August 03, 2026 | 16:15
Graduates
AI does not replace deep knowledge, but it can multiply your effectiveness – YSU alumnus Gagik Amirkhanyan
YSU Faculty of Mathematics and Mechanics alumnus Gagik Amirkhanyan's career is a strong example of how fundamental science can become a driving force behind modern technologies. While working on the development of advanced artificial intelligence (AI) systems, Gagik continues to maintain close ties with the university. He received the YSU Alumni Excellence Award at the YSU Alumni Forum for his continued support of the university community and contribution to the development of education.
- Գագի՛կ, ԵՊՀ մաթեմատիկայի և մեխանիկայի ֆակուլտետն ավարտելուց և թեկնածուական ատենախոսությունը պաշտպանելուց հետո Դուք շարունակեցիք կրթությունը արտերկրում: Ո՞ր համալսարանն ընտրեցիք, ի՞նչ կրթություն ստացաք:
- Ես ընտրեցի Ջորջիայի տեխնոլոգիական ինստիտուտը (Georgia Tech), որտեղ ստացա մաթեմատիկայի PhD աստիճան։ Իմ ուսումնասիրության հիմնական ուղղություններն էին հարմոնիկ անալիզը և ադիտիվ կոմբինատորիկան։
- ԵՊՀ-ում ստացած ո՞ր հիմնարար գիտելիքները կամ մտածողությունը ամենակիրառելին եղան այս տարիների ընթացքում։
- ԵՊՀ-ում ստացած ամենակարևոր բանը մաթեմատիկական ուժեղ հիմքն էր։ Այն սովորեցրեց մտածել խորությամբ, ճշգրիտ և համակարգված։ Հետագայում հասկացա, որ այդ մտածելակերպը կիրառելի է ոչ միայն մաթեմատիկայում, այլև արհեստական բանականության (ԱԲ) ժամանակակից համակարգերի զարգացման մեջ։ Հետազոտական խնդիրների շուրջ աշխատելը, մանրուքների նկատմամբ ուշադրությունը և ապացուցողական մտածողությունը մեծապես օգնել են ինձ տեխնոլոգիական ոլորտում։
- Որպես «Google»-ի աշխատակից՝ կպատմե՞ք, թե այսօր ինչ հիմնական ուղղություններով է զարգանում արհեստական բանականությունը։ Ինչո՞վ եք զբաղվում ընկերությունում։
- «Google»-ի չհայտարարված ծրագրերի մասին, բնականաբար, չեմ կարող խոսել, բայց ընդհանուր ուղղությունը շատ հետաքրքիր է։ ԱԲ-ն պարզապես հարցերին պատասխանող համակարգերից աստիճանաբար անցնում է դեպի ավելի գործակալային («Agentic AI») համակարգեր։ Այսինքն՝ մոդելներ, որոնք կարող են ոչ միայն տեքստ ստեղծել, այլև պլանավորել, կատարել բազմաքայլ առաջադրանքներ և աշխատել տարբեր գործիքների հետ։ Մեծ ուշադրություն է դարձվում նաև մուլտիմոդալ ԱԲ-ի զարգացմանը՝ մոդելներ, որոնք հասկանում և համադրում են տեքստը, պատկերը և ձայնը։ Բացի դրանից՝ կարևոր ուղղություն է բաց մոդելների զարգացումը, օրինակ, «Gemma» ընտանիքի նման մոդելները, որոնք հասանելի են հետազոտողներին և ծրագրավորողներին։ Իմ աշխատանքը «Google»-ում կենտրոնացած է լեզվական մեծ մոդելների՝ LLM-ների զարգացման վրա։ Ես աշխատում եմ թե՛ մոդելների նախնական ուսուցման, թե՛ հետագա բարելավման ուղղություններով։ Որպես մեքենայական ուսուցման ավագ ինժեներ (Staff ML Engineer) և տեխնիկական թիմի ղեկավար (Tech Lead)՝ իմ հիմնական դերն է օգնել կառուցելու ավելի արդյունավետ, կայուն և բարձրորակ ԱԲ համակարգեր՝ համատեղելով մոդելների ճարտարապետությունը, ուսուցման մեթոդները և «Google»-ի առաջատար հաշվողական ենթակառուցվածքը։
- Արդեն մի քանի տարի է՝ կանոնավոր աջակցություն եք ցուցաբերում ԵՊՀ մաթեմատիկայի և մեխանիկայի ֆակուլտետին՝ իրագործելու մի շարք ուսանողական ծրագրեր: Ո՞րն է այն գլխավոր փոփոխությունը, որ ցանկանում եք տեսնել ֆակուլտետում:
- Ամենակարևոր փոփոխությունը, որ կցանկանայի տեսնել, մաթեմատիկայի և ժամանակակից տեխնոլոգիաների միջև ավելի բնական կամրջի ստեղծումն է։ Մաթեմատիկական ուժեղ հիմքը, որը համադրվում է ծրագրավորման, տվյալագիտության և ԱԲ-ի հետ, ուսանողին տալիս է էական առավելություն համաշխարհային շուկայում։ Ուրախ եմ, որ այս ուղղությամբ արդեն դրական փոփոխություններ կան։ Մեքենայական ուսուցման և վիճակագրության ընդգրկումը ծրագրերում, ինչպես նաև ամառային դպրոցների կազմակերպումը շատ կարևոր քայլեր են։ Իմ նպատակն է աջակցել այդ նախաձեռնություններին և օգնել, որ ավելի շատ ուսանողներ կարողանան խորացնել իրենց մաթեմատիկական գիտելիքները և կիրառել ժամանակակից տեխնոլոգիաները։
- Ձեր պատկերացմամբ՝ ի՞նչն է պակասում հայ ուսանողին համաշխարհային շուկայում ավելի մրցունակ լինելու համար:
- Հայ ուսանողները սովորաբար ունեն շատ ուժեղ տեսական հիմք։ Բայց հաճախ պակասում է իրական նախագծերի վրա աշխատելու փորձը։ Շատ կարևոր է, որ ուսանողները միայն տնային առաջադրանքներ չկատարեն, այլ փորձեն ստեղծել իրական արտադրանք կամ հետազոտական նախագծեր։ Երկրորդ կարևոր գործոնը անգլերենի իմացությունն է․ համաշխարհային տեխնոլոգիական և գիտական միջավայրում անգլերենը պարտադիր գործիք է թե՛ սովորելու, թե՛ համագործակցելու, թե՛ սեփական աշխատանքը ներկայացնելու համար։ Երրորդը համարձակությունն է։ Կարծում եմ՝ մեր ուսանողները հաճախ իրենց հնարավորություններից ավելի քիչ են օգտվում և քիչ սպասելիքներ ունեն։ Լավ մենթորության դեպքում և ճիշտ միջավայրում նրանք կարող են մրցել աշխարհի լավագույն համալսարանների ուսանողների հետ։
- Տեխնոլոգիաների սրընթաց զարգացման պայմաններում ո՞ր ուղղությունների վրա խորհուրդ կտաք կենտրոնանալ Մաթեմատիկայի և մեխանիկայի ֆակուլտետի այսօրվա ուսանողներին։
- Խորհուրդ եմ տալիս, նախ, խորապես ուսումնասիրել հիմնական մասնագիտությունը։ Եթե սովորում ես մաթեմատիկա, անհրաժեշտ է խորությամբ տիրապետել մաթեմատիկային․ դա ուսանողի երկարաժամկետ առավելությունն է։ Միևնույն ժամանակ, պետք է սովորել օգտագործել ժամանակակից ԱԲ գործիքները։ Դրանք չեն փոխարինում խոր գիտելիքին, բայց կարող են բազմապատկել ձեր արդյունավետությունը։ Սովորե՛ք ծրագրավորել, աշխատել տվյալների հետ, օգտագործել ԱԲ գործիքները հետազոտության, մոդելավորման և խնդիրների լուծման համար։ Այսօր առավել մրցունակ մասնագետներն այն մարդիկ են, որոնք ունեն մասնագիտական խորքային գիտելիքներ և կարողանում են դրանք արագ ու արդյունավետ կիրառել նորագույն տեխնոլոգիաների օգնությամբ։