ձևաչափը՝ Աղբյուրի վերլուծության թեստ Ուսանողը ստանում է (մեկ պատմական քարտեզ, մեկ լուսանկար կամ պաստառ, մեկ կարճ փաստաթուղթ) և պատասխանում է դրանց վերաբերյալ կառուցվածքային հարցերի։ Գնահատման չափանիշ · Աղբյուրի ընթերցում 1 · Պատմական համատեքստի բացահայտում 1 · Վերլուծություն 1 · Եզրակացություն 1 4. Եզրափակիչ քննություն (8 միավոր) Ձևաչափը՝ Վերլուծական առաջադրանք Տրվում է մեկ պատմական իրավիճակ։ Օրինակներ ՝ «Ինչո՞ւ XIX դարի ընթացքում եվրոպական տերությունները կարողացան մեծացնել իրենց ազդեցությունը արաբական աշխարհում», «Համեմատեք Մուհամմադ Ալիի բարեփոխումները և Թանզիմաթը՝ նշելով ընդհանուր և տարբեր գծերը» Գնահատման չափանիշ · Փաստերի ճիշտ օգտագործում 2 · Վերլուծություն և համեմատություն 3 · Հիմնավորված եզրակացություն 2 · Ակադեմիական լեզու և կառուցվածք 1 6. Список основной литературы Eugene Rogan. The Arabs: A History. London: Allen Lane, 2009 (rev. ed. 2017). Marc Lynch. The New Arab Wars: Uprisings and Anarchy in the Middle East. New York: PublicAffairs, 2016. Rashid Khalidi. The Hundred Years’ War on Palestine: A History of Settler Colonialism and Resistance. New York: Metropolitan Books, 2020. Примаков Е. М. Ближний Восток на сцене мировой политики. Москва: Российская газета, 2006. Косач Г. Г. Красная звезда и полумесяц: Коммунистическая партия Палестины и арабское национальное движение. Москва, 2001. Ланда Р. Г. История арабских стран. XX век. Москва: Восточная литература, 2005. Наумкин В. В. Ближний Восток: политика, война, дипломатия. Москва: Аспект Пресс, 2015. Cleveland, William L., Bunton, Martin. A History of the Modern Middle East. Boulder: Westview Press, 2017 Gelvin, James L. The Modern Middle East: A History. Oxford University Press, 2020. 0. Owen, Roger. State, Power and Politics in the Making of the Modern Middle East. London: Routledge, 2004. Mansfield, Peter. A History of the Middle East. London: Penguin Books, 2013. Հովհաննիսյան, Նիկոլայ. Արաբական երկրների պատմություն (հատորներ 2, 3), Երևան, 2004, 2006, ՀՀ ԳԱԱ Արևելագիտության ինստիտուտ։ 7. Основная часть курса 1. Արաբական աշխարհը XVIII դարի վերջում և Նապոլեոնի եգիպտական արշավանքը (1798-1801) · Արաբական երկրները Օսմանյան կայսրության կազմում · Նապոլեոնի արշավանքի քաղաքական, ռազմական և մշակութային նշանակությունը · Արշավանքի ազդեցությունը արաբական հասարակությունների հետագա զարգացման վրա 2. XIX դարի բարեփոխումները և արաբական հասարակությունների վերափոխումը · Մուհամմադ Ալիի բարեփոխումները Եգիպտոսում · Թանզիմաթի քաղաքականությունը · Սոցիալ-տնտեսական և վարչական փոփոխություններ · Եվրոպական ազդեցության ընդլայնումը 3. Արաբական վերածնունդը (Նահդա), եվրոպական գաղութատիրությունը և ազգային շարժումների ձևավորումը · Նահդայի գաղափարական և մշակութային հիմքերը · Եվրոպական տերությունների գաղութային քաղաքականությունը · Ազգայնականության և քաղաքական ինքնագիտակցության զարգացումը 4. Առաջին համաշխարհային պատերազմը և արաբական երկրների քաղաքական վերափոխումները · Արաբական ապստամբությունը · Սայքս-Պիկոյի համաձայնագիրը և Բալֆուրի հռչակագիրը · Օսմանյան կայսրության փլուզումը և նոր քաղաքական իրականությունը 5. Մանդատային համակարգը և արաբական երկրները XX դարի 20-30-ական թվականներին · Ազգերի լիգայի մանդատային համակարգը · Բրիտանական և ֆրանսիական մանդատները · Անկախության շարժումների զարգացումը · Արաբական երկրների քաղաքական և հասարակական զարգացումները մինչև XX դարի 30-ական թվականները
1802	Արաբական գրականություն, մշակույթ, հասարակություն	6
4-րդ՝ գարնանային Դաս. - 60 ժ 4 ժամ/շաբ.. Обязательный 1802/Բ16 1. Цель курса 1. Ուսանողների մոտ ձևավորել հիմնարար, համակարգված և ամբողջական գիտելիքներ մարդաբանության, ազգագրության և ազգաբանության հիմնական հասկացությունների ու մեթոդաբանական մոտեցումների վերաբերյալ, ներկայացնել արաբական հասարակությունների սոցիալական և մշակութային կազմակերպման առանձնահատկությունները, բացատրել նախաիսլամական Արաբիայի ցեղային համակարգի, ծագումնաբանական գիտելիքի (նասաբ), սոցիալական կապերի և արժեքային համակարգերի դերը, ինչպես նաև լուսաբանել դրանց հետագա փոխակերպումները և ազդեցությունը ժամանակակից Մերձավոր Արևելքի հասարակությունների, ինքնության և մշակութային գործընթացների ձևավորման վրա։ 2. Ուսանողների մոտ ձևավորել հիմնարար, համակարգված գիտելիքներ 19-20-րդ դարերի առաջին կեսի արաբական գրականության զարգացման հիմնական օրինաչափությունների, պատմական, հասարակական-քաղաքական և մշակութային նախադրյալների վերաբերյալ՝ ներկայացնելով նոր գրական ուղղությունների և ժանրերի ձևավորումն ու զարգացումը, ինչպես նաև տվյալ ժամանակաշրջանի առանցքային հեղինակների ստեղծագործական ժառանգության, գաղափարական, թեմատիկ և գեղագիտական առանձնահատկությունները՝ դրանք դիտարկելով արաբական հասարակությունների մշակութային փոփոխությունների և ինքնության ձևավորման գործընթացների համատեքստում։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն. 1. Նկարագրել ազգագրության, ազգաբանության, մշակութային և սոցիալական մարդաբանության հիմնական հասկացությունները և մեթոդաբանական մոտեցումները, բացատրել նախաիսլամական Արաբիայի հասարակական կառուցվածքի, ցեղային սոցիալական համակարգի, արաբական ծագումնաբանական (նասաբ) գիտելիքի ձևավորման ու զարգացման առանձնահատկությունները, ինչպես նաև ներկայացնել իսլամի տարածումից հետո ցեղային համակարգի փոփոխություններն ու ցեղային ինստիտուտների պահպանման և փոխակերպման դրսևորումները ժամանակակից արաբական հասարակություններում։ 2. Ներկայացնել19-20-րդ դարերի առաջին կեսի արաբական գրականության զարգացման հիմնական օրինաչափությունները, պատմական, հասարակական-քաղաքական և մշակութային նախադրյալները, նկարագրել գրական հիմնական ուղղություններն ու ժանրային համակարգը, ճանաչել ժամանակաշրջանի առանցքային հեղինակներին և բացատրել նրանց ստեղծագործական ժառանգության գաղափարական, թեմատիկ ու գեղագիտական առանձնահատկությունները՝ դրանք դիտարկելով արաբական հասարակությունների մշակութային զարգացման և ինքնության ձևավորման գործընթացների համատեքստում։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ. 1. Կիրառել մարդաբանական, ազգագրական և սոցիալական վերլուծության մեթոդները նախաիսլամական և ժամանակակից արաբական հասարակությունների ուսումնասիրության ընթացքում, վերլուծել ցեղային սոցիալական համակարգի կառուցվածքը, գործառույթները, ծագումնաբանական (նասաբ) գիտելիքի դերը և ցեղային ինստիտուտների դրսևորումները, ինչպես նաև գնահատել ավանդական արժեքների ազդեցությունը ժամանակակից Մերձավոր Արևելքի հասարակությունների, ինքնության ձևավորման, պետականաշինության և քաղաքական մշակույթի վրա՝ ձևակերպելով հիմնավորված մասնագիտական եզրակացություններ։ 2. Կիրառել գրականագիտական և մշակութաբանական մոտեցումներ 19-20-րդ դարերի առաջին կեսի արաբական գրականության ուսումնասիրության ընթացքում, վերլուծել գրական ուղղությունների, ժանրերի և առանցքային հեղինակների ստեղծագործությունների գաղափարական, թեմատիկ և գեղագիտական առանձնահատկությունները, համադրել գրական զարգացումները տվյալ ժամանակաշրջանի պատմական, հասարակական-քաղաքական և մշակութային գործընթացների հետ, ինչպես նաև հիմնավորել արաբական նոր գրականության դերը մշակութային ինքնության և հասարակական փոփոխությունների արտահայտման գործընթացում։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան). 1. Ուսումնասիրել, ընտրել և քննադատաբար գնահատել ակադեմիական և մասնագիտական աղբյուրները, համադրել և վերլուծել պատմական, սոցիալական, մարդաբանական և գրականագիտական տվյալները՝ կիրառելով տեղեկատվության վավերականության գնահատման և քննադատական վերլուծության գործիքներ։ 2. Մեկնաբանել և գնահատել գրական երևույթները պատմական, հասարակական-քաղաքական և մշակութային համատեքստերում, համադրել բազմաբնույթ տեղեկատվությունը, բացահայտել գրական, մշակութային և հասարակական գործընթացների փոխկապակցվածությունը և ձևակերպել հիմնավորված եզրակացություններ։ 3. Կազմակերպել և իրականացնել ինքնուրույն ու խմբային հետազոտական աշխատանքներ, ներկայացնել հետազոտության արդյունքները բանավոր և գրավոր ակադեմիական ձևաչափերով, մասնակցել գիտական քննարկումների, համագործակցել թիմային միջավայրում և արդյունավետ կառավարել ժամանակը՝ ապահովելով առաջադրանքների պլանավորումն ու իրականացումը։ 3. Описание 1. Ուսանողների մոտ ձևավորել հիմնարար, համակարգված և ամբողջական գիտելիքներ մարդաբանության, ազգագրության և ազգաբանության հիմնական հասկացությունների ու մեթոդաբանական մոտեցումների վերաբերյալ, ներկայացնել արաբական հասարակությունների սոցիալական և մշակութային կազմակերպման առանձնահատկությունները, բացատրել նախաիսլամական Արաբիայի ցեղային համակարգի, ծագումնաբանական գիտելիքի (նասաբ), սոցիալական կապերի և արժեքային համակարգերի դերը, ինչպես նաև լուսաբանել դրանց հետագա փոխակերպումները և ազդեցությունը ժամանակակից Մերձավոր Արևելքի հասարակությունների, ինքնության և մշակութային գործընթացների ձևավորման վրա։ 2. Ուսանողների մոտ ձևավորել հիմնարար, համակարգված գիտելիքներ 19-20-րդ դարերի առաջին կեսի արաբական գրականության զարգացման հիմնական օրինաչափությունների, պատմական, հասարակական-քաղաքական և մշակութային նախադրյալների վերաբերյալ՝ ներկայացնելով նոր գրական ուղղությունների և ժանրերի ձևավորումն ու զարգացումը, ինչպես նաև տվյալ ժամանակաշրջանի առանցքային հեղինակների ստեղծագործական ժառանգության, գաղափարական, թեմատիկ և գեղագիտական առանձնահատկությունները՝ դրանք դիտարկելով արաբական հասարակությունների մշակութային փոփոխությունների և ինքնության ձևավորման գործընթացների համատեքստում։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. Դասախոսություններ՝ ուսումնասիրվող թեմաների հիմնական հասկացությունների, տեսական դրույթների և պատմամշակութային գործընթացների ներկայացմամբ։ 2. Լսարանային քննարկումներ՝ հանձնարարված նյութերի ընթերցման, ներկայացման, վերլուծության և քննարկման միջոցով։ 3. Ինքնուրույն և խմբային աշխատանքներ՝ հետազոտական հարցերի ձևակերպմամբ, թեմատիկ քննարկումների, բանավեճերի և դեպքահեն վերլուծությունների կազմակերպմամբ՝ Մերձավոր Արևելքի երկրների օրինակներով։ 5. Методы и критерии оценки 1. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ 4 միավոր Ուսանողը դասագրքից կամ դասախոսի առաջարկած գրականությունից ընտրում է մեկ հետազոտական հարց և ներկայացնում է դրա հիմնական գաղափարները, առանց ամբողջական վերապատման։ Գնահատման չափանիշներ · Թեմայի ճիշտ ընկալում և հիմնական գաղափարների ներկայացում - 2միավոր · Փաստերի և հասկացությունների ճշգրտություն - 1 միավոր · Խոսքի կառուցվածք, ժամանակի պահպանում և հստակ ներկայացում - միավոր 2. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ 4 միավոր Ուսանողը դասագրքից կամ դասախոսի առաջարկած գրականությունից ընտրում է մեկ հետազոտական հարց և ներկայացնում է դրա հիմնական գաղափարները, առանց ամբողջական վերապատման։ Գնահատման չափանիշներ · Թեմայի ճիշտ ընկալում և հիմնական գաղափարների ներկայացում - 2միավոր · Փաստերի և հասկացությունների ճշգրտություն - 1 միավոր · Խոսքի կառուցվածք, ժամանակի պահպանում և հստակ ներկայացում - միավոր 3. ինքնուրույն աշխատանք՝ 5 միավոր. 2 էսսե՝ յուրաքանչյուրը՝ 2,5 միավոր Ուսանողը ընտրում է մոդուլային դասընթացին առնչվող 2 հետազոտական հարց և գրում է 1500 բառանոց քննադատական 2 էսսե, 1. Էսսեներից մեկում պարտադիր կիրառում է երեք քննադատական մտածողության գործիք. · CRAAP թեստ · Ուոթսոնի քննադատական մտածողության մոդել · Տուլմինի փաստարկման մոդել Գնահատման չափանիշներ Չափանիշ Միավոր Հետազոտական հարցի ձևակերպում 0,3 CRAAP մեթոդի կիրառություն 0,5 Ուոթսոնի քննադատական մտածողության մոդելի կիրառություն 0,7 Տուլմինի փաստարկման մոդելի կիրառություն 0,7 Ակադեմիական ձևավորում, հղումներ, լեզու 0.3 4. Եզրափակիչ քննություն՝ 7 միավոր. խմբային աշխատանք Ուսանողները խմբերով իրականացնում են ընտրված արաբական երկրի համալիր ուսումնասիրություն՝ ներկայացնելով դրա պատմական, հասարակական, մշակութային, մարդաբանական և գրական առանձնահատկությունները։ Ուսումնասիրությունը պետք է ներառի ինչպես տվյալ հասարակության սոցիալական կառուցվածքի և մշակութային ինքնության վերլուծություն, այնպես էլ 19-20-րդ դարերի առաջին կեսի արաբական գրականության հիմնական ուղղությունների, հեղինակների և գրական երևույթների դիտարկում տվյալ երկրի պատմամշակութային համատեքստում։ Յուրաքանչյուր խմբի ներկայացումը տևում է 27-30 րոպե, յուրաքանչյուր ուսանողի ելույթը՝ 3-4 րոպե։ Պարտադիր է սահիկաշարի ներկայացումը։ Գնահատման չափանիշներ (7 միավոր) I. Հետազոտության բովանդակություն և աղբյուրագիտական հիմք (1,5 միավոր) · թեմայի ամբողջական և համակարգված ներկայացում, · պատմական, հասարակական և մշակութային գործընթացների վերլուծություն, · ակադեմիական աղբյուրների բազմազան և պատշաճ օգտագործում։ II. Մարդաբանական և հասարակագիտական վերլուծություն (2 միավոր) · ցեղային համակարգի, ասաբիայի, մուռուուայի, նասաբի և ինքնության ձևավորման գործընթացների մեկնաբանություն, · տեսական հասկացությունների ճիշտ կիրառում, · ավանդական և ժամանակակից հասարակական երևույթների կապի բացահայտում։ III. Գրականագիտական և մշակութաբանական վերլուծություն (2 միավոր) · XIX-XX դարերի առաջին կեսի արաբական գրականության զարգացման առանձնահատկությունների ներկայացում, · հիմնական գրական ուղղությունների, ժանրերի և հեղինակների անդրադարձ, · գրական երևույթների մեկնաբանում պատմական և հասարակական համատեքստում։ IV. Ներկայացման և համագործակցության հմտություններ (1,5 միավոր) · սահիկաշարի կառուցվածքային հստակություն և տեսողական նյութերի նպատակային օգտագործում, · խմբային աշխատանքի կազմակերպում, · բանավոր ներկայացման հստակություն, ժամանակի կառավարում, · մասնագիտական պատասխաններ հարցերին։ 6. Список основной литературы Էլմասյան, Մ., Արաբական գրականության պատմություն (19-20-րդ դարի առաջին կես) Долинина А.А. Очерки истории арабской литературы нового времени. Египет и Сирия. Просветительский роман 1870-1914. М., 1973. Крымский А.Е. История новой арабской литературы (XIX - начало XX века). М, 1971. Allen, Roger Introduction to Arabic Literature, Cambridge: Cambridge University Press, 2000 Badawi, M. M. A Critical Introduction to Modern Arabic Poetry. Cambridge: Cambridge University Press, 1975. Badawi, M. M. A Short History of Modern Arabic Literature. Oxford: Clarendon Press, 1993. Badawi, M. M., ed. Modern Arabic Literature. Cambridge: Cambridge University Press, 1992. Brugman, J. An Introduction to the History of Modern Arabic Literature in Egypt, Leiden, 1984 Hourani, Albert. Arabic Thought in the Liberal Age, 1798-1939. Cambridge: Cambridge 0. Hourani, Albert. A History of the Arab Peoples. London: Faber and Faber, 1991 Starkey, Paul G. Modern Arabic Literature. Edinburgh: Edinburgh University Press, 2006. Gelvin, James L. The Modern Middle East: A History.Oxford University Press, 2020. Owen, Roger. State, Power and Politics in the Making of the Modern Middle East. London: Routledge, 2004. Clarke M., Islam and New Kinship: Reproductive Technology and the Shariah in Lebanon, 2009. Hafez S., Slyomovics S., Anthropology of the Middle East and North Africa: Into the new millennium. Indiana Univ. Press. Varisco D M., Islam Obscured։ The Rhetoric of Anthropological Representation. New York, 2005. А.Р. Аганин, ПЛЕМЕНА, КЛАНЫ И СЕМЕЙСТВА КУВЕЙТА, М., 2017 А.Р. Аганин, ПЛЕМЕНА И КЛАНЫ ИОРДАНСКОГО ХАШИМИТСКОГО КОРОЛЕВСТВА, М., 2013 А.Р. Аганин, ПЛЕМЕНА, КЛАНЫ И СЕМЕЙСТВА КАТАРА, М., 2013 0. А.М. Ахунов, ОСНОВЫ ЭТНОГРАФИИ СТРАН АРАБСКОГО ВОСТОКА, Учебное пособие для студентов вузов, К., 2014 Леви-Стросс К. Структурная антропология. М., 1985. Личность, культура, этнос: современная психологическая антропология. М., 2001. , Лурье С.В. Историческая этнология. - М., 1997. 7. Основная часть курса 1. Մերձավորարևելյան մարդաբանություն. նախաիսլամական Արաբիայի հասարակական կարգը V-VII դարերում, ցեղային համակարգի կառուցվածքը, ազգակցական կապերն ու ցեղային հարաբերությունները, հասարակական կառուցվածքի փոփոխությունները իսլամի ընդունումից հետո, ծագումնաբանական (նասաբ) գիտելիքի իմաստային և գործառութային դրսևորումները։ Քննարկվում են ցեղային համակարգի պահպանման և փոխակերպման առանձնահատկությունները ժամանակակից Մերձավոր Արևելքի հասարակություններում, դրա ազդեցությունը ինքնության, քաղաքական մշակույթի և պետականության ձևավորման գործընթացների վրա։ 2. Արաբական գրականությունը նոր շրջանում. XIX-XX դարերի առաջին կեսի արաբական գրականության զարգացման հիմնական օրինաչափությունների ուսումնասիրություն՝ պատմական, հասարակական-քաղաքական, մշակութային և համաշխարհային գրական գործընթացների համատեքստում։ Ներկայացվում են Նահդայի (վերածննդի) նախադրյալները, նոր գրական ժանրերի և ուղղությունների ձևավորումը, ազգային և մշակութային ինքնության խնդիրները, ինչպես նաև առանցքային հեղինակների ստեղծագործությունների գաղափարական, ժանրային և գեղագիտական առանձնահատկությունները։
1802	Հետազոտության պլանավորում․ մեթոդներ և ԱԲ գրագիտություն	6
1-ին՝ աշնանային դաս. - 30 ժամ , գործ. - 30 ժամ 4 ժամ/շաբ. Обязательный 1802/Բ20 1. Цель курса Ուսանողներին ծանոթացնել գիտական հետազոտության պլանավորման հիմնական սկզբունքներին, ակադեմիական աշխատանքի և տեղեկատվության գնահատման մեթոդներին, ինչպես նաև ձևավորել արհեստական բանականության գործիքների գիտակցված, էթիկական և արդյունավետ կիրառման կարողություններ՝ արաբագիտության կրթական և հետազոտական խնդիրների լուծման համատեքստում։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն · Ներկայացնել գիտական հետազոտության փուլերը, հետազոտության պլանավորման սկզբունքները և հումանիտար գիտություններում կիրառվող հիմնական մեթոդները։ · Բացատրել ակադեմիական տեղեկատվության որոնման, աղբյուրների գնահատման, գիտական բարեվարքության և հղումների ձևավորման սկզբունքները։ · Ներկայացնել արհեստական բանականության աշխատանքի հիմունքները, հնարավորությունները, սահմանափակումները և կիրառման ոլորտները կրթության և հետազոտության մեջ։ · Բացատրել ԱԲ-ի կիրառման էթիկական, իրավական և ակադեմիական պատասխանատվության սկզբունքները։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ · Ձևակերպել հետազոտական թեմա, նպատակ, խնդիրներ և հետազոտական հարցեր, ինչպես նաև մշակել պարզ հետազոտական պլան։ · Որոնել, ընտրել, գնահատել և օգտագործել համապատասխան ակադեմիական աղբյուրներ՝ պահպանելով գիտական բարեվարքության պահանջները։ · Կիրառել հետազոտական հիմնական մեթոդները և ԱԲ գործիքները տեղեկատվության որոնման, վերլուծության, ամփոփման և ուսումնական առաջադրանքների իրականացման ընթացքում։ · Ձևակերպել արդյունավետ հրահանգներ (prompts) և գնահատել ԱԲ-ի ստեղծած արդյունքների հավաստիությունն ու կիրառելիությունը։ գ. փոխանցելի (տրանսվերսալ) կարողություններ · Քննադատորեն գնահատել տեղեկատվությունը և հիմնավորել սեփական եզրակացությունները։ · Կազմակերպել և պլանավորել սեփական ուսումնառությունն ու հետազոտական գործունեությունը։ · Արդյունավետ համագործակցել թիմում, ներկայացնել հետազոտական գաղափարներ և մասնակցել ակադեմիական քննարկումների։ · Պատասխանատու և էթիկական կերպով կիրառել թվային և արհեստական բանականության գործիքները մասնագիտական գործունեության մեջ։ 3. Описание Ուսանողներին ծանոթացնել գիտական հետազոտության պլանավորման հիմնական սկզբունքներին, ակադեմիական աշխատանքի և տեղեկատվության գնահատման մեթոդներին, ինչպես նաև ձևավորել արհեստական բանականության գործիքների գիտակցված, էթիկական և արդյունավետ կիրառման կարողություններ՝ արաբագիտության կրթական և հետազոտական խնդիրների լուծման համատեքստում։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 11. Կիրառվում են դասավանդման և ուսումնառության հետևյալ ձևերն ու մեթոդները. · Ինտերակտիվ մինի դասախոսություն-20% · Գործնական աշխատանք-25% · AI լաբորատորիա-20% · Խմբային աշխատանք-15% · Քննարկումներ և բանավեճեր-10% · Նախագծային ուսուցում- 10% Դասընթացում կիրառվում է «Studio Course» մոդելը, որը կառուցված է հետևյալ տրամաբանությամբ. 1. 10-15 րոպե՝ նախորդ նյութի ակտիվացում և կարճ տեսական ներածություն։ 2. 20-25 րոպե՝ նոր հասկացությունների ներկայացում իրական օրինակներով։ 3. 35-40 րոպե՝ խմբային կամ զույգերով գործնական աշխատանք՝ ԱԲ գործիքների կիրառմամբ։ 4. 20-25 րոպե՝ արդյունքների ներկայացում, փոխադարձ գնահատում և քննարկում։ 5. 10 րոպե՝ անդրադարձ, ինքնագնահատում և հաջորդ շաբաթվա առաջադրանքի ձևակերպում 5. Методы и критерии оценки 1. Ընթացիկ ստուգում՝ 3 միավոր, Դասընթացի ընթացքում իրականացվում է 6 կարճ ընթացիկ ստուգում, որոնցից հաշվարկվում են լավագույն արդյունքները՝ մինչև 3 միավոր ընդհանուր գնահատմամբ։ Ընթացիկ ստուգումները կարող են ներառել. · կարճ առցանց թեստ (5-10 հարց), · հասկացությունների քարտեզի (Concept Map) կազմում, · գիտական աղբյուրի արագ գնահատում, · AI-ի կողմից գեներացված պատասխանի վերլուծություն, · մեկ արդյունավետ prompt-ի մշակում, · զույգերով կամ խմբերով փոքր գործնական առաջադրանքի ներկայացում։ Գնահատման չափանիշներ Չափանիշ Միավոր Հիմնական հասկացությունների ճիշտ ընկալում 1 Գործնական առաջադրանքների ճիշտ կատարում 1 Պատասխանների հիմնավորվածություն և ժամանակին կատարում 1 Ընթացիկ ստուգումների օրինակներ Ստուգում 1 Թեմա՝ Գիտական աղբյուրներ Առաջադրանք՝ Տրվում են 5 աղբյուր. Ուսանողը պետք է որոշի. · որոնք են գիտական, · որոնք՝ ոչ, · կարճ հիմնավորի պատասխանը։ Ստուգում 2 Թեմա՝ Հետազոտական հարց Տրված թեմայի համար կազմել · մեկ նպատակ, · երկու հետազոտական հարց։ Ստուգում 3 Թեմա՝ Prompt Engineering Տրված առաջադրանքի համար գրել մեկ արդյունավետ prompt։ 2. ինքնուրույն աշխատանք՝ 8 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք յուրաքանչյուրը 4 միավոր, Առաջադրանք 1 (4 միավոր) «Փոքր հետազոտության պլանի մշակում» Ուսանողն ընտրում է արաբագիտության ոլորտին առնչվող պարզ թեմա և ներկայացնում. · թեման, · հիմնավորումը, · նպատակը, · 2-3 հետազոտական հարց, · առնվազն 5 ակադեմիական աղբյուր, · նախատեսվող մեթոդը (1-2 նախադասությամբ)։ Գնահատման չափանիշներ Չափանիշ Միավոր Թեմայի և նպատակի հստակ ձևակերպում 1 Հետազոտական հարցերի համապատասխանություն 1 Աղբյուրների ընտրության հիմնավորվածություն 1 Կառուցվածքի ամբողջականություն և ակադեմիական ձևավորում 1 Առաջադրանք 2 (4 միավոր) - «ԱԲ գործիքի գնահատում» Ուսանողը որևէ AI գործիքի միջոցով (օր. ChatGPT) · ձևակերպում է 3 prompt, · ստանում պատասխաններ, · համեմատում է դրանք 2 գիտական աղբյուրների հետ, · ներկայացնում է · ինչը ճիշտ էր, · ինչը՝ սխալ, · ինչպես կարելի էր բարելավել prompt-ը։ Ծավալ՝ 400-500 բառ։ Գնահատման չափանիշներ Չափանիշ Միավոր Prompt-ների որակ 1 AI արդյունքների քննադատական գնահատում 1 Աղբյուրների ճիշտ օգտագործում 1 Եզրակացությունների հիմնավորվածություն 1 3. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 5 միավոր առավելագույն արժեքով, Ձևը՝ Open Book / Open Web առցանց թեստ Տևողությունը՝ 40 րոպե, Հարցերի կառուցվածքը Հարցի տեսակ · Բազմակի ընտրությամբ (Multiple Choice) · Բազմակի ճիշտ պատասխան (Multiple Response) · Համապատասխանեցում (Matching) · Դասավորության վերականգնում (Ordering) · Իրավիճակային հարց (Scenario-based MCQ) Օրինակներ 1. Իրավիճակային բազմակի ընտրություն Ուսանողը ցանկանում է ուսումնասիրել «Սոցիալական ցանցերի ազդեցությունը արաբերենի ուսուցման վրա»։ Ո՞րն է ամենահարմար հետազոտական հարցը։ · Ի՞նչ է սոցիալական ցանցը։ · Ինչո՞ւ մարդիկ սիրում են Facebook-ը։ · ☑ Ինչպե՞ս է սոցիալական ցանցերի օգտագործումն ազդում արաբերենի ուսումնառության վրա բակալավրիատի ուսանողների շրջանում։ · Որքա՞ն արժե Facebook-ը։ 2. Բազմակի ճիշտ պատասխան Ընտրեք գիտական աղբյուրներ. · □ Wikipedia · ☑ գիտական ամսագրի հոդված · ☑ մենագրություն · □ անձնական բլոգ · ☑ Scopus-ում ինդեքսավորված հոդված 4. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 4 միավոր առավելագույն արժեքով, Ձևը՝ Open Book / Open Web առցանց թեստ Տևողությունը՝ 40 րոպե, Հարցերի կառուցվածքը Հարցի տեսակ · Բազմակի ընտրությամբ (Multiple Choice) · Բազմակի ճիշտ պատասխան (Multiple Response) · Համապատասխանեցում (Matching) · Դասավորության վերականգնում (Ordering) · Իրավիճակային հարց (Scenario-based MCQ) Օրինակներ 1. Իրավիճակային հարց Ուսանողը ChatGPT-ից ստացել է արաբական երկրների վերաբերյալ տեղեկատվություն և ցանկանում է այն ներառել իր աշխատանքում։ Ո՞ր գործողությունն է առավել ճիշտ։ A. Անմիջապես օգտագործել պատասխանը։ ☑ B. Համեմատել տեղեկատվությունը գիտական աղբյուրների հետ։ C. Փոխել մի քանի բառ և օգտագործել։ D. Չստուգել, եթե պատասխանը տրամաբանական է։ 2. Համապատասխանեցում Համապատասխանեցրեք ԱԲ գործիքը և դրա հիմնական կիրառությունը։ Օրինակ՝ ChatGPT, Perplexity, NotebookLM · Գրականության ամփոփում · Աղբյուրների որոնում · Փաստարկների ստուգում · Փաստաթղթերի հիման վրա հարցուպատասխան Ընթացիկ քննությունների գնահատման սկզբունքներ · Թեստը գնահատվում է ավտոմատ։ · Յուրաքանչյուր հարց ունի նախապես սահմանված արժեք (0.2-0.3 միավոր)՝ ընդհանուր 5 (1-ին միջ.) և 4 (2-րդ միջ.) միավոր։ · Հարցերը և պատասխանների տարբերակները պատահականության սկզբունքով գեներացվում են հարցաբանկից։ · Թեստը հասանելի է սահմանափակ ժամանակով (40 րոպե) և նախատեսում է մեկ փորձ։ 6. Список основной литературы Tan, Willie Chee Keong. Research Methods: A Practical Guide For Students And Researchers. Japan, World Scientific Publishing Company, 2017., Ekka, Rajesh. Research Methodology and Data Analysis in Humanities & Social Sciences. N.p., Lulu.com, 2014. White, Patrick. Developing Research Questions. United Kingdom, Macmillan Education UK, 2017. Creswell J.W. Research Design: Qualitative, Quantitative, and Mixed Methods Approaches. 4th Edition. SAGE Publications; 2013 Eco, Umberto. How to Write a Thesis. United States, MIT Press, 2015. Yin, Robert K.. Case Study Research and Applications: Design and Methods. United States, SAGE Publications, 2017. Համապատասխան օնլայն ձեռնարկներ ու վիդեո-դասախոսություններ 7. Основная часть курса Մոդուլ I. Հետազոտության պլանավորում և մեթոդներ (30 ժամ) 1. Գիտությունը որպես ճանաչողության համակարգ. գիտական հետազոտության առանձնահատկությունները 2. Հետազոտության տեսակները հումանիտար և հասարակական գիտություններում 3. Հետազոտական թեմայի ընտրություն և հիմնավորում 4. Հետազոտական խնդիր, նպատակ, խնդիրներ և հետազոտական հարցեր 5. Հիպոթեզի գաղափարը և դրա կիրառելիությունը հումանիտար գիտություններում 6. Գրականության ակնարկ. նպատակ, կառուցվածք և կազմակերպում 7. Ակադեմիական տեղեկատվության որոնում. գրադարաններ և էլեկտրոնային շտեմարաններ 8. Գիտական աղբյուրների տեսակները և դրանց գնահատումը 9. Որակական հետազոտության հիմնական մեթոդներ 10. Քանակական հետազոտության հիմնական մոտեցումների ներածություն 11. Տեքստային, բովանդակային և համեմատական վերլուծության հիմունքներ 12. Հետազոտության նախագծում և ժամանակացույցի կազմում 13. Ակադեմիական բարեվարքություն, գրագողություն և գիտական էթիկա 14. Հղումների և մատենագրության ձևավորման միջազգային համակարգեր (APA, Chicago և այլն) 15. Գործնական աշխատանք. փոքրածավալ հետազոտական նախագծի պլանավորում Մոդուլ II. ԱԲ գրագիտություն (30 ժամ) 1. Արհեստական բանականության զարգացման փուլերը և հիմնական հասկացությունները 2. Գեներատիվ ԱԲ և լեզվային մեծ մոդելներ (LLMs) 3. ԱԲ գործիքների տեսակները կրթության և հետազոտության մեջ 4. Prompt Engineering-ի հիմունքներ 5. Արդյունավետ prompt-ների կառուցման մեթոդներ 6. ԱԲ-ի կիրառումը ակադեմիական տեղեկատվության որոնման մեջ 7. ԱԲ-ի կիրառումը գիտական գրականության ամփոփման և վերլուծության մեջ 8. ԱԲ-ի կիրառումը ակադեմիական գրավոր աշխատանքների պլանավորման մեջ 9. ԱԲ-ի կիրառումը թարգմանության և բազմալեզու աշխատանքի ընթացքում 10. ԱԲ-ի կիրառումը արաբագիտության մեջ. աղբյուրների որոնում, տեքստերի վերլուծություն և տվյալների համակարգում 11. ԱԲ-ի սահմանափակումները. հալյուցինացիաներ, կողմնակալություն և սխալներ 12. Փաստերի ստուգում և ԱԲ արդյունքների վավերացում 13. ԱԲ-ի էթիկական և իրավական խնդիրները բարձրագույն կրթությունում 14. ԱԲ-ի պատասխանատու կիրառումը հետազոտական գործընթացում 15. Եզրափակիչ նախագիծ. հետազոտական պլանի մշակում և ԱԲ գործիքների կիրառմամբ ներկայացում
1802	Արևելյան դիվանագիտական վարքականոն (Արաբական երկրներ)	3
8-րդ՝ գարնանային Դաս. -30ժ 2 ժամ/շաբ. Обязательный 1802/Բ25 1. Цель курса · ուսանողների մոտ ձևավորել համընդհանուր պատկերացում արևելյան դիվանագիտության վարքականոնի զարգացման պատմության վերաբերյալ · ուսանողներին ծանոթացնել արաբական դիվանագիտական վարքականոնի առանձնահատկությունները 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. թվարկել արևելյան դիվանագիտության վարքականոնի, մասնավորապես արաբական երկրների դիվանագիտական վարգականոնի համակարգի հիմնարար սկզբունքները, 2. ձևակերպել արաբական երկրների դիվանագիտական վարգականոնի զարգացման և կայացման առանձնահատկությունները բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 3. վերլուծել ադապտացիոն գործընթացները արաբական երկրների դիվանագիտական վարգականոնի զարգացման համատեքստում: գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան) 4. քննարկել արաբական երկրների դիվանագիտական վարգականոնի առանձնահատկությունները 3. Описание · ուսանողների մոտ ձևավորել համընդհանուր պատկերացում արևելյան դիվանագիտության վարքականոնի զարգացման պատմության վերաբերյալ · ուսանողներին ծանոթացնել արաբական դիվանագիտական վարքականոնի առանձնահատկությունները 4. Стили и методы преподавания и обучения · Ինտերակտիվ դասախոսություն և ուղղորդված քննարկում · Խնդրահեն ուսուցում · Շրջված լսարան · Խմբային աշխատանք · Կարճ լսարանային գործնական առաջադրան 5. Методы и критерии оценки 1. Մասնակցություն - 2 միավոր Գնահատման մեթոդ. Սեմինարային քննարկումների, դեպքերի (case study) վերլուծության, դերային խաղերի և խմբային քննարկումների ընթացքում իրականացվում է ուսանողի շարունակական դիտարկում։ Գնահատման չափանիշներ. · Քննարկումներին ակտիվ և հիմնավորված մասնակցություն - 0.5 միավոր · Վերլուծական և քննադատական դիտարկումների ներկայացում - 0.5 միավոր · Գիտական հասկացությունների և մասնագիտական տերմինաբանության ճիշտ կիրառում - 0.5 միավոր · Համագործակցություն և փաստարկված բանավեճ վարելու կարողություն - 0.5 միավոր 2. Ինքնուրույն աշխատանք (գրավոր) - 6 միավոր Գնահատման մեթոդ. Վերլուծական էսսե կամ քաղաքական վերլուծության գրավոր ուսումնասիրություն՝ հիմնված գիտական գրականության և առաջնային աղբյուրների վրա։ Գնահատման չափանիշներ. · Հետազոտական հարցի և խնդրի հստակ ձևակերպում - 1 միավոր · Գիտական աղբյուրների նպատակային և քննադատական օգտագործում - 1.5 միավոր · Վերլուծության խորություն և ինքնուրույն եզրահանգումներ - 2 միավոր · Փաստարկման տրամաբանական կառուցվածք - 1 միավոր · Ակադեմիական լեզվի, հղումների և ձևավորման համապատասխանություն - 0.5 միավոր 3. Ընթացիկ ստուգում - 6 միավոր Գնահատման մեթոդ. Բաց գրքով (Open Book) գրավոր վերլուծական առաջադրանք կամ դեպքի (Case Study) քննություն՝ իրականացվող թվային ուսումնական միջավայրում։ Գնահատման չափանիշներ. · Տեսական գիտելիքի ճիշտ և նպատակային կիրառում - 1.5 միավոր · Դեպքի համակողմանի վերլուծություն և պատճառահետևանքային կապերի բացահայտում - 2 միավոր · Համեմատական և քննադատական գնահատում - 1.5 միավոր · Փաստարկված և հիմնավորված եզրակացություն - 1 միավոր 4. Եզրափակիչ բանավոր քննություն - 6 միավոր Գնահատման մեթոդ. Բանավոր քննություն՝ վերլուծական հարցերի, իրավիճակային առաջադրանքների և քննարկման ձևաչափով։ Գնահատման չափանիշներ. · Թեմայի խորքային և համակարգված իմացություն - 1.5 միավոր · Տեսությունների, հայեցակարգերի և օրինակների ինտեգրված կիրառում - 1.5 միավոր · Վերլուծական և քննադատական մտածողություն, տարբեր մոտեցումների համեմատություն - 2 միավոր · Մասնագիտական խոսք, հստակ և տրամաբանական ներկայացում, հարցերին հիմնավորված պատասխաններ - 1 միավոր 6. Список основной литературы В. П. Егоров, Дипломатический протокол и этикет, Учебное пособие, МОСКВА-2013 Вуд, Д. Дипломатический церемониал и протокол / Д. Вуд, Ж. Серре. М., 2003. Михалькевич, Г. Н. Протокол и этикет международного общения: учеб. пособие - Минск: БГУ, 2009. 7. Основная часть курса · Արաբական քաղաքական մշակույթը և դիվանագիտական վարքականոնը · Իսլամը և պետական արարողակարգը · Արաբական բանակցային մշակույթը · Միջմշակութային հաղորդակցությունը դիվանագիտության մեջ · Արաբական երկրների արձանագրային համակարգերը · Հանրային և թվային դիվանագիտությունը · Ճգնաժամային դիվանագիտությունը · Համեմատական տարածաշրջանային վերլուծություն
1802	Արդի գրական արաբերեն-8	6
8-րդ՝ գարնանային Գործ.-90 ժ 12 ժամ/շաբ. Обязательный 1802/Բ24 1. Цель курса Զարգացնել ուսանողների արդի գրական արաբերենի C1 մակարդակին համապատասխան լեզվահաղորդակցական կարողությունները՝ ընդլայնելով և ակտիվացնելով թեմատիկ ու գործառութային բառապաշարը, կատարելագործելով բարդ քերականական, շարահյուսական և ոճական կառուցվածքների կիրառումը, զարգացնելով տարբեր ժանրերի բնագիր տեքստերի ազատ ընթերցման, ընկալման, ամփոփման, վերաձևակերպման, մեկնաբանության և երկկողմանի թարգմանության հմտությունները, ինչպես նաև ապահովելով սահուն, ճշգրիտ և իրավիճակին համապատասխան բանավոր ու գրավոր հաղորդակցություն ակադեմիական, մասնագիտական և հանրային հաղորդակցության տարբեր միջավայրերում։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. Մեկնաբանել տարբեր ժանրերի բարդ բնագիր արաբերեն տեքստերի լեզվական, ոճական և կառուցվածքային առանձնահատկությունները։ 2. Բացատրել ժամանակակից գրական արաբերենի տարբեր ֆունկցիոնալ ոճերին բնորոշ լեզվական միջոցների կիրառման առանձնահատկությունները։ 3. Տարբերակել լեզվական և ոճական միջոցների կիրառությունը տարբեր հաղորդակցական իրավիճակներում։ 4. Հասկանալ ժամանակակից արաբերենի ակտիվ բառապաշարի, դարձվածքների և կայուն բառակապակցությունների կիրառման առանձնահատկությունները։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. Ազատ ընթերցել և հասկանալ տարբեր ժանրերի բարդ բնագիր արաբերեն տեքստեր՝ առանձնացնելով հիմնական և երկրորդական տեղեկատվությունը։ 2. Ընկալել և վերլուծել պոդքաստներ, հարցազրույցներ, հեռուստահաղորդումներ, բանավեճեր, վավերագրական և գեղարվեստական ֆիլմեր՝ վերարտադրելով և ամփոփելով դրանց բովանդակությունը։ 3. Ազատ կիրառել հարուստ թեմատիկ բառապաշար, դարձվածքներ, կայուն բառակապակցություններ և բազմազան շարահյուսական կառույցներ գրավոր և բանավոր հաղորդակցության ընթացքում։ 4. Կազմել 800-1000 բառանոց տարբեր ժանրերի գրավոր աշխատանքներ (էսսե, հոդված, գրախոսություն, վերլուծական տեքստ)։ 5. Արաբերենով սահուն ներկայացնել և հիմնավորել սեփական տեսակետը, մասնակցել մասնագիտական քննարկումների և բանավեճերի։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան) 6. Արդյունավետ կիրառել C1 մակարդակին համապատասխան լեզվական կարողությունները ակադեմիական և մասնագիտական հաղորդակցության տարբեր իրավիճակներում։ 7. Ինքնուրույն օգտագործել արաբերեն տեղեկատվական և թվային ռեսուրսներ լեզվական կարողությունների շարունակական զարգացման նպատակով։ 8. Կիրառել լեզվամշակութային հաղորդակցության սկզբունքները բազմամշակութային միջավայրում։ 3. Описание Զարգացնել ուսանողների արդի գրական արաբերենի C1 մակարդակին համապատասխան լեզվահաղորդակցական կարողությունները՝ ընդլայնելով և ակտիվացնելով թեմատիկ ու գործառութային բառապաշարը, կատարելագործելով բարդ քերականական, շարահյուսական և ոճական կառուցվածքների կիրառումը, զարգացնելով տարբեր ժանրերի բնագիր տեքստերի ազատ ընթերցման, ընկալման, ամփոփման, վերաձևակերպման, մեկնաբանության և երկկողմանի թարգմանության հմտությունները, ինչպես նաև ապահովելով սահուն, ճշգրիտ և իրավիճակին համապատասխան բանավոր ու գրավոր հաղորդակցություն ակադեմիական, մասնագիտական և հանրային հաղորդակցության տարբեր միջավայրերում։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. Գործնական պարապմունքներ՝ տարբեր ժանրերի բարդ բնագիր տեքստերի ընթերցում, լեզվական վերլուծություն, մեկնաբանություն, վերաձևակերպում և թարգմանություն։ 2. Լեզվահաղորդակցական առաջադրանքներ՝ ամփոփումներ, բանավեճեր, բանավոր ներկայացումներ, լրագրողական նյութերի, հարցազրույցների և մեդիա տեքստերի վերլուծություն։ 3. Ինքնուրույն աշխատանքներ՝ էսսեների, հոդվածների, գրախոսությունների, թեմատիկ զեկուցումների, թարգմանությունների և մեդիա նյութերի պատրաստում։ Տեսալսողական նյութերի (պոդքաստներ, լրատվական թողարկումներ, հարցազրույցներ, վավերագրական և գեղարվեստական ֆիլմեր) ընկալում, ամփոփում ու քննարկում։ Բառապաշարի ակտիվացման առաջադրանքներ՝ թեմատիկ բառապաշարի, դարձվածքների, կայուն բառակապակցությունների և տարբեր ֆունկցիոնալ ոճերին բնորոշ լեզվական միջոցների նպատակային կիրառմամբ։ 5. Методы и критерии оценки 1. Մասնակցություն՝ 1 միավոր։ 2. Ընթացիկ ստուգում (2 միավոր)։ Իրականացվում է բառապաշարային և քերականական առաջադրանքների, ընթերցած կամ ունկնդրած նյութի ամփոփման, տեքստի առանձին հատվածների վերաձևակերպման, ինչպես նաև կարճ գրավոր և բանավոր աշխատանքների միջոցով։ 3. Ինքնուրույն աշխատանք (3 միավոր։) Ներառում է ուսումնասիրված թեմաներից որևէ մեկի վերաբերյալ արաբերենով պատրաստված էսսեի, զեկուցման, սահիկահանդեսի, տեսանյութի կամ հարցազրույցի ներկայացում։ Գնահատվում են բովանդակությունը, լեզվական ճիշտ կիրառությունը և թեմայի ներկայացումը։ 4. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, առավելագույնը՝ 7 միավոր Քննությունը ներառում է 2 առաջադրանք։ 1. Առաջին առաջադրանքը( առավելագույնը՝ 3 միավոր) գնահատում է բնագիր արաբերեն տեքստի ընկալման մակարդակը՝ տեքստի բովանդակությանը, հիմնական գաղափարին, ինչպես նաև լեզվական և քերականական կառույցների առանձնահատկություններին վերաբերող հարցերի միջոցով։ 2. Երկրորդ առաջադրանքը (առավելագույնը՝ 4 միավոր) ներառում է արաբերենից հայերեն և հայերենից արաբերեն թարգմանություն և գնահատում է բնագրի իմաստային ու ոճական առանձնահատկությունների համարժեք փոխանցման, ինչպես նաև բառապաշարային, քերականական և շարահյուսական միջոցների ճիշտ և նպատակային կիրառման կարողությունը։ 5. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ ստեղծագործական աշխատանք՝ բանավոր ներկայացում, առավելագույնը՝ 7 միավոր Ուսանողը արաբերենով ներկայացնում է սահիկաշարով առաջարկված թեմաներից մեկը՝ կիրառելով համապատասխան թեմատիկ բառապաշար, դարձվածքներ, քերականական և շարահյուսական կառույցներ։ Գնահատման չափանիշներ · թեմայի բովանդակային ներկայացում և մտքերի տրամաբանական զարգացում՝ 2 միավոր, · խոսքի կառուցվածքային ամբողջականություն, սահունություն և կապակցվածություն՝ 2 միավոր, · թեմատիկ բառապաշարի, դարձվածքների և կայուն բառակապակցությունների նպատակային կիրառում՝ 1 միավոր · քերականական և շարահյուսական կառույցների ճիշտ կիրառում՝ 1,5 միավոր։ · սահիկաշարի բովանդակության կառուցվածքային կազմակերպում, լեզվական ձևակերպումների հստակություն և տեսողական նյութի նպատակային օգտագործում՝ 0,5 միավոր։ 6. Список основной литературы El Mustapha Lahlali, Radia Kesseiri. Essential Skills in Arabic. Edinburgh, 2018 Ժամանակակից արաբական մամուլի և գրականության բնագիր նյութեր, Al Jazeera, BBC Arabic և այլ տեսալսողական աղբյուրներ։ Գիտահանրամատչելի և մշակութային ամսագրերի հոդվածներ։ 7. Основная часть курса 1. Տարբեր ժանրերի բարդ բնագիր տեքստերի ընթերցում և վերլուծություն. հասարակական-քաղաքական, ակադեմիական, լրագրողական, մեդիա և գեղարվեստական տեքստերի ազատ ընթերցում, ընկալում, ամփոփում, վերաձևակերպում, մեկնաբանություն և երկկողմանի թարգմանություն։ 2. Արդի գրական արաբերենի բառապաշարի ընդլայնում և ակտիվ կիրառում. թեմատիկ բառապաշարի, դարձվածքների, կայուն բառակապակցությունների և տարբեր ֆունկցիոնալ ոճերին բնորոշ լեզվական միջոցների նպատակային կիրառություն։ 3. Բանավոր և գրավոր հաղորդակցության կատարելագործում. պոդքաստների, հեռուստահաղորդումների, հարցազրույցների, վավերագրական և գեղարվեստական ֆիլմերի ընկալում և վերլուծություն, ինչպես նաև տարբեր ժանրերի գրավոր տեքստերի և բանավոր ներկայացումների պատրաստում՝ ապահովելով սահուն, ճշգրիտ և հաղորդակցական իրավիճակին համապատասխան լեզվական կարողություն։
1802	Արդի գրական արաբերեն-7	6
7-րդ՝ աշնանային Գործ.-60ժ 4 ժամ/շաբ. Обязательный 1802/Բ23 1. Цель курса Զարգացնել ուսանողների արդի գրական արաբերենի B2 մակարդակին համապատասխան հաղորդակցական կարողությունները՝ խորացնելով բնագիր հասարակական-քաղաքական, գիտահանրամատչելի, մշակութային և գեղարվեստական տեքստերի ընթերցման, ընկալման, վերլուծության, թարգմանության և մեկնաբանության հմտությունները, կատարելագործելով բանավոր և գրավոր խոսքը, ինչպես նաև տեսանյութերի, լրատվական հաղորդումների, հարցազրույցների և գեղարվեստական ֆիլմերի ընկալման ու քննարկման կարողությունները։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. Հասկանալ և մեկնաբանել B2 մակարդակին համապատասխան բնագիր հասարակական-քաղաքական, գիտամշակութային և գեղարվեստական տեքստերի հիմնական բովանդակությունը։ 2. բացատրել արդի գրական արաբերենի առավել գործածական բարդ քերականական և շարահյուսական կառուցվածքները։ 3. Տարբերակել պաշտոնական, հրապարակախոսական, գիտահանրամատչելի և գեղարվեստական տեքստերի հիմնական առանձնահատկությունները։ 4. Ճանաչել արաբերեն մեդիատեքստերում, հարցազրույցներում, հրապարակային ելույթներում և քննարկումներում կիրառվող լեզվական ու հաղորդակցական միջոցները։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. Կարդալ և մեկնաբանել միջին և մեծ ծավալի արաբերեն բնօրինակ գիտահանրամատչելի, մշակութային և գեղարվեստական տեքստեր՝ առանձնացնելով դրանց հիմնական գաղափարները, փաստարկները և եզրահանգումները։ 2. Վերարտադրել և ամփոփել կարդացած կամ ունկնդրած նյութի բովանդակությունը՝ պահպանելով դրա իմաստային ամբողջականությունը։ 3. Վերաձևակերպել տեքստի առանձին հատվածները՝ կիրառելով հոմանիշային բառապաշար և այլընտրանքային շարահյուսական կառույցներ։ 4. Արաբերենով արտահայտել և հիմնավորել սեփական տեսակետը հասարակական, մշակութային, կրթական և մասնագիտական թեմաների վերաբերյալ: 5. Կազմել 500-700 բառանոց ակադեմիական կամ թեմատիկ գրավոր աշխատանք։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան) 1. Արդյունավետ կիրառել թվային և տեղեկատվական ռեսուրսները լեզվի ուսումնառության ընթացքում։ 2. Մասնակցել խմբային քննարկումների՝ պահպանելով հաղորդակցական և ակադեմիական էթիկայի սկզբունքները։ 3. Կիրառել ձեռք բերած լեզվական կարողությունները միջմշակութային հաղորդակցության և հետագա մասնագիտական գործունեության մեջ։ 3. Описание Զարգացնել ուսանողների արդի գրական արաբերենի B2 մակարդակին համապատասխան հաղորդակցական կարողությունները՝ խորացնելով բնագիր հասարակական-քաղաքական, գիտահանրամատչելի, մշակութային և գեղարվեստական տեքստերի ընթերցման, ընկալման, վերլուծության, թարգմանության և մեկնաբանության հմտությունները, կատարելագործելով բանավոր և գրավոր խոսքը, ինչպես նաև տեսանյութերի, լրատվական հաղորդումների, հարցազրույցների և գեղարվեստական ֆիլմերի ընկալման ու քննարկման կարողությունները։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. Գործնական պարապմունքներ (բնագիր հասարակական-քաղաքական, մշակութային, գիտահանրամատչելի և գրական տեքստերի ընթերցում, վերլուծություն, մեկնաբանություն և թարգմանություն)։ 2. Հաղորդակցական և վերլուծական առաջադրանքներ (բանավոր քննարկումներ, բանավեճեր, ներկայացումներ, տեքստերի ամփոփում, լսած և դիտած նյութերի վերլուծություն, իրավիճակային հաղորդակցական առաջադրանքներ)։ 3. Ինքնուրույն աշխատանքներ (արաբերենով գրավոր և բանավոր տեքստերի կազմում, տեսանյութերի և ֆիլմերի ամփոփում, թեմատիկ շնորհանդեսների պատրաստում, բնագիր նյութերի թարգմանություն և լեզվական մեկնաբանություն)։ 4. Լեզվական և բառապաշարային առանձնահատկությունների վերլուծություն (քերականական կառույցների, թեմատիկ բառապաշարի, ոճական առանձնահատկությունների և լեզվամշակութային իրողությունների մեկնաբանություն ու կիրառություն հաղորդակցական համատեքստում)։ 5. Методы и критерии оценки 1. Մասնակցություն՝ 1 միավոր։ 2. Ընթացիկ ստուգում (2 միավոր)։ Իրականացվում է բառապաշարային և քերականական առաջադրանքների, ընթերցած կամ ունկնդրած նյութի ամփոփման, տեքստի առանձին հատվածների վերաձևակերպման, ինչպես նաև կարճ գրավոր և բանավոր աշխատանքների միջոցով։ 3. Ինքնուրույն աշխատանք (2 միավոր։) Ներառում է ուսումնասիրված թեմաներից որևէ մեկի վերաբերյալ արաբերենով պատրաստված էսսեի, զեկուցման, սահիկահանդեսի, տեսանյութի կամ հարցազրույցի ներկայացում։ Գնահատվում են բովանդակությունը, լեզվական ճիշտ կիրառությունը և թեմայի ներկայացումը։ 4. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, առավելագույնը՝ 4 միավոր Քննությունը ներառում է 2 առաջադրանք, որոնցից յուրաքանչյուրը գնահատվում է առավելագույնը 2 միավոր։ · Առաջին հարցը գնահատում է բնագիր տեքստի ընկալման մակարդակը՝ բովանդակային հարցերի միջոցով։ · Երկրորդ հարցը ներառում է հայերենից արաբերեն թարգմանություն և գնահատում է քերականական կառույցների և թեմատիկ բառապաշարի ճիշտ կիրառման կարողությունը։ 5. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ ստեղծագործական աշխատանք՝ գրավոր ներկայացում, առավելագույնը՝ 4 միավոր Կատարել ստեղծագործական առաջադրանք՝ հիմնված ուսումնասիրված թեմաների և լեզվական նյութի վրա. Կազմել 600-700 բառից բաղկացած արաբերեն ստեղծագործական տեքստ (շարադրանք/էսսե)՝ տրված թեմաներից մեկի վերաբերյալ՝ ցուցադրելով ուսումնասիրված թեմատիկ բառապաշարի, քերականական և շարահյուսական կառույցների ճիշտ և նպատակային կիրառման, ինչպես նաև մտքերի տրամաբանական ու հետևողական շարադրման կարողությունը։ Գնահատման չափանիշներ 1. ուսումնասիրված բառապաշարի նպատակային և համապատասխան կիրառություն՝ 1,5 միավոր, 2. քերականական և շարահյուսական նորմերի ճիշտ կիրառում՝ 1,5 միավոր, 3. թեմայի բովանդակային ներկայացում և տեքստի կառուցվածքային ամբողջականություն՝ 1 միավոր։ 6. Եզրափակիչ քննություն՝ բանավոր քննություն, առավելագույնը՝ 7 միավոր։ 1. Հայերեն տեքստի արաբերենով ներկայացում 3 միավոր Ուսանողին տրվում է հասարակական-քաղաքական, գիտամշակութային կամ գեղարվեստական բնույթի հայերեն տեքստ, որի հիման վրա նա արաբերենով պետք է՝ · ներկայացնի տեքստի հիմնական բովանդակությունը և գաղափարը (1,5 միավոր), · օգտագործի հայերենին համարժեք արաբերեն արտահայտչամիջոցները(1,5) 2. Թեմատիկ բանավոր խոսքի կառուցում՝ 4 միավոր Ուսանողը արաբերենով ներկայացնում է առաջարկված թեմաներից մեկը՝ կիրառելով համապատասխան բառապաշար և շարահյուսական կառույցներ։ Գնահատման չափանիշներ՝ 1. թեմայի բովանդակային ներկայացում և մտքերի տրամաբանական զարգացում՝ 1 միավոր, 2. խոսքի կառուցվածքային ամբողջականություն և կապակցվածություն՝ 1 միավոր, 3. ուսումնասիրված բառապաշարի նպատակային և համապատասխան կիրառություն՝ 1 միավոր, 4. քերականական և շարահյուսական կառույցների ճիշտ կիրառում՝ 1 միավոր։ 6. Список основной литературы Տոնիկյան Ս., Գյոզալյան Ս. Գրական արաբերեն. Զբոսաշրրջության ոլորտ։ Երևան, 2021 El Mustapha Lahlali, Radia Kesseiri. Essential Skills in Arabic. Edinburgh, 2018 Ժամանակակից արաբական մամուլի և գրականության բնագիր նյութեր, Al Jazeera, BBC Arabic և այլ տեսալսողական աղբյուրներ։ 7. Основная часть курса 1. Արաբերենի շարահյուսական և ոճական կառուցվածքների խորացված ուսումնասիրություն. բարդ քերականական և շարահյուսական կառույցների կիրառումը բանավոր և գրավոր հաղորդակցության մեջ, դրանց գործառութային և ոճական առանձնահատկությունների յուրացում։ 2. Հասարակական-քաղաքական, գիտահանրամատչելի և մշակութային, տեքստերի ուսումնասիրություն. բնագիր տեքստերի ընթերցում, ընկալում, վերլուծություն, մեկնաբանություն և թարգմանություն՝ լեզվական, բովանդակային և ոճական առանձնահատկությունների մեկնաբանությամբ։ 3. Գեղարվեստական և տեսալսողական նյութերի ուսումնասիրություն. ժամանակակից արաբական գրականությունից ընտրված բնագիր տեքստերի, տեսանյութերի և այլ տեսալսողական նյութերի ընկալում, վերլուծություն և քննարկում՝ թեմատիկ բառապաշարի, լեզվական կառույցների և հաղորդակցական հմտությունների զարգացման նպատակով։
1802	Արդի գրական արաբերեն-6	9
6-րդ՝ գարնանային Գործ.-90 ժ 6 ժամ/շաբ. Обязательный 1802/Բ21 1. Цель курса զարգացնել ուսանողների արաբերենով հաղորդակցվելու կարողությունները՝ ընդլայնելով տարբեր խոսքային իրավիճակներում կիրառվող լեզվական միջոցների շրջանակը, ինչպես նաև կատարելագործել բանավոր և գրավոր խոսքի հմտությունները, ամրապնդել հասարակական-քաղաքական տեքստերի ընկալման և մեկնաբանման կարողությունները, ծանոթացնելով կարճ գեղարվեստական ստեղծագործությունների լեզվական և բովանդակային առանձնահատկություններին և զարգացնել լսողական ընկալման կարողությունները։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. հասկանալ և մեկնաբանել հասարակական-քաղաքական բնօրինակ տեքստերի բովանդակության առնվազն 80%-ը, վերարտադրել գեղարվեստական և գիտամշակութային բնույթի կարճ բնօրինակ տեքստերի բովանդակության առնվազն 60%-ը, ինչպես նաև կիրառել և ամրապնդել տարբեր ոլորտներին վերաբերող բառապաշարը՝ այն օգտագործելով արաբերեն տեքստերի ընկալման և հաղորդակցական գործընթացներում։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 2. հասկանալ լեզվի կիրառման առանձնահատկությունները տարբեր թեմատիկ և հաղորդակցական իրավիճակներում, ընկալել մասնագիտական և հասարակական թեմաներով երկխոսությունները և կիրառել ձեռք բերած լեզվական գիտելիքները գործնական հաղորդակցության մեջ, 3. կատարել երկողմանի թարգմանություններ քաղաքական և սոցիալ-տնտեսական ոլորտներում։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան) 4. զարգացնել թիմային աշխատանքի և համագործակցային գործունեության հմտությունները։ 3. Описание զարգացնել ուսանողների արաբերենով հաղորդակցվելու կարողությունները՝ ընդլայնելով տարբեր խոսքային իրավիճակներում կիրառվող լեզվական միջոցների շրջանակը, ինչպես նաև կատարելագործել բանավոր և գրավոր խոսքի հմտությունները, ամրապնդել հասարակական-քաղաքական տեքստերի ընկալման և մեկնաբանման կարողությունները, ծանոթացնելով կարճ գեղարվեստական ստեղծագործությունների լեզվական և բովանդակային առանձնահատկություններին և զարգացնել լսողական ընկալման կարողությունները։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունքներ (տեքստերի ընթերցում, թարգմանություն), 2. առաջադրանքներ (վերլուծական-ստեղծագործական, վերարտադրողական-ստեղծագործական ),, հաղորդակցական 3. ինքնուրույն աշխատանքների կատարում (քերականական և բառապաշարային առանձնահատկությունների վերլուծություն, արաբերենով կարճ տեքստերի կազմում և ձայնագրում), 4. բառապաշարային առանձնահատկությունների վերլուծություն և մեկնաբանություն։ 5. Методы и критерии оценки 1. Մասնակցություն՝ 1 միավոր։ 2. Ընթացիկ ստուգում՝ 2 միավոր։ Իրականացվում է դասընթացի ընթացքում ուսանողների կողմից կատարված առաջադրանքների, տեքստերի վերլուծության և վերլուծահամադրական աշխատանքների գնահատման միջոցով։ 3. Ինքնուրույն աշխատանք՝ 2 միավոր։ Իրականացվում է նախատեսված թեմաներից որևէ մեկի վերաբերյալ արաբերենով տեսանյութի կամ սահիկահանդեսի պատրաստման և ներկայացման միջոցով։ Գնահատման ընթացքում հաշվի են առնվում թեմայի բովանդակային համապատասխանությունը, լեզվական ճիշտ կիրառությունը, ներկայացման հմտությունները և ստեղծագործական մոտեցումը։ 4. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, առավելագույնը՝ 4 միավոր Քննությունը ներառում է 2 առաջադրանք, որոնցից յուրաքանչյուրը գնահատվում է առավելագույնը 2 միավոր։ 1. Բնօրինակ արաբերեն տեքստի հիման վրա առաջադրանք՝ 2 միավոր։ Ուսանողին տրվում է հասարակական-քաղաքական, գիտամշակութային կամ այլ թեմատիկ բնույթի արաբերեն բնօրինակ տեքստ, որի հիման վրա նա պետք է ներկայացնի տեքստի հիմնական բովանդակությունը, վերաձևակերպի առանձին հատվածներ և մեկնաբանի տեքստում կիրառված լեզվական ու ոճական առանձնահատկությունները։ Գնահատման չափանիշներ՝ · տեքստի բովանդակության ճիշտ ընկալում և փոխանցում՝ 1 միավոր, · լեզվական միջոցների, բառապաշարի և շարահյուսական կառույցների ճիշտ կիրառում՝ 1 միավոր։ 2. Հայերեն տեքստի հիման վրա առաջադրանք՝ 2 միավոր։ Ուսանողին տրվում է հասարակական-քաղաքական, մշակութային կամ գիտահանրամատչելի բնույթի հայերեն տեքստ, որի հիման վրա նա պետք է կազմի համարժեք արաբերեն տարբերակ՝ պահպանելով բովանդակային ամբողջականությունը և կիրառելով դասընթացում յուրացված բառապաշարն ու լեզվական կառուցվածքները։ Գնահատման չափանիշներ՝ · բովանդակության ճշգրիտ փոխանցում և իմաստային համապատասխանություն՝ 1 միավոր, · արաբերենի բառապաշարի, շարահյուսական կառուցվածքների և լեզվական նորմերի ճիշտ կիրառում՝ 1 միավոր։ 5. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ ստեղծագործական և կիրառական աշխատանք՝ գրավոր/բանավոր ներկայացում, առավելագույնը՝ 4 միավոր Կատարել ստեղծագործական առաջադրանք՝ հիմնված ուսումնասիրված թեմաների և լեզվական նյութի վրա. · Տրված թեմայի վերաբերյալ արաբերենով ինքնուրույն տեքստի կազմում (500 բառ)՝ կիրառելով համապատասխան բառապաշար և լեզվական կառույցներ (1.5 միավոր)։ · Տեքստի կառուցվածքային ամբողջականություն և լեզվական միջոցների ճիշտ կիրառում (նախաբան, հիմնական գաղափարի զարգացում, եզրակացություն և շարահյուսական կառույցների օգտագործում)։ (1 միավոր)։ · Ուսումնասիրված հասարակական-քաղաքական, մշակութային կամ այլ թեմատիկ բառապաշարի նպատակային կիրառում (1 միավոր)։ · Տեքստի բանավոր ներկայացում և հարցերին պատասխանելու կարողություն (0.5 միավոր)։ 6. Եզրափակիչ քննություն՝ բանավոր քննություն, առավելագույնը՝ 7 միավոր։ 1. Արաբերեն բնօրինակ տեքստի ներկայացում և վերլուծություն՝ 3 միավոր Ուսանողին տրվում է հասարակական-քաղաքական, գիտամշակութային կամ գեղարվեստական բնույթի արաբերեն տեքստ, որի հիման վրա նա պետք է՝ · ներկայացնի տեքստի հիմնական բովանդակությունը և գաղափարը (2 միավոր), · վերաձևակերպի կամ մեկնաբանի տեքստի առանձին հատվածներ՝ օգտագործելով սեփական խոսքը (1 միավոր)։ 2. Թեմատիկ բանավոր խոսքի կառուցում՝ 2 միավոր Ուսանողը պետք է ներկայացնի ուսումնասիրված թեմաներից որևէ մեկի վերաբերյալ կարճ բանավոր ելույթ արաբերենով՝ կիրառելով համապատասխան բառապաշար և շարահյուսական կառույցներ։ Գնահատման չափանիշներ՝ · թեմայի բովանդակային բացահայտում՝ 1 միավոր, · խոսքի կառուցվածքային ամբողջականություն և լեզվական ճիշտ կիրառում՝ 1 միավոր։ 3. Հաղորդակցական իրավիճակի կամ խնդրի լուծում՝ 2 միավոր Ուսանողին առաջարկվում է հաղորդակցական իրավիճակ (օրինակ՝ պաշտոնական քննարկում, հարցազրույց, հասարակական թեմայի շուրջ կարծիքի արտահայտում), որի շրջանակում նա պետք է ներկայացնի իր տեսակետը, հիմնավորի այն և արձագանքի հարցերին։ Գնահատման չափանիշներ՝ · մտքի ինքնուրույն և տրամաբանական ներկայացում՝ 1 միավոր, · բանավոր հաղորդակցության և լեզվական միջոցների արդյունավետ կիրառում՝ 1 միավոր։ 6. Список основной литературы Տոնիկյան Ս., Գյոզալյան Ս. Գրական արաբերեն. Քաղաքական ոլորտ։ Երևան, 2025 Տոնիկյան Ս., Գյոզալյան Ս. Գրական արաբերեն. Զբոսաշրրջության ոլորտ։ Երևան, 2021 El Mustapha Lahlali, Radia Kesseiri. Essential Skills in Arabic. Edinburgh, 2018 نجيب محفوظ. جنة الأطفال 7. Основная часть курса 1. Արաբերենի շարահյուսական կառուցվածքների խորացում և բարդացում. նախադասության կառուցվածքային բաղադրիչների ընդլայնում և դրանց կիրառման առանձնահատկությունների ուսումնասիրում։ 2. Հասարակական-քաղաքական տեքստերի ուսումնասիրություն. դրանց բովանդակային, լեզվական և ոճական առանձնահատկությունների վերլուծություն։ 3. Գեղարվեստական և գիտամշակութային տեքստերի ուսումնասիրություն. տեքստերի ընկալում, վերլուծություն և լեզվական-արտահայտչական առանձնահատկությունների բացահայտում։
1802	Արաբական երկրների արդի շրջանի պատմություն և գրականություն	6
6-րդ՝ գարնանային Դաս. - 60 ժ. 4 ժամ/շաբ.. Обязательный 1802/Բ22 1. Цель курса ուսանողների մոտ ձևավորել համակարգված և ամբողջական գիտելիքներ արդի արաբական երկրների գրականության զարգացման հիմնական փուլերի, ուղղությունների և առանձնահատկությունների, ժանրային, թեմատիկ ու գեղագիտական վերափոխումների, գրական նորարարությունների և դրանց պատմական, հասարակական-քաղաքական ու մշակութային նախադրյալների, ինչպես նաև տարբեր արաբական երկրների գրականությունների և դրանց առանցքային հեղինակների ստեղծագործական ժառանգության վերաբերյալ, միաժամանակ ապահովելով գիտելիքներ արդի արաբական երկրներում պետականաշինության, ազգաստեղծման և ազգային ինքնությունների ձևավորման գործընթացների, դրանց հիմնական փուլերի և ժամանակակից արաբական պետությունների ներքին ու արտաքին քաղաքական զարգացման վրա ունեցած ազդեցության մասին՝ այս երևույթները դիտարկելով և վերլուծելով համաշխարհային գրական, քաղաքական և հասարակական գործընթացների համատեքստում։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն. 1. Ներկայացնել և բացատրել 21-րդ դարի արաբական երկրների գրականության տեսական հիմնախնդիրները, հիմնական գրական միտումներն ու ուղղությունները, ժանրային առանձնահատկությունները, ստեղծագործական մեթոդները, թեմատիկ ու գեղագիտական առանձնահատկությունները ՝ դրանք դիտարկելով պատմական, հասարակական-քաղաքական ու մշակութային նախադրյալների և արդի համաշխարհային գրական գործընթացների համատեքստում։ 2. Ներկայացնել, բացատրել և վերլուծել 21-րդ դարի արաբական երկրների զարգացման հիմնական միտումները, պետականաշինությանն առնչվող գործընթացների առանձնահատկությունները՝ դրանք դիտարկելով պատմական, հասարակական-քաղաքական ու մշակութային զարգացումների համատեքստում։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ. 3. Վերլուծել արդի արաբական գրական ստեղծագործությունների թեմատիկ, ժանրային գաղափարական, կառուցվածքային և լեզվաոճական առանձնահատկությունները, համեմատել տարբեր հեղինակների մոտեցումները և բացահայտել 21 դարի արաբական երկրների հասարակական և քաղաքական գործընթացների ազդեցությունը գրական զարգացման ընդհանուր ու տեղային միտումների վրա։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան). 4. Համադրել և քննադատաբար գնահատել 21-րդ դարի արաբական երկրների գրականությանը, մշակույթին և հասարակական գործընթացներին վերաբերող պատմական, հասարակաքաղաքական, արաբագիտական, գրականագիտական աղբյուրներից ստացված տեղեկատվությունը, իրականացնել գրականության և հումանիտար գիտելիքի ոլորտներին առնչվող ինքնուրույն գրավոր և բանավոր վերլուծություններ և ձևակերպել հիմնավորված եզրակացություններ՝ պահպանելով ակադեմիական ազնվության սկզբունքները։ 5. Համադրել և քննադատաբար գնահատել 21-րդ դարում արաբական երկրների ներքին և արտաքին զարգացման հիմնական ուղենիշների վերաբերյալ սկզբնաղբյուրներից և մասնագիտական գրականությունից ստացված տեղեկատվությունը, իրականացնել պատմագիտական գիտելիքի տարբեր ոլորտներին առնչվող ինքնուրույն գրավոր և բանավոր վերլուծություններ և ձևակերպել հիմնավորված եզրակացություններ՝ պահպանելով ակադեմիական ազնվության սկզբունքները։ 3. Описание ուսանողների մոտ ձևավորել համակարգված և ամբողջական գիտելիքներ արդի արաբական երկրների գրականության զարգացման հիմնական փուլերի, ուղղությունների և առանձնահատկությունների, ժանրային, թեմատիկ ու գեղագիտական վերափոխումների, գրական նորարարությունների և դրանց պատմական, հասարակական-քաղաքական ու մշակութային նախադրյալների, ինչպես նաև տարբեր արաբական երկրների գրականությունների և դրանց առանցքային հեղինակների ստեղծագործական ժառանգության վերաբերյալ, միաժամանակ ապահովելով գիտելիքներ արդի արաբական երկրներում պետականաշինության, ազգաստեղծման և ազգային ինքնությունների ձևավորման գործընթացների, դրանց հիմնական փուլերի և ժամանակակից արաբական պետությունների ներքին ու արտաքին քաղաքական զարգացման վրա ունեցած ազդեցության մասին՝ այս երևույթները դիտարկելով և վերլուծելով համաշխարհային գրական, քաղաքական և հասարակական գործընթացների համատեքստում։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. դասախոսություններ՝ նյութի մանրակրկիտ մեկնաբանությամբ, 2. լսարանային քննարկումներ՝ հանձնարված նյութի, համապատասխան գրողի ստեղծագործության ընթերցում, ներկայացում, մեկնաբանում և քննարկում 3. ինքնուրույն աշխատանքների կատարում. լսարանում խմբային աշխատանքների կազմակերպում՝ կոնրետ թեմայի շուրջ հետազոտական հարցերի ձևակերպում, քննարկում, դեբատների անցկացում։ 4. թեմային առնչվող տեսանյութերի, ֆիլմերի դիտում և քննարկում 5. Методы и критерии оценки Ընթացիկ գնահատում (4 միավոր) · Առաջադրանք 1. Համեմատական վերլուծություն երկու արաբ հեղինակների կամ գրական ուղղությունների վերաբերյալ։ · Առաջադրանք 2. Վերլուծական անդրադարձ պետականաշինության կամ ազգային ինքնության ձևավորման որևէ գործընթացի՝ օգտագործելով առնվազն երկու ակադեմիական աղբյուր։ 1-ին միջանկյալ քննություն (4 միավոր) · Open-book քննություն, որը ներառում է. o սկզբնաղբյուրի մեկնաբանություն, o համեմատական հարց, o կարճ վերլուծական էսսե։ 2-րդ միջանկյալ քննություն (4 միավոր) · Case study, օրինակ՝ o «Ինչպե՞ս է Եգիպտոսի կամ Լիբանանի հասարակական-քաղաքական միջավայրը ազդել XX դարի գրականության զարգացման վրա», o կամ գրական տեքստի և պատմական համատեքստի համակցված վերլուծություն։ Եզրափակիչ քննություն (8 միավոր) Open-book ինտեգրված քննություն, որը բաղկացած է երեք մասից. 1. Սկզբնաղբյուրի կամ գրական հատվածի վերլուծություն (2 միավոր), 2. Երկու երկրների կամ գրական ուղղությունների համեմատական վերլուծություն (3 միավոր), 3. Վերլուծական էսսե, որտեղ ուսանողը հիմնավորում է սեփական դիրքորոշումը՝ օգտագործելով ակադեմիական գրականություն (3 միավոր)։ Գնահատման չափանիշ 1. Ընթացիկ գնահատում (վերլուծական առաջադրանք) · Թեմայի ընկալում և խնդրի ձևակերպում - 1 մ. · Աղբյուրների արդյունավետ և քննադատական օգտագործում - 1 մ. · Վերլուծության և համեմատության խորություն - 1 միավոր; · Փաստարկման տրամաբանություն և ակադեմիական ներկայացում - 1 մ 2. 1-ին միջանկյալ քննություն (Open-book) · Հիմնական հասկացությունների և գործընթացների ճիշտ կիրառություն - 1 մ · Պատմական, գրական և հասարակական համատեքստի վերլուծություն - 1 մ · Համեմատական և քննադատական դատողություններ - 1 մ · Եզրակացությունների հիմնավորվածություն և փաստարկում - 1 մ 3. 2-րդ միջանկյալ քննություն (Case study / սկզբնաղբյուրի վերլուծություն) · Սկզբնաղբյուրի կամ դեպքի ճիշտ մեկնաբանություն - 1 մ · Տեսական գիտելիքների կիրառություն - 1 մ · Պատճառահետևանքային կապերի բացահայտում - 1 մ · Ինքնուրույն և հիմնավորված եզրակացություններ - 1 մ 4. Եզրափակիչ քննություն (Open-book ինտեգրված քննություն) 8 · Գրական և պատմաքաղաքական գիտելիքների ինտեգրում - 2 մ · Համեմատական և բազմակողմանի վերլուծություն - 2 մ · Գիտական աղբյուրների նպատակային օգտագործում և հղումների կիրառում - 2 մ · Փաստարկված, ինքնուրույն և տրամաբանական եզրակացություններ - 2 մ 6. Список основной литературы Մոդուլ 1 Էլմասյան, Մ., Արաբական գրականության պատմություն (19-20-րդ դարի առաջին կես) Starkey, Paul G. Modern Arabic Literature. Edinburgh: Edinburgh University Press, 2006. Selim S.The Narrative Craft: Realism and Fiction in the Arabic Canon," Edebiyat 14, no. 1 & 2 (2003) Reuven Snir, Contemporary Arabic Literature: Heritage and Innovation. Edinburgh University Press, 2023. Reuven Snir, Modern Arabic Literature: A Theoretical Framework. Edinburgh University Press, 2017. Nadia Atia and Lindsey Moore, Global Arab Fiction: Writing Migration and Transnationalism. Routledge. Elizabeth Holt, “The Arabic Novel: New Roots, New Routes.” Oxford Research Encyclopedia of Literature, 2021. Hoda Elsadda, Gender, Nation, and the Arabic Novel: Egypt, 1892-2008. Edinburgh University Press. Zeina G. Halabi, The Unmaking of the Arab Intellectual: Prophecy, Exile and the Nation. Edinburgh University Press. 0. Fabio Caiani and Catherine Cobham, The Iraqi Novel: Key Writers, Key Texts. Edinburgh University Samira Aghacy, Writing Beirut: Mappings of the City in the Modern Arabic Novel. Edinburgh University Press. Մոդուլ 2 Ayubi, Nazih N. (1995). Over-Stating the Arab State: Politics and Society in the Middle East. London: I.B. Tauris. Kamrava, Mehran. (2018, 3rd ed.). The Modern Middle East: A Political History since the First World War. University of California Press. Cleveland, William L., & Bunton, Martin. (2016, 6th ed.). A History of the Modern Middle East. Boulder, CO: Westview Press. Choueiri, Youssef M. (2000). Arab Nationalism: A History. Oxford: Blackwell Publishers Weissbrodt, David, & Collins, Clay. (2006). "The Human Rights of Stateless Persons." Human Rights Quarterly, 28(1), 245-276. Lynch, Marc. (2012). The Arab Uprising: The Unfinished Revolutions of the New Middle East. New York: PublicAffairs. Հովհաննիսյան Ն., Գևորգյան Գ., Արաբական գարունը. Համաարաբական ըմբոստությունը հանուն արաբական հասարակության արդիականացման (Թունիս, Եգիպտոս, Եմեն, Լիբիա) 2018. 7. Основная часть курса Առաջին մոդուլը ընդգրկում է XXI դարի արաբական գրականության գաղափարական, թեմատիկ, ժանրային և գեղագիտական հիմնական միտումների ուսումնասիրությունը՝ հասարակական-քաղաքական, մշակութային և համաշխարհային գրական գործընթացների համատեքստում։ Քննվում են առանձին արաբական երկրների գրականությունների տեղային առանձնահատկությունները, արդի գրողների ստեղծագործությունները, նոր թեմաներն ու գեղարվեստական փորձարարությունները, ինքնության, հիշողության, պատերազմի, և հասարակական փոխակերպումների խնդիրները։ Երկրորդ մոդուլն ընդգրկում է XXI դարի արաբական երկրներում պետականաշինության և ազգային ինքնության փոխակերպումներին առնչվող միտումների ուսումնասիրությունը՝ հասարակական-քաղաքական, մշակութային և համաշխարհային գործընթացների համատեքստում։ Քննվում են տվյալ թեմայով պայմանավորված արաբական առանձին երկրների ներքին և արտաքին քաղաքական ուղենիշների առանձնահատկություններին, դրան աչնվող հասարակական-քաղաքական փոխակերպումներին առնչվող խնդիրներ։
1802	Արաբերենի տեսական հիմնահարցեր և բարբառագիտության հիմունքներ	6
5-րդ՝ աշնանային Դաս. -60 ժ. 4 ժամ/շաբ. Обязательный 1802/Բ19 1. Цель курса Նկարագրել արաբերենի տեսական քերականության ձևավորման և զարգացման պատմությունը, նրանց մոտեցոեւմները, համեմատել տարբեր քերականական դպրոցների մոտեցումները, բնութագրել նախադասության վերուծության հիմնական առանձնահատկությունները, բացատրել ներկայիս արաբական աշխարհի բարբառային բազմաշերտ պատկերի պատմական հիմքերը, թվարկել հնչյունաբանական և ձևաբանական առանձնահատկությունները 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. բացատրել շարահյուսական կառույցները, կատարել շարահյուսական վերլուծություն 2. դասակարգել արաբական բարբառների աշխարհագրական և տիպաբանական հիմնական խմբերը և նկարագրել դրանց հնչյունական ու ձևաբանական տարբերություններ իրարից և արդի գրական արաբերենից: բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 3. Տարբերակել և համեմատել գրական արաբերենի և բարբառային տեքստերի կառուցվածքային առանձնահատկությունները՝ հիմնվելով հնչյունաբանական և բառակազմական տեսական հիմնահարցերի վրա գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան) 4. Կիրառել արաբերենի շարահյուսական բարդ կառույցների իմացությունը գործնական թարգմանության մեջ, ձևակերել ճիշտ բանավոր և գրավոր խոսք 3. Описание Նկարագրել արաբերենի տեսական քերականության ձևավորման և զարգացման պատմությունը, նրանց մոտեցոեւմները, համեմատել տարբեր քերականական դպրոցների մոտեցումները, բնութագրել նախադասության վերուծության հիմնական առանձնահատկությունները, բացատրել ներկայիս արաբական աշխարհի բարբառային բազմաշերտ պատկերի պատմական հիմքերը, թվարկել հնչյունաբանական և ձևաբանական առանձնահատկությունները 4. Стили и методы преподавания и обучения Դասախոսություն քննարկում Տեքստային վերլուծություն Ինքնուրույն խմբային աշխատանք 5. Методы и критерии оценки 1. մասնակցություն՝ 3 միավոր, 2. 1-ին ընթացիկ քննություն ՝ սահիաշարի ներկայացում 4 միավոր 3. Նպատակը. Ստուգել արաբական բարբառների դասակարգման տեսական գիտելիքը և դրանց տարբերակման ունակությունը Առաջադրանքների տիպերը. Բարբառային տեքստերի համեմատական վերլուծություն Ուսանողները ներկայացնում են անհատական կամ խմբային աշխատանք/բանավոր սահիկաշար/ ներկայացնում որևէ տարածագոտու բարբառային առանձնահատկությունները (օրինակ՝ եգիպտական և սիրիական/լիբանանյան)։ Ուսանողը պետք է տարբերակի և դասակարգի դրանցում առկա հնչյունական (օրինակ՝ Համզայի վերածված կաֆը կամ ջիմի արտասանությունը) և ձևաբանական (օրինակ՝ ժխտական մասնիկները, ներկա ժամանակի դիմային ցուցիչների առանձնահատկությունները) շեղումները արդի գրական գրական արաբերենից ….. 4. 2- րդ ընթացիկ քննություն ՝ բանավոր ստուգում 4 միավոր Նպատակը. Ստուգել բառակազմության և շարահյուսության տեսական հիմքերը, ինչպես նաև անծանոթ տեքստի վերծանման հմտությունը : Առաջադրանքների տիպերը. Մաս Ա (Տեսական). Ուսանողին տրվում է արաբերենի շարահյուսական կառույցի (օրինակ՝ մուսթասնա բի իլլա,, մաֆուլ մուտլակ, հալ կամ թամյիզ) տեսական բնութագիրը, և նա պետք է ձևակերպի ու հիմնավորի դրա դերը նախադասության կազմության մեջ։ Մաս Բ (Բառակազմական դեդուկցիա). Ուսանողին տրվում է անծանոթ տեքստ, որտեղից դուրս են բերված անծանոթ բառեր։ Ուսանողը պետք է, առանց բառարանի կաղապարն իմանալով կանխատեսի դրա մոտավոր իմաստն ու բնույթը (օրինակ՝ գործիք, վայր, ինտենսիվ գործողություն)։ Մաս Գ (շարահյուսական վերլուծություն). վերլուծել տեքստից ընտրված 3 բարդ շարահյուսական կառույց ունեցող նախադասությունների: 5. Եզրափակիչ քննություն (Բանավոր ) 9 միավոր Նպատակը. Ուսանողի ամբողջական ստացած գիտելիքի ստուգում, տեսության և բարբառների ընկալման սինթեզ։ Քննական տոմսի կառուցվածքը. Հարց 1 (Տեսական բանավոր 4,5 միավոր). Արաբերենի տեսական շարահյուսության կամ բառակազմության հիմնահարցեր (օրինակ՝ բառակազմական տեսակները)։ Հարց 2 (տեսական բանավոր 4,5 միավոր). Ներկայացնել բարբառների հիմնական իզոգլոսները 6. Список основной литературы Versteegh, Kees, The Arabic Language, second edition, Edinburgh university press, 2014 AounJ., Benmamoun E., Choueiri L. The Syntax of Arabic Owens, Jonathan Early Arabic Grammatical Theory: Heterogeneity and Standadization/John Benjamins Publishing Company Wolfdietrich Fischer A Grammar of Classical Arabic Ջահուկյան Գ.Բ. ,Հայ բարբառագիտության ներածություն, Երևան Հայկակական ՍՍՀ ԳԱ հրատարակչություն Reem Bassiouney, Arabic Sociolinguistics Encyclopedia of Arabic Language and Linguistics Charles A.Ferguson, The Arabic Koine Clive Holes, The Arabic dialects of Arabia 0. Owens, Jonathan, The Syntactic basis of Arabic word classification, Brill, 1989 Бенвенист Э. Уровни лингвистического анализа, М.,1974 Габучан Г.М., Арабское словоизменение, М.,2000 Հ.Մ. Գաբուչյան, Ս.Բ.Կարաբեկյան, Գրական արաբերենի գործառական քերականություն, Ե. 2003 Ա.Կ.Սահակյան, Ս.Բ. Կարաբեկյան, Ստորոգման առանձնահատկությունները և ասույթի հաղորդակցման կառուցվածքը գրական արաբերենում, Ե., 2002 Ս.Տոնիկյան, Ե.Մինասյան Գրական արաբերենի շարահյուսություն՝ վերլուծության օրինակներով, ԵՊՀ հրատարակչություն, 2020 Է.Բ Աղայան Լեզվաբանության հիմունքներ, Ե.,1987 عباس حسن، النحو الوافي، دار المعارف في مصر محمّد زرقان، القواعد والإعراب سيبويه "الكتاب" 0. Kees Versteegh - The Arabic Linguistic Tradition Jonathan Owens - The Foundations of Grammar Ramzi Baalbaki - The Arabic Grammatical Tradition Michael G. Carter - Sibawayhi Karin Ryding - A Reference Grammar of Modern Standard Arabic 7. Основная часть курса Բաժին 1. Ինչ է արաբական քերականությունը որպես գիտություն (Լեզվական նորմի ձևավորումը, Բասրա և Քուֆա դպրոցները՝ որպես երկու ուղղություններ) Բաժին 2. Բառակազմական հմնական միջոցները Բաժին 3. Նախադասության տեսակները (բայական, անվանական) Բաժին 3. Թեքում, նախադասության շարահյուսական դիրքեր Բաժին 4. Արաբերենի բարբառների դասակարգումը Բաժին 5. Արաբական բարբառների աշխարհագրությունը
1802	Արաբական երկրների նորագույն շրջանի գրականություն	3
5-րդ՝ աշնանային Դաս. - 30ժ 2 ժամ/շաբ.. Обязательный 1802/Բ03 1. Цель курса Ուսանողի մոտ ձևավորել համակարգված գիտելիքներ 20-րդ դարի երկրորդ կեսից մինչև 21-րդ դարի սկիզբը արաբական երկրների գրականության զարգացման հիմնական ուղղությունների, մոդեռն և պոստմոդեռն գրականության տեսական ու գեղագիտական առանձնահատկությունների, ժանրային վերափոխումների, թեմատիկ միտումների և առանցքային հեղինակների, ստեղծագործության, ֆեմինիստական գրականության վերաբերյալ՝ դրանք դիտարկելով հասարակական-քաղաքական, մշակութային և համաշխարհային գրական գործընթացների համատեքստում։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն. 1. Ներկայացնել և բացատրել 20-րդ դարի երկրորդ կեսից մինչև 21-րդ դարի սկիզբն ընդգրկող ժամանակաշրջանի արաբական գրականության զարգացման հիմնական տեսական խնդիրները, գրական ուղղություններն ու հոսանքները, ստեղծագործական մեթոդները, ժանրային փոփոխությունները և թեմատիկ ու գեղագիտական առանձնահատկությունները։ 2. Բացատրել այդ զարգացումները արաբական երկրների պատմական, հասարակական-քաղաքական և մշակութային գործընթացների, ինչպես նաև համաշխարհային գրականության, մոդեռնիզմի և պոստմոդեռնիզմի միտումների համատեքստում։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ. 3. Վերլուծել 20-րդ դարի երկրորդ կեսի և 21-րդ դարի սկզբի արաբական գրականության առանցքային հեղինակների ստեղծագործությունները՝ կիրառելով համապատասխան գրականագիտական հասկացություններ և մեթոդներ, բացահայտել դրանց ժանրային, թեմատիկ, գաղափարական և գեղագիտական առանձնահատկությունները։ 4. Մեկնաբանել ուսումնասիրվող գրական ստեղծագործությունների և միտումների կապը պատմական, հասարակական-քաղաքական, մշակութային համատեքստի և համաշխարհային գրական գործընթացների հետ։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան). 1. Համադրել և քննադատաբար գնահատել 20-21-րդ դարերի արաբական և համաշխարհային գրականության, ինչպես նաև արաբագիտական, գրականագիտական և հումանիտար տարբեր աղբյուրներից ստացված տեղեկատվությունը։ 2. Իրականացնել գրականության և հումանիտար գիտելիքի ոլորտներին վերաբերող ինքնուրույն բանավոր և գրավոր ուսումնասիրություններ, ձևակերպել հիմնավորված եզրակացություններ՝ պահպանելով ակադեմիական ազնվության սկզբունքները։ 3. Описание Ուսանողի մոտ ձևավորել համակարգված գիտելիքներ 20-րդ դարի երկրորդ կեսից մինչև 21-րդ դարի սկիզբը արաբական երկրների գրականության զարգացման հիմնական ուղղությունների, մոդեռն և պոստմոդեռն գրականության տեսական ու գեղագիտական առանձնահատկությունների, ժանրային վերափոխումների, թեմատիկ միտումների և առանցքային հեղինակների, ստեղծագործության, ֆեմինիստական գրականության վերաբերյալ՝ դրանք դիտարկելով հասարակական-քաղաքական, մշակութային և համաշխարհային գրական գործընթացների համատեքստում։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. դասախոսություններ՝ նյութի մանրակրկիտ մեկնաբանությամբ, 2. լսարանային քննարկումներ՝ հանձնարված նյութի, համապատասխան գրողի ստեղծագործության ընթերցում, ներկայացում, մեկնաբանում և քննարկում 3. ինքնուրույն աշխատանքների կատարում. լսարանում խմբային աշխատանքների կազմակերպում՝ կոնրետ թեմայի շուրջ հետազոտական հարցերի ձևակերպում, քննարկում, դեբատների անցկացում։ 4. թեմային առնչվող տեսանյութերի, ֆիլմերի դիտում և քննարկում 5. Методы и критерии оценки 1. Ինքնուրույն աշխատանք (8 միավոր)՝ Վերլուծական էսսե կամ համեմատական գրական վերլուծություն (1000-1500 բառ)։ Օրինակ՝ Ուսանողը համեմատում է երկու հեղինակների կամ երկու ստեղծագործությունների գեղագիտական, թեմատիկ կամ գաղափարական առանձնահատկությունները՝ կիրառելով դասընթացում ուսումնասիրված տեսական մոտեցումները և գիտական աղբյուրները։ 2. Ընթացիկ ստուգում (4 միավոր)՝ Աառցանց թեստ՝ կարճ վերլուծական հարցերով։ Օրինակ՝ Ուսանողին տրվում է գրական հատված, տեսական դրույթ կամ գրականագիտական պնդում, որի հիման վրա նա պետք է ընտրի կամ հիմնավորի ճիշտ մեկնաբանությունը։ Հարցերը ստուգում են հասկացությունների կիրառումը, ոչ թե միայն փաստական հիշողությունը։ 3. Առաջին ընթացիկ քննություն (4 միավոր)՝ Գրավոր Open Book քննություն։ Տեքստային վերլուծություն և համեմատություն։ Օրինակ՝ Ուսանողը վերլուծում է չուսումնասիրված (կամ մասնակի ուսումնասիրված) գրական հատված՝ բացահայտելով դրա կապը մոդեռնիզմի, ժանրային վերափոխումների կամ հասարակական-քաղաքական համատեքստի հետ։ 4. Երկրորդ ընթացիկ քննություն (4 միավոր)՝ Գրավոր Open Book քննություն։ Համեմադրական և համեմատական քննություն։ Օրինակ՝ Ուսանողը համադրում է տարբեր գրական ուղղություններ (օր.՝ մոդեռնիզմ, պոստմոդեռնիզմ, ֆեմինիստական գրականություն), գնահատում դրանց ընդհանրություններն ու տարբերությունները և հիմնավորում եզրակացությունները կոնկրետ հեղինակների ու ստեղծագործությունների օրինակներով։ 6. Список основной литературы Էլմասյան, Մ., Արաբական գրականության պատմություն (19-20-րդ դարի առաջին կես) Allen, Roger Introduction to Arabic Literature, Cambridge: Cambridge University Press, 2000 Allen, Roger. The Arabic Novel: An Historical and Critical Introduction. 2nd ed. Syracuse, NY: Syracuse University Press, 1995. The first edition was published by the University of Manchester in 1982. Badawi, M. M. A Critical Introduction to Modern Arabic Poetry. Cambridge: Cambridge University Press, 1975. Badawi, M. M. A Short History of Modern Arabic Literature. Oxford: Clarendon Press, 1993. Badawi, M. M., ed. Modern Arabic Literature. Cambridge: Cambridge University Press, 1992. Hourani, Albert. Arabic Thought in the Liberal Age, 1798-1939. Cambridge: Cambridge Hourani, Albert. A History of the Arab Peoples. London: Faber and Faber, 1991 Starkey, Paul G. Modern Arabic Literature. Edinburgh: Edinburgh University Press, 2006. 0. Hafez, Sabry. "The Egyptian Novel in the Sixties." Journal of Arabic Literature 7 (1976): 68-84. . Hafez, Sabry. The Genesis of Arabic Narrative Discourse: A Study in the Sociology of Modern Arabic Literature. London: Saqi Books, 1993. Hafez, Sabry. "The Transformation of Reality and the Arabic Novel's Aesthetic Response." Bulletin of the School of Oriental and African Studies, University of London 57, no. 1 (1994): Selim S.The Narrative Craft: Realism and Fiction in the Arabic Canon," Edebiyat 14, no. 1 & 2 (2003) Kittani Y., “Edward al-Kharrat, a Pioneer of Innovative Narrative Prose Writing: Beginnings,’’ Arab Studies Quarterly (ASQ), Vol. 37, No. 4, 2013, pp.379-393,11.11.2025 Бахтин, М. М. Проблемы творчества Достоевского. Москва: Алконост, 1994. Барт, Р. «Смерть автора.» В Избранные работы: Семиотика. Поэтика. Москва, 1994. 7. Основная часть курса 1. Դասընթացի առաջին բաժինն ընդգրկում է 20-րդ դարի երկրորդ կեսի և 21-րդ դարի սկզբի արաբական գրականության գաղափարական, թեմատիկ, ժանրային և գեղագիտական վերափոխումների ուսումնասիրությունը՝ պատմական, հասարակական-քաղաքական, մշակութային և համաշխարհային գրական գործընթացների համատեքստում։ 2. Դասընթացի երկրորդ բաժնում առանձին ուշադրություն է դարձվում մոդեռնիզմի և պոստմոդեռնիզմի դրսևորումներին, գրական նոր ուղղությունների և արտահայտչաձևերի ձևավորմանը, ինչպես նաև կին հեղինակների ստեղծագործությանը, կանանց փորձառության ներկայացմանը և հասարակության մեջ նրանց դերի փոփոխության գրական արտացոլմանը։
1802	Արդի գրական արաբերեն-5	9
5-րդ՝ աշնանային Գործ.-90 ժ 6 ժամ/շաբ Обязательный 1802/Բ17 1. Цель курса զարգացնել ուսանողների հմտությունները արաբերենի հասարակական-քաղաքական և գեղարվեստական տեքստերը ընկալելու, վերլուծելու և մեկնաբանելու ուղղությամբ, ձևավորել արաբերենի շարահյուսական համակարգի վերաբերյալ գիտելիքներ և զարգացնել դրանք գործնականում կիրառելու կարողությունները։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. հասկանալ հասարակական-քաղաքական բնօրինակ տեքստերի բովանդակության առնվազն 50%-ը, յուրացնել արաբերենի շարահյուսական համակարգի հիմնական առանձնահատկությունները, ինչպես նաև ընկալել և հասկանալ արաբերենով տարբեր ոլորտներին վերաբերող տեքստեր՝ զարգացնելով լսողական ընկալման հմտությունները։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. կիրառել հասարակական-քաղաքական բառապաշարի հիմնական հատվածը և յուրացնել ընդհանուր գիտահանրամատչելի բառապաշարը՝ դրանք գործնականում օգտագործելով տարբեր բնույթի արաբերեն տեքստերի ընկալման, վերլուծության և հաղորդակցման գործընթացներում։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան) 1. ուսումնասիրելու մամուլի լեզվի առանձնահատկությունները՝ կիրառելով ստացած գիտելիքները տարբեր բնույթի տեղեկատվական տեքստերի ընկալման և մեկնաբանության գործընթացում։ 3. Описание զարգացնել ուսանողների հմտությունները արաբերենի հասարակական-քաղաքական և գեղարվեստական տեքստերը ընկալելու, վերլուծելու և մեկնաբանելու ուղղությամբ, ձևավորել արաբերենի շարահյուսական համակարգի վերաբերյալ գիտելիքներ և զարգացնել դրանք գործնականում կիրառելու կարողությունները։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունքներ (տեքստերի ընթերցում, թարգմանություն), 2. առաջադրանքներ (թեստային աշխատանք), 3. ինքնուրույն աշխատանքների կատարում (քերականական և բառապաշարային առանձնահատկությունների վերլուծություն, արաբերենով կարճ տեքստերի կազմում և ձայնագրում), 4. բառապաշարային առանձնահատկությունների վերլուծություն և մեկնաբանություն։ 5. Методы и критерии оценки 1. Մասնակցություն՝ 1 միավոր։ 2. Ընթացիկ ստուգում, առավելագույնը՝ 2 միավոր։ Իրականացվում է դասընթացի ընթացքում կատարված առաջադրանքների, ուսումնասիրված տեքստերի ընկալման, բառապաշարի և քերականական նյութի յուրացման գնահատման միջոցով։ 3. Ինքնուրույն աշխատանք՝ բանավոր ներկայացում, առավելագույնը՝ 2 միավոր։ Աշխատանքը ներառում է թեմատիկ վիդեոնյութի պատրաստում և ներկայացում։ Գնահատման ընթացքում հաշվի են առնվում թեմայի համապատասխանությունը, բովանդակության ամբողջականությունը, լեզվական ձևակերպումները, ներկայացման հմտությունները և ստեղծագործական մոտեցումը։ 4. Առաջին ընթացիկ քննություն՝ թեստային աշխատանք, առավելագույնը՝ 4 միավոր։ Թեստը ներառում է բառապաշարի, քերականական և շարահյուսական նյութի յուրացման, ինչպես նաև ուսումնասիրված տեքստերի բովանդակության ընկալման ստուգմանն ուղղված առաջադրանքներ։ 5. Երկրորդ ընթացիկ քննություն՝ թեստային աշխատանք, առավելագույնը՝ 4 միավոր։ Թեստը ներառում է ուսումնասիրված լեզվական նյութի կիրառման, տեքստերի բովանդակային ընկալման և արաբերենից հայերեն ու հայերենից արաբերեն թարգմանչական հմտությունների ստուգմանն ուղղված առաջադրանքներ։ 6. Եզրափակիչ քննություն՝ բանավոր քննություն, առավելագույնը՝ 7 միավոր։ Հարցատոմսը բաղկացած էէ 3 առաջադրանքից. 1. Թեմատիկ բանավոր ներկայացում՝ 3 միավոր։ Ուսանողը ներկայացնում է դասընթացի ընթացքում ուսումնասիրված հասարակական-քաղաքական, գիտամշակութային կամ այլ թեմաներից որևէ մեկը՝ կազմելով կապակցված բանավոր խոսք արաբերենով։ Գնահատվում է՝ · թեմայի բովանդակային բացահայտում՝ 1 միավոր, · բառապաշարի և լեզվական կառույցների ճիշտ կիրառում՝ 1 միավոր, · խոսքի կառուցվածքային ամբողջականություն և սահունություն՝ 1 միավոր։ 2. Հաղորդակցական իրավիճակի ներկայացում՝ 2 միավոր։ Ուսանողին առաջարկվում է գործնական հաղորդակցական իրավիճակ (օրինակ՝ հարցազրույց, քննարկում, կարծիքի արտահայտում, տեղեկատվության ներկայացում), որի շրջանակում նա պետք է համապատասխան արձագանքներ ձևակերպի արաբերենով։ Գնահատվում է՝ · իրավիճակին համապատասխան լեզվական միջոցների ընտրություն՝ 1 միավոր, · մտքի հստակ և բնական արտահայտում՝ 1 միավոր։ 3. Տեքստի հիման վրա բանավոր քննարկում՝ 2 միավոր։ Ուսանողին տրվում է կարճ արաբերեն տեքստ, որի բովանդակության հիման վրա նա պետք է ներկայացնի հիմնական գաղափարը, արտահայտի իր տեսակետը և պատասխանի հարցերին։ Գնահատվում է՝ · տեքստի բովանդակության ընկալում և բանավոր ներկայացում՝ 1 միավոր, · հարցերին արձագանքելու և երկխոսություն վարելու կարողություն՝ 1 միավոր։ 6. Список основной литературы Տոնիկյան Ս., Գյոզալյան Ս. Գրական արաբերեն. Քաղաքական լեզու Лебедев В.В., Бочкарев Г.И. Читаем арабские тексты. Продвинутый этап. М., Муравей, 2002 7. Основная часть курса 1. Հասարակական-քաղաքական տեքստերի լեզվական կաղապարների և բովանդակային առանձնահատկությունների ուսումնասիրություն։ 2. Գեղարվեստական տեքստերի ժանրային և լեզվաոճական առանձնահատկությունների ուսումնասիրություն։ 3. Արաբերենի շարահյուսական համակարգի ուսումնասիրություն և բարդ շարահյուսական կառույցների կիրառման հմտությունների զարգացում։
1802	Իսլամ և պետություն	6
4-րդ՝ գարնանային Դաս. -60 ժ 4 ժամ/շաբ. Обязательный 1802/Բ15 1. Цель курса · Ուսանողների մոտ ձևավորել համակարգված գիտելիքներ արաբամուսուլմանական աշխարհի պատմական զարգացման (Աբբասյան խալիֆայությունից հետո մինչև Նապոլեոնի արշավանք) և իսլամագիտության հիմնական ուղղությունների, աղբյուրների, իրավական ու աստվածաբանական դպրոցների, ինչպես նաև իսլամական մտքի զարգացման վերաբերյալ մինչև 21-րդ դարի սկիզբը։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. ներկայացնել Մամլուքների, Սելջուկների, Օսմանյան և այլ մուսուլմանական պետությունների պատմական զարգացումը, 2. տարբերակել սուննի և շիա ուղղությունների հիմնական գաղափարական առանձնահատկությունները, 3. ներկայացնել իսլամագիտության զարգացման հիմնական փուլերը մինչև 21-րդ դարի սկիզբը։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 4. վերլուծել պատմական և կրոնագիտական սկզբնաղբյուրներ, 5. համեմատել տարբեր իրավական և աստվածաբանական դպրոցներ, 6. գնահատել պատմական իրադարձությունների ազդեցությունը իսլամական մտքի զարգացման վրա, գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան). 7. կառուցել հիմնավորված ակադեմիական փաստարկ, 8. աշխատել գիտական գրականության և թվային աղբյուրների հետ 3. Описание · Ուսանողների մոտ ձևավորել համակարգված գիտելիքներ արաբամուսուլմանական աշխարհի պատմական զարգացման (Աբբասյան խալիֆայությունից հետո մինչև Նապոլեոնի արշավանք) և իսլամագիտության հիմնական ուղղությունների, աղբյուրների, իրավական ու աստվածաբանական դպրոցների, ինչպես նաև իսլամական մտքի զարգացման վերաբերյալ մինչև 21-րդ դարի սկիզբը։ 4. Стили и методы преподавания и обучения · Ինտերակտիվ դասախոսություն և ուղղորդված քննարկում · Խնդրահեն ուսուցում · Հանձնարարական ընթերցանություն · Շրջված լսարան · Խմբային աշխատանք · Կարճ լսարանային գործնական առաջադրան 5. Методы и критерии оценки 1. Ընթացիկ ստուգում (2 միավոր) Ձևաչափ. «Գիտելիքի ինտերակտիվ ստուգում» Տևողությունը՝ 20-25 րոպե Ուսանողները մասնակցում են մուդլի հարթակաում իրականացվող ինտերակտիվ ստուգման, որը բաղկացած է երեք փուլից. I. Արագ թեստ 8-10 հարց · ժամանակագրություն · հասկացություններ · անձինք · քարտեզ II. Իրավիճակի վերլուծություն Տրվում է կարճ իրավիճակ. Օրինակ՝ Ինչո՞ւ Աբբասյան խալիֆայության թուլացումը նպաստեց տարածաշրջանային պետությունների ձևավորմանը։ Պետք է ընտրել լավագույն բացատրությունը և կարճ հիմնավորել։ III. Մտածեք - քննարկեք - պատասխանիր Ուսանողները 3-4 րոպե քննարկում են պատասխանները զույգերով, ապա յուրաքանչյուրն անհատապես ներկայացնում է վերջնական պատասխանը։ Գնահատման չափանիշ · Հիմնական հասկացությունների ճիշտ կիրառում (0.5 միավոր) · Պատմական տրամաբանության ճիշտ օգտագործում (0.5 միավոր) · Իրավիճակի վերլուծություն (0.5 միավոր) · Քննարկումից հետո ձևակերպված եզրակացության հստակություն (0.5 միավոր) 2. Ինքնուրույն աշխատանքներ (4 միավոր) Առաջադրանք 1 ՝ «Պատճառ - հետևանք» (2 միավոր) Ուսանողները մուդլ հարթակում ստանում են առաջադրանք թեմա (օրինակ՝ Մոնղոլների կողմից Բաղդադի գրավումը կամ Սելջուկների իշխանության հաստատումը) և կազմում են. · պատճառների քարտեզ, · անմիջական հետևանքներ, · երկարաժամկետ հետևանքներ, · ազդեցությունը իսլամական աշխարհի վրա։ Առաջադրանք 2՝ «Գաղափարների համեմատություն» (2 միավոր) Ուսանողները մուդլ հարթակում ստանում են առաջադրանք համեմատել (Օրինակ՝ Հանաֆիական և Շաֆիական դպրոցները կամ Մութազիլական և աշարիական դպրոցները) ևորև է թվային գործիքով (Canva, Miro կամ Google Slides) ստեղծել մեկ ինֆոգրաֆիկա։ Դասարանում իրականացվում է gallery walk, որտեղ խմբերը գնահատում են միմյանց աշխատանքները նախապես տրամադրված գնահատման չափանիշներով։ 2. Առաջին ընթացիկ քննություն (4 միավոր) Ուսանողը ստանում է ԱԲ-ի կողմից գեներացված պատմական կամ իսլամագիտական տեքստ, որի մեջ դիտավորյալ ներառված են փաստական, ժամանակագրական և մեկնաբանական սխալներ։ Նրա խնդիրն է՝ · բացահայտել սխալները, · ուղղել դրանք, · յուրաքանչյուր ուղղման համար ներկայացնել առնվազն մեկ ակադեմիական աղբյուր, · 100-150 բառով հիմնավորել, թե ինչու է իր տարբերակը ավելի գիտականորեն հիմնավորված։ Գնահատման չափանիշ Սխալների ճիշտ բացահայտում (1 միավոր) Ուղղումների ճշգրտություն (1 միավոր) Գիտական աղբյուրների օգտագործում (1 միավոր) Հիմնավորման որակ (1 միավոր) 3. Երկրորդ ընթացիկ քննություն՝ «Ընտրիր լավագույն բացատրությունը» (4 միավոր) Ուսանողները մուդլ հարթակում ստանում են տրվում է հարց և 6-7 հնարավոր բացատրություններ։ Առաջադրանքը պահանջում է. 1. դասավորել դրանք կարևորության հերթականությամբ, 2. ընտրել երեք ամենակարևոր գործոնները, 3. յուրաքանչյուր ընտրությունը հիմնավորել 50-70 բառով։ Գնահատման չափանիշ · Պատմական իրավիճակի ճիշտ ընկալում և համատեքստի ներկայացում (1 միավոր) · Պատմական փաստերի և գիտելիքի կիրառություն (1 միավոր) · Առաջարկվող լուծումների հիմնավորվածություն և պատճառահետևանքային վերլուծություն (1 միավոր) · Եզրակացության տրամաբանություն և ակադեմիական լեզու(1 միավոր) 4. Եզրափակիչ քննություն՝ Դեպքի ուսումնասիրություն և բանավոր պաշտպանություն (6 միավոր) Ուսանողները նախապես ստանում են թեմաների ցանկ և պատրաստում իրենց վերլուծությունները։ Օրինակ. «Ինչպե՞ս փոխվեց իսլամական իրավական և աստվածաբանական միտքը Աբբասյան շրջանից մինչև XIX դարի բարեփոխումները։ Համեմատեք առնվազն երկու դպրոց կամ ուղղություն և գնահատեք դրանց ազդեցությունը ժամանակակից իսլամական մտքի վրա»։ Գնահատման չափանիշ · Պատմական և կրոնագիտական գիտելիքի ամբողջական ու ճշգրիտ կիրառություն (1 միավոր) · Համեմատական և քննադատական վերլուծություն (2 միավոր) · Հիմնավորված եզրակացություններ և փաստարկված դիրքորոշում (2 միավոր) · Բանավոր ներկայացման հստակություն, հարցերին պատասխանելու կարողություն և ակադեմիական հաղորդակցություն (1 միավոր) 6. Список основной литературы Ходжсон М. Дж. С. История ислама: Исламская цивилизация от рождения до наших дней, Москва; 2013, Кныш А.Д. Мусульманский мистицизм: краткая история / А. Д. Кныш; пер. с англ. М. Г. Романов. - СПб.: «Издательство “ДИЛЯ”», 2004 Сагадеев А. Восточный перипатетизм, Марджани, 2009 Васильев А.М. История Саудовской Аравии (1745 - 1973), М. 1982, Watt W. M., Islamic Philosophy and Theology, Edinburgh University Press, 1985 7. Основная часть курса Մոդուլ 1. Արաբամուսուլմանական աշխարհի պատմություն (Խաչակրաց արշավանքներից մինչև Նապոլեոնի արշավանք) Թեմաներ · Խաչակրաց արշավանքները և մուսուլմանական արձագանքը · Այյուբյան պետությունը և Սալահ ադ-Դինը · Մամլուքյան սուլթանություն. քաղաքական համակարգ և մշակույթ · Օսմանյան պետության ձևավորումը և ընդարձակումը · Օսմանյան-Սաֆավյան հակամարտությունը և տարածաշրջանային վերափոխումները · XVII-XVIII դդ. ճգնաժամեր, եվրոպական տնտեսական ներթափանցում և Նապոլեոնի եգիպտական արշավանքի նախադրյալները Մոդուլ 2. Իսլամական մտքի զարգացում Թեմաներ · Քալամի ձևավորումը. մութազիլականներ, աշʿարիականներ, մատուրիդիականներ · Շիականություն. իմամաթի գաղափարը և հիմնական ճյուղերը · Սուֆիզմի առաջացումը և դասական տարիքաշրջանը · Փիլիսոփայական ավանդույթը. ալ-Ֆարաբի, Իբն Սինա, Իբն Ռուշդ · Միջնադարյան իսլամական կրթական հաստատություններ (մադրասաներ) · XIX դ. բարեփոխական շարժումներ. ալ-Աֆղանի, Մուհամմադ Աբդու, Ռաշիդ Ռիդա · XX դ. իսլամական քաղաքական գաղափարախոսություններ. Հասան ալ-Բաննա, Սայիդ Քութբ, Աբուլ Աʿլա Մաուդուդի · Իսլամը գլոբալ աշխարհում. սեկուլյարիզմ, իսլամիզմ, և թվային իսլամ մինչև XXI դարի սկիզբ։
1802	Գրականության տեսություն և հայ քնարերգություն	6
2-րդ՝ գարնանային Դաս. - 60 ժ 4 ժամ/շաբ Обязательный 1802/Բ07 1. Цель курса · ներկայացնել գրականագիտական հիմնական հասկացությունները, գրականության կապը արվեստի մյուս տեսակների հետ, գրականության զարգացման օրինաչափությունները, լեզվաարտահայտչական միջոցները, տաղաչափական հիմնական հասկացությունները, գրական գործընթացի տարրերը (գրական ժանրեր, սեռեր, ուղղություններ): · ներկայացնել հայ միջնադարյան քնարերգությունը (5-18-րդ դդ.), արժեքները, դեմքերին, քնարերգության ժանրային առանձնահատկությունները, զարգացման ուղղությունները: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. նկարագրելու գրականագիտության բաժինների փոխադարձ կապը, գրականության և արվեստի մյուս տեսակների առնչությունները, 2. բացատրելու գրական ժանրերի տարբերակման սկզբունքները, 3. նկարագրելու գրականության լեզվաարտահայտչական միջոցները, տաղաչափական համակարգերի առանձնահատկությունները, 4. քննարկելու գրականագիտական հիմնական հասկացությունները։ 5. նկարագրելու հայ միջնադարյան քնարերգության ժանրերը, զարգացման հիմ¬նական ուղղությունները, բովանդակային և տաղաչափական առանձնահատկությունները. 6. բացատրելու գրական-քնարական ստեղծագործությունների գաղափարական առանձ¬նա¬հատ-կությունները, նրանց պատմական-հասարակական դերը, յուրահատկությունները. 7. քննարկելու հայ միջնադարյան քնարարգությանը առնչվող խնդիրներ։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. տարբերակելու գրական ստեղծագործությունների կառուցվածքային և ժանրային առանձնահատկությունները, 2. վերլուծելու գրական երկերը լեզվական, տաղաչափական սկզբունքների տեսանկյունից, 3. գործնականում իրականացնելու գրականագիտական ուսումնասիրություններ։ 4. տարբերակելու գրական-քնարական ստեղծագործությունների առանձնահատկությունները. 5. վերլուծելու գրական տարբեր նյութեր. 6. գործնականում կատարելու գրականագիտական նյութերի վերլուծություններ և ուսումնասիրություններ։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 1. համակարգելու գրականագիտական հասկացությունների վերաբերյալ տվյալներ, 2. մեկնաբանելու գրական երկի տարբեր մակարդակների (կառուցվածքային, լեզվական, տաղաչափական, սյուժետային) վերլուծության սկզբունքները: 3. համակարգելու գրականագիտական վերլուծությունների վերաբերյալ տվյալներ. 4. մեկնաբանելու գրական ժանրերի առանձնահատկությունները 3. Описание · ներկայացնել գրականագիտական հիմնական հասկացությունները, գրականության կապը արվեստի մյուս տեսակների հետ, գրականության զարգացման օրինաչափությունները, լեզվաարտահայտչական միջոցները, տաղաչափական հիմնական հասկացությունները, գրական գործընթացի տարրերը (գրական ժանրեր, սեռեր, ուղղություններ): · ներկայացնել հայ միջնադարյան քնարերգությունը (5-18-րդ դդ.), արժեքները, դեմքերին, քնարերգության ժանրային առանձնահատկությունները, զարգացման ուղղությունները: 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. դասախոսություն. 2. ընթացիկ քննություններ և ստուգումներ. 3. քննարկումներ. 4. բանավեճ 5. ինքնուրույն աշխատանքներ և նյութի վերլուծություններ։ 5. Методы и критерии оценки 1. մասնակցություն՝ 2 միավոր, 2. ինքնուրույն աշխատանք՝ գրավոր աշխատանք, 4 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր առավելագույն արժեքով, 3. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 4 միավոր առավելագույն արժեքով, 4. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 4 միավոր առավելագույն արժեքով 5. Եզրափակիչ քննություն. եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 6 միավոր առավելագույն արժեքով: 6. Список основной литературы Էդ. Ջրբաշյան, Գրականագիտության ներածություն, Երևան, 2011: Զ. Ավետիսյան, Գրականության տեսություն, Երևան, 1998: Ռ. Ուելլեք, Օ. Ուորրեն, Գրականության տեսություն, Երևան, 2008: Գրականության տեսության արդի խնդիրներ, Երևան, 2016: В. Е. Хализев, Теория литературы, Москва, 2005. Աբեղյան Մ., Երկեր, Ա, Եր., 1966, Գ, Եր., 1968, Դ, Եր., 1970: Բախչինյան Հ., Սայաթ-Նովա. կյանքը և գործը, Եր., 1988: Բախչինյան Հ., Հայ միջնադարյան բանաստեղծությունը, գիրք Ա, Եր., 2021, գիրք Բ, Գ, Եր., 2022: Թամրազյան Հ., Ն. Քուչակի բանաստեղծական աշխարհը, Եր., 2001: 0. Հայ դասական քնարերգություն, 2 հատորով. հտ. 1, «Հին շրջան: Միջին դարեր», Եր., 1986: Հայ մշակույթի նշանավոր գործիչները. 5-13-րդ դդ., Եր., 1976: Մկրյան Մ., Գրիգոր Նարեկացի, Եր., 1955: Մկրյան Մ., Երկեր, հատ. 1, Եր., 1987: Չալոյան Վ., Հայկական ռենեսանս, Եր., 1964: Չոպանյան Ա., Երկեր, Եր., 1966: Սաֆարյան Վ., Հայ միջնադարյան գրականություն, Եր., 2016: Սևակ Պ., Սայաթ-Նովա, Եր., 1987: 7. Основная часть курса 1. Գրականագիտությունը և նրա բաժինները 2. Գրականությունն արվեստների համակարգում։ 3. Գեղարվեստական պատկեր, նրա տեսակները: 4. Գրական երկի բովանդակության և ձևի միասնությունը։ 5. Գեղարվեստական լեզվի առանձնահատկությունները։ 6. Գրական երկի թեման և թեմատիկան: 7. Գրական երկի կոմպոզիցիան, սյուժեն և ֆաբուլան: 8. Չափածո երկի կառուցվածքը. տաղաչափական համակարգեր։ 9. Գրական սեռեր և ժանրեր։ 10. 5-10-րդ դարերի հայ բանաստեղծության գրապատմական ուղին: 11. Գրիգոր Նարեկացի։ 12. Ներսես Շնորհալի: 13. Գրիգոր Մագիստրոս, Հովհ. Սարկավագ Իմաստասեր: 14. Ֆրիկ, Կոստանդին Երզնկացի: 15. Հովհ. Թլկուրանցի: 16. Մկրտիչ Նաղաշ, Գրիգորիս Աղթամարցի։ 17. Ն. Քուչակ. հայրեններ։ 18. Նաղաշ Հովնաթան։
1802	Արդի գրական արաբերեն-4	9
4-րդ՝ գարնանային Գործ.-90 ժ 6 ժամ/շաբ. Обязательный 1802/Բ13 1. Цель курса · Ամրապնդել և ընդլայնել արդի գրական արաբերենին տիրապետելու լեզվաբանական հիմքը, ինչպես նաև նախորդ մոդուլի ավարտին ձևավորված ընթերցելու և զրուցելու ունակությունները՝ ընդլայնված բառապաշարի հիմքի վրա, · զարգացնել ունկնդրելով տեքստ հասկանալու հմտությունները, 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. նկարագրել և տարբերակել արաբերենի բայական համակարգի, ածանցյալ բայական կաղապարների և հիմնական բառակազմական կառուցվածքների առանձնահատկությունները։ 2. բացատրել արաբերենի հիմնական շարահյուսական կառուցվածքների և առավել կիրառվող մասնիկների գործառույթները։ 3. բացատրել ուսումնասիրված թեմատիկ բառապաշարի իմաստային և գործառական առանձնահատկությունները տարբեր հաղորդակցական իրավիճակներում։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. կիրառել ուսումնասիրված բայական, բառակազմական և շարահյուսական կառուցվածքները բանավոր և գրավոր հաղորդակցման ընթացքում։ 2. ունկնդրել, ընթերցել և մեկնաբանել ուսումնասիրված մակարդակին համապատասխան արաբերեն տեքստերի հիմնական բովանդակությունը՝ կիրառելով ուսումնասիրված շարահյուսական կառուցվածքների վերաբերյալ գիտելիքները։ 3. վարել պարզ և կառուցվածքային առումով ճիշտ զրույց ծանոթ թեմաների շուրջ՝ կիրառելով ուսումնասիրված բառապաշարն ու լեզվական կառուցվածքները։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան) 1. հաղորդակցվել և համագործակցել ուսումնական առաջադրանքների կատարման ընթացքում, 2. կազմակերպել ինքնուրույն ուսումնառությունը և կատարել առաջադրված ուսումնական հանձնարարությունները։ 3. Описание · Ամրապնդել և ընդլայնել արդի գրական արաբերենին տիրապետելու լեզվաբանական հիմքը, ինչպես նաև նախորդ մոդուլի ավարտին ձևավորված ընթերցելու և զրուցելու ունակությունները՝ ընդլայնված բառապաշարի հիմքի վրա, · զարգացնել ունկնդրելով տեքստ հասկանալու հմտությունները, 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունքներ (տեքստերի ընթերցում, թարգմանություն), 2. առաջադրանքներ (թեստային աշխատանք), 3. ինքնուրույն աշխատանքների կատարում (քերականական և բառապաշարային առանձնահատկությունների վերլուծություն, արաբերենով կարճ տեքստերի կազմում և ձայնագրում)։ 5. Методы и критерии оценки 1. մասնակցություն՝ 2 միավոր, 2. ընթացիկ ստուգումներ՝ բանավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 3 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր, 3. ինքնուրույն աշխատանք՝ գրավոր աշխատանք, 2 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր առավելագույն արժեքով, 4. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 4 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 0.5, 0.5, 0.5, 1.5 միավոր, 5. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 4 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 0.5, 0.5, 0.5, 1.5 միավոր, 6. Եզրափակիչ քննություն. եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 7 միավոր առավելագույն արժեքով: Հարցատոմսը պարունակում է 3 հարց, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 2, 2 և 3 միավոր: Միավորների քայլը 0,5 է: 6. Список основной литературы Ս.Տոնիկյան, Ս.ՅովսԷփեան «Սովորում ենք արաբերեն» (սկսնակ երկրորդ (A2) մակարդակ), Երևան, 2021 7. Основная часть курса 1. Բայական համակարգ. պարզ բայական հիմքերի ընդլայնումը։ Ածանցյալ բայական կաղապարներ։ 2. Հիմնական մասնիկները և նրանց գործառույթները։ Նախադասությունների հիմնական տեսակները։ 3. Շարահյուսական կառույցների բարդացումը։ Նախադասության դիրքերի ընդլայնումը։
1802	Արաբական միջնադարյան մշակույթ․ գրականություն և արաբերենի պատմություն	6
3-րդ՝ աշնանային Դաս. - 60 ժ 4 ժամ/շաբ. Обязательный 1802/Բ11 1. Цель курса · ուսանողի մոտ ձևավորել հիմնարար գիտելիք նախաիսլամական և արաբամուսուլմանական քաղաքակրթության մշակութային ժառանգության, գրականության զարգացման օրինաչափությունների, հիմնական հեղինակների և ստեղծագործությունների մասին, · ուսանողների մոտ ձևավորել ընդհանուր պատկերացում արաբերենի զարգացման, արաբական լեզվաբանական ավանդույթի ձևավորման, լեզվի տարբերակային ձևերի, բարբառների բազմազանության մասին, բացատրել արաբական երկրների լեզվական պատկերի հանրալեզվաբանական համատեքստը։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն. 1. ներկայացնել նախաիսլամական, օմայան և աբբասյան շրջանի և ուշ միջնադարյան արաբամուսուլմանական գրականության զարգացման օրինաչափությունները, ժանրային կազմն ու հիմնական հեղինակներին 2. բացատրել արաբերենի ձևավորման, զարգացման և պատմական փուլերի հիմնական առանձնահատկությունները, արաբական բարբառների, դիգլոսիայի և երկլեզվության առաջացման պատմական ու հանրալեզվաբանական հիմքերը։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ. 1. բացատրել գրականության պարբերականացումը և քննադատորեն վերլուծել գրական ստեղծագործությունները, 2. վերլուծել արաբերենի տարբեր պատմական փուլերի լեզվական առանձնահատկությունները և մեկնաբանել դրանց ազդեցությունը արդի գրական լեզվի և բարբառների ձևավորման վրա, համեմատել արաբերենի լեզվական տարբերակները և հիմնավորել դրանց միջև առկա տարբերությունները պատմական և հանրալեզվաբանական գործոնների հիման վրա։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան). 1. բնագրով կարդալ գեղարվեստական ստեղծագործություններ 3. Описание · ուսանողի մոտ ձևավորել հիմնարար գիտելիք նախաիսլամական և արաբամուսուլմանական քաղաքակրթության մշակութային ժառանգության, գրականության զարգացման օրինաչափությունների, հիմնական հեղինակների և ստեղծագործությունների մասին, · ուսանողների մոտ ձևավորել ընդհանուր պատկերացում արաբերենի զարգացման, արաբական լեզվաբանական ավանդույթի ձևավորման, լեզվի տարբերակային ձևերի, բարբառների բազմազանության մասին, բացատրել արաբական երկրների լեզվական պատկերի հանրալեզվաբանական համատեքստը։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. դասախոսություններ՝ նյութի մանրակրկիտ մեկնաբանությամբ, 2. հանձնարարական ընթերցում, 3. ինքնուրույն աշխատանքների կատարում։ 5. Методы и критерии оценки 1. Ընթացիկ ստուգում - գրավոր, 1 առաջադրանք 2 միավոր առավելագույն արժեքով։ Նպատակը՝ ստուգել նյութի առանցքային կետերն առանձնացնելու ուսանողի կարողությունը։ Առաջադրանքների տիպերը. Բազմակի ընտրությամբ թեստ, գնահատումը՝ ըստ ընտրված ճիշտ պատասխանների քանակի։ 2. Ինքնուրույն աշխատանք՝ գրավոր աշխատանք, 1 առաջադրանք 2 միավոր առավելագույն արժեքով, Նպատակը. ստուգել գրական ստեղծագործությունները համեմատելու և քննադատորեն վերլուծելու ունակությունը։ Առաջադրանքների տիպերը. Համեմատել նույն հեղինակի երկու տարբեր ժանրերի կամ երկու տարբեր հեղինակների (ցանկայի է ընտրել մեկ արաբ և մեկ հայ հեղինակ) միևնույն ժանրի երկու ստեղծագործություն, վերհանել և վերլուծել ժանրային, լեզվական առանձնահատկությունները, ընդհանրություններ ու տարբերությունները։ 3. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 4 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ 2 միավոր։ Նպատակը՝ ստուգել նյութը վերլուծելու և տրամաբանական շարադրանքով ներկայացնելու, ինչպես նաև լեզվի զարգացման պատմական ընթացքը պատմաքաղաքական և մշակութային իրողությունների համատեքստում ներկայացնելու ուսանողի կարողությունը։։ Առաջադրանքների տիպերը. Հանձնարարված թեմաների ցանկից 2 հարցի գրավոր շարադրում՝ վերհանելով առանցքային կետերը և վերլուծելով առկա մոտեցումները։ 4. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 4 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ 2 միավոր։ Նպատակը. Ստուգել գրականության զարգացման օրինաչափությունների, ժանրային կազմի, հիմնական հեղինակների և ստեղծագործությունների իմացությունը։ 5. Մասնակցություն - 1 միավոր։ 6. Եզրափակիչ քննություն՝ բանավոր, 7 միավոր առավելագույն արժեքով։ Նպատակը՝ ուսանողի ստացած ամբողջական գիտելիքի ստուգում։ Քննական տոմսի կառուցվածքը. Հարցատոմսը պարունակում է 2 հարց՝ յուրաքանչյուրը՝ 3,5 միավոր: 6. Список основной литературы Фильштинский И.М. История арабской литературы. 5-10вв. М. 1985 Б. Я. Шидфар Образная система арабской классической литературы (VI-XII вв.) [Текст] / АН СССР,Ин-т востоковедения,Моск.гос.ин-т междунар.отношений. - М.: Наука, 1974. И.Ю.Крачковский Изб. Соч. Том2, М-Л, 1956 Фильштинский И.М. История арабской литературы. 10-18 вв. М. 1987 Arabic Literature in the Post-Classical Period . Edited by Roger Allen , Versteegh, Kees, The Arabic Language, second edition, Edinburgh university press, 2014 Enciclopedia of Arabic Language and Linguistics (EALL), 2006-9 Owens, Jonathan, The Foundations of Grammar: An Introduction to Medieval Arabic Grammatical Theory. Philadelphia, PA: John Benjamins Publishing Company, 1988. Retsö, Jan. The Arabs in Antiquity: Their History from the Assyrians to the Umayyads. Routledge 2002. Chejne, Anwar G. The Arabic Language: Its Role in History. University of Minnesota Press, 1969. Белова А.Г. Очерки по истории арабского языка, М., 1999 Шарбатов Г.Ш. Арабский литературный язык, современные арабские диалекты и региональные обиходно-разговорные языки. - В кн.: Языки Азии и Африки, т. 4, кн. 1. М. 1991 Очерки истории арабской культуры V-XV вв., отв. ред. О. Г. Большаков, М., 1982 Kienast, Burkhart (2001). Historische Semitische Sprachwissenschaft, Wiesbaden: Harrassowitz. 0. Handbuch der Orientalistik Brockelmann, Carl (1908-13). Grundriß der vergleichenden Grammatik der semitischen Sprachen, 2 vols, Berlin (repr. Hildesheim: Olms, 1966). Investigating Arabic, ed. by Elgibali A., Brill, 2005 Holes, C., Modern Arabic. Structures, Functions and Varieties, Georgetown University Press, 2004 Գաբուչյան Հ., Գրության ծագումն ու զարգացումը և արաբական գրի պատմությունը, Երևան, 1953 7. Основная часть курса · «Արաբական գրականություն» հասկացությունը և նրա պարբերացումը։ Նախաիսլամական շրջանի արաբական պոեզիա։ «Այյամ ալ-արաբ» ժողովածուն։ Ղուրանը՝ իսլամի սուրբ գիրք։ Օմայան շրջանի պոեզիան և նրա հիմնական ուղղությունները: Արաբական մշակույթի և գրականության ծաղկումը Աբբասյան շրջանում։ Արաբական արձակի ծագումը։ Սուֆիզմ և սուֆիական պոեզիա։ Անդալուզյան գրականություն։ Քաղաքային ժողովրդական գրականության ծաղկումը։ · Արաբերենի դիրքը աֆրասիական լեզվաընտանիքում։ Արաբերենի զարգացման պատմական փուլերն ու տարբերակային ձևերը. լեզվի ստանդարտացում։ Լեզվավիճակի քննությունը տարբեր արաբական երկրներում հանրալեզվաբանական տեսանկյունից։ Արաբերենն աշխարհում։
1802	Ումմա և խալիֆայություն	6
3-րդ՝ աշնանային Դաս. -60 ժ 4 ժամ/շաբ. Обязательный 1802/Բ12 1. Цель курса · զարգացնել ուսանողների կարողությունը վերլուծելու արաբական միջնադարյան պատմության առանցքային փուլերը՝ Մուհամմադ մարգարեի գործունեությունից մինչև Աբբասյան խալիֆայության անկումը և հասկանալու խալիֆայությունը որպես քաղաքական և քաղաքակրթական համակարգ, · ուսանողներին ծանոթացնել մուսուլմանական մշակութային արժեքային համակարգի ձևավորման և զարգացման առանձնահատկություններին 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. Վերարտադրել Մերձավոր Արևելքի և Հյուսիսային Աֆրիկայի երկրների պատմաքաղաքական զարգացման փուլերը և սոցիալ-տնտեսական առանձնահատկությունները (6-13 դդ.), 2. Բացատրել «ումմա» և «խալիֆայություն» հասկացությունների որպես արժեքային համակարգի և կառավարման հայեցակարգի ձևավորումը, զարգացման փուլերը և առանձնահատկությունները բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 3. Համադրել և վերլուծել Մերձավոր Արևելքի և Հյուսիսային Աֆրիկայի երկրների պատմաքաղաքական և սոցիալ-տնտեսական զարգացումները՝ մասնագիտական գրականության հիման վրա վերհանելով ընդհանրությունները, տարբերությունները, հիմնական միտումները 4. Վերլուծել և մեկնաբանել «ումմա» և «խալիֆայություն» հասկացությունների որպես արժեքային համակարգի և կառավարման հայեցակարգի ձևավորման և զարգացման առանձնահատկությունների ազդեցությունը արաբամուսուլմանական հասարակության կազմակերպման, ինքնության ձևավորման և հասարակական-քաղաքական գործընթացների վրա՝ կիրառելով իսլամագիտության տեսական-մեթոդաբանական մոտեցումները: գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան) 5. Համադրել քննադատական և վերլուծական մտածողության մեթոդները՝ «ումմա» և «խալիֆայություն» հասկացությունների ձևավորման և զարգացման փուլերի վերաբերյալ աղբյուրների համեմատական վերլուծության և հիմնավորված եզրակացությունների ձևակերպման համար՝ պահպանելով ակադեմիական ազնվության սկզբունքները: 3. Описание · զարգացնել ուսանողների կարողությունը վերլուծելու արաբական միջնադարյան պատմության առանցքային փուլերը՝ Մուհամմադ մարգարեի գործունեությունից մինչև Աբբասյան խալիֆայության անկումը և հասկանալու խալիֆայությունը որպես քաղաքական և քաղաքակրթական համակարգ, · ուսանողներին ծանոթացնել մուսուլմանական մշակութային արժեքային համակարգի ձևավորման և զարգացման առանձնահատկություններին 4. Стили и методы преподавания и обучения · Ինտերակտիվ դասախոսություն և ուղղորդված քննարկում · Խնդրահեն ուսուցում · Հանձնարարական ընթերցանություն · Շրջված լսարան · Խմբային աշխատանք · Կարճ լսարանային գործնական առաջադրան 5. Методы и критерии оценки 1. մասնակցություն՝ 2 միավոր 2. ինքնուրույն աշխատանք՝ սահիկաշարի ներկայացում 2 միավոր Նպատակը՝ ստուգել Մերձավոր Արևելքի և Հյուսիսային Աֆրիկայի երկրների պատմաքաղաքական, սոցիալ-տնտեսական և դավանաբանական զարգացման փուլերի իմացությունը Առաջադրանք՝ ներկայացնել անհատական սահիկաշար 3. Ընթացիկ քննություններ՝ 8 միավոր (յուրաքանչյուր ընթացիկ ստուգումը 4 միավոր) Նպատակը՝ ստուգել մնացորդային գիտելիքը Առաջադրանք՝ 2 տեստային աշխատանք (20 հարցից բաղկացած հարցաշար, որի կեսը՝ բազմակի ընտրության հարցեր, մյուս կեսը՝ համապատասխանեցումներ (օր.՝ համապատասխանեցնել կրոնաիրավագիտական դպրոցը և օգտագործվող մեթոդները), պնդումներ) 4. Եզրափակիչ քննություն՝ բանավոր քննություն, 8 միավոր առավելագույն արժեքով Եզրափակիչ գնահատման մոդելը Բաց գրքով (Open Book) ինտերակտիվ բանավոր քննություն է թվային միջավայրի կիրառմամբ։ Ուսանողներին թույլատրվում է օգտվել. · դասախոսության նյութերից, · ակադեմիական գրականությունից, · թվային գրադարաններից, · սկզբնաղբյուրներից, · անձնական նշումներից, · AI գործիքներից (օր.՝ ChatGPT, Claude, Gemini, Perplexity)՝ պարտադիր նշելով դրանց օգտագործումը։ Չի գնահատվում՝ փաստերի հիշողությունը։ Գնահատվում է՝ · վերլուծության խորությունը, · փաստարկման տրամաբանությունը, · աղբյուրների համադրումը, · AI-ի պատասխանների քննադատական գնահատումը, · ինքնուրույն եզրակացություններ ձևակերպելու կարողությունը։ Փուլ 1. Վերլուծական առաջադրանք Ուսանողը Moodle-ից ստանում է մեկ բարդ խնդրահարույց առաջադրանք։ Օրինակ՝ «Որքանո՞վ էր Աբբասյան հեղափոխությունը կրոնական շարժում, և որքանո՞վ՝ քաղաքական իշխանափոխություն։ Հիմնավորեք պատասխանը՝ օգտագործելով առնվազն երեք տարբեր աղբյուր և մեկ սկզբնաղբյուր»։ Փուլ 2. AI-ի գնահատում Առաջադրանքի մեջ ներառվում է նաև հետևյալ պահանջը. Ստացեք ChatGPT-ի կամ այլ ԱԲ գործիքի պատասխան այս հարցին և գնահատեք այն։ Ուսանողը պետք է ցույց տա. · որտեղ է ԱԲ-ն ճիշտ, · որտեղ է սխալ, · ինչ է բաց թողել, · ինչ աղբյուրներ չի օգտագործել, · ինչպես կբարելավեր պատասխանը։ Փուլ 3. Բանավոր պաշտպանություն (10-15 րոպե) Ուսանողը ներկայացնում է իր վերլուծությունը քննության օրը։ Գնահատման չափանիշը · Խնդրի վերլուծության խորություն - 2 · Աղբյուրների հիմնավորված և քննադատական օգտագործում - 2 · Փաստարկման տրամաբանություն և ինքնուրույն եզրակացություններ - 2 · Բանավոր պաշտպանություն և հարցերին պատասխանելու կարողություն - 1 · AI գործիքի օգտագործման քննադատական գնահատում - 1 6. Список основной литературы Ходжсон М. Дж. С. История ислама: Исламская цивилизация от рождения до наших дней, Москва; 2013, Прозоров С.М. Ислам как идеологическая система; Ин-т востоковедения, С.-Петербург, - М.: Вост. лит., 2004, Heinz Halm, Shiism, Columbia University Press, 2004, Кныш А.Д. Мусульманский мистицизм: краткая история / А. Д. Кныш; пер. с англ. М. Г. Романов. - СПб.: «Издательство “ДИЛЯ”», 2004 Ն. Հովհաննիսյան, Արաբական երկրների պատմություն, հ.2, Օսմանյան տիրապետության շրջան 1516-1918թթ., Երևան, 2004։ Большаков О. Г. История Халифата I, Ислам в Аравии (570- 633), М., «Восточная литература» РАН, 2000. - 312 с. : карты. Большаков О. Г. История Халифата II, Эпоха великих завоеваний (633-656), М., «Восточная литература» РАН, 2000 . - 294 с. : карты, ил. Большаков О. Г. История Халифата III, Между двух гражданских войн 656-696, М., «Восточная литература» РАН, 1998. - 382 с. : карты, ил. П.Какия, Уотт М. У., Мусульманская Испания, М., 1976. 0. Hoyland R., In God’s Path: The Arab Conquests and the Creation of an Islamic Empire Oxford, Oxford University Press, 2015 Hathaway J., The Arab Lands under Ottoman Rule, 1516-1800. Pearson Education Ltd, 2008 Васильев А.М. История Саудовской Аравии (1745-1973). М., 1982 7. Основная часть курса Մոդուլ I. Արաբական երկրների միջնադարյան պատմություն Թեմաներ 1. Արաբական հասարակությունը նախաիսլամական շրջանում 2. Իսլամի ծագումը և ումմայի ձևավորումը 3. Արդարակյաց խալիֆների շրջան 4. Օմայյան խալիֆայություն 5. Աբբասյան հեղափոխություն և խալիֆայության նոր մոդելը 6. Աբբասյան խալիֆայության ճգնաժամը և անկումը 7. Պերինեյան թերակղզին մուսուլմանների տիրապետության ներքո Մոդուլ II. Իսլամագիտության ներածություն Թեմաներ 1. Նախաիսլամական Արաբիան. տարածքը, բնակչությունը, տնտեսությունը, մշակույթը և կրոնը: 2. Մուհամմադ մարգարեն և նրա գործունեությունը: 3. Աբբասյան տերությունը և իսլամական գիտությունների համակարգերի ձևավորումը: 4. Ղուրան և Ղուրանագիտություն (Իլմ ալ-Ղուրան վա թաýֆսիր): 5. Հադիսները և հադիսների գրականությունը։ «Մարգարեի Սուննայի» կոնցեպցիայի ձևավորումը: 6. Շարիաթի ձևավորումը և իրավական դպրոցները 7. Ֆիկհ` մուսուլմանական իրավագիտություն:
1802	Արդի գրական արաբերեն․ լսելու հմտություն	3
3-րդ՝ աշնանային Գործ. -30 ժ 2 ժամ/շաբ. Обязательный 1802/Բ10 1. Цель курса զարգացնել ուսանողների արաբերեն բանավոր խոսքի ընկալման կարողությունները՝ ձևավորելով ունկնդրած խոսքի հնչյունական, բառային և քերականական միավորները ճանաչելու և տարբերակելու, դրանց իմաստը համատեքստում հասկանալու, ինչպես նաև ունկնդրած խոսքի հիմնական բովանդակությունը վերարտադրելու հմտություններ։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. Հասկանալ առօրյա, ուսումնական և հասարակական-կենցաղային թեմաներով արաբերեն բանավոր խոսքի հիմնական բովանդակությունը՝ ծանոթ բառերի և արտահայտությունների հիման վրա ընկալելով ունկնդրած նյութի առնվազն 60-70%-ը, ինչպես նաև տարբերակել խոսքի հնչյունական հատվածներն ու դրանց սահմանները՝ ճանաչելով խոսքի դադարները և առանձնացնելով անծանոթ բառերը։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 2. Կիրառել արաբալեզու բանավոր խոսքի ռիթմի, ինտոնացիոն ելևէջների և արտասանական առանձնահատկությունների վերաբերյալ գիտելիքները՝ առօրյա, ուսումնական և հասարակական-կենցաղային թեմաներով ունկնդրած երկխոսության, փոքրիկ տեքստի կամ հեքիաթի հիմնական բովանդակությունն ընկալելու և անհրաժեշտ տեղեկատվությունն առանձնացնելու համար։ գ. Ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 3. Կիրառել ունկնդրման հմտությունները՝ առօրյա, ուսումնական և հասարակական-կենցաղային հաղորդակցության ընթացքում ստացված հիմնական տեղեկատվությունը հասկանալու և անհրաժեշտ տեղեկությունը առանձնացնելու նպատակով։ 3. Описание զարգացնել ուսանողների արաբերեն բանավոր խոսքի ընկալման կարողությունները՝ ձևավորելով ունկնդրած խոսքի հնչյունական, բառային և քերականական միավորները ճանաչելու և տարբերակելու, դրանց իմաստը համատեքստում հասկանալու, ինչպես նաև ունկնդրած խոսքի հիմնական բովանդակությունը վերարտադրելու հմտություններ։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. Գործնական պարապմունքներ՝ ներառելով լսողական և տեսողական վարժություններ, տարբեր թեմաներով բանավոր խոսքի ունկնդրում, հիմնական տեղեկատվության ընկալում և խոսքի առանձին բառերի, արտահայտությունների ու հնչյունական հատվածների տարբերակում։ 2. Գործնական առաջադրանքներ և ստուգողական աշխատանքներ՝ թեստային առաջադրանքների միջոցով ուսանողների՝ ունկնդրած բանավոր խոսքի հիմնական բովանդակությունը հասկանալու, անհրաժեշտ տեղեկատվությունն առանձնացնելու և լեզվական միավորները տարբերակելու կարողությունների գնահատում։ 3. Ինքնուրույն աշխատանք, որը միտված է ունկնդրման հմտությունների զարգացմանը։ 5. Методы и критерии оценки 1. Մասնակցություն՝ 1 միավոր։ Գնահատվում է ուսանողի ակտիվ մասնակցությունը գործնական պարապմունքներին, լսողական և տեսողական վարժությունների կատարմանը, ինչպես նաև դասընթացի շրջանակում իրականացվող գործնական աշխատանքներին։ 2. Ընթացիկ ստուգումներ՝ գրավոր աշխատանք՝ 6 միավոր։ Ընթացիկ ստուգումների ընթացքում ուսանողը ունկնդրում է B1 մակարդակին համապատասխան կարճ արաբերեն երկխոսություններ, մենախոսություններ կամ կարճ տեքստեր և կատարում է տարբեր տիպի առաջադրանքներ՝ բազմակի ընտրությամբ հարցեր, «ճիշտ/սխալ» տիպի առաջադրանքներ և ունկնդրած խոսքում բաց թողնված բառերի լրացում։ Առաջադրանքներն ուղղված են ունկնդրած խոսքի հիմնական բովանդակության, ծանոթ բառերի և արտահայտությունների, ինչպես նաև հիմնական տեղեկատվության ընկալման և ճանաչման ստուգմանը։ 3. Ինքնուրույն աշխատանք՝ գրավոր աշխատանք՝ 5 միավոր։ Ուսանողին հանձնարարվում է ունկնդրել B1 մակարդակին համապատասխան արաբերեն կարճ ձայնագրություն կամ տեսանյութ՝ առօրյա, ուսումնական կամ հասարակական-կենցաղային թեմայով, և կազմել ունկնդրած նյութի հիմնական բառապաշարի ցանկը և ներկայացնել դրա կարճ գրավոր ամփոփումը՝ նշելով թեման և հիմնական տեղեկատվությունը։ Գնահատվում են ունկնդրած խոսքի հիմնական բովանդակության ճիշտ ընկալումը, հիմնական տեղեկության առանձնացումը և գրավոր ձևակերպման հստակությունը։ 4. Առաջին ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք՝ 4 միավոր։ Առաջին ընթացիկ քննության ընթացքում գնահատվում են դասընթացի առաջին փուլի ընթացքում ձևավորված լսողական ընկալման հմտությունները։ Ուսանողը ունկնդրում է տարբեր թեմաներով կարճ արաբերեն խոսքային նյութեր և կատարում է առաջադրանքներ, որոնք միտված են ունկնդրած խոսքի հիմնական տեղեկության, առանձին բառերի ու արտահայտությունների և խոսքի հիմնական հատվածների ճանաչմանն ու ընկալմանը։ 5. Երկրորդ ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք՝ 4 միավոր։ Երկրորդ ընթացիկ քննության ընթացքում գնահատվում են դասընթացի երկրորդ փուլի ընթացքում ձևավորված լսողական ընկալման հմտությունները։ Ուսանողը ունկնդրում է ավելի ընդարձակ արաբերեն նյութեր և կատարում է առաջադրանքներ՝ ուղղված դրանց հիմնական բովանդակության ընկալմանը, անհրաժեշտ տեղեկատվության առանձնացմանը և ունկնդրած նյութի վերաբերյալ հարցերի պատասխանմանը։ 6. Список основной литературы Մ.Ջ.Մանուկյան,Ա.Ժ. Էլոյան, Լսում և սովորում ենք արաբերեն, Երևան, 2018 Ս.Տոնիկյան, Ս.ՅովսԷփեան «Սովորում ենք արաբերեն» (սկսնակ երկրորդ (A2) մակարդակ), Երևան, 2021 Ս.Տոնիկյան, Ս.ՅովսԷփեան «Սովորում ենք արաբերեն» (B1) մակարդակ), ձեռագրի իրավունքով Лебедев В.В., Бочкарев Г.И. Читаем арабские тексты. Основной. этап М., Муравей, 2002 7. Основная часть курса 1. Արաբերեն բանավոր խոսքի հնչյունական առանձնահատկություններ՝ խոսքի ռիթմ, ինտոնացիա, արտասանություն և դադարներ։ 2. Բանավոր խոսքի հիմնական լեզվական միավորների ընկալում՝ բառեր, բառակապակցություններ և պարզ արտահայտություններ։ 3. Կարճ երկխոսությունների և մենախոսությունների ունկնդրում և ընկալում՝ առօրյա, ուսումնական և հասարակական-կենցաղային թեմաներով։ 4. Տարբեր տեսակի բանավոր խոսքի ընկալում՝ հայտարարություններ, հաղորդագրություններ, հրահանգներ, զրույցներ և կարճ պատմություններ։ 5. Ունկնդրած խոսքի հիմնական բովանդակության և տեղեկատվության ընկալում՝ ծանոթ բառապաշարի և համատեքստի հիման վրա։ 6. Ոնկնդրման ռազմավարություններ՝ հիմնական տեղեկության ճանաչում, անհրաժեշտ տեղեկատվության առանձնացում և համատեքստի միջոցով անծանոթ բառերի իմաստի ըմբռնում։
1802	Արդի գրական արաբերեն-3	9
3-րդ՝ աշնանային Գործ.-90ժ 6 ժամ/շաբ. Обязательный 1802/Բ09 1. Цель курса ամրապնդել արդի գրական արաբերենի նորմատիվ քերականության հիմքերը, զարգացնել հիմնական խոսքային իրադրությունների և թեմատիկ ոլորտների բառապաշարի իմաստային նրբությունները տարբերակելու և կիրառելու հմտությունները, ինչպես նաև ձևավորել պարզ և միջին բարդության բանավոր ու գրավոր հաղորդակցություն իրականացնելու կարողություններ՝ Բ1 մակարդակի սկզբին համապատասխան։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. ներկայացնել արդի գրական արաբերենին բնորոշ հիմնական ձևաբանական և շարահյուսական կարգերը, ինչպես նաև թվարկել արաբերեն նորմատիվ տեքստի կառուցվածքային հիմնական առանձնահատկությունները։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 2. կիրառել արաբերենով տեքստ գրելու, ընթերցելու և վերարտադրելու հիմնական հմտությունները, թարգմանել պարզ և ոչ բարդ տեքստեր արաբերենից հայերեն և հայերենից արաբերեն, ինչպես նաև կիրառել մինչև 1500 բառային միավոր ընդգրկող բառապաշար։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան) 3. կազմել տրամաբանված և կապակցված տեքստ որևէ պարզ թեմայի շուրջ, ինչպես նաև տարբերակել հայերենի նորմատիվ տեքստի հիմնական կառուցվածքային և լեզվական առանձնահատկությունները։ 3. Описание ամրապնդել արդի գրական արաբերենի նորմատիվ քերականության հիմքերը, զարգացնել հիմնական խոսքային իրադրությունների և թեմատիկ ոլորտների բառապաշարի իմաստային նրբությունները տարբերակելու և կիրառելու հմտությունները, ինչպես նաև ձևավորել պարզ և միջին բարդության բանավոր ու գրավոր հաղորդակցություն իրականացնելու կարողություններ՝ Բ1 մակարդակի սկզբին համապատասխան։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. Գործնական պարապմունքներ՝ տեքստերի ընթերցում և բովանդակային վերլուծություն, արաբերենից հայերեն և հայերենից արաբերեն թարգմանություն, քերականական և բառապաշարային նյութի կիրառություն, ինչպես նաև արաբերենով հարցուպատասխանի և քննարկման միջոցով լեզվական հաղորդակցական հմտությունների զարգացում։ Առաջադրանքներ՝ թեստային աշխատանքների, գրավոր շարադրությունների և տեքստային այլ առաջադրանքների իրականացում, որոնց միջոցով ուսանողը կիրառում, վերլուծում և գնահատում է ձեռք բերած լեզվական գիտելիքները։ 2. Ինքնուրույն աշխատանքներ՝ քերականական և բառապաշարային առանձնահատկությունների ուսումնասիրություն և վերլուծություն, տեքստերի ինքնուրույն մշակում, ինչպես նաև ընտրված թեմաների շուրջ սահիկաշարերի պատրաստում և բանավոր ներկայացում՝ տեղեկատվությունը համակարգելու, վերլուծելու և բանավոր ներկայացնելու հմտությունների զարգացման նպատակով։ 5. Методы и критерии оценки 1. Մասնակցություն՝ 1 միավոր։ Գնահատվում է ուսանողի ակտիվ մասնակցությունը դասընթացի գործնական պարապմունքներին, քննարկումներին և ուսումնական առաջադրանքների կատարմանը։ 2. Ընթացիկ ստուգումներ՝ առավելագույնը 2 միավոր։ Բանավոր աշխատանքների միջոցով գնահատվում է ուսանողի՝ ուսումնասիրված լեզվական նյութը հասկանալու, վերարտադրելու և հաղորդակցական իրավիճակներում կիրառելու կարողությունը։ 3. Ինքնուրույն աշխատանք՝ առավելագույնը 2 միավոր։ Ուսանողը կազմում է մինչև 300 բառ ծավալով էսսե՝ անցած թեմաներից մեկի շուրջ, որի ընթացքում կիրառում է ուսումնասիրված քերականական կառույցներն ու բառապաշարը։ Գնահատվում են թեմայի բովանդակային ներկայացումը, տեքստի տրամաբանական և կառուցվածքային ամբողջականությունը, լեզվական նյութի ճիշտ և նպատակային կիրառումը, ինչպես նաև ուսանողի՝ ձեռք բերած գիտելիքները կիրառելու և ինքնուրույն գրավոր տեքստ կազմելու կարողությունը։ 4. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ առավելագույնը 4 միավոր։ Թեստային աշխատանքի միջոցով գնահատվում է ուսանողի՝ ուսումնասիրված քերականական և բառապաշարային նյութը ճանաչելու, հասկանալու և կիրառելու կարողությունը։ 5. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ առավելագույնը 4 միավոր։ Թեստային աշխատանքի միջոցով գնահատվում է ուսանողի՝ ուսումնասիրված լեզվական նյութը կիրառելու և վերլուծելու, ինչպես նաև տարբեր լեզվական կառույցների և բառապաշարային միավորների ճիշտ ընտրություն կատարելու կարողությունը։ 6. Եզրափակիչ քննություն՝ առավելագույնը 7 միավոր։ Եզրափակիչ քննությունն անցկացվում է բանավոր ձևով։ Հարցատոմսը ներառում է 3 հարց՝ համապատասխանաբար 2, 2 և 3 միավոր արժեքով։ Քննության ընթացքում գնահատվում է ուսանողի՝ ուսումնասիրված լեզվական նյութը վերարտադրելու, կիրառելու և բանավոր հաղորդակցման ընթացքում ինքնուրույն ներկայացնելու կարողությունը։ 6. Список основной литературы Ս.Տոնիկյան, Ս.ՅովսԷփեան «Սովորում ենք արաբերեն» (սկսնակ երկրորդ (A2) մակարդակ), Երևան, 2021 Лебедев В.В., Бочкарев Г.И. Читаем арабские тексты. Основной. этап М., Муравей, 2002 Ս.Ա.Տոնիկյան, Մ.Ջ.Մանուկյան, Ա.Պ.Հովհաննիսյան, Գրական արաբերենը հարացույցով, /Մաս Առաջին, Բայ/, Երևան, 2013 7. Основная часть курса 1. Ձևաբանական հիմնական կարգեր՝ բառաձևերի կազմություն, քերականական կարգեր և դրանց կիրառությունը արդի գրական արաբերենում։ 2. Շարահյուսական հիմնական կարգեր՝ նախադասության կառուցվածքը, հիմնական շարահյուսական կապերը և նախադասության անդամների փոխհարաբերությունները։ 3. Արաբերեն նորմատիվ տեքստի հիմնական առանձնահատկություններ՝ տեքստի կառուցվածքային և լեզվական առանձնահատկությունները, կապակցվածությունը, տրամաբանական հաջորդականությունը և նորմատիվ քերականական ու բառապաշարային միջոցների կիրառությունը։
1802	Լեզվաբանության ներածություն արևելագետների համար	3
2-րդ՝ գարնանային դաս. - -30 ժամ 2 ժամ/շաբ. Обязательный 1802/B08 1. Цель курса · ներկայացնել լեզվի էության, կառուցվածքի, գործառության և զարգացման հիմնական օրինաչափությունները, · ձևավորել պատկերացում աշխարհի լեզվական բազմազանության և լեզուների դասակարգման սկզբունքների մասին, · զարգացնել լեզվական երևույթների գիտական վերլուծության համար անհրաժեշտ հիմնարար լեզվաբանական մտածողություն։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. բացատրել լեզուների կառուցվածքի, գործառույթի, զարգացման ու դասակարգման վերաբերյալ հիմնական լեզվաբանական մոտեցումներն ու սկզբունքները, 2. ներկայացնել լեզվաբանության հիմնական ուղղությունները, հետազոտության մեթոդներն ու լեզվի ուսումնասիրության մակարդակները։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 3. մեկնաբանել, համեմատել և վերլուծել լեզվական երևույթները՝ կիրառելով լեզվաբանության հիմնական հասկացություններն ու տերմինաբանությունը, 4. կիրառել լեզվաբանական հիմնական մեթոդները տարբեր լեզուների նյութի նկարագրության և համեմատական վերլուծության ընթացքում։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան) 5. Ընդհանրացնել, վերլուծել և ներկայացնել տեղեկատվություն տարբեր գիտական աղբյուրներից՝ պահպանելով ակադեմիական ազնվության սկզբունքները։ 3. Описание · ներկայացնել լեզվի էության, կառուցվածքի, գործառության և զարգացման հիմնական օրինաչափությունները, · ձևավորել պատկերացում աշխարհի լեզվական բազմազանության և լեզուների դասակարգման սկզբունքների մասին, · զարգացնել լեզվական երևույթների գիտական վերլուծության համար անհրաժեշտ հիմնարար լեզվաբանական մտածողություն։ 4. Стили и методы преподавания и обучения Դասախոսություն քննարկում Ինքնուրույն խմբային աշխատանք Հարցում 5. Методы и критерии оценки 1. Ընթացիկ ստուգում - գրավոր, 5 միավոր Նպատակը՝ ստուգել նյութի առանցքային կետերն առանձնացնելու, ունեցած գիտելիքի հիման վրա հարցի պատասխանը տրամաբանորեն դուրս բերելու ուսանողի կարողությունը Առաջադրանքների տիպերը. Բազմակի ընտրությամբ թեստ, գնահատումը՝ ըստ ընտրված ճիշտ պատասխանների քանակի։ 2. Ինքնուրույն աշխատանք - բանավոր, 5 միավոր Նպատակը՝ ստուգել նյութը ինքնուրույն վերլուծելու և տրամաբանական կառուցվածքով ներկայացնելու ուսանողի կարողությունը, նպաստել կայուն գիտելիքի ձևավորմանը։ Առաջադրանքների տիպերը. Հանձնարաված թեմայով սահիկաշարի ներկայացում, գնահատումը՝ ըստ ներկայացման բովանդակային ընդգրկման համարժեքության։ 3. Մասնակցություն - 1 միավոր։ 4. Եզրափակիչ քննություն - բանավոր, 9 միավոր առավելագույն արժեքով: Նպատակը՝ ուսանողի ստացած ամբողջական գիտելիքի ստուգում։ Քննական տոմսի կառուցվածքը. Հարցատոմսը պարունակում է 2 հարց՝ յուրաքանչյուրը՝ 4,5 միավոր: 6. Список основной литературы Աղայան Է., Լեզվաբանության ներածություն, Երևան, 1987 (համառոտումը՝ 2009) Խաչատրյան Լ. Մ., Ընդհանուր լեզվաբանության դասընթաց, Երևան, 2017 Վ. Համբարձումյան, Լեզվաբանության հիմունքներ, Երևան, 2019 Ջահուկյան Գ., Լեզվաբանության պատմություն, հ. 1, Երևան, 1960 Лайонз Дж., Введение в теоретическую лингвистику. М.: Прогресс, 1978. Бондаренко М., А., Курс лекций «Введение в языкознание», Тула, 2007 Langacker, R. W., Language and Its Structure: Some Fundamental Linguistic Concepts. Harcourt College Pub; 2 edition. 1973. Wardhaugh Ronald, Introduction to linguistics, University of Michigan, McGraw-Hill Book Company, 1972 7. Основная часть курса 1. Լեզվաբանությունը որպես գիտություն լեզվի մասին 2. Լեզվի բնութագրերը 3. Լեզու և մտածողություն 4. Լեզուների գործառական տիպերը 5. Լեզվի տարբերակները 6. Լեզվի կառուցվածքային մակարդակները և ուսումնասիրության բաժինները 7. Լեզվաբանական հետազոտության մեթոդները, հայեցակետերը 8. Լեզվաբանության նորագույն ուղղությունները 9. Աշխարհի լեզուները և դրանց դասակարգումը
1802	Արդի գրական արաբերեն․ կարդալու հմտություն	6
2-րդ՝ գարնանային Գործ. - 60 ժ 4 ժամ/շաբ. Обязательный 1802/Բ06 1. Цель курса զարգացնել ուսանողների արդի գրական արաբերենով ընթերցելու կարողությունները՝ ընդլայնելով ակտիվ և պասիվ բառապաշարը, ինչպես նաև ձևավորելով չձայնավորված տեքստերի ճիշտ ընթերցման, ընկալման և արտասանության հմտությունները՝ A2 մակարդակի պահանջներին համապատասխան, 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. կիառել առանց ձայնանիշերի ընթերցման կանոնները, 2. կարդալ Ա2 (ամբողջական) մակարդակներին համապատասխան պարզ տեքստեր՝ հասկանալով բովանդակությունը բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. կադալ պարզ նախադասություններ, 2. վերարտադրել կարդացած տեքստի հիմնական բովանդակությունը։ 3. որոշել անծանոթ բառերի իմաստը համատեքստի հիման վրա 3. Описание զարգացնել ուսանողների արդի գրական արաբերենով ընթերցելու կարողությունները՝ ընդլայնելով ակտիվ և պասիվ բառապաշարը, ինչպես նաև ձևավորելով չձայնավորված տեքստերի ճիշտ ընթերցման, ընկալման և արտասանության հմտությունները՝ A2 մակարդակի պահանջներին համապատասխան, 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունքներ (տեքստերի ընթերցում) 2. առաջադրանքներ (անծանոթ տեքստեի ընթեցում, գբանավո թարգմանություն, թեստային աշխատանք) 3. ինքնուրույն աշխատանքի կատարում (կարճ շարադրություն) 5. Методы и критерии оценки 1. մասնակցություն՝ 1 միավոր, 2. ընթացիկ ստուգումներ՝ գրավոր աշխատանք, 2 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր, Նպատակը՝ Գնահատվում է ճիշտ կանոններով ընթերցանությունը։ Առաջադրանքների օրինակ. Կարդալ տրված տեքստը և թարգմանել։ Գնահատման չափանիշները. Ստուգել ճիշտ արտասանություն, ինտոնացիա, դադարների ճիշտ օգտագործում։ 3. ինքնուրույն աշխատանք՝ բանավոր առաջադրանք, 2 միավոր առավելագույն արժեքով, 1 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 2 միավոր առավելագույն արժեքով, Նպատակը՝ գնահատվում է արտասանությունը, դադարային և կոնտեքստային արտասանությունը. Առաջադրանքների օրինակ. Պատմել տրված թեման (օրինակ՝ «Իմ ընտանիքը», «Իմ օրը») Գնահատման չափանիշները. Գնահատվում է · արտասանության ճշտությունը, · ձայնանիշերի ճիշտ վերականգնումը, · ինտոնացիայի համապատասխանությունը, · ընթերցման սահունությունը, 1. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ բանավոր աշխատանք, 4 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 2 և 2 միավոր, Նպատակը՝ ստուգել տեքստ կարդալու հմտություններւ և քերականական կառույցների իմացությունը։ Առաջադրանքերի տարբերակներ՝ - Կարդալ տրված տեքստը և թարգմանել։ Գնահատվում է արտասանությունը, քերականության իմացությունը։ 2. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ բանավոր, 4 միավոր առավելագույն արժեքով, 4 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 2, 1, 1 միավոր, Նպատակը՝ ստուգել արաբերենից հայերեն պարզ տեքստ թարգմանելու կարողությունը, բայերի խոնարհման և ժամանակաձևերի իմացությունը։ Առաջադրանքերի տարբերակներ՝ - Կարդալ տեքստը և վերարտադրել հայերեն։ - Զրույց տրված թեմայով։ - Փոխել հետևյալ նախադասությունն ըստ նշված դեմքերի։ Գնահատվում է ընթերցանությունը, քերականության իմացությունը, մտքի ամբողջականությունը։ 3. Եզրափակիչ քննություն. եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 7 միավոր առավելագույն արժեքով: Հարցատոմսը պարունակում է 2 հարց, համապատասխանաբար 4 և 3 միավոր: Նպատակը՝ ստուգել արաբերեն տրամաբանորեն կապակցված տեքստ կարդալու և վերարտադրելու կարողությունը։ Առաջադրանքերի տարբերակներ՝ - Կարդալ և թարգմանել տրված եքստը։ - Խեսոլ տրված թեմայով (Օրինակ՝ «Համալսարանում», «Իմ քաղաքը»)։ Գնահատվում է ճիշտ կարդալը, գրագետ միտք ձևավորելը, գրագետ շարադրանքը, մտքի ամբողջականությունը։ 6. Список основной литературы Ս.Տոնիկյան, Ս.ՅովսԷփեան «Սովորում ենք արաբերեն» (սկսնակ առաջին (A1) մակարդակ), Երևան, 2020 Ս.Տոնիկյան, Ս.ՅովսԷփեան «Սովորում ենք արաբերեն» (սկսնակ երկրորդ (A2) մակարդակ), Երևան, 2021 7. Основная часть курса 1. Արաբերենի ընթերցման կանոններ։ 2. Հնյունաբանություն, ձևաբանություն 3. Կարճ տեքստերի վերարտադրում։
1802	Արդի գրական արաբերեն-2	9
2-րդ՝ գարնանային Գործ.-90 ժ 6 ժամ/շաբ. Обязательный 1802/Բ05 1. Цель курса զարգացնել ուսանողների արդի գրական արաբերենի A2 (ամբողջական) մակարդակին համապատասխան լեզվական կարողությունները՝ խորացնելով արաբերենի քերականական, բառապաշարային և բառակազմական գիտելիքները, ինչպես նաև պարզ բանավոր և գրավոր հաղորդակցություն իրականացնելու հմտությունները տարբեր իրավիճակներում, ձևավորել պարզ իրավիճակներում արաբերենով հաղորդակցվելու կարողություն (առնվազն 1000 բառի իմացության շրջանակում) 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. Բացատրել արաբերենի հիմնական քերականական, բառապաշարային և շարահյուսական կառուցվածքների գործառույթները։ 2. կարդալ ու թարգմանել Ա2 (նախնական) մակարդակներին համապատասխան պարզ տեքստեր, 3. Բնութագրել անվանական ու բայական նախադասությունների կառուցվածքային առանձնահատկությունները բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. Կիրառել արաբերենի քերականական և բառապաշարային միջոցները A2 մակարդակին համապատասխան բանավոր և գրավոր հաղորդակցական իրավիճակներում։, 2. կարճ զրույց վարել առօրյա թեմաների շուրջ։ 3. Կարդալ և թարգմանել առանց ձայնանիշերի A2 մակարդակի տեքստեր գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 1. Ստեղծել և ներկայացնել տեսողական և ձայնային ուսումնական նյութեր՝ կիրառելով արաբերեն լեզվական հմտությունները և ժամանակակից հաղորդակցական գործիքները։ 3. Описание զարգացնել ուսանողների արդի գրական արաբերենի A2 (ամբողջական) մակարդակին համապատասխան լեզվական կարողությունները՝ խորացնելով արաբերենի քերականական, բառապաշարային և բառակազմական գիտելիքները, ինչպես նաև պարզ բանավոր և գրավոր հաղորդակցություն իրականացնելու հմտությունները տարբեր իրավիճակներում, ձևավորել պարզ իրավիճակներում արաբերենով հաղորդակցվելու կարողություն (առնվազն 1000 բառի իմացության շրջանակում) 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունքներ (տեքստերի ընթերցում, թարգմանություն), 2. առաջադրանքներ (խմբային, աշխատանք, թեստային աշխատանք), 3. ինքնուրույն աշխատանքների կատարում (քերականական և բառապաշարային առանձնահատկությունների վերլուծություն, աուդիո և վիդեո նյութերի պատրաստում)։ 5. Методы и критерии оценки 1. մասնակցություն՝ 1 միավոր, 2. ընթացիկ ստուգումներ՝ բանավոր աշխատանք, 2 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր, Նպատակը՝ ստուգել չձայնավորված տեքստը ճիշտ կարդալու կարողությունը։ Առաջադրանքների օրինակ. կարդալ տրված չձայնավորված տեքստը՝ կիրառելով դադարային և կոնտեքստային արտասանության կանոնները և համատեքստից ելնելով վերականգնել բառերի վերջավորությունները։ Գնահատման չափանիշները. գնահատվում է արտասանությունը, դադարային և կոնտեքստային արտասանությունը, քերականության իմացությունը՝ ճիշտ վերջավորություններ ընտրելուց ելնելով։ 3. ինքնուրույն աշխատանք՝ գրավոր աշխատանք, 2 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր առավելագույն արժեքով, Նպատակը՝ ստուգել ինքնուրույն տեքստ կազմելու կարողությունը. Առաջադրանքների օրինակ. ձայնագրել կամ նկարել 2 րոպե տևողությամբ տեսանյութ հանձնարարված թեմայով (օրինակ՝ սենյակի նկարագրություն)։ Կազմել կարճ գրավոր տեքստ՝ կիրառելով ուսումնասիրված քերականական կառուցվածքները Գնահատման չափանիշները. Գնահատվում է արտասանությունը, բառապաշարի կիրառումը, քերականական կառույցների ճիշտ կիրառումը, խոսքի տրամաբանական ամբողջականությունը։ 4. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 4 միավոր առավելագույն արժեքով, 3 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 1, 1 և 2 միավոր, Նպատակը՝ Ստուգել բայական համակարգի, դերանունների, նախդիրների և նախադասության կառուցվածքի վերաբերյալ գիտելիքների կիրառումը, արաբերեն պարզ նախադասություններ թարգմանելու կարողությունը։ Առաջադրանքերի տարբերակներ՝ - Փոխել հետևյալ նախադասությունն ըստ նշված դեմքերի` կատարելով համապատասխան փոփոխություններ։ - Լրացնել բացթողումները՝ կիրառելով համապատասխան նախդիրներ։ - Թարգմանել տրված նախադասությունները հայերենից արաբերեն։ Գնահատվում է քերականական ճշտությունը, բառապաշարի ճիշտ ընտրությունը, մտքի ամբողջականությունը, նախադասության ճիշտ կազմությունը։ 5. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 4 միավոր առավելագույն արժեքով, 4 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 1, 1.2 և 1.8 միավոր, Նպատակը՝ ստուգել անուն խոսքի մասի հոգնակի թվի, քանակական թվականով կապակցությունների իմացությունը, արաբերեն պարզ նախադասություններ թարգմանելու կարողությունը։ Առաջադրանքերի տարբերակներ՝ - Հետևյալ նախադասությունները վերափոխել հոգնակի թվի - Թարգմանել հայերենից արաբերեն, ձայնավորել թվականով հետևյալ կապակցությունները - Թարգմանել տրված նախադասությունները հայերենից արաբերեն։ Գնահատվում է ուղղագությունը, քերականական կառույցների ճիշտ կիրառումը, մտքի ամբողջականությունը։ 6. Եզրափակիչ քննություն. եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 7 միավոր առավելագույն արժեքով: Հարցատոմսը պարունակում է 3 հարց, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 2, 2 և 3 միավոր: Միավորների քայլը 0,5 է: Նպատակը՝ ստուգել արաբերեն չձայնավորված տեքստ կարդալու, պարզ տեքստ թարգմանելու արաբերեն բանավոր տեքստ կազմելու կարողությունը։։ Առաջադրանքերի տարբերակներ՝ - Պատմել տրված տեքստը։ - Պատասխանել տրված քեականական հացերին։ - 2 րոպե խոսել տրված թեմայի մասին։ Գնահատվում է արտասանությունը, ճիշտ ձայնավորելու կարողթյունը, գրագետ խոսքը, մտքի ամբողջականությունը։ 6. Список основной литературы Ս.Տոնիկյան, Ս.ՅովսԷփեան «Սովորում ենք արաբերեն» (սկսնակ առաջին (A1) մակարդակ), Երևան, 2020 Ս.Տոնիկյան, Ս.ՅովսԷփեան «Սովորում ենք արաբերեն» (սկսնակ երկրորդ (A2) մակարդակ), Երևան, 2021 7. Основная часть курса 1. Բայի ժամանակաձևերը, եղանակները, խոնարհման առանձնահատկությունները։ 2. Արաբերենի բառապաշարի ընդլայնում։ 3. Բառակազմության հիմնական դրույթները։ 4. Թեքման համակարգը։ Հիմնական մասնիկները և դրանց գործառույթները։ 5. Նախադասությունների հիմնական տեսակները։
1802	Արաբագիտության ներածություն	3
1-ին՝ աշնանային Դաս.-30 ժ. 2 ժամ/շաբ. Обязательный 1802/Բ04 1. Цель курса Ուսանողի մոտ ձևավորել ամբողջական պատկերացում արաբագիտության՝ որպես մասնագիտական ուղղության վերաբերյալ, ներկայացնել արաբական աշխարհի աշխարհագրական, պատմամշակութային և կրոնական առանձնահատկությունները, ծանոթացնել իսլամի հիմունքներին, արաբամուսուլմանական մշակույթին և արաբագիտության հիմնական գիտակարգերին, ինչպես նաև ձևավորել գիտական տեղեկատվության որոնման, վերլուծության և ներկայացման սկզբնական կարողություններ։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. Բնութագրել արաբական աշխարհի հիմնական աշխարհագրական-քաղաքական տարածաշրջանները, արաբական միջպետական կազմակերպությունները և արևելագիտության՝ որպես գիտակարգի ձևավորման հիմնական փուլերը։ 2. Բացատրել արաբերենի հիմնական կառուցվածքային առանձնահատկությունները, նախաիսլամական Արաբիայի պատմությունը, Ղուրանի ու հադիսների դերը և իսլամի հիմնական դավանաբանական դրույթները: բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 3. Կիրառել թվային գործիքներ և առցանց տվյալների բազաներ (ժողովրդագրական և աշխարհագրական տվյալների աղբյուրներ)՝ արաբական երկրների վերաբերյալ տվյալներ որոնելու, համակարգելու, վերլուծելու և ներկայացնելու նպատակով։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան) 4. Համադրել, վերլուծել և ներկայացնել տարբեր աղբյուրներից ստացված տեղեկատվությունը՝ ձևակերպելով հիմնավորված եզրակացություններ։ 3. Описание Ուսանողի մոտ ձևավորել ամբողջական պատկերացում արաբագիտության՝ որպես մասնագիտական ուղղության վերաբերյալ, ներկայացնել արաբական աշխարհի աշխարհագրական, պատմամշակութային և կրոնական առանձնահատկությունները, ծանոթացնել իսլամի հիմունքներին, արաբամուսուլմանական մշակույթին և արաբագիտության հիմնական գիտակարգերին, ինչպես նաև ձևավորել գիտական տեղեկատվության որոնման, վերլուծության և ներկայացման սկզբնական կարողություններ։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. Դասախոսություն-քննարկում 2. Քարտեզների, վիճակագրական և տեսալսողական նյութերի վերլուծություն 3. Խմբային քննարկումներ և ուսանողական ներկայացումներ 4. Ինքնուրույն հետազոտական աշխատանք 5. Թվային տեղեկատվական աղբյուրների կիրառություն 5. Методы и критерии оценки 1. Մասնակցություն - 2 միավոր Նպատակը. Խրախուսել կանոնավոր ներկայությունը, ակտիվ մասնակցությունը դասընթացին և մասնագիտական քննարկումներին։ Գնահատման չափանիշներ. · Կանոնավոր հաճախում և պատրաստվածություն - 1 միավոր · Ակտիվ մասնակցություն քննարկումներին, հարցերի և դիտարկումների ներկայացում - 1 միավոր 2. Ինքնուրույն աշխատանք (գրավոր) - 6 միավոր Նպատակը. Ստուգել ուսանողի կարողությունը ինքնուրույն որոնելու, վերլուծելու և ներկայացնելու արաբագիտության, իսլամագիտության կամ արաբամուսուլմանական մշակույթի վերաբերյալ գիտական տեղեկատվություն։ Առաջադրանքի տիպերը. Ուսանողն ընտրում է թեմա (օրինակ՝ իսլամական քաղաքակրթություն, իսլամի հիմնական ուղղությունները, արաբական աշխարհի որևէ տարածաշրջան, արաբագիտության կամ արևելագիտության զարգացման պատմություն, արաբական մշակույթի կամ գիտության որևէ ոլորտ) և պատրաստում գրավոր զեկույց՝ հիմնվելով առնվազն 2-3 գիտական աղբյուրի վրա։ Աշխատանքը պետք է ներառի նաև առնվազն մեկ ժողովրդագրական, աշխարհագրական կամ վիճակագրական առցանց տվյալների բազայից ստացված տվյալների կիրառություն և վերլուծություն։ Գնահատման չափանիշներ. · Թեմայի բովանդակության ամբողջականություն և գիտական ճշգրտություն - 2 միավոր · Գիտական աղբյուրների ընտրություն և ճիշտ օգտագործում - 2 միավոր · Տվյալների որոնում և հավաքագրում՝ առցանց տվյալների բազաներից - 1 միավոր · Աշխատանքի կառուցվածք, ձևակերպումներ և հղումների ձևավորում - 1 միավոր 3. Ընթացիկ ստուգում - 4 միավոր Նպատակը. Ստուգել ուսանողների կողմից ընթացիկ նյութի յուրացման շարունակական մակարդակը և ապահովել դասընթացի հիմնական թեմաների համակարգված յուրացումը։ Գնահատվում է. · Արաբական աշխարհի աշխարհագրության վերաբերյալ հիմնական գիտելիքների յուրացումը։ · Արաբագիտության հիմնական հասկացությունների բացատրում և դասակարգում։ · Իսլամի հիմունքների և արաբամուսուլմանական մշակույթի վերաբերյալ գիտելիքների յուրացումը։ · Դասընթացում ուսումնասիրված հիմնական գիտակարգերի, հասկացությունների և երևույթների տարբերակման կարողությունը։ Առաջադրանքների տիպերը. Կարճ գրավոր թեստեր, որոնք անցկացվում են յուրաքանչյուր 3-4 շաբաթը մեկ և ընդգրկում են վերջին դասերի նյութը։ Գնահատման չափանիշներ. · Արաբական աշխարհի աշխարհագրության վերաբերյալ հարցեր - 1 միավոր · Արաբագիտության և արևելագիտության վերաբերյալ հարցեր - 1 միավոր · Իսլամի հիմունքների վերաբերյալ հարցեր - 1 միավոր Արաբամուսուլմանական մշակույթի և ուսումնասիրված հիմնական հասկացությունների վերաբերյալ հարցեր - 1 միավոր 4. Եզրափակիչ քննություն- 8 միավոր Նպատակը. Գնահատել ուսանողի կարողությունը ճանաչելու, տարբերակելու և բնութագրելու արաբական աշխարհի տարածաշրջանները և բացատրելու արաբագիտության ու արևելագիտության ձևավորման հիմնական փուլերը, ինչպես նաև բացատրելու իսլամի հիմնական հասկացությունները, բնութագրելու արաբամուսուլմանական մշակույթի առանձնահատկությունները և տարբերակելու արաբերենի հիմնական կառուցվածքային առանձնահատկությունները։ Առաջադրանքների տիպերը. Կարճ պատասխան պահանջող հարցեր, հասկացությունների սահմանումներ և համեմատական բնույթի առաջադրանքներ (օրինակ՝ Մաղրիբի, Շամի և Ծոցի երկրների բնութագրում, արևելագիտական դպրոցների առանձնահատկություններ, արաբագիտության զարգացման հիմնական փուլեր, Ղուրանի և հադիսի նշանակությունը, իսլամի հինգ սյուները, Մուհամմադ մարգարեի կենսագրության հիմնական փուլերը, արաբերենի հիմնական առանձնահատկությունները)։ Գնահատման չափանիշներ. · Արաբական աշխարհի տարածաշրջանների ճանաչում, տարբերակում և բնութագրում։- 2 միավոր · Արաբագիտության և արևելագիտության հիմնական հասկացությունների ու պատմական զարգացման իմացություն - 2 միավոր · Իսլամի հիմնական հասկացությունների բացատրում և տարբերակում։- 2 միավոր · Արաբամուսուլմանական մշակույթի և արաբերենի հիմնական առանձնահատկությունների իմացություն - 2 միավոր 6. Список основной литературы Фролов Д.В. Введение в арабскую филологию. М.: 2002 Бёртон Дж. Мусульманское предание: введение в хадисоведение. СПб.: 2006 Ислам. Энциклопедический словарь. М.: Наука. 1991 М. Б. Пиотровский. Коранические сказания. М.: Наука. 1991 Мец А. Мусульманский Ренессанс. М.: Наука, Восточная литература, 1973 История ислама: от доисламской истории арабов до падения династии Аббасидов в XVI веке. Август Мюллер. М.:2018 У. Уотт. Мухаммад в Мекке. М.: 2006 У. Уотт. Мухаммад в Медине. М.: 2007 Ռ. Միրաքյան. Հադիսագիտության ներածություն։ Երևան, 2007 0. Պոտոսյան Ա., Հովհաննիսյան Գ., Արաբական երկրների աշխարհագրություն,, Երևան, 2001 Հովհաննիսյան Դ., արաբա-իսրայելական համակարտություն. Երուսաղեմի խնդիրը, Երևան, 2001 Крачковский И.Ю. Избранные сочинения. В 6-ти томах. История востоковедения. Том 5-Академия наук СССР (1958) 7. Основная часть курса 1. Արաբագիտությունը որպես գիտակարք 2. «Արաբական աշխարհ» 3. «Արաբական քաղաքակրթություն» 4. Արաբական ինքնություն 5. Արաբագիտական հետազոտություններ
1802	Արդի գրական արաբերեն․ գրելու հմտություն	4
1-ին՝ աշնանային Գործ. - 60 ժ 4 ժամ/շաբ. Обязательный 1802/Բ02 1. Цель курса սովորեցնել ուսանողներին գրել արաբերենով, ձևավորել արաբերենի բազային քերականության մասին ընդհանուր գիտելիք և զարգացնել արաբերենով պարզ տեքստ գրելու հմտություններ, 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. տիրապետել արաբերեն գրին, 2. տիրապետել արաբերենի ուղղագրությանը, բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. գրել արաբերեն պարզ նախադասություններ, 2. կազմել արաբերեն ոչ բարդ տեքստ 500 միավոր բառապաշարի սահմաններում։ 3. Описание սովորեցնել ուսանողներին գրել արաբերենով, ձևավորել արաբերենի բազային քերականության մասին ընդհանուր գիտելիք և զարգացնել արաբերենով պարզ տեքստ գրելու հմտություններ, 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունքներ 2. առաջադրանքներ (թելադրություն, գրավոր թարգմանություն, թեստային աշխատանք) 3. ինքնուրույն աշխատանքի կատարում (կարճ շարադրություն) 5. Методы и критерии оценки 1. մասնակցություն՝ 1 միավոր, 2. ընթացիկ ստուգումներ՝ գրավոր աշխատանք, 2 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր, Նպատակը՝ ստուգել արաբերենի հարֆերի (տառերի) գրության ձևերի, կապակցման և ուղղագրական կանոնների իմացությունը։ Առաջադրանքների օրինակ. Կատարել հետևյալ կապակցումները։ Գնահատման չափանիշները. գնահատվում է տառերի ճիշտ կապակցումը։ 3. ինքնուրույն աշխատանք՝ գրավոր աշխատանք, 2 միավոր առավելագույն արժեքով, 1 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 2 միավոր առավելագույն արժեքով, Նպատակը՝ ստուգել պարզ տեքստ շարադրելու կարողությունը. Առաջադրանքների օրինակ. Գրել շարադրություն տրված թեմայով (օրինակ՝ «Իմ ընտանիքը», «Իմ օրը») Գնահատման չափանիշները. Գնահատվում է տեքստի գրագիտությունը, քերականական կառույցների կիրառումը, մտքի ամբողջականությունը։ 4. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 4 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 1 և 3 միավոր, Նպատակը՝ ստուգել ուղղագրության և քերականական կառույցների իմացությունը։ Առաջադրանքերի տարբերակներ՝ - Ձայնավորել հետևյալ տեքստի ընդգծված բառերի վերջին հարֆերը։ - Թելադրություն Գնահատվում է ուղղագրությունը, քերականության իմացությունը։ 5. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 4 միավոր առավելագույն արժեքով, 4 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 2, 1, 1 միավոր, Նպատակը՝ ստուգել արաբերենից հայերեն պարզ տեքստ թարգմանելու կարողությունը, բայերի խոնարհման և ժամանակաձևերի իմացությունը։ Առաջադրանքերի տարբերակներ՝ - Ձայնավորել ընդգծված բառերը և տեքստը թարգմանել հայերեն։ - Նախադասությունները վերափոխել հակառակ ժամանակաձևով։ - Փոխել հետևյալ նախադասությունն ըստ նշված դեմքերի։ Գնահատվում է ուղղագրությունը, քերականության իմացությունը, մտքի ամբողջականությունը։ 6. Եզրափակիչ քննություն. եզրափակիչ քննությունը գրավոր է՝ 7 միավոր առավելագույն արժեքով: Հարցատոմսը պարունակում է 2 հարց, համապատասխանաբար 4 և 3 միավոր: Նպատակը՝ ստուգել արաբերեն գրավոր, տրամաբանորեն կապակցված տեքստ շարադրելու կարողությունը։ Առաջադրանքերի տարբերակներ՝ - Թելադրություն։ - Գրել շարադրություն հետևյալ թեմայով (Օրինակ՝ «Համալսարանում», «Իմ քաղաքը»)։ Գնահատվում է ուղղագրությունը, գրագետ շարադրանքը, մտքի ամբողջականությունը։ 6. Список основной литературы Ս.Տոնիկյան, Ս.ՅովսԷփեան «Սովորում ենք արաբերեն» (սկսնակ առաջին (A1) մակարդակ), Երևան, 2020 Ս.Տոնիկյան, Ս.ՅովսԷփեան «Սովորում ենք արաբերեն» (սկսնակ երկրորդ (A2) մակարդակ), Երևան, 2021 7. Основная часть курса 1. Գրային համակարգի առանձնահատկությունները: Գրույթների համակարգը։ 2. Արաբերենի ուղղագրությունը։
1802	Արդի գրական արաբերեն-1	9
1-ին՝ աշնանային Գործ.- 90 ժ. 6 ժամ/շաբ. Обязательный 1802/Բ01 1. Цель курса Ուսանողներին տալ օտար լեզուների իմացության Ա1 (ամբողջական) և Ա2 (նախնական) մակարդակներին համապատասխան գիտելիք արաբական քերականության, բառակազմության ոլորտում, ձևավորել պարզ իրավիճակներում արաբերենով հաղորդակցվելու կարողություն (առնվազն 500 բառի իմացության շրջանակում)։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. Նկարագրել և բացատրել արաբերենի սեռի, թվի, առման և բառափոխության հիմնական կարգերը, անվանական հիմնական կառույցները, անվանական և բայական պարզ նախադասությունների կազմության առանձնահատկությունները։ 2. կարդալ ու թարգմանել Ա1 (ամբողջական) և Ա2 (նախնական) մակարդակներին համապատասխան պարզ տեքստեր, բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. դրսևորել ուղղախոսական հմտություններ, 2. կարճ զրույց վարել առօրյա թեմաների շուրջ։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 1. Ստեղծել և ներկայացնել տեսողական և ձայնային ուսումնական նյութեր՝ կիրառելով արաբերեն լեզվական հմտությունները և ժամանակակից հաղորդակցական գործիքները։ 3. Описание Ուսանողներին տալ օտար լեզուների իմացության Ա1 (ամբողջական) և Ա2 (նախնական) մակարդակներին համապատասխան գիտելիք արաբական քերականության, բառակազմության ոլորտում, ձևավորել պարզ իրավիճակներում արաբերենով հաղորդակցվելու կարողություն (առնվազն 500 բառի իմացության շրջանակում)։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունքներ (տեքստերի ընթերցում, թարգմանություն), 2. առաջադրանքներ (խմբային, աշխատանք, թեստային աշխատանք), 2. ինքնուրույն աշխատանքների կատարում (քերականական և բառապաշարային առանձնահատկությունների վերլուծություն, աուդիո և վիդեո նյութերի պատրաստում)։։ 5. Методы и критерии оценки 1. մասնակցություն՝ 1 միավոր, 2. ընթացիկ ստուգումներ՝ բանավոր աշխատանք, 2 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր, Նպատակը՝ ստուգել չձայնավորված տեքստը ճիշտ կարդալու կարողությունը։ Առաջադրանքների օրինակ. կարդալ տրված չձայնավորված տեքստը՝ կիրառելով դադարային և կոնտեքստային արտասանության կանոնները և համատեքստից ելնելով վերականգնել բառերի վերջավորությունները։ Գնահատման չափանիշները. գնահատվում է արտասանությունը, դադարային և կոնտեքստային արտասանությունը, քերականության իմացությունը՝ ճիշտ վերջավորություններ ընտրելուց ելնելով։ 3. ինքնուրույն աշխատանք՝ գրավոր աշխատանք, 2 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր առավելագույն արժեքով, Նպատակը՝ ստուգել ինքնուրույն տեքստ կազմելու կարողությունը. Առաջադրանքների օրինակ. ձայնագրել կամ նկարել 2 րոպե տևողությամբ տեսանյութ հանձնարարված թեմայով (օրինակ՝ սենյակի նկարագրություն)։ Գնահատման չափանիշները. Գնահատվում է արտասանությունը, խոսքի գրագիտությունը, կառույցների կիրառումը։ 4. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 4 միավոր առավելագույն արժեքով, 3 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 1, 1 և 2 միավոր, Նպատակը՝ ստուգել բայի խոնարհման և դերանվան հոլովման իմացությունը, հիմնական կապերի իմացությունը, արաբերեն պարզ նախադասություններ թարգմանելու կարողությունը։ Առաջադրանքերի տարբերակներ՝ - Փոխել հետևյալ նախադասությունն ըստ նշված դեմքերի` կատարելով համապատասխան փոփոխություններ։ - Բացթողումները լրացնել նախդիրներով և պարագայական անուններով։ - Թարգմանել տրված նախադասությունները հայերենից արաբերեն։ Գնահատվում է ուղղագրությունը, մտքի ամբողջականությունը։ 5. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 4 միավոր առավելագույն արժեքով, 4 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 1, 1.2 և 1.8 միավոր, Նպատակը՝ ստուգել անուն խոսքի մասի հոգնակի թվի, քանակական թվականով կապակցությունների իմացությունը, արաբերեն պարզ նախադասություններ թարգմանելու կարողությունը։ Առաջադրանքերի տարբերակներ՝ - Հետևյալ նախադասությունները վերափոխել հոգնակի թվի - Թարգմանել հայերենից արաբերեն, ձայնավորել թվականով հետևյալ կապակցությունները - Թարգմանել տրված նախադասությունները հայերենից արաբերեն։ Գնահատվում է ուղղագրությունը, մտքի ամբողջականությունը։ 6. Եզրափակիչ քննություն. եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 7 միավոր առավելագույն արժեքով: Հարցատոմսը պարունակում է 3 հարց, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 2, 2 և 3 միավոր: Միավորների քայլը 0,5 է: Նպատակը՝ ստուգել արաբերեն չձայնավորված տեքստ կարդալու, պարզ տեքստ թարգմանելու արաբերեն բանավոր տեքստ կազմելու կարողությունը։։ Առաջադրանքերի տարբերակներ՝ - Կարդա՛լ և թարգմանե՛լ տրված արաբերեն տեքստը։ - Նկարագրել տրված նկարը։ - 2 րոպե խոսել տրված թեմայի մասին։ Գնահատվում է արտասանությունը, ճիշտ ձայնավորելու կարողթյունը, գրագետ խոսքը, մտքի ամբողջականությունը։ 6. Список основной литературы Ս.Տոնիկյան, Ս.ՅովսԷփեան «Սովորում ենք արաբերեն» (սկսնակ առաջին (A1) մակարդակ), Երևան, 2020 Ս.Տոնիկյան, Ս.ՅովսԷփեան «Սովորում ենք արաբերեն» (սկսնակ երկրորդ (A2) մակարդակ), Երևան, 2021 7. Основная часть курса 1. Արաբերենի հնչյունային համակարգը և հարֆը՝ որպես բանավոր և գրավոր խոսքի նվազագույն միավոր։ 2. Բառակազմության հիմնական դրույթները։ 3. Թեքման համակարգը։ Հիմնական մասնիկները և դրանց գործառույթները։ 4. Նախադասությունների հիմնական տեսակները։

Код кафедры	Название необязательного курса	Кредиты
1802	Երկրորդ արևելյան լեզու (եբրայերեն)-2	6
7-րդ՝ աշնանային Գործն. - 60ժ 4 ժամ/շաբ. Факультативный 1802/Բ36 1. Цель курса · զարգացնել ընթերցելու, գրելու և թարգմանելու ունակությունները՝ ընդլայնված բառապաշարի հիմքի վրա։ · ապահովել նորմատիվ քերականական հենք և խոսքային իրադրությունների հիմնական ոլորտների բառապաշար։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն. 1. յուրացնել երկրորդ արևելյան լեզվի բայական և անվանական միավորների ձևաբանական հիմնական մոդելները, 2. բացատրել երկրորդ արևելյան լեզվի բառակազմական համակարգին բնորոշ առանձնահատկությունները։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ. 1. զարգացնել երկրորդ արևելյան լեզվով գրելու, ընթերցելու և թարգմանելու ունակությունները, ունենալ մինչև 600 միավորի բառապաշար։ 3. Описание · զարգացնել ընթերցելու, գրելու և թարգմանելու ունակությունները՝ ընդլայնված բառապաշարի հիմքի վրա։ · ապահովել նորմատիվ քերականական հենք և խոսքային իրադրությունների հիմնական ոլորտների բառապաշար։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունքներ, 2. ինքնուրույն աշխատանքների կատարում: 5. Методы и критерии оценки 1. մասնակցություն՝ 2 միավոր, 2. ընթացիկ ստուգումներ՝ բանավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 3 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր, 3. ինքնուրույն աշխատանք՝ գրավոր աշխատանք, 2 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր առավելագույն արժեքով, 4. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 4 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 0.5, 0.5, 0.5, 1.5 միավոր, 5. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 4 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 0.5, 0.5, 0.5, 1.5 միավոր, 6. Եզրափակիչ քննություն. եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 7 միավոր առավելագույն արժեքով: Հարցատոմսը պարունակում է 3 հարց, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 2, 2 և 3 միավոր: Միավորների քայլը 0,5 է: 6. Список основной литературы Հակոբյան Ա., Արդի եբրայերեն, մաս 1, Երևան, 2014 7. Основная часть курса · Բայական համակարգ. պարզ բայական հիմքերի ընդլայնումը։ Ածանցյալ բայական կաղապարներ։ · Բայական հիմքերից ածանցվող անվանական կաղապարները։ · Շարահյուսական կառույցների բարդացումը։
1802	Հետգաղութային դիսկուրսը և արաբական գրականության թարգմանության սկզբունքները	6
8-րդ՝ գարնանային Դաս. - 60ժ 12 ժամ/շաբ. Факультативный 1802/Բ32 1. Цель курса ձևավորել համակարգված գիտելիքներ հետգաղութային տեսության հիմնարար հասկացությունների, ժամանակակից արաբական գրականության մեջ գաղութային փորձառության և դրա պատմամշակութային ժառանգության գեղարվեստական արտացոլման, ինչպես նաև գրական թարգմանության լեզվական, մշակութային, գաղափարական և էթիկական հիմնախնդիրների վերաբերյալ։ Դասընթացը կենտրոնանում է գրական տեքստի, պատմամշակութային համատեքստի և թարգմանական ընտրությունների փոխկապակցվածության վրա՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով արաբերեն բնագրի լեզվամշակութային, ոճական և գաղափարական առանձնահատկությունների համարժեք փոխանցման սկզբունքներին։ Դասընթացի շրջանակում ներկայացվում են տեքստային, համեմատական, դիսկուրսային և հետգաղութային վերլուծության ժամանակակից մոտեցումները, որոնք կիրառվում են ժամանակակից արաբ հեղինակների ստեղծագործությունների և դրանց թարգմանությունների համակողմանի ուսումնասիրության ընթացքում։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն. 1. Ներկայացնել հետգաղութային տեսության հիմնական ուղղությունները, հասկացություններն ու մեթոդաբանկան սկզբունքները՝ դրանք կապելով արաբական աշխարհի պատմամշակութային փորձառության և ժամանակակից գրական գործընթացների հետ։ 2. Բացատրել գաղութային ժառանգության, ինքնության, «այլի» ընկլաման, , դիմադրության, հիշողության, գաղափարական ու գեղարվեստական դրսևորումները ժամանակակից արաբ հեղինակների ստեղծագործություններում։ 3. Ներկայացնել հետգաղութային տեսության և գրական թարգմանության հիմնարար սկզբունքները, արաբերենից հայերեն թարգմանության լեզվամշակութային առանձնահատկությունները, ինչպես նաև թարգմանական լուծումների գաղափարական և էթիկական նշանակությունը։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ. 1. Կիրառել հետգաղութային տեսության, ինչպես նաև համատեքստային, համեմատական, տեքստաբանական և դիսկուրսային վերլուծության մոտեցումները ժամանակակից արաբական գրական ստեղծագործությունների և դրանց թարգմանությունների ուսումնասիրության ընթացքում։ 2. Համադրել արաբերեն բնագիրն ու հայերեն թարգմանությունը, բացահայտել իմաստային, ոճական, մշակութային և գաղափարական տեղաշարժերը և հիմնավորել համապատասխան թարգմանական ռազմավարությունների ընտրությունը։ 3. Բացահայտել գաղութային և հետգաղութային իշխանության, ինքնության, այլության և ներկայացման մեխանիզմները գրական տեքստերում և իրականացնել ինքնուրույն գրական-թարգմանական ուսումնասիրություն՝ նպատակային կիրառելով սկզբնաղբյուրները, մասնագիտական գրականությունն ու ակադեմիական փաստարկման սկզբունքները։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան). 1. Համադրել, վերլուծել և քննադատաբար գնահատել տարբեր բնույթի աղբյուրներից ստացված տեղեկատվությունը՝ ձևակերպելով տրամաբանորեն կառուցված և հիմնավորված եզրակացություններ։ 2. Կառուցել հստակ, հետևողական և ակադեմիական բանավոր ու գրավոր խոսք, ներկայացնել մասնագիտական տեսակետներ և մասնակցել գիտական քննարկումների ու բանավեճերի։ 3. Գնահատել գրական տեքստերում և թարգմանություններում լեզվական, մշակութային և գաղափարական ընտրությունների ազդեցությունը իմաստի ու ներկայացման ձևավորման վրա՝ դրսևորելով ինքնուրույն, համագործակցային և մասնագիտական պատասխանատու աշխատանք։ 3. Описание ձևավորել համակարգված գիտելիքներ հետգաղութային տեսության հիմնարար հասկացությունների, ժամանակակից արաբական գրականության մեջ գաղութային փորձառության և դրա պատմամշակութային ժառանգության գեղարվեստական արտացոլման, ինչպես նաև գրական թարգմանության լեզվական, մշակութային, գաղափարական և էթիկական հիմնախնդիրների վերաբերյալ։ Դասընթացը կենտրոնանում է գրական տեքստի, պատմամշակութային համատեքստի և թարգմանական ընտրությունների փոխկապակցվածության վրա՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով արաբերեն բնագրի լեզվամշակութային, ոճական և գաղափարական առանձնահատկությունների համարժեք փոխանցման սկզբունքներին։ Դասընթացի շրջանակում ներկայացվում են տեքստային, համեմատական, դիսկուրսային և հետգաղութային վերլուծության ժամանակակից մոտեցումները, որոնք կիրառվում են ժամանակակից արաբ հեղինակների ստեղծագործությունների և դրանց թարգմանությունների համակողմանի ուսումնասիրության ընթացքում։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. Դասախոսություններ և ուղղորդված քննարկումներ՝ տեսական հասկացությունների, պատմամշակութային համատեքստի և թարգմանագիտական հիմնախնդիրների համակարգված ներկայացմամբ։ 2. Տեքստային և համեմատական աշխատանք՝ ընտրված գրական ստեղծագործությունների, արաբերեն բնագրերի ու դրանց թարգմանությունների դիսկուրսային, լեզվաոճական և գաղափարական քննությամբ։ 3. Անհատական և խմբային աշխատանք՝ հետազոտական հարցերի ձևակերպման, թարգմանական խնդիրների քննարկման և ստացված արդյունքների ակադեմիական ներկայացման միջոցով։ 5. Методы и критерии оценки 1. Ինքնուրույն աշխատանք - Հետազոտական էսսե՝ 6 միավոր։ Աշխատանքը նվիրվում է ժամանակակից արաբական գրական ստեղծագործության հետգաղութային քննությանը։ Գնահատվում են հետազոտական հարցի հստակությունը, տեսական մոտեցման նպատակային կիրառումը, տեքստային օրինակների ընտրությունը, փաստարկվածությունը և եզրակացությունների հիմնավորվածությունը։ 2. Ընթացիկ ստուգում - Թարգմանական-վերլուծական աշխատանք՝ 6 միավոր։ Առաջադրանքը ներառում է արաբերեն գրական հատվածի թարգմանություն և կիրառված լուծումների հիմնավորում։ Գնահատվում են բնագրի իմաստային ու ոճական ընկալումը, լեզվամշակութային առանձնահատկությունների փոխանցումը, թարգմանական ռազմավարության հետևողականությունը և մասնագիտական մեկնաբանությունը։ 3. Եզրափակիչ բանավոր քննություն՝ 8 միավոր։ Քննությունը ներառում է տեսական հարց և գրական կամ թարգմանական նյութի վերլուծություն։ Գնահատվում են դասընթացի նյութի համակարգված յուրացումը, մասնագիտական հասկացությունների ճշգրիտ կիրառումը, վերլուծության խորությունը, փաստարկման տրամաբանությունը և բանավոր ներկայացման հստակությունը։ 6. Список основной литературы Said, Edward W. Orientalism. New York: Vintage Books, 1978. Said, Edward W. Culture and Imperialism. New York: Vintage Books, 1993. Said, Edward W. Reflections on Exile and Other Essays. Cambridge, MA: Harvard University Press, 2000. Bhabha, Homi K. The Location of Culture. London: Routledge, 1994. Spivak, Gayatri Chakravorty. “Can the Subaltern Speak?” In Marxism and the Interpretation of Culture, edited by Cary Nelson and Lawrence Grossberg, 271-313. Urbana: University of Illinois Press, 1988. Ashcroft, Bill, Gareth Griffiths, and Helen Tiffin. The Empire Writes Back: Theory and Practice in Post-Colonial Literatures. 2nd ed. London: Routledge, 2002. Bassnett, Susan, and Harish Trivedi, eds. Post-Colonial Translation: Theory and Practice. London: Routledge, 1999. Venuti, Lawrence. The Translator’s Invisibility: A History of Translation. 2nd ed. London: Routledge, 2008. Niranjana, Tejaswini. Siting Translation: History, Post-Structuralism, and the Colonial Context. Berkeley: University of California Press, 1992. Allen, Roger. The Arabic Novel: An Historical and Critical Introduction. 2nd ed. Syracuse, NY: Syracuse University Press, 1995. 0. Badawi, M. M., ed. Modern Arabic Literature. Cambridge: Cambridge University Press, 1992. Starkey, Paul. Modern Arabic Literature. Edinburgh: Edinburgh University Press, 2006. Hafez, Sabry. The Genesis of Arabic Narrative Discourse: A Study in the Sociology of Modern Arabic Literature. London: Saqi Books, 1993. Snir, Reuven. Modern Arabic Literature: A Theoretical Framework. Edinburgh: Edinburgh University Press, 2017. Snir, Reuven. Contemporary Arabic Literature: Heritage and Innovation. Edinburgh: Edinburgh University Press, 2023. Atia, Nadia, and Lindsey Moore, eds. Global Arab Fiction: Writing Migration and Transnationalism. London: Routledge, 2019. Elsadda, Hoda. Gender, Nation, and the Arabic Novel: Egypt, 1892-2008. Edinburgh: Edinburgh University Press, 2012. Caiani, Fabio, and Catherine Cobham. The Iraqi Novel: Key Writers, Key Texts. Edinburgh: Edinburgh University Press, 2013. Said, Edward W. Reflections on Exile and Other Essays. Cambridge, MA: Harvard University Press, 2000. Kanāfānī, Ghassān. ʿĀʾid ilā Ḥayfā. Beirut: Muʾassasat al-Abḥāth al-ʿArabiyya, տարբեր հրատարակություններ. 0. Ṣāliḥ, al-Ṭayyib. Mawsim al-hiǧra ilā al-šamāl. Beirut: Dār al-ʿAwda, 7. Основная часть курса Առաջին բաժինն ընդգրկում է հետգաղութային տեսության ձևավորման հիմնական փուլերն ու առանցքային հասկացությունները՝ օրիենտալիզմ, «այլի» կերպարի կառուցում, միմիկրիա, սահմանային ինքնություն և դիմադրություն։ Քննվում է գաղութային փորձառության և դրա պատմամշակութային ժառանգության արտացոլումը ժամանակակից արաբական գրականության մեջ՝ ազգային ու մշակութային ինքնության, հիշողության, աքսորի, պատերազմի, իշխանության ներկայացումների համատեքստում։ Ուսումնասիրության նյութ են դառնում տարբեր արաբական երկրների հեղինակների ընտրված ստեղծագործություններ՝ հաշվի առնելով դրանց պատմական, հասարակական և գրական առանձնահատկությունները։ Երկրորդ բաժինն ընդգրկում է թարգմանությունը որպես մշակութային ներկայացման և գաղափարական փոխազդեցության ոլորտ, ինչպես նաև թարգմանական մոտեցումների և մասնագիտական պատասխանատվության հիմնախնդիրները։ Տեքստային և համեմատական աշխատանքի ընթացքում համադրվում են արաբերեն բնագրերն ու դրանց հայերեն թարգմանությունները, վերլուծվում են դիգլոսիայի, բարբառային խոսքի, մշակութային իրողությունների, կրոնական և պատմական հղումների, հեղինակային ոճի ու պատումային ձայնի փոխանցման առանձնահատկությունները։
1802	Իսլամը 21-րդ դարում և մուսուլմանական համայնքները Արևմուտքում	6
8-րդ՝ գարնանային Դաս.-60ժ 12 ժամ/շաբ. Факультативный 1802 / Բ31 1. Цель курса ուսանողների մոտ համակարգային պատկերացում ձևավորել 21-րդ դարում իսլամական աշխարհի գաղափարական, հասարակական, քաղաքական և մշակութային փոխակերպումների, ինչպես նաև Արևմուտքում մուսուլմանական համայնքների ձևավորման, զարգացման և ինտեգրման գործընթացների վերաբերյալ։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. Բացատրել 21-րդ դարի իսլամական աշխարհի գաղափարական, մշակութային և հասարակական վերափոխումների հիմնական միտումները և դրանց ազդեցությունը ժամանակակից մուսուլմանական համայնքների զարգացման վրա։ 2. Մեկնաբանել գլոբալացման, միգրացիայի, թվային տեխնոլոգիաների և միջազգային քաղաքական գործընթացների ազդեցությունը իսլամական արժեհամակարգի և մուսուլմանական համայնքների փոխակերպումների վրա։ 3. Բնութագրել ժամանակակից իսլամական շարժումների, քաղաքական իսլամի, սալաֆիզմի, վահաբիզմի և իսլամաֆոբիայի հիմնական առանձնահատկությունները՝ կիրառելով արդի գիտական մոտեցումներ։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 4. Հավաքագրել, ընտրել և վերլուծել մասնագիտական տեղեկատվություն՝ օգտագործելով գիտական գրականություն, միջազգային կազմակերպությունների տվյալներ, վիճակագրական աղբյուրներ և թվային տեղեկատվական ռեսուրսներ։ 5. Վերլուծել ժամանակակից դեպքեր (case study)՝ համադրելով տարբեր հեղինակների մոտեցումները և հիմնավորելով մասնագիտական եզրակացություններ։ 6. Պատրաստել և ներկայացնել հետազոտական աշխատանքներ՝ պահպանելով ակադեմիական գրագրության և աղբյուրագիտական աշխատանքի պահանջները։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան) 7. Համադրել տարբեր աղբյուրներից ստացված տեղեկատվությունը՝ առանձնացնելով հիմնական փաստարկները և ձևակերպելով հիմնավորված եզրակացություններ։ 8. Վերլուծել և գնահատել արդի հասարակական և քաղաքական գործընթացների վերաբերյալ տարբեր գիտական մոտեցումներ՝ կիրառելով քննադատական մտածողության հմտություններ։ 9. Ներկայացնել մասնագիտական հարցերի վերաբերյալ փաստարկված բանավոր և գրավոր վերլուծություններ՝ կիրառելով համապատասխան գիտական տերմինաբանությունը և պահպանելով ակադեմիական գրագրության պահանջները։ 3. Описание ուսանողների մոտ համակարգային պատկերացում ձևավորել 21-րդ դարում իսլամական աշխարհի գաղափարական, հասարակական, քաղաքական և մշակութային փոխակերպումների, ինչպես նաև Արևմուտքում մուսուլմանական համայնքների ձևավորման, զարգացման և ինտեգրման գործընթացների վերաբերյալ։ 4. Стили и методы преподавания и обучения · դասախոսություն, · սեմինար-քննարկում, · գիտական հոդվածների և սկզբնաղբյուրների վերլուծություն, · դեպքերի ուսումնասիրություն (case study), · համեմատական վերլուծություն, · ուսանողական ներկայացումներ, · անհատական և խմբային քննարկումներ, · ինքնուրույն հետազոտական աշխատանք, · թվային տեղեկատվական ռեսուրսների օգտագործում։ 5. Методы и критерии оценки 1. Մասնակցություն - 2 միավոր Նպատակը Խրախուսել ուսանողների կանոնավոր մասնակցությունը, ակտիվ ներգրավվածությունը քննարկումներին և գիտական փաստարկների ներկայացումը։ Գնահատման չափանիշներ. · Դասերին կանոնավոր մասնակցություն - 0.5 միավոր · Քննարկումներին ակտիվ մասնակցություն - 0.5 միավոր · Գիտական գրականության նախնական ուսումնասիրություն - 0.5 միավոր · Քննարկումների ընթացքում մասնագիտական տերմինաբանության կիրառումը և փաստարկված բանավոր հաղորդակցությունը - 0.5 միավոր 2. Ինքնուրույն հետազոտական աշխատանք - 6 միավոր Նպատակը Գնահատել ուսանողի կարողությունը ինքնուրույն հավաքագրելու, վերլուծելու և ներկայացնելու արդի իսլամագիտության հիմնախնդիրներին վերաբերող տեղեկատվությունը։ Գնահատման չափանիշներ. · Թեմայի գիտական հիմնավորում և բովանդակության ամբողջականություն - 2 միավոր · Գիտական աղբյուրների ընտրություն և օգտագործում - 1.5 միավոր · Վերլուծություն, համեմատություն և հիմնավորված եզրակացություններ - 1.5 միավոր · Ակադեմիական ձևավորում, հղումներ և ներկայացման որակ - 0,5 միավոր · Ակադեմիական ազնվության պահպանում - 0,5 միավոր 3. Ընթացիկ ստուգում - 4 միավոր Նպատակը Գնահատել դասընթացի թեմաների շարունակական յուրացումը և տեղեկատվության վերլուծության կարողությունը։ Առաջադրանքների տեսակները · կարճ գրավոր թեստեր, · աղբյուրների վերլուծություն, · քննարկումների ամփոփում, · դասարանային առաջադրանքներ։ Գնահատման չափանիշներ · Հիմնական հասկացությունների ճիշտ կիրառություն - 1 միավոր · Աղբյուրների մեկնաբանություն - 1 միավոր · Վերլուծական մտածողություն - 1 միավոր · Առաջադրանքների ամբողջական կատարում - 1 միավոր 4. Եզրափակիչ քննություն (8 միավոր) Ձևաչափը՝ Վերլուծական առաջադրանք Տրվում է մեկ ժամանակակից իրավիճակ կամ հիմնախնդիր, որը վերաբերում է 21-րդ դարի իսլամին և մուսուլմանական համայնքներին Արևմուտքում։ Օրինակներ ՝ «Վերլուծեք, թե ինչ ազդեցություն են ունեցել եվրոպական ինտեգրման քաղաքականությունները մուսուլմանական համայնքների ինքնության ձևավորման վրա» կամ «Համեմատեք Ֆրանսիայի և Միացյալ Թագավորության մոտեցումները մուսուլմանական համայնքների ինտեգրման հարցում՝ առանձնացնելով դրանց առավելություններն ու սահմանափակումները»։ Գնահատման չափանիշներ · Փաստերի ճիշտ օգտագործում 2 · Վերլուծություն և համեմատություն 3 · Հիմնավորված եզրակացություն 2 · Ակադեմիական լեզու և կառուցվածք 1 6. Список основной литературы Abou El Fadl, Khaled. The Great Theft: Wrestling Islam from the Extremists. HarperOne, 2007 Ahmed, Leila. Women and Gender in Islam: Historical Roots of a Modern Debate. Yale University Press, 1992. Anderson, Jon W., and Dale F. Eickelman, eds. New Media in the Muslim World: The Emerging Public Sphere. Indiana University Press, 2003. An-Na'im, Abdullahi Ahmed. Islam and the Secular State: Negotiating the Future of Shari’a. Harvard University Press, 2008. Ayoob, Mohammed. The Many Faces of Political Islam: Religion and Politics in the Muslim World. University of Michigan Press, 2008. Bonney, Richard. Jihad: From Quran to Bin Laden. Palgrave Macmillan, 2004. Bunt, Gary. iMuslims: Rewiring the House of Islam. University of North Carolina Press, 2009 Cesari, Jocelyne. Why the West Fears Islam: An Exploration of Muslims in Liberal Democracies. Palgrave Macmillan, 2013 Commins, David. The Wahhabi Mission and Saudi Arabia. I.B. Tauris, 2006. 0. Douglass, Susan, and Munir Shaikh, eds. Toward a Muslim Education Framework: Principles and Pedagogies. ISESCO, 2009 Esposito, John L., and Hans Küng, eds. Islam and Christianity: The Future of Dialogue. Palgrave Macmillan, 2002. Esposito, John L., and Ibrahim Kalin, eds. Islamophobia: The Challenge of Pluralism in the 21st Century. Oxford University Press, 2011. Gerges, Fawaz A. ISIS: A History. Princeton University Press, 2016. Griffith, Sidney H. The Church in the Shadow of the Mosque: Christians and Muslims in the World of Islam. Princeton University Press, 2007 Hefner, Robert W., and Muhammad Qasim Zaman, eds. Schooling Islam: The Culture and Politics of Modern Muslim Education. Princeton University Press, 2007. Kepel, Gilles. Jihad: The Trail of Political Islam. I.B. Tauris, 2002. Kurzman, Charles, ed. Liberal Islam: A Sourcebook. Oxford University Press, 1998. Mandaville, Peter. Islam and Politics. Routledge, 2014. Mayer, Ann Elizabeth. Islam and Human Rights: Tradition and Politics. Westview Press, 2012. 0. Meijer, Roel, ed. Global Salafism: Islam's New Religious Movement. Oxford University Press, 2009. Mernissi, Fatima. The Veil and the Male Elite: A Feminist Interpretation of Women’s Rights in Islam. Basic Books, 1991 Milton-Edwards, Beverley. The Muslim Brotherhood: The Arab Spring and its Future Face. Routledge, 2016. Ramadan, Tariq. Western Muslims and the Future of Islam. Oxford University Press, 2004. Roy, Olivier. Globalized Islam: The Search for a New Ummah. Columbia University Press, 2004 Roy, Olivier. The Failure of Political Islam. Harvard University Press, 1996 7. Основная часть курса · Իսլամական աշխարհը գլոբալացման պայմաններում, · Իսլամը և ժամանակակից թվային տեխնոլոգիաները, · Քաղաքական իսլամի արդի զարգացումները, · Մուսուլմանական փոքրամասնությունները և ինտեգրման մոդելները Արևմուտքում, · Ժամանակակից իսլամական մտածողությունը և իջթիհադի վերաիմաստավորումը, · Կանանց դերը և իրավունքները մուսուլմանական հասարակություններում, · Սալաֆիզմը, վահաբիզմը և արդի կրոնական շարժումները, · Մերձավոր Արևելքի ճգնաժամերը և դրանց ազդեցությունը իսլամական աշխարհի վրա, · Ջիհադի, ծայրահեղականության և ահաբեկչության ժամանակակից մեկնաբանությունները, · Իսլամը և մարդու իրավունքների արդի հիմնախնդիրները, · Իսլամը և միջազգային հարաբերությունները, · Իսլամը և կրթական համակարգերի զարգացումը, · Իսլամա-քրիստոնեական երկխոսությունը XXI դարում։
1802	Արաբական լեզվաբանական ավանդույթը տարածաշրջանային համատեքստում և տաղաչափության հիմունքներ	6
7-րդ՝ աշնանային Դաս. - 60 ժ 4 ժամ/շաբ. Факультативный 1802/Բ38 1. Цель курса ներկայացնել արաբական լեզվաբանական ավանդույթի (ԱԼԱ) ձևավորման ու զարգացման պատմությունը այլ լեզվաբանական ավանդույթների ազդեցության, ինչպես նաև տարածաշրջանի այլ ժողովուրդների լեզվական փոխազդեցությունների համատեքստում, մեկնաբանել արաբերենի քերականության մշակման գործընթացը, 8-13-րդ դդ. լեզվաբանական դպրոցների գործունեությունը, հեղինակավոր լեզվաբանների աշխատությունները և ԱԼԱ ազդեցությունը տարածաշրջանի այլ լեզուների քերականության մշակման վրա։ Այդ շրջարկում դիտարկվում են նաև արաբական տաղաչափության համակարգի բնորոշ կողմերը, արաբական տաղաչափական տեսության առաջացման պատմությունը և նրա անմիջական կապը լեզվաբանական ավանդույթի ձևավորման հետ, բանաստեղծության տաղաչափական վերլուծության հիմնական եղանակները և բանաստեղծական չափերի գոյացման վանկաչափական օրինաչափությունները: 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. Բացատրել արաբական լեզվաբանական ավանդույթի ձևավորման, զարգացման, հիմնական դպրոցների մեթոդների և տեսական սկզբունքների առանձնահատկությունները։ 2. Ներկայացնել արաբական լեզվաբանական ավանդույթի կապերը հունական, ասորական, հրեական, իրանական և այլ լեզվաբանական ավանդույթների հետ։ 3. Բացատրել արաբական տաղաչափական համակարգի կառուցվածքն ու սկզբունքները։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 4. Վերլուծել արաբական քերականական դպրոցների հիմնական գաղափարները և մեկնաբանել դրանց դերը արաբերենի քերականության մշակման գործում։ Համադրել և փոխհամարկել արաբական լեզվաբանական ավանդույթի հետազոտական գործիքակազմը ժամանակակից լեզվաբանության հասկացակազմի և մեթոդների հետ։ 5. Վերլուծել բանաստեղծության տաղաչափական կառուցվածքը և դիտարկել արաբական տաղաչափության համակարգային հիմքերը գրականագիտական լայն համատեքստում։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 6. աշխատել տարաբնույթ աղբյուրների հետ և ձևակերպել հիմնավորված եզրակացություններ 3. Описание ներկայացնել արաբական լեզվաբանական ավանդույթի (ԱԼԱ) ձևավորման ու զարգացման պատմությունը այլ լեզվաբանական ավանդույթների ազդեցության, ինչպես նաև տարածաշրջանի այլ ժողովուրդների լեզվական փոխազդեցությունների համատեքստում, մեկնաբանել արաբերենի քերականության մշակման գործընթացը, 8-13-րդ դդ. լեզվաբանական դպրոցների գործունեությունը, հեղինակավոր լեզվաբանների աշխատությունները և ԱԼԱ ազդեցությունը տարածաշրջանի այլ լեզուների քերականության մշակման վրա։ Այդ շրջարկում դիտարկվում են նաև արաբական տաղաչափության համակարգի բնորոշ կողմերը, արաբական տաղաչափական տեսության առաջացման պատմությունը և նրա անմիջական կապը լեզվաբանական ավանդույթի ձևավորման հետ, բանաստեղծության տաղաչափական վերլուծության հիմնական եղանակները և բանաստեղծական չափերի գոյացման վանկաչափական օրինաչափությունները: 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. դասախոսություններ՝ նյութի մանրակրկիտ մեկնաբանությամբ, 2. լսարանային գործնական աշխատանք, 3. ինքնուրույն աշխատանքների կատարում։ 5. Методы и критерии оценки 1. մասնակցություն՝ 2 միավոր, 2. ինքնուրույն աշխատանք՝ գրավոր աշխատանք, 1 առաջադրանք 2 միավոր առավելագույն արժեքով, 3. 1-ին ընթացիկ քննություն. Նպատակը՝ մասնագիտական գիտելիքի և իմացության գնահատում Եղանակը՝ գրավոր աշխատանքի (էսսե) կատարում Սանդղակը՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով 4. 2-րդ ընթացիկ քննություն. Նպատակը՝ գործնական մասնագիտական կարողությունների գնահատում Եղանակը՝ համակցված գրավոր աշխատանքի (էսսե և գործնական վարժություն) կատարում Սանդղակը՝ 4 միավոր առավելագույն արժեքով 5. Եզրափակիչ քննություն. Նպատակը՝ դասընթացով նախատեսված կարողությունների ամբողջական գնահատում Եղանակը՝ բանավոր քննության անցկացում 2 հարց պարունակող հարցատոմսերով: Սանդղակը՝ 8 միավոր առավելագույն արժեքով, հարցերից յուրաքանչյուրը՝ 4 միավոր։ Միավորների քայլը 0,5 է։ 6. Список основной литературы Մոդուլ 1 Рыбалкин В.С., Классическое арабское языкознание, 2003 Owens, Jonathan, Early Arabic Grammatical Theory. Philadelphia, PA: John Benjamins Publishing Company, 1990. Goldziher I. On the History of Grammar among the Arabs. An Essay in Literary History. Transl. and ed. by K. Dévényi and T. Iányi. Amsterdam: J. Benjamins. 1994 Drory R., Models and Contacts: Arabic Literature and its Impact on Medieval Jewish Culture, Brill, 2000 Talmon R. Foreign influence in the Syriac grammatical tradition, History of the Language Sciences. Geschichte der Sprachwissenschaften, Vol. 1, Walter de Gruyter, Berlin, New York, 2000, pp. 337-341 Versteegh K., Grammar and logic in the Arabic grammatical tradition, History of the Language Sciences, vol. 1, 2000 Մոդուլ 2 Крымский А.Е. Арабская поэзия в очерках и образцах. М., 1906 Фильштинский И.М. Арабская литература в средние века. М., 1977, т. I Фролов Д.В. Классический арабский стих. История и теория аруда. М., 1991 Weil G. ‘Arūd // Enziklopaedie des Islams, 11e Lieferung. Leiden - Leipzig, 1911 Санчес А.А. К вопросу о сущности системы арабской метрики // Арабская филология. М., 1968 Монроу Дж.Т., Устный характер доисламской поэзии // Арабская средневековая культура и литература, 1978, с. 99 7. Основная часть курса Բաժին 1. Արաբական լեզվաբանական ավանդույթի ձևավորման և կայացման սոցիալ-մշակութային համատեքստը։ Քերականական դպրոցներն ու քերականական ավանդույթի հիմնական դրույթները։ Բաժին 2. Լեզվաբանական ավանդույթի կապը տրամաբանության, փիլիսոփայության և աստվածաբանության հետ։ Բաժին 3. Արաբերենի մոդելը և այլ լեզուները. ԱԼԱ ազդեցությունը տարածաշրջանի այլ լեզուների քերականության մշակման վրա։ Բաժին 4. Արաբական տաղաչափության համակարգի բնութագիրը, բանաստեղծական նյութի վանկաչափական վերլուծությունը։ Բաժին 5. Արաբական տաղաչափության լեզվաբանական հիմքերը և գրականագիտական նշանակությունը արաբամուսուլմանական մշակույթի համակարգում։
1802	Մերձավոր Արևելքի երկրների քաղաքական և սոցիալ տնտեսական զարգացման առանձնահատկությունները	6
7- րդ՝ աշնանային դաս. -60 ժ 4 ժամ/շաբ. Факультативный 1802/Մ37 1. Цель курса Ուսանողի մոտ ձևավորել հիմնարար, համակարգված և ամբողջական գիտելիքներ՝ 20-րդ դարի երկրորդ կեսից մինչ օրս, Մերձավոր Արևելքի երկրների քաղաքական, հասարակական, սոցիալ-տնտեսական զարգացման մոդելների և հիմնական միտումների վերաբերյալ՝ հաշվի առնելով տարածաշրջանի պատմական, աշխարհաքաղաքական, ժողովրդագրական և մշակութային առանձնահատկությունները։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. Բացատրել մերձավորարևելյան երկրներում ընթացող հասարակական-քաղաքական և սոցիալ-տնտեսական զարգացման հիմնախնդիրները և դրանց համատեքստում քննադատորեն վերլուծել ձևավորվող հասարակական տեղաշարժերն ու արդիականացման գործընթացները։ 2. Բացատրել արաբական երկրներում ընթացող հասարակական-քաղաքական և սոցիալ-տնտեսական զարգացման հիմնախնդիրներին առնչվող գիտական հետազոտության հիմնական սկզբունքները, տարբերակել հետազոտության մեթոդաբանական մոտեցումները, հասկանալ գիտական մեթոդների ընտրության տեսական հիմքերը։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 3. Քննադատորեն գնահատել տարածաշրջանային քաղաքական և տնտեսական ինտեգրացիոն գործընթացները և վերլուծել արաբական երկրների արդիականացման գործընթացները՝ տարածաշրջանային և միջազգային հարաբերությունների համատեքստում։ 4. Կիրառել գիտական հետազոտության մեթոդաբանական մոտեցումները արաբական երկրների քաղաքական և տնտեսական հիմնահարցերին առնչվող հետազոտական խնդիրների ձևակերպման, տվյալների վերլուծության և հիմնավորված եզրակացությունների ներկայացման համար։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան) 5. Ծավալել ինքնուրույն մասնագիտական և գիտահետազոտական գործունեություն՝ կիրառելով համապատասխան մեթոդաբանական մոտեցումներ: 6. Ղեկավարել բազմաէթնիկ աշխատանքային խմբեր։ 3. Описание Ուսանողի մոտ ձևավորել հիմնարար, համակարգված և ամբողջական գիտելիքներ՝ 20-րդ դարի երկրորդ կեսից մինչ օրս, Մերձավոր Արևելքի երկրների քաղաքական, հասարակական, սոցիալ-տնտեսական զարգացման մոդելների և հիմնական միտումների վերաբերյալ՝ հաշվի առնելով տարածաշրջանի պատմական, աշխարհաքաղաքական, ժողովրդագրական և մշակութային առանձնահատկությունները։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1 Դասախոսություն քննարկում 2. Ինքնուրույն աշխատանք 3. Թիմային-խմբային աշխատանք 5. Методы и критерии оценки 1. Ինքնուրույն աշխատանք (4 միավոր) Առաջադրանք Ուսանողը պատրաստում է թեմատիկ ինֆոգրաֆիկա, ժամանակագիծ (timeline) կամ համեմատական աղյուսակ, որին կցում է 500-700 բառանոց վերլուծական մեկնաբանություն։ Գնահատման չափանիշ · Բովանդակության ճշգրտություն 1 · Տեղեկատվության համակարգված ներկայացում 1 · Վերլուծական մեկնաբանություն 1.5 · Աղբյուրների ճիշտ օգտագործում 0.5 2. Առաջին ընթացիկ քննություն (4 միավոր) Ձևաչափը՝ Վիկտորինա կազմված «Բաց գիրք» մեթոդով 15-20 հարց · Համապատասխանեցում · Ժամանակացույց · Բազմակի ընտրության · Պատճառահետևանքային կապ Շեշտը ոչ թե թվականների, այլ գործընթացների վրա։ Գնահատման չափանիշ · Հասկացությունների ճիշտ կիրառում 1 · Պատմական գործընթացների ընկալում 1 · Պատճառահետևանքային կապերի բացահայտում 1 · Պատասխանների հիմնավորվածություն 1 3. Երկրորդ ընթացիկ քննություն (4 միավոր) Ձևաչափը՝ Աղբյուրի վերլուծության թեստ Ուսանողը ստանում է (մեկ պատմական քարտեզ, մեկ լուսանկար կամ պաստառ, մեկ կարճ փաստաթուղթ) և պատասխանում է դրանց վերաբերյալ կառուցվածքային հարցերի։ Գնահատման չափանիշ · Աղբյուրի ընթերցում 1 · Պատմական համատեքստի բացահայտում 1 · Վերլուծություն 1 · Եզրակացություն 1 4. Եզրափակիչ քննություն (8 միավոր) Ձևաչափը՝ Վերլուծական առաջադրանք Տրվում է մեկ պատմական իրավիճակ, որը ուսանողը պետք է վերլուծի։։ Գնահատման չափանիշ · Փաստերի ճիշտ օգտագործում 2 · Վերլուծություն և համեմատություն 3 · Հիմնավորված եզրակացություն 2 · Ակադեմիական լեզու և կառուցվածք 1 6. Список основной литературы Ближний Восток в меняющемся глобальном контексте : коллективная монография / отв. ред. В. В. Наумкин, В. Г. Барановский. М. 2018. Ближний Восток в мировой политике и культуре, под ред. В. В. Наумкина, М. 2011. Ближний Восток: политика и идентичность, под ред. И. Д. Звягельской, 2-е изд., М. 2024. Ближний Восток в поисках политического будущего / науч. ред. В. В. Наумкин, М. 2019. Наумкин В. В., Ближний Восток в поисках политического будущего, М. 2019. Филоник А.О., Госсектор и бюрократия в Сирии//Арабские страны. Проблемы социальноэкономического и общественнополитического развития (выпуск второй). М., 1995. Мухаметзянов И.М., Основные отрасли развития экономики современного Египта, https://science-education.ru/ru/article/view?id=20929 Бирюков Е.С., Особенности социально-экономического развития Египта, Баранов Д.А., Современные кризисы политических режимов государств Ближнего Востока и Северной Африки: особенности генезиса и эволюции, http://www.fa.ru/org/div/uank/autorefs/Documents/2021.pdf 0. Арабский мир и экономические вызовы. Многоликая реальность. Филоник А.О., М., 2018. Руденко Л.Н. Модернизация в арабских странах (конец ХХ - начало ХХI века). Казань, 2017. Росс М. Нефтяно проклятие. Как богатые запасы углеводородного сырья задают направление развития государств. М. 2015. Косач Г.Г. Саудовская Аравия: трансформация власти и политики. Мировая экономика и международные отношения, М. 2019. Gelvin J. The Modern Middle East: A History (2024), 6th ed. New York: Oxford University Press, 2025 Routledge (Taylor & Francis Group), 2023. ISBN 978-1032339665 (pbk); ISBN 978-1032339658. ISBN 978-0197800195 (pbk); eISBN 978-0197800201. Cammett M. et al. A Political Economy of the Middle East (2023), 5th ed. London; New York: (hbk). Durac V., Cavatorta F. Politics and Governance in the Middle East (2023), London: Bloomsbury Academic, 2023. ISBN 978-1350336476 (pbk); eISBN 978-1350336483. Luciani G. (Ed.) When Can Oil Economies Be Deemed Sustainable? (2020), Singapore: Palgrave Macmillan (Springer Nature Singapore), 2020. ISBN 978-9811557279 (print); eISBN 978-9811557286. (Open Access.) Lust E. (Ed.) The Oxford Handbook of the Politics of the Middle East (2022), New York: Oxford University Press, 2022. ISBN 978-0198825272 (hardcover); eISBN 978-0190051457. 7. Основная часть курса Բաժին 1 Մերձավոր Արևելքը որպես քաղաքական և աշխարհաքաղաքական տարածաշրջան: Թեմա՝ Մերձավոր Արևելքի աշխարհագրական սահմանները, պատմական զարգացման առանձնահատկությունները, գաղութատիրական ժառանգությունը, պետականաշինության գործընթացների առանձնահատկությունները, պատմական ակնարկ։ Հանձնարարված Էսսեում ուսանողը պետք է կարողանա վեր հանել պատմական դեպքերը և պատմագիտական մեթոդական գործիքների և համապատասխան տեսությունների օգնությամբ վեր հանի գործըթնացները, վերլուծի և գնահատի դրանք պատմական համատեքստում: Բաժին 2 Քաղաքական համակարգերը և պետական կառավարման մոդելները, հասարակական զարգացման միտումները։ Թեմա՝ Միապետություններ, հանրապետություններ, ավտորիտար և հիբրիդային ռեժիմներ, բանակի և պետական ինստիտուտների դերը (Սաուդյան Արաբիայի, Հորդանանի, ԱՄԷ-ի, Եգիպտոսի և Իրաքի օրինակով)։ Հանձնարարված Էսսեում ուսանողը պետք է կարողանա վեր հանել պատմական դեպքերը և պատմագիտական մեթոդական գործիքների և համապատասխան տեսությունների օգնությամբ վեր հանի գործըթնացները, վերլուծի և գնահատի դրանք պատմական համատեքստում: Բաժին 3 Սոցիալ-տնտեսական զարգացման մոդելները։ Թեմա՝ Նավթային տնտեսություն, տնտեսության դիվերսիֆիկացում, շուկայական հարաբեորություններ, սոցիալ-տնտեսական բարեփոխումներ և աշխատաշուկա (Սաուդյան Արաբիայի, Քուվեյթի, ԱՄԷ-ի, Օմանի, Կատարի և Եգիպտոսի օրինակով)։ Հանձնարարված Էսսեում ուսանողը պետք է կարողանա վեր հանել պատմական դեպքերը և պատմագիտական մեթոդական գործիքների և համապատասխան տեսությունների օգնությամբ վեր հանի գործըթնացները, վերլուծի և գնահատի դրանք պատմական համատեքստում: Բաժին 4 Ժողովրդագրական, էթնիկ, կրոնական և սոցիալական գործընթացները։ Թեմա՝ Ուրբանիզացիա, երիտասարդություն, միգրացիա, կրոնական գործոն, էթնիկ բազմազանություն (Լիբանանի, Սիրիայի և Իրաքի օրինակով)։ Հանձնարարված Էսսեում ուսանողը պետք է կարողանա վեր հանել պատմական դեպքերը և պատմագիտական մեթոդական գործիքների և համապատասխան տեսությունների օգնությամբ վեր հանի գործըթնացները, վերլուծի և գնահատի դրանք պատմական համատեքստում: Բաժին 5 Քաղաքական արդիականացում և բարեփոխումներ։ Թեմա՝ Պետական բարեփոխումներ, տնտեսական արդիականացում, թվային վերափոխում, սաուդական Vision 2030 ռազմավարություն (Եգիպտոսի, Սաուդյան Արաբիայի, ԱՄԷ-ի և Կատար-ի օրինակով)։ Հանձնարարված Էսսեում ուսանողը պետք է կարողանա վեր հանել պատմական դեպքերը և պատմագիտական մեթոդական գործիքների և համապատասխան տեսությունների օգնությամբ վեր հանի գործըթնացները, վերլուծի և գնահատի դրանք պատմական համատեքստում: Բաժին 6 Պետական կառավարման մոդելը և հակամարտությունների, անվտանգային հիմնախնդիրների ներազդեցությունը մոդելի ընտրության հարցում։ Թեմա՝ Ներքին հակամարտություններ, քաղաքացիական պատերազմներ, ահաբեկչություն, տարածաշրջանային անվտանգություն (Սիրիայի, Եմենի և Պաղեստինի օրինակով)։ Հանձնարարված Էսսեում ուսանողը պետք է կարողանա վեր հանել պատմական դեպքերը և պատմագիտական մեթոդական գործիքների և համապատասխան տեսությունների օգնությամբ վեր հանի գործըթնացները, վերլուծի և գնահատի դրանք պատմական համատեքստում: Բաժին 7 Արտաքին քաղաքականություն և տարածաշրջանային առաջնորդություն։ Թեմա՝ Տարածաշրջանային ուժային կենտրոնները, մրցակցությունը, դիվանագիտությունը, ինտեգրման գործընթացների առանձնահատկությունները (Սաուդյան Արաբիայի Եգիպտոսի, Կատարի և ԱՄԷ-ի օրինակով)։ Հանձնարարված Էսսեում ուսանողը պետք է կարողանա վեր հանել պատմական դեպքերը և պատմագիտական մեթոդական գործիքների և համապատասխան տեսությունների օգնությամբ վեր հանի գործըթնացները, վերլուծի և գնահատի դրանք պատմական համատեքստում: Բաժին 8 Մերձավոր Արևելքի զարգացման արդի միտումները։ Թեմա՝ Տնտեսական վերափոխումներ, արհեստական բանականություն, տրանսպորտային միջանցքներ և հանգույցներ, նոր աշխարհաքաղաքական դաշինքներ (Սաուդյան Արաբիայի, ԱՄԷ-ի, Կատար-ի և Եգիպտոս-ի օրինակով)։ Հանձնարարված Էսսեում ուսանողը պետք է կարողանա վեր հանել պատմական դեպքերը և պատմագիտական մեթոդական գործիքների և համապատասխան տեսությունների օգնությամբ վեր հանի գործըթնացները, վերլուծի և գնահատի դրանք պատմական համատեքստում:
1802	Թարգմանության տեսություն և նշանագիտություն	6
7-րդ՝ աշնանային Դաս. -60ժ 4 ժամ/շաբ. Факультативный 1802/Բ34 1. Цель курса ուսանողների մոտ ձևավորել համակարգված գիտելիքներ թարգմանության՝ որպես նշանագիտական և հաղորդակցական գործընթացի վերաբերյալ՝ զարգացնելով իմաստի փոխանցման, փոխակերպման և ապակոդավորման մեխանիզմների տեսական ըմբռնումը տարբեր լեզուների և նշանային համակարգերի փոխազդեցության համատեքստում։ Դասընթացի ընթացքում ուսումնասիրվում են թարգմանության հիմնական փուլերը, նշանի և նշանային համակարգերի ձևավորման սկզբունքները, տեքստի ստեղծման և զարգացման գործընթացները, ինչպես նաև մշակութային կոդերի փոխանցման առանձնահատկություններն ու դրանց հետ կապված թարգմանական խնդիրների վերլուծության և լուծման հիմնարար մոտեցումները։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. Բացատրել թարգմանության՝ որպես նշանագիտական և միջգիտակարգային գործընթացի տեսական հիմքերը և հիմնավորել նշանագիտության նշանակությունը թարգմանական գործունեության մեջ։ 2. Ներկայացնել նշանագիտության զարգացման հիմնական փուլերը, թարգմանության գործընթացի փուլերը, ինչպես նաև մշակութային կոդերի, նշանների և նշանային համակարգերի դերը իմաստի ձևավորման և փոխանցման գործընթացում։ 3. Բացատրել տեքստի ստեղծման, իմաստի կոդավորման, ապակոդավորման և հաղորդակցության հիմնական սկզբունքները տարբեր լեզվամշակութային միջավայրերում։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 4. Կիրառել նշանագիտական վերլուծության մեթոդները տարբեր տիպի տեքստերի ուսումնասիրության ընթացքում՝ բացահայտելով մշակութային կոդերը, սիմվոլները, փոխաբերությունները, ալյուզիաները և այլ իմաստաստեղծ տարրերը։ 5. Բացահայտել և վերլուծել նշանագիտական և մշակութային գործոններով պայմանավորված թարգմանչական խնդիրները, գնահատել դրանց ազդեցությունը իմաստի փոխանցման վրա և հիմնավորել համապատասխան թարգմանական լուծումները։ 6. Գնահատել թարգմանության որակը՝ վերլուծելով իմաստային, մշակութային և հաղորդակցական համարժեքության աստիճանը բնագրի և թարգմանության միջև։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան) 7. Քննադատաբար վերլուծել տարբեր մշակույթներում իմաստի ձևավորման և փոխանցման առանձնահատկությունները՝ հիմնավորելով մշակութային համատեքստի ազդեցությունը հաղորդակցության արդյունավետության վրա։ 8. Կիրառել միջգիտակարգային մոտեցում տեքստերի և հաղորդակցական երևույթների ուսումնասիրության և մեկնաբանության ընթացքում։ 9. Ձևակերպել փաստարկված եզրակացություններ և ներկայացնել մասնագիտական գնահատականներ՝ օգտագործելով ակադեմիական լեզու և հիմնավորված վերլուծություն։ 3. Описание ուսանողների մոտ ձևավորել համակարգված գիտելիքներ թարգմանության՝ որպես նշանագիտական և հաղորդակցական գործընթացի վերաբերյալ՝ զարգացնելով իմաստի փոխանցման, փոխակերպման և ապակոդավորման մեխանիզմների տեսական ըմբռնումը տարբեր լեզուների և նշանային համակարգերի փոխազդեցության համատեքստում։ Դասընթացի ընթացքում ուսումնասիրվում են թարգմանության հիմնական փուլերը, նշանի և նշանային համակարգերի ձևավորման սկզբունքները, տեքստի ստեղծման և զարգացման գործընթացները, ինչպես նաև մշակութային կոդերի փոխանցման առանձնահատկություններն ու դրանց հետ կապված թարգմանական խնդիրների վերլուծության և լուծման հիմնարար մոտեցումները։ 4. Стили и методы преподавания и обучения · Ինտերակտիվ դասախոսություն և ուղղորդված քննարկում · Խնդրահեն ուսուցում · Հանձնարարական ընթերցանություն · Շրջված լսարան · Խմբային աշխատանք · Կարճ լսարանային գործնական առաջադրան 5. Методы и критерии оценки 1.Ինքնուրույն աշխատանք (3 միավոր) Գնահատման մեթոդ. Վերլուծական հետազոտական աշխատանք (Case Study) Ուսանողն ընտրում է բնագիր և դրա մեկ կամ մի քանի թարգմանություններ, կատարում է դրանց նշանագիտական և մշակութային համեմատական վերլուծություն, բացահայտում է մշակութային կոդերը, սիմվոլները, փոխաբերությունները, ալյուզիաները և այլ իմաստաստեղծ տարրերը, գնահատում է թարգմանական լուծումների արդյունավետությունը և առաջարկում սեփական հիմնավորված տարբերակները՝ հղում կատարելով համապատասխան տեսական մոտեցումներին։ Գնահատման չափանիշներ 1.Նշանագիտական և տեսական վերլուծության խորություն - 1.0 միավոր · 1.0 - Կիրառված են համապատասխան տեսություններ, կատարված է խորքային և ինքնուրույն վերլուծություն։ · 0.5 - Տեսությունները կիրառված են մասնակի կամ վերլուծությունը մակերեսային է։ · 0 - Վերլուծությունը հիմնականում նկարագրական է կամ բացակայում է։ 2. Թարգմանչական խնդիրների բացահայտում և հիմնավորում - 1.0 միավոր · 1.0 - Բոլոր հիմնական խնդիրները բացահայտված են և հիմնավորված։ · 0.5 - Բացահայտված են միայն մի մասը կամ հիմնավորումները թերի են։ · 0 - Խնդիրները չեն բացահայտվել կամ հիմնավորում չկա։ 3. Ակադեմիական ներկայացում և աղբյուրների օգտագործում - 1.0 միավոր · 1.0 - Աշխատանքը կառուցվածքային է, օգտագործված են գիտական աղբյուրներ և պահպանված է ակադեմիական ոճը։ · 0.5 - Կան կառուցվածքային կամ հղումների թերություններ։ · 0 - Ակադեմիական պահանջները չեն պահպանվել։ 2. Ընթացիկ ստուգում (3 միավոր) Գնահատման մեթոդ. Open-book վերլուծական առաջադրանք թվային հարթակում Ուսանողներին տրամադրվում է կարճ տեքստ կամ թարգմանական իրավիճակ, որի հիման վրա նրանք պետք է բացահայտեն նշանագիտական և մշակութային խնդիրները, ներկայացնեն դրանց մեկնաբանությունը և հիմնավորեն հնարավոր թարգմանական լուծումները։ Առաջադրանքը կարող է իրականացվել Moodle հարթակի միջոցով՝ սահմանափակ ժամանակում։ Գնահատման չափանիշներ 1. Խնդրի ճիշտ նույնականացում - 1.0 միավոր · 1.0 - Ճիշտ են բացահայտվել բոլոր հիմնական նշանագիտական և մշակութային խնդիրները։ · 0.5 - Բացահայտվել են միայն հիմնական խնդիրների մի մասը։ · 0 - Խնդիրը սխալ է մեկնաբանվել։ 2. Տեսության կիրառություն - 1.0 միավոր · 1.0 - Տեսական հասկացությունները կիրառված են ճշգրիտ և նպատակային։ · 0.5 - Տեսության կիրառումը մասնակի է։ · 0 - Տեսական հիմնավորում չկա։ 3. Փաստարկված եզրակացություն - 1.0 միավոր · 1.0 - Առաջարկված լուծումները հիմնավորված և տրամաբանական են։ · 0.5 - Եզրակացությունը մասնակի հիմնավորված է։ · 0 - Եզրակացություն կամ հիմնավորում չկա։ 3.Առաջին ընթացիկ քննություն (3 միավոր) Գնահատման մեթոդ. Վերլուծական դեպքի քննություն (Case Analysis) Ուսանողին առաջարկվում է անծանոթ տեքստ կամ թարգմանական օրինակ, որտեղ անհրաժեշտ է բացահայտել նշանային համակարգերը, մշակութային կոդերը և դրանց ազդեցությունը իմաստի փոխանցման վրա, վերլուծել առաջացող թարգմանչական խնդիրները և հիմնավորել ընտրված թարգմանական ռազմավարությունը՝ կիրառելով դասընթացում ուսումնասիրված տեսությունները։ Գնահատման չափանիշներ 1. Տեքստի նշանագիտական վերլուծություն - 1.0 միավոր · 1.0 - Տեքստի բոլոր էական նշանային և մշակութային տարրերը ճիշտ են բացահայտվել։ · 0.5 - Բացահայտվել են միայն առանձին տարրեր։ · 0 - Վերլուծությունը սխալ է կամ բացակայում է։ 2. Թարգմանական ռազմավարության ընտրություն և հիմնավորում - 1.0 միավոր · 1.0 - Ընտրված ռազմավարությունը լիարժեք հիմնավորված է։ · 0.5 - Հիմնավորումը մասնակի է։ · 0 - Ռազմավարությունը հիմնավորված չէ։ 3. Քննադատական վերլուծություն - 1.0 միավոր · 1.0 - Ներկայացված են ինքնուրույն և հիմնավորված դատողություններ։ · 0.5 - Վերլուծությունը հիմնականում նկարագրական է։ · 0 - Քննադատական վերլուծություն չկա։ 4. Երկրորդ ընթացիկ քննություն (3 միավոր) Գնահատման մեթոդ. Համեմատական քննադատական վերլուծություն Ուսանողը համեմատում է նույն բնագրի երկու տարբեր թարգմանություններ՝ գնահատելով դրանց համարժեքությունը նշանագիտական, մշակութային և հաղորդակցական տեսանկյուններից։ Նա հիմնավորում է յուրաքանչյուր թարգմանության առավելություններն ու սահմանափակումները և առաջարկում է բարելավված թարգմանական լուծումներ՝ հիմնվելով մասնագիտական գրականության վրա։ Գնահատման չափանիշներ 1. Թարգմանությունների համեմատական գնահատում - 1.0 միավոր · 1.0 - Համեմատությունը բազմակողմանի և հիմնավորված է։ · 0.5 - Համեմատությունը մասնակի է։ · 0 - Համեմատություն գրեթե չկա։ 2. Թարգմանչական լուծումների գնահատում - 1.0 միավոր · 1.0 - Լուծումները գնահատված են մասնագիտական չափանիշներով։ · 0.5 - Գնահատումը մասնակի է։ · 0 - Գնահատում չկա։ 3. Այլընտրանքային առաջարկների հիմնավորում - 1.0 միավոր · 1.0 - Առաջարկված են հիմնավորված այլընտրանքային լուծումներ։ · 0.5 - Առաջարկները մասնակի հիմնավորված են։ · 0 - Այլընտրանքային լուծումներ չեն առաջարկվել։ 5. Եզրափակիչ քննություն (8 միավոր) Գնահատման մեթոդ. Բանավոր համալիր քննություն՝ տեքստի նշանագիտական վերլուծությամբ Քննության ընթացքում ուսանողին տրամադրվում է անծանոթ տեքստ կամ դրա հատված, որը պարունակում է մշակութային, խորհրդանշական և միջտեքստային տարրեր։ Ուսանողը կատարում է նշանագիտական վերլուծություն, բացահայտում է թարգմանչական հիմնական խնդիրները, գնահատում հնարավոր թարգմանական ռազմավարությունները և հիմնավորում իր ընտրած լուծումները՝ հղում կատարելով նշանագիտության և թարգմանության տեսության համապատասխան հայեցակարգերին։ Քննությունը ներառում է նաև մասնագիտական քննարկում, որի ընթացքում գնահատվում են ուսանողի քննադատական մտածողությունը, տեսական գիտելիքների ինտեգրված կիրառումը և մասնագիտական փաստարկման կարողությունը։ Գնահատման չափանիշներ 1. Նշանագիտական և մշակութային վերլուծության ամբողջականություն - 2 միավոր · 2 - Վերլուծությունը ամբողջական, խորքային և տեսականորեն հիմնավորված է։ · 1 - Վերլուծությունը մասնակի է կամ որոշ հիմնավորումներ բացակայում են։ · 0 - Վերլուծությունը թերի է կամ սխալ։ 2. Տեսական հայեցակարգերի կիրառություն - 2 միավոր · 2 - Համապատասխան տեսությունները կիրառված են ճշգրիտ և նպատակային։ · 1 - Տեսության կիրառումը մասնակի է։ · 0 - Տեսական հիմնավորում չկա։ 3. Թարգմանական լուծումների գնահատում և հիմնավորում - 2 միավոր · 2 - Ընտրությունները հիմնավորված են, քննարկված են այլընտրանքային տարբերակները։ · 1 - Հիմնավորումները մասնակի են։ · 0 - Լուծումները չեն հիմնավորվել։ 4. Մասնագիտական հաղորդակցություն և քննադատական մտածողություն - 2 միավոր · 2 - Պատասխանը տրամաբանական է, փաստարկված, օգտագործվում է մասնագիտական տերմինաբանություն, ուսանողը կարողանում է պատասխանել լրացուցիչ հարցերին։ · 1 - Կան առանձին բացթողումներ կամ փաստարկման թուլություններ։ · 0 - Պատասխանը չի համապատասխանում ակադեմիական պահանջներին։ 6. Список основной литературы Նունե Դիլանյան, Դասախոսություների շարք, Roman Jakobson, “On Linguistic Aspects of Translation” - Umberto Eco. A Theory of Semiotics - https://shorturl.at/DcwAV Translation, Semiotics and Ideology - Лотман Ю. М. Статьи по семиотике культуры и искусстваю Лотман Ю.МЮ Семиосфера Культура и взрыв. Внутри мыслящих миров. Статьи Исследования. Заметки. - https://shorturl.at/hSBz9 Min Niu and Saengchan Hemchua Translation semiotics and semiosic translation: clarification of disciplinary intension and concept (2022) Տ. Սիմյան. Գրականագետը, նշանագիտությունը եվ դրա կիրառությունը, Տ. Սիմյան, Նշանագիտությունն իբրև գիտություն և մեթոդ, դասախոսությունների շարք, https://www.youtube.com/playlist?list=PL4KoDsFlfH10959_k8IbadmiXCbRia_EV 7. Основная часть курса Թեմաններ · Նախաբան. Դասընթացի բովանդակությունը, հիմքերև և մեթոդաբանությունը։ · Թարգմանության բազմադիսցիպլինար բնույթը · Թարգմանության գործընթացը. Փուլեր. Տեքստի ծնունդը · Տեքստ և նշան . Սոսյուր, Բենվենիստ, Պիրս, Ֆրեգե · Նշանագիտության ծնունդը։ Roman Jakobsonon. Linguistic Aspects of Translation · Նշանագիտության ճանապարհը · Մշակութային կոդեր · Միջմշակութային բացեր · Մշակութային կոդերի վերծանման սխալներ · Փոխաբերությունը որպես բարդ, բազմամակարդակ նշան և սեմիոզի վառ դրսևորում։ Լակոֆֆ. · Դարձվածային միավորները որպես նշանագիտության դրսևորումներ։ · Հումորը որպես նշանագիտոևթյան դրսևորում։ · Արհեստական բանականությունը, նշանագիտությունը և թարգմանությունը։ · Բնագրի (բանաստեղծական) տեքստի նշանագիտական վերլուծություն · Բնագրի (բանաստեղծական) տեքստի նշանագիտական վերլուծություն արդյունքում առանձնացված թարգմանչական խնդիրների սահմանում և համեմատական վերլուծություն · Բնագրի (բանաստեղծական) տեքստի նշանագիտական վերլուծություն - լեզուների այլ զույգ · Բնագրի (բանաստեղծական) տեքստի նշանագիտական վերլուծություն արդյունքում առանձնացված թարգմանչական խնդիրների սահմանում և համեմատական վերլուծություն - լեզուների այլ զույգ · Բնագրի (արձակ) տեքստի նշանագիտական վերլուծություն · Բնագրի (արձակ) տեքստի նշանագիտական վերլուծություն արդյունքում առանձնացված թարգմանչական խնդիրների սահմանում և համեմատական վերլուծություն · Բնագրի (արձակ) տեքստի նշանագիտական վերլուծություն - լեզուների այլ զույգ · Բնագրի (արձակ) տեքստի նշանագիտական վերլուծություն արդյունքում առանձնացված թարգմանչական խնդիրների սահմանում և համեմատական վերլուծություն - լեզուների այլ զույգ · Արաբերեն տեքստի նշանագիտական վերլուծություն · Արաբերեն տեքստի նշանագիտական վերլուծություն արդյունքում առանձնացված թարգմանչական խնդիրների սահմանում և համեմատական վերլուծություն
1802	Մերձավորարևելյան տարածաշրջանի կրոնական և սոցիալ-փիլիսոփայական շարժումները	6
7-րդ՝ աշնանային Դաս. -60ժ 4 ժամ/շաբ. Факультативный 1802/Բ33 1. Цель курса · ուսանողների մոտ ձևավորել համընդհանուր պատկերացում ուսումնասիրվող տարածաշրջանի կրոնական և փիլիսոփայական շարժումների վերաբերյալ, · ուսանողներին ծանոթացնել ուսումնասիրվող տարածաշրջանի կրոնական և փիլիսոփայական շարժումների զարգացման առանձնահատկություններին։ · ուսանողների մոտ ձևավորել համընդհանուր պատկերացում մուսուլմանական գաղափարական, քաղաքական և սոցիալական մտքի զարգացման ընթացքի վերաբերյալ, · ուսանողներին ծանոթացնել իսլամի կրոնագաղափարական, կրոնաիրավական և փիլիսոփայական համակարգերում զարգացման առանձնահատկություններին միջնադարում։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. թվարկել իսլամի ուսումնասիրվող տարածաշրջանի կրոնական և փիլիսոփայական շարժումները, 2. ձևակերպել ուսումնասիրվող տարածաշրջանի կրոնական և փիլիսոփայական շարժումների գաղափարախոսության զարգացման և կայացման առանձնահատկությունները։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 3. գնահատել ուսումնասիրվող տարածաշրջանի կրոնական և փիլիսոփայական շարժումների գաղափարախոսության զարգացման և կայացման առանձնահատկությունների պատճառահետևանքային կապը, 4. վերլուծել ուսումնասիրվող տարածաշրջանի կրոնական և փիլիսոփայական շարժումների դերն ու նշանակությունը արդի փուլում։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան) 5. քննարկել ուսումնասիրվող տարածաշրջանի կրոնական և փիլիսոփայական շարժումների գաղափարախոսության զարգացման և կայացման առանձնահատկությունները արդի փուլում։ 3. Описание · ուսանողների մոտ ձևավորել համընդհանուր պատկերացում ուսումնասիրվող տարածաշրջանի կրոնական և փիլիսոփայական շարժումների վերաբերյալ, · ուսանողներին ծանոթացնել ուսումնասիրվող տարածաշրջանի կրոնական և փիլիսոփայական շարժումների զարգացման առանձնահատկություններին։ · ուսանողների մոտ ձևավորել համընդհանուր պատկերացում մուսուլմանական գաղափարական, քաղաքական և սոցիալական մտքի զարգացման ընթացքի վերաբերյալ, · ուսանողներին ծանոթացնել իսլամի կրոնագաղափարական, կրոնաիրավական և փիլիսոփայական համակարգերում զարգացման առանձնահատկություններին միջնադարում։ 4. Стили и методы преподавания и обучения · Ինտերակտիվ դասախոսություն և ուղղորդված քննարկում · Խնդրահեն ուսուցում · Հանձնարարական ընթերցանություն · Շրջված լսարան · Խմբային աշխատանք · Կարճ լսարանային գործնական առաջադրան 5. Методы и критерии оценки 1. Ինքնուրույն աշխատանք (4 միավոր) Առաջադրանք. вւսանողը պատրաստում է թեմատիկ ինֆոգրաֆիկա, ժամանակագիծ (timeline) կամ համեմատական աղյուսակ, որին կցում է 500-700 բառանոց վերլուծական մեկնաբանություն։ Գնահատման չափանիշ · Բովանդակության ճշգրտություն 1 · Տեղեկատվության համակարգված ներկայացում 1 · Վերլուծական մեկնաբանություն 1.5 · Աղբյուրների ճիշտ օգտագործում 0.5 2. Առաջին ընթացիկ քննություն (4 միավոր) Ձևաչափը՝ Վիկտորինա կազմված «Բաց գիրք» մեթոդով 15-20 հարց · Համապատասխանեցում · Ժամանակացույց · Բազմակի ընտրության · Պատճառահետևանքային կապ Շեշտը ոչ թե թվականների, այլ գործընթացների վրա։ Գնահատման չափանիշ · Հասկացությունների ճիշտ կիրառում 1 · Պատմական գործընթացների ընկալում 1 · Պատճառահետևանքային կապերի բացահայտում 1 · Պատասխանների հիմնավորվածությունը 1 3. Երկրորդ ընթացիկ քննություն (4 միավոր) Ձևաչափը՝ Աղբյուրի վերլուծության թեստ Ուսանողը ստանում է (մեկ պատմական քարտեզ, մեկ լուսանկար կամ պաստառ, մեկ կարճ փաստաթուղթ) և պատասխանում է դրանց վերաբերյալ կառուցվածքային հարցերի։ Գնահատման չափանիշ · Աղբյուրի ընթերցում 1 · Պատմական համատեքստի բացահայտում 1 · Վերլուծություն 1 · Եզրակացություն 1 4. Եզրափակիչ քննություն (8 միավոր) Ձևաչափը՝ Վերլուծական առաջադրանք Տրվում է մեկ պատմական իրավիճակ, որը ուսանողը պետք է վերլուծի։։ Գնահատման չափանիշ · Փաստերի ճիշտ օգտագործում 2 · Վերլուծություն և համեմատություն 3 · Հիմնավորված եզրակացություն 2 · Ակադեմիական լեզու և կառուցվածք 1 6. Список основной литературы Roy O., Globalized Islam: The Search for a New Ummah. Columbia University Press. 2004 Kepel G., Jihad: The Trail of Political Islam, London, I.B. Tauris, 2004. Ramadan T., The Arab Awakening: Islam and the New Middle East. London: Allen Lane. 2012 Asad T., Formations of the Secular: Christianity, Islam, Modernity. Stanford University Press, 2003 Watt W. M., Islamic Philosophy and Theology, Edinburgh University Press, 1985 H. Wolfson, The Philosophy of the Kalam, Harvard University Press, 1976 Игнатенко А.А. В поисках счастья: общественно-политические воззрения арабо-исламских философов средневековья. М.: Мысль, 1989 7. Основная часть курса 1. Բաժին 1. Իսլամում իդեալական հասարակության և պետության (քաղաքի) կոնցեպտները 2. Բաժին 2. Իսլամական վերածնության և բարեփոխումների սոցիալ-փիլիսոփայական շարժումները (XIX-XX դդ.) 3. Բաժին 3. Ժամանակակից իսլամական գաղափարախոսություններ և քաղաքական շարժումներ
1802	Արաբերենի բարբառներ-2	6
7-րդ՝ աշնանային Գործ.-60 ժ 4 ժամ/շաբ. Факультативный 1802/Բ35 1. Цель курса արաբական (Եգիպտոսի) բարբառների առանձնահատկությունների ուսուցումը և լսելու, լեզվակիրների հետ շփվելու և թարգմանելու ունակությունների զարգացումը։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. ներկայացնել գրական արաբերենի և արաբական (Եգիպտոսի) բարբառների հնչյունաբանական, քերականական, բառակազմական ընդհանրություններ ու տարբերությունները, 2. մեկնաբանել նախադասության կազմության առանձնահատկությունները։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 3. թարգմանել Ա2 մակարդակի ցանկացած տեքստ արաբական (Եգիպտոսի) բարբառներով, 4. կիրառել ձեռք բերված գիտելիքը նոր և անծանոթ հաղորդակցական և մշակութային համատեքստերում Ա1 մակարդակի շրջանակում։ 3. Описание արաբական (Եգիպտոսի) բարբառների առանձնահատկությունների ուսուցումը և լսելու, լեզվակիրների հետ շփվելու և թարգմանելու ունակությունների զարգացումը։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունքներ, 2. ինքնուրույն աշխատանքների կատարում: 3. աուդիո և վիդեո նյութերի քննական դիտում, 4. իրավիճակային և դերային խաղեր 5. Методы и критерии оценки 1. մասնակցություն՝ 1 միավոր, 2. ընթացիկ ստուգում՝ բանավոր աշխատանք, 1 առաջադրանք առավելագույնը 2 միավոր, Նպատակը. Ստուգել արաբական բարբառներով անծանոթ տեքստից անհրաժեշտ ինֆորմացիան դուրս բերելու կարողությունը։ Առաջադրանքների տիպերը. - լսել բարբառով անծանոթ տեքստը միաժամանակ նկարելով (կամ համապատասխան տեղում գրելով) տեսքտում նկարագրվող սենյակը։ Գնահատվում է առօրյայի մասին պատմող տեքստից սենյակի բոլոր առարկաների՝ սենյակի համապատասխան մասում և իրար հետ ճիշտ հարաբերակցությամբ պատկերելու կարողությունը։ 3. ինքնուրույն աշխատանք՝ բանավոր աշխատանք, 1 առաջադրանք առավելագույնը 2 միավոր, Նպատակը. Ստուգել արաբական բարբառներով ամբողջական միտք արտահայտելու կարողությունը։ Առաջադրանքների տիպերը. - նկարել 2 րոպեանոց վիդեո հետևյալ թեմաներից մեկով. 1. Ընտանիքս, 2. Առօրյաս, 3. Ընկերս, 4. Քաղաքս/գյուղս Գնահատվում է նախադասության կառուցվածքը, արտասանությունը, բառերի ճիշտ ընտրությունը, մտքի ամբողջականությունը։ 4. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ 1. գրավոր աշխատանք, 1 առաջադրանք առավելագույնը 1 միավոր, Նպատակը. Ստուգել լսած տեքստը հասկանալու կարողությունը։ Առաջադրանքների տիպերը. - լսել տեքստը և լրացնել բաց թողնված բառերը, 2. բանավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 3 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր, Նպատակը. Ստուգել բարբառով խոսելու կարողությունը։ Առաջադրանքների տիպերը. - խոնարհել տրված բայերը, - բարբառով ասել տրված ժամը, - պատմել ինքն իր մասին 1 րոպե տևողությամբ։ Գնահատվում է արտասանությունը, առաջադրանքի ճիշտ կատարումը և նախադասության ճիշտ կառուցվածը։ 5. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ 1. գրավոր աշխատանք, 2 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր, Նպատակը. Ստուգել լսած տեքստը հասկանալու կարողությունը։ Առաջադրանքների տիպերը. - Լսել տեսքտը և լրացնել բաց թողնված բառերը, - լսել տեքստը և պատասխանել հարցերին։ 2. բանավոր աշխատանք, 2 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր, Նպատակը. Ստուգել բարբառով խոսելու կարողությունը։ Առաջադրանքների տիպերը. - պատմել, թե ինչպես գնալ մի վայրից մյուսը (գնահատվում է ուղղություններն արաբերեն բարբառներով արտահայտելու կարողությունը) - գրական արաբերենով տրված տեքստը վերաշարադրել բարբառով, Գնահատվում է արտասանությունը, առաջադրանքի ճիշտ կատարումը և նախադասության ճիշտ կառուցվածը։ 6. Եզրափակիչ քննություն. եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 7 միավոր առավելագույն արժեքով: Հարցատոմսը պարունակում է 3 հարց, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 2, 2 և 3 միավոր: Նպատակը. Ստուգել բարբառով հաղորդակցվելու կարողությունը։ Առաջադրանքների տիպերը. - նկարագրել տոմսում պատկերված տունը, - հարց ուղղել դասընկերոջը և պատասխանել նրա հարցին, - պատմել, թե ինչու է որոշել դառնալ արաբագետ և ինչ ոլորտում կուզի աշխատել։ Գնահատվում է արտասանությունը, առաջադրանքի ճիշտ կատարումը և նախադասության ճիշտ կառուցվածը։ 6. Список основной литературы Վահե Հակոբյան, Եգիպտական բարբառ (հիմնական գրականություն) Kamal Al Ekhnawy, ‘Arabi liblib-Egyptian Colloquial Arabic. Nahed Awny, Egyptian Colloquial.Brustad, K., Al-Batal, M., & Al-Tonsi, A. (2021). Al-Kitaab fii ta'allum al-'arabiyya: A textbook for beginning Arabic (3rd ed.). Georgetown University Press 7. Основная часть курса 1. Գրական արաբերենի և Եգիպտոսի բարբառների ձևահնչյունաբանական համակարգերի համեմատական վերլուծություն։ Նախադասության կառուցվածքի առանձնահատկությունները։ Բառակազմության առանձնահատկությունները։ 2. Ա1 մակարդակի թեմատիկ զրույցներ։
1801	Երկրորդ արևելյան լեզու (պարսկերեն)-2	6
7-րդ՝ աշնանային Գործն. – 60ժ 4 ժամ/շաբ. Факультативный 1802/Բ36 1. Цель курса · զարգացնել ընթերցելու, գրելու և թարգմանելու ունակությունները՝ ընդլայնված բառապաշարի հիմքի վրա։ · ապահովել նորմատիվ քերականական հենք և խոսքային իրադրությունների հիմնական ոլորտների բառապաշար։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն. 1. յուրացնել երկրորդ արևելյան լեզվի բայական և անվանական միավորների ձևաբանական հիմնական մոդելները, 2. բացատրել երկրորդ արևելյան լեզվի բառակազմական համակարգին բնորոշ առանձնահատկությունները։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ. 1. զարգացնել երկրորդ արևելյան լեզվով գրելու, ընթերցելու և թարգմանելու ունակությունները, ունենալ մինչև 600 միավորի բառապաշար։ 3. Описание · զարգացնել ընթերցելու, գրելու և թարգմանելու ունակությունները՝ ընդլայնված բառապաշարի հիմքի վրա։ · ապահովել նորմատիվ քերականական հենք և խոսքային իրադրությունների հիմնական ոլորտների բառապաշար։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունքներ, 2. ինքնուրույն աշխատանքների կատարում: 5. Методы и критерии оценки 1. մասնակցություն՝ 2 միավոր, 2. ընթացիկ ստուգումներ՝ բանավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 3 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր, 3. ինքնուրույն աշխատանք՝ գրավոր աշխատանք, 2 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր առավելագույն արժեքով, 4. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 4 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 0.5, 0.5, 0.5, 1.5 միավոր, 5. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 4 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 0.5, 0.5, 0.5, 1.5 միավոր, 6. Եզրափակիչ քննություն. եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 7 միավոր առավելագույն արժեքով: Հարցատոմսը պարունակում է 3 հարց, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 2, 2 և 3 միավոր: Միավորների քայլը 0,5 է: 6. Список основной литературы Բախշինյան Ք., Բիանջյան Հ., Ղազարյան Լ., Մելիքյան Գ., Պարսկերենի դասագիրք, Երևան, 2011: Նալբանդյան Գ., Պարսից լեզվի քերականություն, Երևան, ԵՊՀ, 1997: Овчинникова И.К., Мамед-Заде А.К., Учебник персидского языка, Москва, 1966. Purnāmdāryān T., Dars-e fārsi, Pajuhešgāh-e olum-e ensāni o motāleat-e farhangi, Tehrān, 1997. Рубинчик Ю.А., Граматика современного персидского языка, Москва, 2001. 7. Основная часть курса · Անդրարդարձ-սաստկական դերանունը պարսկերենում, գաղափար անցյալի դերբայի մասին · Վաղակատար և անցյալ վաղակատար ժամանակաձևերը պարսկերենում: · Բուն ապառնի, արաբական հոգնակիի կազմությունը պարսկերենում, խոսակցական արտահայտությունների ներմուծում: · Հրամայական եղանակը պարսկերենում, անդեմ եղանակավոր բայեր: · Գաղափար պայմանական- ստորադասական եղանակի մասին, պայմանական ստորադասական եղանակի ներկա-ապառնի (աորիստ) ժամանակաձևը պարսկերենում, եղանակավորող բառեր և բայեր, կիրառման առանձնահատկությունները:
1803	Երկրորդ արևելյան լեզու (թուրքերեն)-2	6
7-րդ՝ աշնանային Գործն. - 60ժ 4 ժամ/շաբ. Факультативный 1802/Բ36 1. Цель курса · զարգացնել ընթերցելու, գրելու և թարգմանելու ունակությունները՝ ընդլայնված բառապաշարի հիմքի վրա։ · ապահովել նորմատիվ քերականական հենք և խոսքային իրադրությունների հիմնական ոլորտների բառապաշար։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն. 1. յուրացնել երկրորդ արևելյան լեզվի բայական և անվանական միավորների ձևաբանական հիմնական մոդելները, 2. բացատրել երկրորդ արևելյան լեզվի բառակազմական համակարգին բնորոշ առանձնահատկությունները։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ. 1. զարգացնել երկրորդ արևելյան լեզվով գրելու, ընթերցելու և թարգմանելու ունակությունները, ունենալ մինչև 600 միավորի բառապաշար։ 3. Описание · զարգացնել ընթերցելու, գրելու և թարգմանելու ունակությունները՝ ընդլայնված բառապաշարի հիմքի վրա։ · ապահովել նորմատիվ քերականական հենք և խոսքային իրադրությունների հիմնական ոլորտների բառապաշար։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունքներ, 2. ինքնուրույն աշխատանքների կատարում: 5. Методы и критерии оценки 1. մասնակցություն՝ 2 միավոր, 2. ընթացիկ ստուգումներ՝ բանավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 3 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր, 3. ինքնուրույն աշխատանք՝ գրավոր աշխատանք, 2 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր առավելագույն արժեքով, 4. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 4 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 0.5, 0.5, 0.5, 1.5 միավոր, 5. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 4 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 0.5, 0.5, 0.5, 1.5 միավոր, 6. Եզրափակիչ քննություն. եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 7 միավոր առավելագույն արժեքով: Հարցատոմսը պարունակում է 3 հարց, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 2, 2 և 3 միավոր: Միավորների քայլը 0,5 է: 6. Список основной литературы Աաֆարյան Ա., Սողոմոնյան Ա., Լոքմագյոզյան Տ., Թուրքերենի դասագիրք, Գիրք Ա, Վեցերորդ լրամշակված հրատարակություն (երաշխավորվել է ՀՀ ԿԳՆ կողմից որպես դասագիրք բուհերի ուսանողների համար), Երևան, «Տիգրան Մեծ» հրատ., 2015: Ergin M., Türk Dil Bilgisi, İstanbul, 1980. Hengirmen M., Türkçe öğreniyoruz, c. 1-3, Ankara 1999. Кононов А.Н., Грамматика современного турецкого литературного языка, Л. 1956. Щека Ю. В., Интенсивный курс турецкого языка: Учебник, М., 1996. 7. Основная часть курса · Ժամանակակից թուրքերենի հնչյունական համակարգը: · Գոյականի թիվը, հոլովը, պատկանելիության ածանցները թուրքերենում: · Հրամայական եղանակ, բայի անորոշ ձևը: · Անվանական ստորոգյալի կազմությունը թուրքերենում: · Ներկա-շարունակական ժամանակաձևը ժամանակակից թուրքերենում:
1802	Երկրորդ արևելյան լեզու (ասորերեն)-1	6
6-րդ՝ գարնանային Գործն. - 60 ժ 4 ժամ/շաբ. Факультативный 1802/Բ30 1. Цель курса · ուսանողների մոտ ձևավորել ընթերցանության և գրելու, ինչպես նաև՝ ոչ բարդ թարգմանություններ կատարելու ունակություններ, · զարգացնել երկրորդ արևելյան լեզվին տիրապետելու լեզվաբանական հիմքը։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն. 1. յուրացնել երկրորդ արևելյան լեզվի հնչյունային, գրային և քերականական հասկացությունների կազմը, 2. հասկանալ երկրորդ արևելյան լեզվի ձևաբանական և շարահյուսական հիմնական օրինաչափությունները, բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ. 1. տիրապետել երկրորդ արևելյան լեզվի գրին, ընթերցել ու թարգմանել ոչ բարդ տեքստեր, ունենալ մինչև 300 միավոր բառապաշար։ 3. Описание · ուսանողների մոտ ձևավորել ընթերցանության և գրելու, ինչպես նաև՝ ոչ բարդ թարգմանություններ կատարելու ունակություններ, · զարգացնել երկրորդ արևելյան լեզվին տիրապետելու լեզվաբանական հիմքը։ 4. Стили и методы преподавания и обучения ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն. 1. յուրացնել երկրորդ արևելյան լեզվի հնչյունային, գրային և քերականական հասկացությունների կազմը, 2. հասկանալ երկրորդ արևելյան լեզվի ձևաբանական և շարահյուսական հիմնական օրինաչափությունները, բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ. 1. տիրապետել երկրորդ արևելյան լեզվի գրին, ընթերցել ու թարգմանել ոչ բարդ տեքստեր, ունենալ մինչև 300 միավոր բառապաշար։ 5. Методы и критерии оценки 1. մասնակցություն՝ 2 միավոր, 2. ընթացիկ ստուգումներ՝ բանավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 3 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր, 3. ինքնուրույն աշխատանք՝ գրավոր աշխատանք, 2 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր առավելագույն արժեքով, 4. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 4 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 0.5, 0.5, 0.5, 1.5 միավոր, 5. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 4 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 0.5, 0.5, 0.5, 1.5 միավոր, 6. Եզրափակիչ քննություն. եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 7 միավոր առավելագույն արժեքով: Հարցատոմսը պարունակում է 3 հարց, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 2, 2 և 3 միավոր: Միավորների քայլը 0,5 է: 6. Список основной литературы Հակոբյան Ա., Դասական ասորերեն, Երևան, 2005 7. Основная часть курса · Ասորերենի հնչյունային համակարգը։ Ձայնավորների կազմը և ֆունկցիոնալ դերը։ Գրային համակարգի առանձնահատկությունները: Գրույթների համակարգը։ · Ձևաբանական միավորների կազմությունը և բառի ձևաբանական կառուցվածքը։ Խոսքիմասային բաժանման առանձնահատկությունները։ · Հիմնական մասնիկները և նրանց գործառույթները։
1802	Երկրորդ արևելյան լեզու (ասորերեն)-2	6
7-րդ՝ աշնանային Գործն. - 60ժ 4 ժամ/շաբ. Факультативный 1802/Բ36 1. Цель курса · զարգացնել ընթերցելու, գրելու և թարգմանելու ունակությունները՝ ընդլայնված բառապաշարի հիմքի վրա։ · ապահովել նորմատիվ քերականական հենք և խոսքային իրադրությունների հիմնական ոլորտների բառապաշար։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն. 1. յուրացնել երկրորդ արևելյան լեզվի բայական և անվանական միավորների ձևաբանական հիմնական մոդելները, 2. բացատրել երկրորդ արևելյան լեզվի բառակազմական համակարգին բնորոշ առանձնահատկությունները։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ. 1. զարգացնել երկրորդ արևելյան լեզվով գրելու, ընթերցելու և թարգմանելու ունակությունները, ունենալ մինչև 600 միավորի բառապաշար։ 3. Описание · զարգացնել ընթերցելու, գրելու և թարգմանելու ունակությունները՝ ընդլայնված բառապաշարի հիմքի վրա։ · ապահովել նորմատիվ քերականական հենք և խոսքային իրադրությունների հիմնական ոլորտների բառապաշար։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունքներ, 2. ինքնուրույն աշխատանքների կատարում: 5. Методы и критерии оценки 1. մասնակցություն՝ 2 միավոր, 2. ընթացիկ ստուգումներ՝ բանավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 3 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր, 3. ինքնուրույն աշխատանք՝ գրավոր աշխատանք, 2 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր առավելագույն արժեքով, 4. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 4 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 0.5, 0.5, 0.5, 1.5 միավոր, 5. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 4 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 0.5, 0.5, 0.5, 1.5 միավոր, 6. Եզրափակիչ քննություն. եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 7 միավոր առավելագույն արժեքով: Հարցատոմսը պարունակում է 3 հարց, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 2, 2 և 3 միավոր: Միավորների քայլը 0,5 է: 6. Список основной литературы Հակոբյան Ա., Դասական ասորերեն, Երևան, 2005 7. Основная часть курса · Բայական համակարգ. պարզ բայական հիմքերի ընդլայնումը։ Ածանցյալ բայական կաղապարներ։ · Բայական հիմքերից ածանցվող անվանական կաղապարները։ · Շարահյուսական կառույցների բարդացումը։
1802	Մասնագիտական պրակտիկա	3
8-րդ կիսամյակ 90 ժամ 6 շաբաթ Факультативный 1802/Բ39 1. Цель курса գործնական աշխատանքների միջոցով զարգացնել ուսանողի մասնագիտական հմտությունները և փորձառությունը, մասնագիտական ոլորտում ինքնուրույն աշխատելու կարողությունները։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. նկարագրել մասնագիտական աշխատանքի հիմնական առանձնահատկությունները. 2. բացատրել բանասիրության ոլորտի ուսումնասիրությունների հիմնական խնդիրները։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 1. գործնականում կիրառել ստացած տեսական գիտելիքները. 2. իրականացնել գիտահետազոտական աշխատանք։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ 1. համակարգել արաբագիտության ոլորտի ուսումնասիրությունների վերաբերյալ տվյալներ. 2. մեկնաբանել գիտահետազոտական աշխատանքի կատարման ընթացքը 3. Описание գործնական աշխատանքների միջոցով զարգացնել ուսանողի մասնագիտական հմտությունները և փորձառությունը, մասնագիտական ոլորտում ինքնուրույն աշխատելու կարողությունները։ 4. Стили и методы преподавания и обучения Պրակտիկան կազմակերպվում է գիտական ղեկավարի հետ համատեղ կազմված և հաստատված ծրագրով։ Կարող է իրականացվել ԵՊՀ արևելագիտության ֆակուլտետում, ինչպես նաև ԵՊՀ հարակից այլ մասնագիտություններով ծրագրեր իրականացնող ամբիոններում կատարվող գիտական թեմաների և նախագծերի շրջանակներում։ ԵՊՀ-ից դուրս ուսանողական պրակտիկան կարող է անցկացվել, մասնավորապես, հետևյալ հաստատություններում՝ ՀՀ ԳԱԱ պրոֆիլային ինստիտուտներում, տարածաշրջանային խնդիրներին առնչվող վերլուծական կենտրոններում և ծառայություններում, Արտքին գործերի նախարարությունում, Մատենադարանի Արաբատառ ձեռագրերի բաժնում, ԶԼՄ-ներում, արտասահմանյան, այդ թվում՝ արաբական երկրների համալսարանների և գիտակրթական կենտրոնների հետ համագործակցության շրջանակներում։ 5. Методы и критерии оценки Պրակտիկան գնահատվում է ստուգարքի ձևով։ Պրակտիկան դրական (ստուգված) է գնահատվում այն դեպքում, եթե ուսանողը մասնակցել է պրակտիկային, կատարել ծրագրով նախատեսված առաջադրանքները, սահմանված ժամկետում ներկայացրել պրակտիկայի օրագիրը։ 6. Список основной литературы Գրականությունը նշանակվում է անհատական կարգով։ 7. Основная часть курса 1. Ծանոթացում պրակտիկայի անցկացման վայրի աշխատանքային առանձնահատկություններին 2. Կատարելիք աշխատանքի հստակ ձևակերպում 3. Կատարելիք աշխատանքի ժամանակացույցի կազմում 4. Ըստ ժամանակացույցի անհրաժեշտ աշխատանքների կատարում 5. Վերջնարդյունքների ամփոփում և գնահատում
1802	Լեզու, մտածողություն և հասարակություն	6
6-րդ՝ գարնանային Դաս. -60ժ 4 ժամ/շաբ. Факультативный 1802/Բ27 1. Цель курса Ուսանողների մոտ ձևավորել լեզվական երևույթների բազմակողմանի քննության վերլուծական գործիքակազմ՝ ծանոթացնելով լեզվի, մտածողության և հասարակության փոխհարաբերությունները մեկնաբանող հիմնական պատմահամեմատական, կառուցվածքային, ճանաչողական և սոցիոլեզվաբանական մոտեցումներին և զարգացնելով այդ մոտեցումները լեզվական երևույթների, մասնավորապես արաբերենի նյութի վերլուծության մեջ կիրառելու կարողությունը։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. ներկայացնել լեզվի, մտածողության և հասարակության փոխհարաբերությունները մեկնաբանող հիմնական պատմահամեմատական, կառուցվածքային, ճանաչողական և սոցիոլեզվաբանական մոտեցումները, ինչպես նաև ստանդարտ և խոսակցական լեզվի տարբերակների ու արաբերենի դիգլոսիայի առանձնահատկությունները։ 2. բացատրել լեզուների կառուցվածքային, ճանաչողական-իմաստաբանական, մշակութային և սոցիալական տարբերությունների ազդեցությունը մտածողության, իմաստի ձևավորման, ինչպես նաև հաղորդակցության և թարգմանության գործընթացների վրա։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 3. վերլուծել լեզվական երևույթները և համեմատել դրանց մեկնաբանությունները պատմահամեմատական, կառուցվածքային, ճանաչողական և սոցիոլեզվաբանական մոտեցումների շրջանակում։ 4. իրականացնել արաբերենի լեզվական, ճանաչողական և սոցիոլեզվաբանական երևույթների ինքնուրույն վերլուծություն և հիմնավորել սեփական եզրահանգումները համապատասխան տեսական մոտեցումների հիման վրա: գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան) 5. քննադատաբար գնահատել և համադրել մասնագիտական աղբյուրները, կիրառել տեսական գիտելիքը ուսումնասիրվող երևույթների վերլուծության մեջ և ձևակերպել հիմնավորված եզրահանգումներ։ 6. ձևակերպել և ներկայացնել ակադեմիական գրավոր և բանավոր խոսք՝ պահպանելով գիտական հաղորդակցման հիմնական պահանջները։ 3. Описание Ուսանողների մոտ ձևավորել լեզվական երևույթների բազմակողմանի քննության վերլուծական գործիքակազմ՝ ծանոթացնելով լեզվի, մտածողության և հասարակության փոխհարաբերությունները մեկնաբանող հիմնական պատմահամեմատական, կառուցվածքային, ճանաչողական և սոցիոլեզվաբանական մոտեցումներին և զարգացնելով այդ մոտեցումները լեզվական երևույթների, մասնավորապես արաբերենի նյութի վերլուծության մեջ կիրառելու կարողությունը։ 4. Стили и методы преподавания и обучения · Ինտերակտիվ դասախոսություն և ուղղորդված քննարկում՝ · Հանձնարարական ընթերցանություն · Շրջված լսարան · Խմբային աշխատանք և համագործակցային ուսումնառություն · Կարճ լսարանային գործնական առաջադրան 5. Методы и критерии оценки 1. Մասնակցություն՝ 0 միավոր դասերին ակտիվ մասնակցությունը գնահատվում է «Ընթացիկ ստուգման» բաղադրիչի շրջանակում։ Բացակայության դեպքում ուսանողը չի կարող վաստակել տվյալ դասի ընթացքում իրականացվող քննարկումների և կարճ առաջադրանքների համար նախատեսված միավորները (առավելագույնը՝ 4 միավոր): 2. Ընթացիկ ստուգում՝ տնային և լսարանային առաջադրանքներ, առավելագույն արժեքը՝ 4 միավոր (20%) ՆՊԱՏԱԿԸ - Խթանել և ստուգել ուսանողների ամենօրյա պատրաստվածությունը («շրջված լսարանի» մեթոդով), ակտիվ մասնակցությունը և զարգացնել տեսական նյութը գործնական օրինակների վերածելու հմտությունը։ · տեսական նյութի ըմբռնում և նախնական ընթերցանության պատրաստվածություն - 1.0 միավոր · վերլուծություն և համեմատություն քննարկումների ժամանակ - 1.0 միավոր · գրավոր/բանավոր ներկայացման հստակություն լսարանային առաջադրանքներում - 1.0 միավոր · կոնկրետ օրինակների կիրառություն և դրանց տեսական մեկնաբանություն -1.0 միավոր: 3. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ տեսական նյութի կիրառման գրավոր էսսե` 600-800 բառ, առավելագույն արժեքը՝ 4 միավոր (20%) ՆՊԱՏԱԿԸ - գնահատել կառուցվածքային լեզվաբանության հիմնական հասկացությունների կիրառումը և լեզվական իմաստի ձևավորման կառուցվածքային մեկնաբանությունը արաբերենի նյութի հիման վրա։ ԱՌԱՋԱԴՐԱՆՔ - վերլուծել ընտրված արաբերեն լեզվական նյութը կառուցվածքային լեզվաբանության հասկացությունների հիման վրա և ներկայացնել հիմնավորված եզրահանգումներ։ · տեսական հասկացությունների կիրառում - 1.5 միավոր · լեզվական նյութի վերլուծություն - 1.5 միավոր · տեքստի կառուցվածք, տրամաբանական անցումներ, հետևողականություն - 0.5 միավոր · ձևաչափային պահանջների պահպանում - 0.5 միավոր 4. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ հետազոտական բաղադրիչով էսսե 800-1200 բառ, առավելագույն արժեքը՝ 4 միավոր (20%) ՆՊԱՏԱԿ - գնահատել ակադեմիական աղբյուրների ինքնուրույն կիրառման և արաբերենի սոցիոլեզվաբանական կամ ճանաչողական երևույթների վերլուծության կարողությունը։ ԱՌԱՋԱԴՐԱՆՔ-ընտրել ճանաչողական կամ սոցիոլեզվաբանական մոտեցում և դրա շրջանակում իրականացնել փոքր հետազոտական վերլուծություն արաբերենի լեզվական նյութի հիման վրա։ · տեսական հենքի ըմբռնում և ակադեմիական աղբյուրների օգտագործում - 1.5 միավոր · աղբյուրների համադրում սեփական վերլուծության հետ - 1.5 միավոր · Տեքստի կառուցվածք, գաղափարների հստակություն և սահուն անցումներ - 0.5 միավոր · Գրավոր ոճ, ակադեմիական խոսք, տեխնիկական ձևաչափի և հղումների պահպանում - 0.5 միավոր 5 Եզրափակիչ քննություն՝ բանավոր ներկայացում զույգերով PPT սահիկաշարով` 10-12 րոպե, առավելագույն արժեքը՝ 8 միավոր (40%) ՆՊԱՏԱԿ - գնահատել դասընթացում ուսումնասիրված տեսական մոտեցումների կիրառման, համադրման և արաբերենի լեզվական նյութի վերլուծության կարողությունը: ԱՌԱՋԱԴՐԱՆՔ - զույգերով ներկայացնել արաբերենի որևէ լեզվական, ճանաչողական կամ սոցիոլեզվաբանական երևույթի վերլուծություն՝ կիրառելով առնվազն երկու տարբեր տեսական մոտեցում (օր.՝ կառուցվածքային և ճանաչողական, կառուցվածքային և սոցիոլեզվաբանական, ճանաչողական և սոցիոլեզվաբանական) և համեմատելով դրանց բացատրական հնարավորությունները · Տեսական վերլուծություն և մոտեցումների համադրում- 4 միավոր · Լեզվական նյութի ընտրություն և վերլուծության հիմնավորվածություն - 1.0 · Բանավոր ներկայացում և հարցերին պատասխանելու կարողություն - 2.0 միավոր · Սահիկաշարի կառուցվածք և ներկայացման կազմակերպվածություն - 0.5 միավոր · Համագործակցային աշխատանք - 0.5 միավոր 6. Список основной литературы Աճառյան Հ., Հայոց լեզվի պատմություն, Երևան, ԵՊՀ հրատ: Yule, George. The Study of Language. 5th ed. Cambridge: Cambridge University Press, 2014. George Yule, The Study of Language Johansson, Sverker. Origins of Language: Constraints on Hypotheses. Converging Evidence in Language and Communication Research, vol. 5, John Benjamins Publishing Company, 2005 Sverker Johansson, Origins of Language - Constraints on hypotheses Pinker, Steven. The Language Instinct: How the Mind Creates Language. New York: William Morrow and Company, 1994 Steven-Pinker. Language Instinct: How the Mind Creates Language Saussure, Ferdinand de. Course in General Linguistics. Edited by Charles Bally and Albert Sechehaye, translated by Wade Baskin, Philosophical Library, 1916 Ferdinant de Saussure, Course-in-General-Linguistics Culler, Jonathan D. Saussure. Fontana Modern Masters. London: Fontana, 1976. Jonathan Culler, Saussure Benveniste, Émile. 1971. “The Nature of the Linguistic Sign.” Translated by Mary Elizabeth Meek. In Problems in General Linguistics, 66-71. Coral Gables: University of Miami Press. (Original work published 1939) Emile Benveniste: The Nature of Linguistic Sign Holmes, Janet, and Nick Wilson. An Introduction to Sociolinguistics. 5th ed. London: Routledge, 2017. Evans, Vyvyan, and Melanie Green. Cognitive Linguistics: An Introduction. Edinburgh: Edinburgh University Press, 2006. Vyvyan Evans and Melanie Green: CognitiveLinguistics: An Introduction 0. Lakoff, George, and Mark Johnson. Metaphors We Live By. 2nd ed., University of Chicago Press, 2003. George Lakoff and Mark Johnson: Metaphors We Live By Wardhaugh, Ronald, and Janet M. Fuller. An Introduction to Sociolinguistics. 8th ed. Chichester: Wiley-Blackwell, 2015. Ronald Wardhaugh and Janet M Fuller: An Introduction to Sociolinguistics Ferguson, Charles A. Diglossia. Word, vol. 15, no. 2, 1959 Charles Ferguson: Diglossia Almasalami, Bassam Ali, and Reem Saad H. Al-Otaibi. “الازدواجية والثنائية اللغويتان في الدول العربية: المفهوم والأسباب والآثار (دراسة مقارنة) / Diglossia and Bilingualism in Arabic Countries: Concept, Causes and Effects (Comparative Study).” El Omda in Linguistics and Discourse Analysis, vol. 5, no. 2, 2021, pp. 412-424, 7. Основная часть курса Բաժին 1 - «Լեզվի բնույթը, ծագումն ու էվոլյուցիան» Բաժին 2 - «Լեզուն որպես համակարգ» Բաժին 3 - «Ճանաչողական (կոգնիտիվ) լեզվաբանություն և միջմշակութային թարգմանություն» Բաժին 4 - «Սոցիոլեզվաբանություն և արաբական աշխարհի լեզվավիճակը»
1802	Հայ-արաբական առնչությունները տարածաշրջանային հիմնախնդիրների առանցքում	6
6-րդ՝ գարնանային Դաս. -60ժ 4 ժամ/շաբ. Факультативный 1802/Բ26 1. Цель курса · ուսանողների մոտ ձևավորել համընդհանուր պատկերացում հայ-արաբական պատմական առնչությունների վերաբերյալ, · ուսանողներին ծանոթացնել հայ-արաբական պատմական առնչությունների առանձնհատկություններին։ · ուսանողների մոտ ձևավորել համընդհանուր պատկերացում մերձավորարևելյան տարածաշրջանի արդի հիմնախնդիրների վերաբերյալ, · ուսանողներին ծանոթացնել մերձավորարևելյան տարածաշրջանի արդի հիմնախնդիրների վերաբերյալ Հայաստանի Հանրապետության քաղաքականության առանձնհատկություններին։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. ներկայացնել հայ-արաբական պատմական առնչությունների հիմնախնդիրները, 2. ձևակերպել հայ-արաբական պատմական առնչությունների առանձնահատկությունները։ 3. ներկայացնել մերձավորարևելյան տարածաշրջանի արդի հիմնախնդիրները, 4. ձևակերպել մերձավորարևելյան տարածաշրջանի արդի հիմնախնդիրների առանձնահատկությունները։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 5. գնահատել հայ-արաբական պատմական առնչությունների առանձնահատկությունների պատճառահետևանքային կապը, 6. վերլուծել հայ-արաբական պատմական առնչությունների առանձնահատկությունները։ 7. գնահատել մերձավորարևելյան տարածաշրջանի արդի գործընթացների առանձնահատկությունների պատճառահետևանքային կապը, 8. վերլուծել մերձավորարևելյան տարածաշրջանի արդի գործընթացների դերն ու նշանակությունը, ինչպես նաև դրանց վերաբերյալ ՀՀ քաղաքականությունը։ գ. ընդհանրական/փոխանցելի կարողություններ (եթե այդպիսիք կան) 9. քննարկել հայ-արաբական պատմական առնչությունների զարգացման առանձնահատկությունները։ 10. քննարկել Մերձավոր Արևելքում ընթացող արդի գործընթացների զարգացման առանձնահատկությունները և Հայաստանի դիրքորոշումը այդ գործընթացների վերաբերյալ։ 3. Описание · ուսանողների մոտ ձևավորել համընդհանուր պատկերացում հայ-արաբական պատմական առնչությունների վերաբերյալ, · ուսանողներին ծանոթացնել հայ-արաբական պատմական առնչությունների առանձնհատկություններին։ · ուսանողների մոտ ձևավորել համընդհանուր պատկերացում մերձավորարևելյան տարածաշրջանի արդի հիմնախնդիրների վերաբերյալ, · ուսանողներին ծանոթացնել մերձավորարևելյան տարածաշրջանի արդի հիմնախնդիրների վերաբերյալ Հայաստանի Հանրապետության քաղաքականության առանձնհատկություններին։ 4. Стили и методы преподавания и обучения · Ինտերակտիվ դասախոսություն և ուղղորդված քննարկում · Խնդրահեն ուսուցում · Հանձնարարական ընթերցանություն · Շրջված լսարան · Խմբային աշխատանք · Կարճ լսարանային գործնական առաջադրան 5. Методы и критерии оценки 1. Ինքնուրույն աշխատանք (4 միավոր) Առաջադրանք. вւսանողը պատրաստում է թեմատիկ ինֆոգրաֆիկա, ժամանակագիծ (timeline) կամ համեմատական աղյուսակ, որին կցում է 500-700 բառանոց վերլուծական մեկնաբանություն։ Գնահատման չափանիշ · Բովանդակության ճշգրտություն 1 · Տեղեկատվության համակարգված ներկայացում 1 · Վերլուծական մեկնաբանություն 1.5 · Աղբյուրների ճիշտ օգտագործում 0.5 2. Առաջին ընթացիկ քննություն (4 միավոր) Ձևաչափը՝ Վիկտորինա կազմված «Բաց գիրք» մեթոդով 15-20 հարց · Համապատասխանեցում · Ժամանակացույց · Բազմակի ընտրության · Պատճառահետևանքային կապ Շեշտը ոչ թե թվականների, այլ գործընթացների վրա։ Գնահատման չափանիշ · Հասկացությունների ճիշտ կիրառում 1 · Պատմական գործընթացների ընկալում 1 · Պատճառահետևանքային կապերի բացահայտում 1 · Պատասխանների հիմնավորվածություն 1 3. Երկրորդ ընթացիկ քննություն (4 միավոր) Ձևաչափը՝ Աղբյուրի վերլուծության թեստ Ուսանողը ստանում է (մեկ պատմական քարտեզ, մեկ լուսանկար կամ պաստառ, մեկ կարճ փաստաթուղթ) և պատասխանում է դրանց վերաբերյալ կառուցվածքային հարցերի։ Գնահատման չափանիշ · Աղբյուրի ընթերցում 1 · Պատմական համատեքստի բացահայտում 1 · Վերլուծություն 1 · Եզրակացություն 1 4. Եզրափակիչ քննություն (8 միավոր) Ձևաչափը՝ Վերլուծական առաջադրանք Տրվում է մեկ պատմական իրավիճակ, որը ուսանողը պետք է վերլուծի։։ Գնահատման չափանիշ · Փաստերի ճիշտ օգտագործում 2 · Վերլուծություն և համեմատություն 3 · Հիմնավորված եզրակացություն 2 · Ակադեմիական լեզու և կառուցվածք 1 6. Список основной литературы Ա.Տեր-Ղևոնդյան, Հայաստանը 7-8 դարերում, Երևան, 1996. Արաբական աղբյուրներ Բ, Իբն ալ-Ասիր, «Լիակատար պատմություն», Երևան 1981թ,(թարգմանություն բնագրից, առաջաբան և ծանոթագրություններ Ա. Տեր-Ղևոնդյանի)։ Ասորական աղբյուրներ Բ, Անանուն Եդեսացի, «Ժամանագրություն», Երևան 1982թ,(թարգմանություն բնագրից, առաջաբան և ծանոթագրություններ Լ. Տեր-Պետրոսյանի)։ Արաբական աղբյուրները Հայաստանի և հարևան երկրների մասին, Յակուտ ալ-Համավի,Աբու ալ-Ֆիդա, իբն-Շադդադ,կազմեց Հ.Նալբանդյան,Երևան 1965թ: Վ. Տեր-Ղևոնդյան, Կիլիկյան Հայաստանը և Արևելքի արաբական երկրները 1145-1226թթ, Երևան 1994 Կարապետյան Ռ., Արաբական երկրների նոր և նորագույն պատմություն, ԵՊՀ, Երևան, 2003: Բայբուրդյան Վ., Քրդերը, Հայկական հարցը և հայ-քրդական հարաբերությունները պատմության լույսի ներքո, Երևան, 2008: 7. Основная часть курса 1. Հայ-արաբական առնչությունները նախաիսլամական շրջանում 2. Հայ-արաբական հարաբերությունները իսլամի վաղ շրջանում 3. Հայ-արաբական առնչությունները ուշ միջնադարում 4. Հայ-արաբական հարաբերությունները հայոց պետականության շրջանում
1802	Արաբերենի բարբառներ-1	6
6-րդ՝ գարնանային Գործ.-60 ժ 4 ժամ/շաբ. Факультативный 1802/Բ29 1. Цель курса արաբական (Լևանտի և Ծոցի երկրների) բարբառների առանձնահատկությունների ուսուցումը և լսելու, լեզվակիրների հետ շփվելու և թարգմանելու ունակությունների զարգացումը։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն 1. ներկայացնել գրական արաբերենի և արաբական (Լևանտի և Ծոցի երկրների) բարբառների հնչյունաբանական, քերականական, բառակազմական ընդհանրություններ ու տարբերությունները, 2. մեկնաբանել նախադասության կազմության առանձնահատկությունները։ բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ 3. թարգմանել Ա2 մակարդակի ցանկացած տեքստ արաբական (Լևանտի և Ծոցի երկրների) բարբառներով, 4. կիրառել ձեռք բերված գիտելիքը նոր և անծանոթ հաղորդակցական և մշակութային համատեքստերում Ա1 մակարդակի շրջանակում։ 3. Описание արաբական (Լևանտի և Ծոցի երկրների) բարբառների առանձնահատկությունների ուսուցումը և լսելու, լեզվակիրների հետ շփվելու և թարգմանելու ունակությունների զարգացումը։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունքներ, 2. ինքնուրույն աշխատանքների կատարում: 3. աուդիո և վիդեո նյութերի քննական դիտում, 4. իրավիճակային և դերային խաղեր 5. Методы и критерии оценки 1. մասնակցություն՝ 1 միավոր, 2. ընթացիկ ստուգում՝ բանավոր աշխատանք, 1 առաջադրանք առավելագույնը 2 միավոր, Նպատակը. Ստուգել արաբական բարբառներով անծանոթ տեքստից անհրաժեշտ ինֆորմացիան դուրս բերելու կարողությունը։ Առաջադրանքների տիպերը. - լսել բարբառով անծանոթ տեքստը միաժամանակ նկարելով (կամ համապատասխան տեղում գրելով) տեսքտում նկարագրվող սենյակը։ Գնահատվում է առօրյայի մասին պատմող տեքստից սենյակի բոլոր առարկաների՝ սենյակի համապատասխան մասում և իրար հետ ճիշտ հարաբերակցությամբ պատկերելու կարողությունը։ 3. ինքնուրույն աշխատանք՝ բանավոր աշխատանք, 1 առաջադրանք առավելագույնը 2 միավոր, Նպատակը. Ստուգել արաբական բարբառներով ամբողջական միտք արտահայտելու կարողությունը։ Առաջադրանքների տիպերը. - նկարել 2 րոպեանոց վիդեո հետևյալ թեմաներից մեկով. 1. Ընտանիքս, 2. Առօրյաս, 3. Ընկերս, 4. Քաղաքս/գյուղս Գնահատվում է նախադասության կառուցվածքը, արտասանությունը, բառերի ճիշտ ընտրությունը, մտքի ամբողջականությունը։ 4. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ 1. գրավոր աշխատանք, 1 առաջադրանք առավելագույնը 1 միավոր, Նպատակը. Ստուգել լսած տեքստը հասկանալու կարողությունը։ Առաջադրանքների տիպերը. - լսել տեքստը և լրացնել բաց թողնված բառերը, 2. բանավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 3 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր, Նպատակը. Ստուգել բարբառով խոսելու կարողությունը։ Առաջադրանքների տիպերը. - խոնարհել տրված բայերը, - բարբառով ասել տրված ժամը, - պատմել ինքն իր մասին 1 րոպե տևողությամբ։ Գնահատվում է արտասանությունը, առաջադրանքի ճիշտ կատարումը և նախադասության ճիշտ կառուցվածը։ 5. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ 1. գրավոր աշխատանք, 2 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր, Նպատակը. Ստուգել լսած տեքստը հասկանալու կարողությունը։ Առաջադրանքների տիպերը. - Լսել տեսքտը և լրացնել բաց թողնված բառերը, - լսել տեքստը և պատասխանել հարցերին։ 2. բանավոր աշխատանք, 2 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր, Նպատակը. Ստուգել բարբառով խոսելու կարողությունը։ Առաջադրանքների տիպերը. - պատմել, թե ինչպես գնալ մի վայրից մյուսը (գնահատվում է ուղղություններն արաբերեն բարբառներով արտահայտելու կարողությունը) - գրական արաբերենով տրված տեքստը վերաշարադրել բարբառով, Գնահատվում է արտասանությունը, առաջադրանքի ճիշտ կատարումը և նախադասության ճիշտ կառուցվածը։ 6. Եզրափակիչ քննություն. եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 7 միավոր առավելագույն արժեքով: Հարցատոմսը պարունակում է 3 հարց, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 2, 2 և 3 միավոր: Նպատակը. Ստուգել բարբառով հաղորդակցվելու կարողությունը։ Առաջադրանքների տիպերը. - նկարագրել տոմսում պատկերված տունը, - հարց ուղղել դասընկերոջը և պատասխանել նրա հարցին, - պատմել, թե ինչու է որոշել դառնալ արաբագետ և ինչ ոլորտում կուզի աշխատել։ Գնահատվում է արտասանությունը, առաջադրանքի ճիշտ կատարումը և նախադասության ճիշտ կառուցվածը։ 6. Список основной литературы Ս. Հովսէփեան. Մերձավոր Արևելքի երկրների արաբական բարբառներ, Երևան, 2021 Lennane R., Abdul Rahim I., Integrated Arabic. Syriac collocuial, Georgetown University, 2008 Brustad, K., Al-Batal, M., & Al-Tonsi, A. (2021). Al-Kitaab fii ta'allum al-'arabiyya: A textbook for beginning Arabic (3rd ed.). Georgetown University Press Gulf Arabic: the dialects of Kuwait, Bahrain, Qatar, UAE, and Oman : grammar, dialogues, and lexicon by Habaka J. Feghali . Dunwoody Press , 2008 7. Основная часть курса 1. Գրական արաբերենի և Լևանտի բարբառների ձևահնչյունաբանական համակարգերի համեմատական վերլուծություն։ Նախադասության կառուցվածքի առանձնահատկությունները։ Բառակազմության առանձնահատկությունները։ 2. Ա1 մակարդակի թեմատիկ զրույցներ։
1801	Երկրորդ արևելյան լեզու (պարսկերեն)-1	6
6-րդ՝ գարնանային Գործն. - 60ժ 4 ժամ/շաբ. Факультативный 1802/Բ30 1. Цель курса · ուսանողների մոտ ձևավորել ընթերցանության և գրելու, ինչպես նաև՝ ոչ բարդ թարգմանություններ կատարելու ունակություններ, · զարգացնել երկրորդ արևելյան լեզվին տիրապետելու լեզվաբանական հիմքը։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն. 1. յուրացնել երկրորդ արևելյան լեզվի հնչյունային, գրային և քերականական հասկացությունների կազմը, 2. հասկանալ երկրորդ արևելյան լեզվի ձևաբանական և շարահյուսական հիմնական օրինաչափությունները, բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ. 1. տիրապետել երկրորդ արևելյան լեզվի գրին, ընթերցել ու թարգմանել ոչ բարդ տեքստեր, ունենալ մինչև 300 միավոր բառապաշար։ 3. Описание · ուսանողների մոտ ձևավորել ընթերցանության և գրելու, ինչպես նաև՝ ոչ բարդ թարգմանություններ կատարելու ունակություններ, · զարգացնել երկրորդ արևելյան լեզվին տիրապետելու լեզվաբանական հիմքը։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունքներ, 2. ինքնուրույն աշխատանքների կատարում: 5. Методы и критерии оценки 1. մասնակցություն՝ 2 միավոր, 2. ընթացիկ ստուգումներ՝ բանավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 3 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր, 3. ինքնուրույն աշխատանք՝ գրավոր աշխատանք, 2 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր առավելագույն արժեքով, 4. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 4 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 0.5, 0.5, 0.5, 1.5 միավոր, 5. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 4 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 0.5, 0.5, 0.5, 1.5 միավոր, 6. Եզրափակիչ քննություն. եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 7 միավոր առավելագույն արժեքով: Հարցատոմսը պարունակում է 3 հարց, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 2, 2 և 3 միավոր: Միավորների քայլը 0,5 է: 6. Список основной литературы Բախշինյան Ք., Բիանջյան Հ., Ղազարյան Լ., Մելիքյան Գ., Պարսկերենի դասագիրք, Երևան, 2011: Նալբանդյան Գ., Պարսից լեզվի քերականություն, Երևան, ԵՊՀ, 1997: Овчинникова И.К., Мамед-Заде А.К., Учебник персидского языка, Москва, 1966. Purnāmdāryān T., Dars-e fārsi, Pajuhešgāh-e olum-e ensāni o motāleat-e farhangi, Tehrān, 1997. Рубинчик Ю.А., Граматика современного персидского языка, Москва, 2001. 7. Основная часть курса · Նախադասության կառուցվածքը, տեսակները, խոսքի մասերը պարսկերենում: · Անվանական ստորոգյալի կազմությունը, բայը պարսկերենում, ներկա և անցյալ ժամանակի օժանդակ բայերը · Հոլովական համակարգի արտահայտումը նախդիրների և հետդիրի օգնությամբ, գոյականի որոշյալ և անորոշ առման քերականական կարգը: · Իզաֆեթը պարսկերենում, գոյականական թվի քերականական կարգը: · Անձնական, ցուցական և հարցական դերանուններ, Պարսկերենի կցական անձնական դերանունները: · Բայահիմքերը պարսկերենում, բայի անդեմ ձևերը, անցողական և անանցողական բայեր: · Բայի եղանակաժամանակային քերականական կարգը, սահմանական եղանակի անցյալ կատարյալ և ներկա ապառնի ժամանակաձևերը · Ածականը պարսկերենում, որակական ածական, համեմատության աստիճանները: · Թվականը պարսկերենում, քանակական , դասական, կոտորակային և բաշխական թվականներ, դասանիշները թվականների հետ, ժամի, ամսաթվի արտահայտումը պարսկերենում:
1803	Երկրորդ արևելյան լեզու (թուրքերեն)-1	6
6-րդ՝ գարնանային Գործն. - 60ժ 4 ժամ/շաբ. Факультативный 1802/Բ30 1. Цель курса · ուսանողների մոտ ձևավորել ընթերցանության և գրելու, ինչպես նաև՝ ոչ բարդ թարգմանություններ կատարելու ունակություններ, · զարգացնել երկրորդ արևելյան լեզվին տիրապետելու լեզվաբանական հիմքը։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն. 1. յուրացնել երկրորդ արևելյան լեզվի հնչյունային, գրային և քերականական հասկացությունների կազմը, 2. հասկանալ երկրորդ արևելյան լեզվի ձևաբանական և շարահյուսական հիմնական օրինաչափությունները, բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ. 1. տիրապետել երկրորդ արևելյան լեզվի գրին, ընթերցել ու թարգմանել ոչ բարդ տեքստեր, ունենալ մինչև 300 միավոր բառապաշար։ 3. Описание · ուսանողների մոտ ձևավորել ընթերցանության և գրելու, ինչպես նաև՝ ոչ բարդ թարգմանություններ կատարելու ունակություններ, · զարգացնել երկրորդ արևելյան լեզվին տիրապետելու լեզվաբանական հիմքը։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունքներ, 2. ինքնուրույն աշխատանքների կատարում: 5. Методы и критерии оценки 1. մասնակցություն՝ 2 միավոր, 2. ընթացիկ ստուգումներ՝ բանավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 3 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր, 3. ինքնուրույն աշխատանք՝ գրավոր աշխատանք, 2 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր առավելագույն արժեքով, 4. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 4 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 0.5, 0.5, 0.5, 1.5 միավոր, 5. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 4 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 0.5, 0.5, 0.5, 1.5 միավոր, 6. Եզրափակիչ քննություն. եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 7 միավոր առավելագույն արժեքով: Հարցատոմսը պարունակում է 3 հարց, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 2, 2 և 3 միավոր: Միավորների քայլը 0,5 է: 6. Список основной литературы Աաֆարյան Ա., Սողոմոնյան Ա., Լոքմագյոզյան Տ., Թուրքերենի դասագիրք, Գիրք Ա, Վեցերորդ լրամշակված հրատարակություն (երաշխավորվել է ՀՀ ԿԳՆ կողմից որպես դասագիրք բուհերի ուսանողների համար), Երևան, «Տիգրան Մեծ» հրատ., 2015: Ergin M., Türk Dil Bilgisi, İstanbul, 1980. Hengirmen M., Türkçe öğreniyoruz, c. 1-3, Ankara 1999. Кононов А.Н., Грамматика современного турецкого литературного языка, Л. 1956. Щека Ю. В., Интенсивный курс турецкого языка: Учебник, М., 1996. 7. Основная часть курса · Ժամանակակից թուրքերենի հնչյունական համակարգը: · Գոյականի թիվը, հոլովը, պատկանելիության ածանցները թուրքերենում: · Հրամայական եղանակ, բայի անորոշ ձևը: · Անվանական ստորոգյալի կազմությունը թուրքերենում: · Ներկա-շարունակական ժամանակաձևը ժամանակակից թուրքերենում:
1802	Երկրորդ արևելյան լեզու (եբրայերեն)-1	6
6-րդ՝ գարնանային Գործն. - 60ժ 4 ժամ/շաբ. Факультативный 1802/Բ30 1. Цель курса · ուսանողների մոտ ձևավորել ընթերցանության և գրելու, ինչպես նաև՝ ոչ բարդ թարգմանություններ կատարելու ունակություններ, · զարգացնել երկրորդ արևելյան լեզվին տիրապետելու լեզվաբանական հիմքը։ 2. Результаты обучения по программе ա. մասնագիտական գիտելիք և իմացություն. 1. յուրացնել երկրորդ արևելյան լեզվի հնչյունային, գրային և քերականական հասկացությունների կազմը, 2. հասկանալ երկրորդ արևելյան լեզվի ձևաբանական և շարահյուսական հիմնական օրինաչափությունները, բ. գործնական մասնագիտական կարողություններ. 1. տիրապետել երկրորդ արևելյան լեզվի գրին, ընթերցել ու թարգմանել ոչ բարդ տեքստեր, ունենալ մինչև 300 միավոր բառապաշար։ 3. Описание · ուսանողների մոտ ձևավորել ընթերցանության և գրելու, ինչպես նաև՝ ոչ բարդ թարգմանություններ կատարելու ունակություններ, · զարգացնել երկրորդ արևելյան լեզվին տիրապետելու լեզվաբանական հիմքը։ 4. Стили и методы преподавания и обучения 1. գործնական պարապմունքներ, 2. ինքնուրույն աշխատանքների կատարում: 5. Методы и критерии оценки 1. մասնակցություն՝ 2 միավոր, 2. ընթացիկ ստուգումներ՝ բանավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 3 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր, 3. ինքնուրույն աշխատանք՝ գրավոր աշխատանք, 2 միավոր առավելագույն արժեքով, 2 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը 1 միավոր առավելագույն արժեքով, 4. 1-ին ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 4 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 0.5, 0.5, 0.5, 1.5 միավոր, 5. 2-րդ ընթացիկ քննություն՝ գրավոր աշխատանք, 3 միավոր առավելագույն արժեքով, 4 առաջադրանք, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 0.5, 0.5, 0.5, 1.5 միավոր, 6. Եզրափակիչ քննություն. եզրափակիչ քննությունը բանավոր է՝ 7 միավոր առավելագույն արժեքով: Հարցատոմսը պարունակում է 3 հարց, յուրաքանչյուրը՝ համապատասխանաբար 2, 2 և 3 միավոր: Միավորների քայլը 0,5 է: 6. Список основной литературы Հակոբյան Ա., Արդի եբրայերեն, մաս 1, Երևան, 2014 7. Основная часть курса · Եբրայերենի հնչյունային համակարգը։ Ձայնավորների կազմը և ֆունկցիոնալ դերը։ Գրային համակարգի առանձնահատկությունները: Գրույթների համակարգը։ · Ձևաբանական միավորների կազմությունը և բառի ձևաբանական կառուցվածքը։ Խոսքիմասային բաժանման առանձնահատկությունները։ · Հիմնական մասնիկները և նրանց գործառույթները։

Арабистика

Программа бакалавриата

Учебный план

Общеобразовательный модуль

Специализированный модуль

Другие образовательные модули